Rezerve Boyalı Tekstillerin Gelenekten Modern Tekstil Tasarımları ve Uygulamalarına Dönüşüm Süreci

Bu çalışmada geleneksel rezerve boyalı tekstiller iki grupta sınıflandırılmış ve uygulama teknikleri detaylı olarak açıklanmıştır. Bunlardan ilki olan fiziksel rezerve boyama tekniklerinde, kumaş yüzeyine ya da ipliğine (ikat) fiziksel yolla yapılan bağlama, sıkıştırma, bükme ve dikiş gibi yöntemler kullanılmaktadır. İkincisinde ise, kumaş yüzeyi bölgesel olarak balmumu, kil, nişasta ya da mısır unu gibi bir rezerve maddesi kullanılarak kapatılır. Bu makalede, rezerve boyama teknikleri iki farklı açıdan incelemektedir. Rezerve boyama teknikleri dünya genelinde pek çok kültürde görülen bir desenlendirme yöntemidir. Ancak coğrafyalara göre kumaşlar, rezerve maddeleri ve uygulama yöntemleri değişmektedir. Bu durum bir tekniğin birden fazla isimle anılmasına sebep olmaktadır. Bu nedenle bu makalede her bir teknik, farklı bölgelerdeki yerel isimleri ve uluslararası genel adlarıyla birlikte verilmektedir. Ayrıca, Kuzey Amerika’da 1960’lı yıllarda Hippi akımı gibi gençlik hareketlerinin simgeleri olarak önem kazanan bu desenlendirme yöntemlerinin geleneksel kullanımlarından modern yaşamın simgelerine dönüşümü ve bugünün kumaş endüstrisindeki yerleri değerlendirilmektedir.

In this article, traditional reserve-dyed textiles are classified in two groups: Physical and Natural. When doing physical dyeing, the fabric surface or the fiber goes through physical force such as tying, clamping, twisting, stitching. The second technique is done with natural reserve materials such as wax and starch being applied on the surface of the fabric. This article approaches reserve dyeing techniques in two different manners. Reserve dyeing techniques are common techniques internationally. Although sometimes, the materials and fabric changes depending on the culture. Since the same techniques are seen in many cultures, this causes the same technique to be referred with multiple names. For this reason, this article demonstrates both the domestic and the international name of a technique. This article also focuses on the effect of movements like 60’s Hippies of the US. These reserve techniques gained importance after being symbolised as part of these movements. This article also includes how these techniques have transformed from the movement to our modern day.