Araştırma Makalesi

Dr. Nicolaes Tulp’un Anatomi Dersi Adlı Tablosunun Peirce’nin Göstergebilim Yaklaşımıyla Çözümlenmesi

Sayı: 24 24 Temmuz 2020
PDF İndir
EN TR

Dr. Nicolaes Tulp’un Anatomi Dersi Adlı Tablosunun Peirce’nin Göstergebilim Yaklaşımıyla Çözümlenmesi

Öz

Anlam kavramı her oluşumun içerisinde bulunmaktadır. Anlam kişiden kişiye göre değişim göstermemektedir. Bu durum da anlamın, içkin bir yapıya sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Göstergebilimde önemli olan içkin durumda bulunan anlamın yorumlanıp değerlendirilerek ortaya konmasıdır. Böylelikle anlamlandırma dediğimiz kavram ortaya çıkmaktadır. Göstergebilim anlamdan ziyade anlamlandırmayı inceleyen bir bilim dalıdır. Anlam tek olmakla birlikte anlamlandırma değişim göstermekte ve böylece ortaya farklı anlamlandırma biçimleri çıkmaktadır. Göstergebilim çalışmaları zaman içerisinde ortaya çıkmakla birlikte Fransız Göstergebilim Okulu ve Charles Sanders Peirce etrafında şekillenmiştir. Fransız Göstergebilim Okulu, Algirdas Julien Greimas etrafında şekillenirken, Amerikan Ekolü olarak adlandırabileceğimiz yönelim ise Peirce’nin ortaya koyduğu yaklaşım temelli şekillenmiştir. Her ne kadar Greimas ekolünde felsefe önemli bir yer tutsa da Peirce ekolünde felsefe, mantık ve matematik temelde yer almaktadır. Bu durum iki yaklaşım arasındaki farkı da ortaya koymaktadır. Greimas yaklaşımı metinlere ve diğer çalışma alanlarına kolaylıkla uygulanabilirken Peirce’nin yaklaşımı sahip olduğu temeller ve bakış açısı nedeniyle daha kısıtlı bir inceleme ve çalışma alanı sunmaktadır. Bu çalışmada ele alınan Rembrandt Harmenszoon van Rijn’in Dr. Nicolaes Tulp’un Anatomi Dersi adlı tablosu Peirce’nin göstergebilim yaklaşımından yola çıkılarak çözümlenmeye çalışılmıştır. Çözümleme süreci üçlüklere dayandırılarak ve her bir üçlük ayrı ayrı başlıklarda ele alınarak gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmanın diğer alan çalışmalarından farkı Peirce’nin tüm gösterge üçlüklerini ele alıp incelemesidir. Böylelikle bir sanat eseri Peirce’nin üçlüklerinden faydalanılarak mantıksal ve göstergebilimsel olarak çözümlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Göstergebilim , Charles Sanders Peirce , Rembrandt , Dr. Nicolaes Tulp’un Anatomi Dersi , sanat

Kaynakça

  1. Avcı, S. (2018). Günümüz sanat eğitiminde sanat anatomisi dersi. Yedi, 20, 25-37. Erişim adresi: http://static.dergipark.org.tr/article-download/0eb5/4c0f/b880/5b56f2c2e39fd.pdf
  2. Başoğlu, N. (2019). Reklam afişlerinde Peirce'ün görüntüsel gösterge, belirti ve simge kavramlarının kullanılması. Journal of International Social Research, 12(63). Erişim adresi: http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt12/sayi63_pdf/3sanat_sanattarihi_arkeoloji_mimari/basoglu_nuri.pdf.
  3. Buchler, J. (1955). Philosophical writings of Peirce. Amerika Birleşik Devletleri: Dover Publication.
  4. Deeley, J. (1994). The collected papers of Charles Sanders Peirce. Electronic Edition. Erişim adresi: https://colorysemiotica.files.wordpress.com/2014/08/peirce-collectedpapers.pdf
  5. Deledalle, G. (1978). Pour lire la theorie des signes de Charles S. Peirce. Semiosis 9, 3 (1), 29- 45.
  6. ———. (2000). Charles S. Pierce’s philosophy of signs: Essay in comparative semiotics. Bloomington: İndiana University Press.
  7. Desmedt, N.E. (2011). La sémiotiques de Peirce. Erişim adresi: http://www.signosemio.com/peirce/semiotique.asp
  8. Edizer, Z.Ç. ve Konu, M.M. (2018). Çocuklar için hazırlanan masal kitaplarındaki dil dışı göstergelerin incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 6(3), 802-812. Erişim adresi: http://www.anadiliegitimi.com/en/download/article-file/515201
  9. Günay, V. D. (2012). Görsel göstergebilim ve imgenin anlamlandırılması. Günay, V. D. ve Parsa, A.F. (Ed.). Görsel göstergebilim: imgenin anlamlandırılması içinde, (s. 11- 55), İstanbul: Es Yayınları.
  10. Koca, E. ve Kırkıncıoğlu, Z. (2016). Denizli ili gelin giyim-kuşamının göstergebilimsel açıdan çözümlenmesi. Electronic Turkish Studies, 11(8). Erişim adresi: https://www.researchgate.net/profile/Emine_Koca/publication/305741528_Denizli_Ili_Gelin_Giyim Kusaminin_Gostergebilimsel_Acidan_Cozumlenmesi/links/5816820d08ae90acb240f9f4/Denizli-Ili-Gelin-Giyim-Kusaminin-Goestergebilimsel-Acidan-Coezuemlenmesi.pdf

Kaynak Göster

APA
Çomak, M., & Uzdu Yıldız, F. (2020). Dr. Nicolaes Tulp’un Anatomi Dersi Adlı Tablosunun Peirce’nin Göstergebilim Yaklaşımıyla Çözümlenmesi. Yedi, 24, 83-94. https://doi.org/10.17484/yedi.717493