Araştırma Makalesi

NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ

Cilt: 11 Sayı: 2 31 Ocak 2025
PDF İndir
EN TR

NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ

Öz

Blok zincir üzerine kurulu olan NFT teknolojisi NFT varlıkları, yaratıcılık ve değer aktarımı temelinde incelenmiştir: NFT kavramının belirsiz yönleri, özellikle yaratıcılık kavramı ve varlıklarla olan ilişkisi, non-custodial (self-custodial) cüzdanla paylaşım yapılan platformun ilişkisi ve bu platformların geleneksel galerilerle karşılaştırılması, değer aktarımı gibi konular tartışılarak daha da açık hale getirilmeye çalışılmıştır. Çalışmada önceki literatür ve güncel gelişmeler taranarak teorik bir çerçeve oluşturulmuş; bu konular örneklerle desteklenmiş ve NFT teknolojisinin sanat ve dijital değer paylaşımı açısından rolüne dair yeni bulgular sunulmaya çalışılmıştır: NFT teknolojileri, sanatçıların eserlerini benzersiz hale getirip doğrudan pazarlamalarına olanak tanıyarak küresel kitlelere ulaşmalarını ve koleksiyonerlerin doğrudan etkileşim kurmalarını sağlar. Ancak, NFT’ler üzerinden sanat üretiminin yaygınlaşması, ticari kaygılarla yapılan ve sanatsal derinlikten yoksun “kitsch” eserlerin çoğalmasına da yol açmaktadır. Buna karşın, özgün dijital eserlerin yaratılmasını ve sanatçılar arasında iş birliğini teşvik eden bu teknolojiler, yaratıcı ifadenin sınırlarını genişletmeye devam etmektedir. NFT, dijital ve fiziksel varlıkların blok zincir üzerinde benzersiz, izlenebilir ve güvenli bir şekilde temsil edilmesini sağlayan bir dijital sistemdir. Sanatçı ve tasarımcılar eserlerini doğrudan pazarlayabilir iken, temelde dijital kıtlık sayesinde ürünlerin orjinalliği ve benzersizliği korunmaktadır. NFT'ler yalnızca sanat değil, gayrimenkul, tweet, belge, memler veya bilet gibi birçok varlığı da dijital olarak temsil ederek dijital sahiplikte güvenli bir altyapı sunmaya çalışmaktadır. NFT teknolojisi ve kripto paralar, geleneksel sistemlere kıyasla daha adil ve bağımsız kazanç fırsatları sunmaktadır. Ancak, merkeziyetsizlik, düşük maliyetler, yüksek oynaklık ve tekrarlanabilirlik gibi zorlukların çözümü için daha gelişmiş teknik ve yasal düzenlemelere ihtiyaç bulunmaktadır. NFT’lerin uzun vadede sürdürülebilir bir değer aktarım aracı olması, bu yapıların güvenilirliğini artırmak için yapılacak geliştirmelere bağlıdır. Özellikle sanatçı ve tasarımcılar bu yeni teknolojilerin olanaklarını daha iyi özümseyerek gelecekte merkeziyetsiz platformlar üzerinden daha adil paylaşım ve gelir modeli oluşturabilirler.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Yapılan çalışma tamamen yazarlara ait olup NFT hakkında gri alanlarda kalan kısımların araştırılması ve analizi sonucu konu ile ilgili gölgede kalan alanların daha derinlemesine ve anlaşılır olmasına katkı sunmaktadır.

Kaynakça

  1. Artmatch. (2024). What Commissions Do Art Galleries Charge? https://artmatch.ca/what-commissions-do-art-galleries-charge/#:~:text=Traditional%20physical%20galleries%20tend%20to,the%2030%25%2D40%25%20range adresinden erişildi. (Erişim Tarihi: 02.11.2024)
  2. ArtQuest. (2024). Gallery Commission. https://artquest.org.uk/how-to-articles/gallery-commission/ adresinden erişildi. (Erişim Tarihi: 30.10.2024)
  3. Ateşler, H. (2022, 22 Nisan). Nitelikli Fikrî Tapu NFT’nin Türkçe karşılığı oldu: Nitelikli Fikrî Tapu nedir? https://uzmancoin.com/nitelikli-fikri-tapu-nftnin-turkce-karsiligi-oldu-nitelikli-fikri-tapu-nedir/ adresinden erişildi. (Erişim Tarihi: 31.10.2024)
  4. Atlanticcouncil. (2024). Central Bank Digital Currency Tracker. https://www.atlanticcouncil.org/cbdctracker/ adresinden erişildi. (Erişim Tarihi: 01.11.2024)
  5. Beebles, (t.y.). Beeple Everydays: The First 5000 Days. https://www.beeple-crap.com/viewing adresinden erişildi. (Erişim Tarihi: 06.11. 2024)
  6. Bozkanat, E. (2022). Walter Benjamin NFT’lere Tanıklık Etseydi: Kripto Sanata Onun Gözünden Bakmak. Moment Dergi, 9(1), 35-51. https://doi.org/10.17572/mj2022.1.3551
  7. BtcTürk. (2024a). Lightning Network Nedir? https://bilgiplatformu.btcturk.com/bitcoin/lightning-network-nedir/ adresinden erişildi. (Erişim Tarihi: 30.10.2024)
  8. BtcTürk. (2024b). Bitcoin Ordinal NFT Nedir? https://www.btcturk.com/bilgi-platformu/bitcoin-ordinal-nft-nedir/ (Erişim Tarihi: 25.12.2024)

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Güzel Sanatlar, Görsel Sanatlar (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

9 Ocak 2025

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2025

Gönderilme Tarihi

7 Kasım 2024

Kabul Tarihi

26 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 11 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Akman, M., & Özcan Köylü, A. (2025). NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ. Yıldız Journal of Art and Design, 11(2), 39-47. https://doi.org/10.47481/yjad.1581383
AMA
1.Akman M, Özcan Köylü A. NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ. YJAD. 2025;11(2):39-47. doi:10.47481/yjad.1581383
Chicago
Akman, Mustafa, ve Aslı Özcan Köylü. 2025. “NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ”. Yıldız Journal of Art and Design 11 (2): 39-47. https://doi.org/10.47481/yjad.1581383.
EndNote
Akman M, Özcan Köylü A (01 Ocak 2025) NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ. Yıldız Journal of Art and Design 11 2 39–47.
IEEE
[1]M. Akman ve A. Özcan Köylü, “NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ”, YJAD, c. 11, sy 2, ss. 39–47, Oca. 2025, doi: 10.47481/yjad.1581383.
ISNAD
Akman, Mustafa - Özcan Köylü, Aslı. “NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ”. Yıldız Journal of Art and Design 11/2 (01 Ocak 2025): 39-47. https://doi.org/10.47481/yjad.1581383.
JAMA
1.Akman M, Özcan Köylü A. NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ. YJAD. 2025;11:39–47.
MLA
Akman, Mustafa, ve Aslı Özcan Köylü. “NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ”. Yıldız Journal of Art and Design, c. 11, sy 2, Ocak 2025, ss. 39-47, doi:10.47481/yjad.1581383.
Vancouver
1.Mustafa Akman, Aslı Özcan Köylü. NFT VARLIKLAR, YARATICILIK VE DEĞER AKTARIMI ÜZERİNE BİR ANALİZ. YJAD. 01 Ocak 2025;11(2):39-47. doi:10.47481/yjad.1581383

Cited By

Taranan indexler: EBSCO, DRJI, ResearchBib, Google Scholar, BASE (Bielefeld Academic Search Engine), Electronic Journals Library, JournalSeek, Academic Keys, Scientific Indexing Services, SOBIAD