Yayın Etiği Esasları

YAZARLARIN ETİK SORUMLULUKLARI

  • Sunulan çalışma daha önce başka bir dergide yayınlanmış veya yayınlanması için sunulmuş bir yayın olmamalıdır. Başka bir dergide yayınlanmış çalışma gönderilemez. Aynı makalenin birden fazla dergiye gönderilmesi etik dışı yayıncılık anlamına gelir davranış ve kabul edilemez.
  • Her bir başvuru önceki başvurunun tamamlanmasını takiben başlatılabilir.
  • Yazar(lar)ın başka çalışmalardan yararlanmaları veya başka çalışmaları kullanmalarında eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir. Atıf yapma ve kaynakça oluşturmada APA yazım kuralları dikkate alınmalıdır.
  • Yayınlanmak üzere gönderilen tüm çalışmaların varsa çıkar çatışması teşkil edebilecek durumları ve ilişkileri belirtilmelidir.
  • Yazar(lar)dan değerlendirme süreçleri çerçevesinde makalelerine ilişkin ham veri talep edilebilir; böyle bir durumda yazar(lar) beklenen veri ve bilgileri yayın kuruluna sunmaya hazır olmalıdır.
  • Eğer araştırma gerektiriyorsa, yazar(lar) kullanılan verilerin kullanım haklarına, araştırma/ölçme araçları/analizlerle ilgili gerekli izinlere sahip olduklarını gösteren belgeye sahip olmalıdır.
  • Yazar(lar)ın yayınlanmış, ön izleme veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, dergi editörünü veya yayıncıyı bilgilendirme, düzeltme veya geri çekme işlemlerinde editörle işbirliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
  • Yazar(lar) sadece tamamen orijinal eserler sunmalı ve çalışmalarında başka araştırmacıların eserlerinden bilimsel etiğe uygun şekilde alıntı yapmalıdır.

YJAD Yapay Zekâ Kullanım İlkeleri

YJAD, yapay zekânın (YZ) değerini ve yazarlara araştırma ve yazım sürecinde yardımcı olma potansiyelini kabul etmektedir. YJAD, fikir üretme, araştırma keşiflerini hızlandırma, bulguları sentezleme veya analiz etme, dili geliştirme veya bir sunumu yapılandırma fırsatlarını artırmak için bu alandaki gelişmeleri memnuniyetle karşılamaktadır. Büyük dil modelleri (LLM) veya Üretken YZ, günümüzde araştırma ve yayılımında hızlanma fırsatları sağlamaktadır. Ancak bu fırsatlar akademik hayatta insan yaratıcı ve eleştirel düşüncesini taklit edemezler. YJAD’ın YZ teknolojisinin kullanımına ilişkin politikası, yazarların, hakemlerin ve editörlerin bu tür teknolojinin etik kullanımı konusunda doğru kararlar almalarına yardımcı olmak için geliştirilmiştir.

Yapay Zekâ Desteği
Teknolojinin daha erişilebilir hale gelmesiyle birlikte yapay zekâ destekli yazımın daha yaygın hale geldiğinin farkındayız. Dil, dil bilgisi veya yapıyı iyileştirme araçları gibi kendi çalışmanızı iyileştirme veya geliştirme önerileri sunan yapay zekâ araçları, yardımcı yapay zekâ araçları olarak kabul edilir ve yazarlar veya hakemler tarafından açıklanması gerekmez. Ancak yazarlar, gönderdikleri makalelerin doğru olduğundan ve titiz akademik çalışma standartlarını karşıladığından emin olmaktan sorumludur.

Üretken Yapay Zekâ
Yazarlar veya hakemler tarafından referans, metin, resim veya başka herhangi bir içerik türü oluşturma gibi içerik üretebilen yapay zekâ araçlarının kullanımı açıklanmalıdır. Yazarlar, referanslarda birincil kaynak olarak Üretken Yapay Zekâ araçları yerine orijinal kaynaklara atıfta bulunmalıdır. Gönderiniz öncelikle veya kısmen yapay zekâ kullanılarak oluşturulduysa, Editör ekibinin oluşturulan içeriği değerlendirebilmesi için bu durum gönderim sırasında açıklanmalıdır.

Yazarların YJAD’ın aşağıdaki yönergelerine uymaları ve özellikle şunları yapmaları gerekmektedir:

  • Hangi modelin ve hangi amaçla kullanıldığı da dahil olmak üzere, yazıda dil modellerinin kullanımını açıkça belirtin. Lütfen uygun şekilde yöntemler veya teşekkür bölümünü kullanın.
  • İçeriğin ve dil modelleri tarafından oluşturulan tüm atıfların doğruluğunu, geçerliliğini ve uygunluğunu doğrulayın ve hataları, önyargıları veya tutarsızlıkları düzeltin.
  • LLM'nin başka kaynaklardan önemli miktarda metin kopyalamış olabileceği durumlarda intihal olasılığının farkında olun. Başka birinin çalışmasını intihal etmediğinizden emin olmak için orijinal kaynakları kontrol edin. LLM'nin yanlış içerik üretmiş olabileceği durumlarda, gerçekleri yanlış aktarmak veya var olmayan alıntılar oluşturmak gibi uydurma içerik potansiyelinin farkında olun. Gönderimden önce makalenizdeki tüm iddiaları doğruladığınızdan emin olun.
  • Lütfen ChatGPT, vb. gibi yapay zekâ botlarının gönderiminizde yazar olarak listelenmemesi gerektiğini unutmayın.
  • YJAD Yapay Zeka Kullanım Formunu doldurup makale başvurunuz sırasında makaleniz ile birlikte yükleyin.

Editör, yapılan ilk kontrol sırasında bir gönderimin hazırlanmasında üretken yapay zekanın uygunsuz bir şekilde kullanıldığının bildirimde bulunulmadan farkına varırsa, yayın süreci boyunca herhangi bir aşamada gönderimi reddetme hakkını saklı tutar. Üretken yapay zekanın uygunsuz kullanımı, yanlış metin veya içerik üretimi, intihal veya önceki kaynaklara uygunsuz atıf yapmayı içerir.

HAKEMLERİN ETİK SORUMLULUKLARI

  • Sadece uzmanlık alanı ile ilgili çalışmaları değerlendirmeyi kabul etmelidir.
  • Tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdır.
  • Değerlendirme sürecinde çıkar çatışması ile karşı karşıya olduğunu düşünürse, çalışmayı incelemeyi reddederek, dergi editörünü bilgilendirmelidir.
  • Gizlilik ilkesi gereği inceledikleri çalışmaları değerlendirme sürecinden sonra imha etmelidir. İnceledikleri çalışmaların sadece nihai versiyonlarını ancak yayınlandıktan sonra kullanabilir.
  • Değerlendirmeyi nesnel bir şekilde sadece çalışmanın içeriği ile ilgili olarak yapmalıdır. Milliyet, cinsiyet, dini inançlar, siyasal inançlar ve ticari kaygıların değerlendirmeye etki etmesine izin vermemelidir.
  • Değerlendirmeyi yaparken nazik bir dil kullanmalıdır. Düşmanlık, iftira ve hakaret içeren aşağılayıcı kişisel yorumlardan kaçınmalıdır.
  • Değerlendirmeyi kabul ettikleri çalışmayı, zamanında ve yukarıdaki etik sorumluluklarda gerçekleştirmelidir 

EDİTÖRLERİN ETİK SORUMLULUKLARI

  • Tüm yayınlar, yazarın cinsiyet, ırk, etnik köken, din, vatandaşlık ve siyasi değerlerinden bağımsız olarak entelektüel içeriğine dayanılarak adalette değerlendirmelidir.
  • Makalelerle ilgili kişisel bilgiler gizli tutmalıdır.
  • Makaleye ilişkin gözlemlenen çıkar çatışmasını bildirmelidir.
  • Editör  Kurulu, aday makalenin değerlendirmesini, dergi editör kurulu politikalarını ve intihal ve telif hakkı ihlaline karşı yasal olarak yasaklanan maddeleri temel alarak, gönderilen makaleler için yayın kararları alma sorumluluğunu üstlenir.

Son Güncelleme Zamanı: 7.12.2025

Taranan indexler: EBSCO, DRJI, ResearchBib, Google Scholar, BASE (Bielefeld Academic Search Engine), Electronic Journals Library, JournalSeek, Academic Keys, Scientific Indexing Services, SOBIAD