Investigation of Teachers’ Job Satisfaction and Motivation in Terms of Different Variables

Abstract

The aim of this research was to analyze teachers’ job satisfaction and motivation in terms of different variables. The study employed a survey model. The sample group of the research consisted of 381 teachers, expert teachers, and head teachers selected through the simple random sampling method, one of the random sampling methods, from public schools in the Beşiktaş, Kağıthane, and Ümraniye districts of Istanbul during the academic year of 2023-2024. Data were collected through “Job Satisfaction Scale” developed by Şahin (1999), “Teacher Motivation Scale” developed by Karabağ-Köse et al. (2021). Collected data were analysed through unpaired t-Test, One-Way ANOVA and non-parametric Kruskal Wallis-H analysis. The results revealed that the general job satisfaction level of the teachers, the expert teachers and the head teachers were medium. It was found out that there was no statistically significant difference in the overall job satisfaction scores regarding gender, educational background, years of seniority, district of employment and title variables. However, statistically significant differences were observed in overall job satisfaction scores regardin age variable. The results also revealed that the general motivation level of the teachers, the expert teachers and the head teachers were medium. It was also found out that there was no statistically significant difference in the overall motivation scores according to the gender, educational background, age, years of seniority, district of employment and title variables in the demographic information of the three teacher groups. Based on these findings, it is recommended that policymakers and practitioners improve the physical and psychosocial conditions in the work environment to enhance teachers’ job satisfaction and motivation.

Keywords

• Teacher
• Expert Teacher
• Head Teacher
• Job Satisfaction
• Motivation

Öğretmenlerin İş Doyumu ve Motivasyonlarının Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin iş doyumu ve motivasyonlarının farklı değişkenler açısından incelemektir. Araştırmada nicel araştırma yaklaşımlarından birisi olan tarama modeli uygulanmıştır. Araştırmanın örneklemini 2023-2024 eğitim-öğretim yılında İstanbul ili Beşiktaş, Kağıthane ve Ümraniye ilçelerinde bulunan resmi okullardan tesadüfi örnekleme yöntemlerinden basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile belirlenmiş 381 öğretmen, uzman öğretmen ve başöğretmen oluşturmaktadır. Veriler, kişisel bilgi formu ve Şahin (1999) tarafından oluşturulan “İş Doyum Ölçeği”, Karabağ-Köse ve diğerleri (2021) tarafından geliştirilen “Öğretmen Mesleki Motivasyon Ölçeği” ile elde edilmiştir. Toplanan veriler bağımsız örneklem t-Test, One-Way ANOVA ve non-parametrik Kruskal Wallis-H analizi ile analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre uzman öğretmen, başöğretmen ve öğretmenlerin genel iş doyumlarının ve genel motivasyonlarının orta düzeyde olduğu bulunmuştur. Üç öğretmen grubunun demografik bilgileri içerisinde yer alan cinsiyet, öğrenim durumu, kıdem yılı, görev yapılan ilçe ve ünvan değişkenlerine göre iş doyum toplam puanlarında istatistiksel anlamda farklılık bulunmazken; yaş değişkenine göre ise iş doyum toplam puanlarında istatistiksel anlamda farklılık olduğu görülmüştür. Yine üç öğretmen grubunun demografik bilgileri içersinde yer alan cinsiyet, öğrenim durumu, yaş, kıdem yılı, görev yapılan ilçe ve ünvan değişkenlerine göre öğretmen mesleki motivasyonu toplam puanlarında istatistiksel anlamda bir farklılık görülmemiştir. Araştırmanın sonuçlarından hareketle politika yapıcılara ve uygulayıcılara çalışma ortamlarında fiziksel ve psikososyal koşulların iyileştirilerek öğretmenlerin iş doyum ve motivasyonlarının yükseltilmesi önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Öğretmen
• Uzman Öğretmen
• Başöğretmen
• İş Doyumu
• Motivasyon

Kaynakça

1. Acar, F. M. (2016). Okul öncesi öğretmenlerinin tükenmişlik ve iş doyumu düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi (Master’s thesis). Council of Higher Education Thesis Center. https://tez.yok.gov.tr
2. Akbulut, B. (2015). Ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin örgütsel imaj algıları ile iş doyumu düzeyleri arasındaki ilişki (Doctoral dissertation). Council of Higher Education Thesis Center. https://tez.yok.gov.tr
3. Alpaslan, M. M., & Damlı, N. (2022). Relations of in-service science teachers’ career motivation with demographic variables. Online Science Education Journal, 7(1), 28–38.
4. Arslan-Kesdek, Y. (2019). Meslek lisesinde görev yapan meslek öğretmenleri ile kültür öğretmenlerinin iş doyumları arasındaki farkın incelenmesi (Master’s thesis). Council of Higher Education Thesis Center. https://tez.yok.gov.tr
5. Aycan, M. M. (2020). Öğretmenlerde mesleki motivasyon ile örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişki (Master’s thesis). Pamukkale University Institutional Repository. https://gcris.pau.edu.tr
6. Bahtilla, M., & Hui, X. (2021). The impact of school environment on teachers’ job satisfaction in secondary schools. European Journal of Education Studies, 8(7), 16–43.
7. Bakanlar Kurulu Kararnamesi. (1928). Kararname No: 7284. T.C. Resmî Gazete, 1048, 11.11.1928.
8. Balyer, A., & Çetindere, E. D. (2019). Öğretmenlerin örgütsel sessizlik algıları ile motivasyonları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yıldız Journal of Educational Research, 3(2), 99–116.

9. Blum, M. L., & Naylor, J. C. (1968). Industrial psychology: Its theoretical and social foundations. Harper & Row.
10. Bozan, N., & Bozan, M. (2023). İlkokul öğretmenlerinin motivasyon düzeyleri üzerine karma araştırma. International Journal of Social Humanities Sciences Research, 10(95), 1099–1106.
11. Canlı, S., & Karadağ, N. (2021). Motivation to teach: A mixed method study. Participatory Educational Research, 8(3), 227–251.
12. Christopher, N. M. (2012). Teacher motivation as a factor in language teaching and learning in Nigeria. Journal of NELTA, 17(1–2), 14–25.
13. Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2013). Intrinsic motivation and self-determination in human behavior. Springer Science & Business Media.
14. Demirel, F. (2006). Sınıf öğretmenlerinin iş doyum düzeyleri (Denizli ili örneği) (Master’s thesis). Council of Higher Education Thesis Center. https://tez.yok.gov.tr
15. Demirtaş, Z., & Alanoğlu, M. (2015). Öğretmenlerin karara katılımı ve iş doyumu arasındaki ilişki. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 16(2), 83–100.
16. Et-Oltulu, E., & İraz, R. (2022). Örgütsel bağlılık, örgütsel vatandaşlık davranışı ve iş doyumu – kavram, kuram ve uygulama. Gazi Kitapevi.
17. Fuming, X., & Jiliang, S. (2014). Research on job satisfaction of elementary and high school teachers and strategies to increase job satisfaction. Chinese Education and Society, 40(5), 86–96. https://doi.org/10.2753/CED1061-1932400509
18. Gurjar, D. M. (2022). Motivation: A psychological perspective. International Journal of Advanced Research in Science, Communication and Technology, 2(1), 140–142. https://doi.org/10.48175/ijarsct-2475
19. Hackman, J. R., & Oldham, G. R. (1975). Development of the job diagnostic survey. Journal of Applied Psychology, 60(2), 159–170.
20. Karaaslan, İ., Uslu, T., & Esen, S. (2020). Beden eğitimi öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik, iş doyumu ve yaşam doyumlarının incelenmesi. Sağlık ve Spor Bilimleri Dergisi, 3(1), 7–18.
21. Karabağ-Köse, E., Karataş, E., Küçükçene, M., & Taş, A. (2021). Öğretmen mesleki motivasyonu ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması: Çevrimiçi ve kâğıt kalem uygulamalarının karşılaştırılması. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 51, 479–498.
22. Karakuş, C., & Gül, D. (2023). Okul öncesi öğretmenlerinin motivasyon düzeylerinin incelenmesi: Küçükçekmece örneği. Balkan and Near Eastern Journal of Social Sciences (BNEJSS), 9(1), 132–138.
23. Kumar, A. (2017). Work motivation among secondary school teachers. IRA International Journal of Education and Multidisciplinary Studies, 7(2), 166–173.
24. Kume, E. (2020). Demographic factors and job satisfaction among teachers in lower secondary schools in Albania. European Journal of Education and Pedagogy, 1(1), 1–5.
25. Kume, E. (2021). Demographic factors affecting teachers’ work motivation in lower secondary schools in Albania. Innovative Issues and Approaches in Social Sciences, 14, 203–215.
26. Lauermann, F. (2017). Teacher motivation, responsibility, pedagogical knowledge and professionalism: A new era for research. In S. Guerriero (Ed.), Pedagogical knowledge and the changing nature of the teaching profession (pp. 171–191). OECD Publishing.
27. Lawler III, E. E. (1977). Satisfaction and behaviour. In J. R. Hackman, E. E. Lawler III, & L. W. Porter (Eds.), Perspectives on behavior in organizations (pp. 39–50). McGraw-Hill.
28. Locke, E. A. (1969). What is job satisfaction. Organizational Behavior and Human Performance, 4(4), 309–336.
29. Maslow, A. H. (1943). A theory of human motivation. Psychological Review, 50(4), 370–396.
30. Msuya, O. W. (2016). Exploring levels of job satisfaction among teachers in public secondary schools in Tanzania. International Journal of Educational Administration and Policy Studies, 8(2), 9–16.
31. Nasreen, S., & Shah, M. (2021). Effect of selected demographic variables on teacher motivation in secondary schools of Lahore, Pakistan. Pakistan Journal of Educational Research, 4(4), 290–301.
32. Şahin, İ. (1999). İlköğretim okullarında görevli öğretmenlerin iş doyum düzeyleri (Master’s thesis). Council of Higher Education Thesis Center. https://tez.yok.gov.tr
33. Schultz, D. P., & Schultz, S. E. (1986). Psychology and industry today: An introduction to industrial and organizational psychology. Macmillan Publishing Company.
34. Shukr, I., Qamar, K., & Hassan, A. U. (2016). Faculty’s perception of level of teacher’s motivation: Motivation and demotivation of teachers. Pakistan Armed Forces Medical Journal, 66(6), 784–789.
35. Şişman, M. (2005). Öğretmenliğe giriş. Pegem Akademi Yayıncılık.
36. Skaalvik, E. M., & Skaalvik, S. (2017). Still motivated to teach? A study of school context variables, stress and job satisfaction among teachers in senior high school. Social Psychology of Education, 20, 15–37.
37. T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. (2022). İlçelerin sosyo-ekonomik gelişmişlik sıralaması araştırması SEGE-2022. https://www.sanayi.gov.tr/merkez-birimi/b94224510b7b/sege/ilce-sege-raporlari
38. Taş, A., & Selvitopu, A. (2020). Lise öğretmenlerinin iş doyumu ve mesleki motivasyon düzeylerinin incelenmesi. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(29), 23–42.
39. Tengilimoğlu, D. (2005). Hizmet işletmelerinde liderlik davranışları ile iş doyumu arasındaki ilişkinin belirlenmesine yönelik bir araştırma. Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, (1), 23–45.
40. Toropova, A., Myrberg, E., & Johansson, S. (2021). Teacher job satisfaction: The importance of school working conditions and teacher characteristics. Educational Review, 73(1), 71–97.
41. Tsutsumi, R. (2014). Exploring Japanese university EFL teacher motivation. Journal of Pan-Pacific Association of Applied Linguistics, 18(1), 121–143.
42. Vatansever-Bayraktar, H., & Akın, E. (2019). Sınıf öğretmenlerinin motivasyon düzeylerinin incelenmesi. Avrasya Bilimler Akademisi Sosyal Bilimler Dergisi, 24, 37–63.
43. Vroom, V. H. (1964). Work and motivation. John Wiley and Sons.