Araştırma Makalesi

POST HUMANİST YAKLAŞIM VE MÜZİK EĞİTİMİ

Cilt: 8 Sayı: 4 31 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

POST HUMANİST YAKLAŞIM VE MÜZİK EĞİTİMİ

Öz

Bu çalışma, post-hümanist kuramsal çerçeve doğrultusunda müzik eğitiminin yeniden düşünülmesini hedeflemektedir. Geleneksel hümanist eğitim anlayışı, insanı rasyonel ve özerk bir özne olarak merkeze alırken, post-hümanizm bu özneyi tarihsel, ilişkisel ve maddesel olarak yeniden tanımlar. Foucault’nun özne eleştirisi, Braidotti’nin nomadik yaklaşımı, Barad’ın onto-epistemolojisi ve Bennett’in canlı madde anlayışı bu dönüşümün kuramsal temelini oluşturur. Bu yaklaşımlar doğrultusunda müzik eğitimi; sabit öznellikten ilişkiselliğe, içerik odaklılıktan oluşsallığa, teknik başarıdan maddesel-duygulanımsal deneyime yönelmektedir. Çalışma, Antroposen çağda eğitimde ekolojik sorumluluk, yapay zekâ ile öğrenme ve varlıklararası etik gibi başlıklara odaklanarak post-hüman çağın eğitimsel koşullarını analiz etmektedir. Yapay zekâ destekli müzik uygulamaları, somatik eğitim yaklaşımları ve doğa temelli repertuarlar aracılığıyla müzik eğitiminin çok-aktörlü ve duyumsal doğası vurgulanmaktadır. Öğretmenin rolü yalnızca bilgi aktarıcısı değil, insan ve insan-olmayan varlıklar arasında özenli ilişkiler kuran bir kolaylaştırıcı olarak yeniden tanımlanır. Sonuç olarak bu yaklaşım, hem insan olanı koruyan hem de insan-olmayanla etik ve yaratıcı bir ortaklık kurabilen bütüncül bir eğitim vizyonu sunmaktadır. Bu bağlamda post-hümanist müzik eğitimi, çağdaş eğitimin ekolojik, teknolojik ve etik dönüşümüne yanıt verme potansiyeli taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abram, D. (ed.) (1996). The Spell of the Sensuous: Perception and Language in a More-than-human World. Pantheon.
  2. Allen, A. S., & Dawe, K. (2016). Current directions in ecomusicology : music, culture, nature. Routledge.
  3. Aristoteles (2009), Nikomakhos’a Etik. (Saffet Babür çev), Ankara, BilgeSu.
  4. Aykanat Özcan, E., & Yapalı, Y. (2022). Müzik ve posthüman. In S. Buran & P. Kümbet (Eds.), Çokdisiplinli çalışmalarda posthümanizm (Bölüm 16). Transnational Press.
  5. Barad, K. (2007). Meeting the universe halfway: Quantum physics and the entanglement of matter and meaning. Duke University Press.
  6. Bayne, S. (2015). Teacherbot: Interventions in automated teaching. Teaching in Higher Education, 20(4), 455–467. https://doi.org/10.1080/13562517.2015.1020783
  7. Bennett, J. (2010). Vibrant Matter: A Political Ecology of Things. Duke University Press. https://doi.org/10.2307/j.ctv111jh6w
  8. Biesta, G.J.J. (2006). Beyond Learning: Democratic Education for a Human Future (1st ed.). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315635811.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Müzik Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

21 Kasım 2025

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

4 Ekim 2025

Kabul Tarihi

19 Kasım 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 1970 Cilt: 8 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Onuk Natonski, Ö. (2025). POST HUMANİST YAKLAŞIM VE MÜZİK EĞİTİMİ. Yegah Müzikoloji Dergisi, 8(4), 3061-3079. https://doi.org/10.51576/ymd.1796798

 

  36130 SCImago Journal & Country Rank