Matematik Öğretmenliği Lisans Öğrencilerinin Matematiğin Doğası ile Matematik Öğretimi ve Öğrenimine İlişkin İnançlarının İncelenmesi

Öz

Bu çalışmada ilköğretim matematik öğretmenliği lisans öğrencilerinin matematiğin doğası ile matematik öğretimi ve öğrenimine yönelik inançları arasında bir ilişki olup olmadığı ve bu inançları ile lise mezuniyet notu, cinsiyet, sınıf seviyesi ve mezun olunan lise türü arasında anlamlı bir fark olup olmadığının incelenmesi amaçlanmıştır. Tarama yönteminin kullanıldığı araştırmanın örneklemini Türkiye’nin iki farklı devlet üniversitesinin ilköğretim matematik öğretmenliği lisans programının birinci ve ikinci sınıfında öğrenim görmekte olan toplam 172 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Matematiğin Doğasına Yönelik İnanç Ölçeği ile Matematik Öğretimi ve Öğrenimine Yönelik İnanışlar Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada toplanan veriler; SPSS Statistics 23 programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Sonuç olarak lisans öğrencilerinin Matematiğin Doğasına Yönelik İnanç Puanları (MDYİP) ile Matematik Öğretimi ve Öğrenimine Yönelik İnanç Puanları (MÖÖYİP) arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Diğer taraftan, öğrencilerin MDYİP ile MÖÖYİP’in öğrencilerin lise mezuniyet notlarına, cinsiyetlerine ve sınıf seviyelerine göre anlamlı olarak değişmediği tespit edilmiştir. Son olarak öğrencilerin MÖÖYİP ile mezun oldukları lise türü arasında anlamlı bir fark bulunmamasına rağmen öğrencilerin MDYİP ile mezun oldukları lise türü arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Bu farklılığın sadece özel lise ile diğer lise mezunu öğrenciler arasında (diğer lise mezunu öğrencilerin lehine) anlamlı olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• İlköğretim matematik öğretmenliği
• lisans öğrencileri
• Matematiğin doğası
• Matematik öğretimi ve öğrenimi
• inanç

Investigation of Elementary School Mathematics Education Undergraduate Students' Beliefs About the Nature of Mathematics and its Teaching and Learning

Öz

In this study it is aimed to see whether the beliefs the undergraduate students enrolled in the Elementary School Mathematics Teaching (ESMT) program hold with respect to the nature of mathematics and the teaching and learning of mathematics are interrelated, and whether high school graduation grades, gender, year in the program, and the type of the high school the student had graduated from lead to significant differences in such beliefs. The study sample in which the survey method was used comprised of 172 students who were enrolled in the first and second years of the ESMT undergraduate program. As data collection tools ‘Belief Questionnaire about the Nature of Mathematics’ and the ‘Mathematics Related Beliefs Scale’ were utilized. The data gathered were analyzed on SPSS Statistics 23 software. As a result statistically significant correlation was found between the ESMT undergraduate students’ Scores in the Belief Questionnaire about the Nature of Mathematics (BQNM) and their Scores in the Mathematics Related Beliefs Scale (MRBS) which aims to identify beliefs regarding the teaching and learning of mathematics. On the other hand, no significant difference was observed in students’ BQNM and MRBS scores, with reference to their high school graduation grades, their gender and year in the program. Lastly, despite the lack of a statistically significant difference between the students’ MRBS scores and the type of high school they had graduated from, a significant difference was observed in the case of the students’ BQNM scores. However, this difference appeared only in case of the contrast between the scores of the students who graduated from private high schools and those of their peers who graduated from other high schools (in favor of the latter group).

Anahtar Kelimeler

• Elementary school mathematics teaching
• Undergraduate student
• Nature of mathematics
• Mathematics teaching and learning
• Beliefs

Kaynakça

1. Akyıldız, P. ve Dede, Y. (2019). İlköğretim matematik öğretmen adayları için matematiğin doğasına yönelik inanç ölçeği (MDYİÖ): Bir keşfedici karma desen çalışması. Adıyaman Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 9(1), 69-98.
2. Atasoy, E., Karakuş, F., İpek, A. S. ve Camadan, F. (Mayıs, 2011). Sınıf öğretmenliği lisans programının öğretmen adaylarının matematiğin doğasına, öğretimine ve öğrenimine yönelik inançlarına etkisi. 10. Ulusal Sınıf Öğretmenliği Sempozyumu. Cumhuriyet Üniversitesi Eğitim Fakültesi, 5-7 Mayıs, Sivas.
3. Baki, A. (2009). Kuramdan uygulamaya matematik eğitimi. Ankara: Harf Yayıncılık.
4. Baydar, S. C. ve Bulut, S. (2002). Öğretmenlerin matematiğin doğası ve öğretimi ile ilgili inançlarının matematik eğitimindeki önemi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23, 62-66.
5. Boz, N. (2008). Turkish pre-service mathematics teachers’ beliefs about mathematics teaching. Australian Journal of Teacher Education, 33(5), 66-80.
6. Bursal, M. (2017). SPSS ile temel veri analizleri. Ankara: Anı Yayıncılık.
7. Büyüköztürk, Ş. (2011). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (15. Baskı). Ankara: Anı Yayıncılık.
8. Büyüköztürk, Ş., Çokluk, Ö. ve Köklü, N. (2011). Sosyal bilimler için istatistik (7. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.

9. Carter, G., & Norwood, K. S. (1997). The relationship between teacher and student beliefs about mathematics. School Science and Mathematics, 97(2), 62-67.
10. Çakıroğlu, Ü., Güven, B., ve Akkan, Y. (2008). Matematik öğretmenlerinin matematik eğitiminde bilgisayar kullanımına yönelik inançlarının incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35, 38-52.
11. Çelik, D., Özmen, Z. M., Aydın, S., Güler, M., Birgin, O., Açıkyıldız, G., Gürsoy, K., Arabacı, D., Güneş, G., ve Gürbüz, R. (2018). İlköğretim matematik öğretmeni adaylarının matematik hakkındaki inançlarının ulusal düzeyde karşılaştırılması. Eğitim ve Bilim, 43(193), 289-315.
12. Danişman, Ş. (2015). Sınıf öğretmenlerinin matematiğe ve öğretmenliğe ilişkin inançlarının etkileşimi ve bu inançların öğrencilerin matematik başarısına etkisi (Yayımlanmamış doktora tezi). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Eskişehir.
13. Dede, Y. ve Karakuş, F. (2014). The effect of teacher training programs on pre-service mathematics teachers' beliefs towards mathematics. Educational Sciences: Theory and Practice, 14(2), 804-809.
14. Dinç Artut, P. ve Ulum, H. (2019). Sınıf öğretmenlerinin matematiğin öğretimi ve öğrenimi hakkındaki inanışları. Journal of the Cukurova University Institute of Social Sciences, 28(1), 59-69.
15. Dinçer, B., Akarsu, E., & Yılmaz, S. (2016). İlköğretim matematik öğretmeni adaylarının matematik okuryazarlığı özyeterlik algıları ile matematik öğretimi yeterlik inanç düzeylerinin incelenmesi. Turkish Journal of Computer and Mathematics Education (TURCOMAT), 7(1), 207-228.
16. Duran, Ş., & Ercan, S. (2020). Ortaöğretim Öğrencilerinin Problem Çözmeye Yönelik İnançları Ve Akademik Özyeterlilik Algılarının Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, (8), 364-382. DOI: 10.21733/ibad.731199
17. Duru, A. ve Göl, R. (2016). Öğretmen adaylarının matematik, matematik öğretimi ve matematik öğrenmeye ilişkin inançları. Adıyaman Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(2), 255-282.
18. Ernest, P. (1991). The philosophy of mathematics education. Hampshire: The Falmer Press.
19. Etikan, I., Musa, S. A., & Alkassim, R. S. (2016). Comparison of convenience sampling and purposive sampling. American journal of theoretical and applied statistics, 5(1), 1-4.
20. Green, S.B. & Salkind, N.J. (2014). Using SPSS for Windows and Macintosh: Analyzing and understanding data (7. Edition). New Jersey: Pearson Education.
21. Grigutsch, S., Raatz, U., & Törner, G. (1998). Einstellungen gegenüber Mathematik bei Mathematiklehrern. Journal für Mathematikdidaktik, 19(1), 3-45.
22. Handal, B. (2003). Teachers' mathematical beliefs: A review. The Mathematics Educator, 13(2), 47-57.
23. Kalder, R. S., & Lesik, S. A. (2011). A Classification of Attitudes and Beliefs towards Mathematics for Secondary Mathematics Pre-Service Teachers and Elementary Pre-Service Teachers: An Exploratory Study Using Latent Class Analysis. IUMPST: Issues in the Undergraduate Mathematics Preparation of School Teachers, 5. https://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ962629.pdf adresinden 26.03.2021 tarihinde alınmıştır.
24. Kayan, R. (2011). Construction of a mathematics related belief scale for elementary preservice mathematics teachers (Unpublished master thesis). Middle East Technical University, Ankara.
25. Ketenci, D. (2019). Sınıf öğretmeni adaylarının matematik öğretimi yeterlik inançları ile matematiksel problem çözmeye ilişkin inançları arasındaki ilişki (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Pamukkale Üniversitesi, Denizli.
26. Kurbanoğlu, N. İ. ve Takunyacı, M. (2012). Lise öğrencilerinin matematik dersine yönelik kaygı, tutum ve özyeterlik inançları bazı değişkenlere göre incelenmesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 9(1), 110-130.
27. Pajares, M. F. (1992). Teachers’ beliefs and educational research: Cleaning up a messy construct. Review of educational research, 62(3), 307-332.
28. Pallant, J. (2017). SPSS kullanma kılavuzu: SPSS ile adım adım veri analizi (2. Baskı) (Çev. S. Balcı ve B. Ahi). Ankara: Anı Yayıncılık.
29. Raymond, A. M. (1997). Inconsistency between a beginning elementary school teacher's mathematics beliefs and teaching practice. Journal for research in mathematics education, 28(5), 550-576.
30. Seçer, İ. (2017). SPSS ve LISREL ile pratik veri analizi: Analiz ve raporlaştırma (3. Baskı). Ankara: Anı Yayıncılık.
31. Sezgin Selçuk, G. (2019). Tarama yöntemi. (Eds. H. Özmen ve O. Karamustafaoğlu). Eğitimde araştırma yöntemleri (2. Baskı) içinde (s.140-163). Ankara: PegemA Yayıncılık. Shahvarani, A., & Savizi, B. (2007). Analyzing some Iranian-high school teachers' beliefs on mathematics, mathematics learning and mathematics teaching. International Journal of Environmental and Science Education, 2(2), 54-59.
32. Stipek, D. J., Givvin, K. B., Salmon, J. M., & MacGyvers, V. L. (2001). Teachers’ beliefs and practices related to mathematics instruction. Teaching and teacher education, 17(2), 213-226.
33. Uysal, F. ve Dede, Y. (2019). Matematik öğretmenlerinin cinsiyetlerine göre matematiksel inançları. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38(1), 215-237.
34. White, A. L., Way, J., Perry, B., & Southwell, B. (2005). Mathematical attitudes, beliefs and achievement in primary pre-service mathematics teacher education. Mathematics teacher education and development, 7, 33-52.
35. Yeniel, A. (2019). Seçmeli matematik uygulamaları dersinin öğrencilerin matematik okuryazarlık düzeylerine ve matematiğe yönelik tutumlarına etkisi ve öğretmen görüşlerinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi, Konya.