Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi

Serhat Yıldız

doi:10.53433/yyufbed.1256433

TR EN

Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi

Öz

Bu çalışma, üç farklı vejetasyon döneminde hasat edilerek silolanan sirken (Chenopodium album L.) bitkisinin, silaj kalitesi, in-vitro sindirilebilirlik ve enerji içerikleri ile nispi yem değerinin (NYD) belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Yapılan silajlarda ham besin madde düzeyleri, in vitro sindirilebilirlik ve enerji içerikleri, Fleig puanları ile NYD; silaj sıvılarında pH, amonyak azotu (NH3-N) ve uçucu yağ asitleri (UYA) konsantrasyonları belirlenmiştir. Silajlarda en düşük KM (%24.01), NDF (%44.07), ADF (%28.14) ve pH (4.70) ile en yüksek HP (%14.45), AA (%6.50), NYD (141.50), KMS (%69.43), OMS (%66.00), SE (2.91), ME (2.39) ve NEL (1.50) değeri çiçeklenme başlangıcı dönemde; en yüksek LA (%3.01) çiçeklenme ortası dönemde; en düşük HK (%9.51) ve BA (%9.51) ile en yüksek HY (%2.92) değeri ise tohum bağlama döneminde tespit edilmiştir. Tüm bu silaj parametreleri için gruplar arasındaki farklılık önemli (P<0.05) bulunmuştur. Sirken otunun, yüksek proteinli olmasına ve silajların katkısız olarak yapılmasına rağmen, belirlenen tüm parametreler ile tüm gruplarda tatmin edici düzeyde ve “iyi” nitelik sınıfında silajlar elde edilmiştir. Bitkinin çiçeklenme başlangıcı ile çiçeklenme ortası olan dönemlerde ve özellikle kolay eriyebilir bir karbonhidrat kaynağı ile silolanması durumunda, silajların daha kaliteli olacağı sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Enerji İçerikleri, In-vitro, Nispi Yem Değeri, Silaj Kalitesi, Sindirilebilirlik, Sirken

The Effect of Ensiling Lamb’s Quarters (Chenopodium album L.) on Silage Quality, In-vitro Digestibility and Energy Contents and Relative Feed Value

Öz

This study was carried out to determine the silage quality, in-vitro digestibility, energy content, and relative feed value (RFV) of the lamb's quarters (Chenopodium album L.), which was harvested and ensiled in three different vegetation periods. Raw nutrient levels, in-vitro digestibility and energy contents, Fleig scores and RFV in the silages; pH, ammonia nitrogen (NH3-N) and volatile fatty acids (VFA) concentrations in silage liquids were determined. Silages had the lowest DM (24.01%), NDF (44.07%), ADF (28.14%) and pH (4.70) with the highest CP (14.45%), AA (6.50%), RFV (141.50), DMD (69.43%), OMD (66.00%), DE (2.91), ME (2.39) and NEL (1.50) values at the beginning of flowering; the highest LA (3.01%) was in the mid-flowering period; the lowest CA (9.51%) and BA (9.51%) and the highest EE (2.92%) values were determined during the seed setting period. For all these silage parameters, the difference between the groups was significant (P<0.05). Despite the high protein content of the lamb's quarters and the silages made without additives, a satisfactory level of “good” quality class silages were obtained in all groups with all the parameters determined. It has been concluded that the silage will be of higher quality, especially in the periods between the beginning and middle of flowering, and especially if it is ensiled with an easily soluble carbohydrate source.

Anahtar Kelimeler

Digestibility, Energy Contents, In-vitro Lamb, Relative Feed Value, Silage Quality

Kaynakça

Abaye, A. O., Scaglia, G., & Teutsch, C. (2009). The nutritive value of common pasture weeds and their relation to livestock nutrient requirements. Virginia Cooperative Extension, https://vtechworks.lib.vt.edu/handle/10919/55205 Erişim tarihi: 14.02.2023.
Acar, R., & Güncan, A. (2002). Kaba yem olarak değerlendirilebilecek bazı yabancı ot karakterindeki bitkilerin morfolojik özellikleri ve ham protein oranlarının belirlenmesi. Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 16(29), 79-83
Alçiçek, A., & Özdoğan, M. (1997). Çiftçi koşullarında yapılan mısır ve arpa silo yemlerinde silaj kalitesinin saptanması üzerine bir araştırma. Hayvansal Üretim, 37, 94-102.
Alçiçek, A., Kılıç, A., Ayhan, V., & Özdoğan, M. (2003). Türkiye’de kaba yem üretimi ve sorunları. http://www.zmo.org.tr/resimler/ekler/819fb9034f79627_ek.pdf Erişim tarihi: 11.02.2023.
Ankom. (2002). Operator’s Manual ANKOM ll 200/220 Fiber Analyzer. ANKOM Technology Corp., Fairport, NY.
Anonymous. (2023). Common lambsquarters (Chenopodium album L.). https://cals.cornell.edu/weed-science/weed-profiles/common-lambsquarters Erişim tarihi: 11.02.2023.
AOAC. (2000). Official Methods of Analysis (17th Ed.). Maryland, USA: Association of Official Analytical Chemists.
Atalay, A. İ., & Kamalak, A. (2019). Olgunlaşma dönemlerinin sirken (Chenopodium album) otunun kimyasal kompozisyonuna, besleme değerine ve metan üretimine etkisi. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 6(3), 489-493. doi:10.30910/turkjans.595363
Çopur, N. (2012). Aksaray doğal meralarında bulunan otsu bitkilerin yem değerlerinin tespiti üzerinde bir araştırma. (MSc), Selçuk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya, Türkiye.
Dębski, B., Gralak, M. A., Bertrandt, J., & Kłos, A. (2018). Comparison of antioxidant potential and mineral composition of quinoa and lamb’s quarters weed (Chenopodium album). Problemy Higieny i Epidemiologii, 99(1), 88-93.

Durmaz, S. (2019). Kolzanın Silolanabilirlik Özellikleri ve Yem Değerinin Belirlenmesi. (MSc), Bursa Uludağ Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bursa, Türkiye.
Ergün, A., Tuncer, Ş. D., Çolpan, İ., Yalçın, S., Yıldız, G., Küçükersan, M. K., Küçükersan, S., Şehu, A., & Saçaklı, P. (2011). Yemler, Yem Hijyeni ve Teknolojisi. 4.Baskı, Pozitif Baskı, Ankara.
Gemalmaz, E., & Bilal, T. (2016). Alternatif kaba yem kaynakları. Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Dergisi, 56(2), 63-69.
Goering, M. K., & Van Soest, P. J. (1970). Forage Fibre Analysis. Agricultural Handbook, No.379. U.S. Agricultural Research Service.
Harmanşah, F. (2018). Türkiye’de kaliteli kaba yem üretimi, sorunlar ve öneriler. Türktob Dergisi, 25, 9-13
Ishler, V., Heinrichs, J., & Varga, G. (2000). From Feed to Milk: Understanding rumen function. Pennsylvania State University College of Agriculture Science Extension Circular 422. USA.
Karadağoğlu, Ö., & Özdüven, M. L. (2019). Bazı tritikale çeşitlerinde farklı olgunlaşma dönemlerinin silolamada fermantasyon özellikleri ve yem değeri üzerine etkileri. Veteriner Hekimler Derneği Dergisi, 90(2), 132-142. doi:10.33188/vetheder.499308
Kaya, Ş. (2008). Relative feed value and relative forage quality in forage evaluation. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi, 1(1), 59-64.
Kılıç, A. (1986). Silo Yemi. (Öğretim, Öğrenim ve Uygulama Önerileri), Bilgehan Basımevi, Bornova, İzmir.
Kung, L. Jr., & Shaver, R. (2001). Interpretation and use of silage fermentation analysis reports. Focus on Forage, 3, 13.
Markham, P. (1942). A steam distilation apparatus suitable for micro-kjeldahl analyses. Journal Biochemistry, 36, 790-797. doi: 10.1042/bj0360790
NRC. (1989). Nutrient Requirements of Dairy Cattle. 6th revised Edit., National Acedemy Press Washington D.C., USA
Öten, M., Kiremitci, S., & Çınar, O. (2016). Bazı yem bitkileri ve karışımlarıyla hazırlanan silajların silaj kalitelerinin farklı yöntemlerle belirlenmesi. ANADOLU Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü Dergisi, 26(2), 33-43.
Özdemir, Ö., & Kaya, A. (2020). Bazı ağaç yapraklarının in vitro gaz üretim tekniğiyle yem değerlerinin belirlenmesi. YYÜ Tarım Bilimleri Dergisi, 30(3), 454-461. doi:10.29133/yyutbd.721969
Özkan, U. (2020). Türkiye yem bitkileri tarımına karşılaştırmalı genel bakış ve değerlendirme. Türk Ziraat Mühendisliği Araştırmaları Dergisi, 1(1), 29-43.
Polan, C. E., Starling, T. M., Huber, J. T., Miller, C. N., & Sandy, R. A. (1968). Yields, composition and nutritive evaluation of barley silage at three stages of maturity for lactating cows. Journal of Dairy Science, 51, 1801-1805. doi:10.3168/jds.S0022-0302(68)87281-9
Sarıçiçek, B. Z., & Kılıç, Ü. (2002). Mısır silajının yem değeri üzerine bir araştırma. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 17(2), 6-9.
SPSS. (1999). SPSS for Windows Release 10.01. SPSS Incorporation.
Steel, R. C. D., & Torrie, J. H. (1980). Principles and Procedures of Statistics. A Biometrical Appoach. Mc Graw- Hill Book Company New York.
Suzuki, M., & Lund, C. W. (1980). Improved gas-liquid chromatography for simultaneous determination of volatile fatty acids and lactic acid in silage. Journal of Agricultural and Food Chemistry, 28, 1040-1041. doi:10.1021/jf60231a023
Şahin, İ. F., & Zaman, M. (2010). Hayvancılıkta önemli bir yem kaynağı: SİLAJ. Doğu Coğrafya Dergisi, 15(23), 1-18.
Tan, M., Dumlu Gül, Z., & Çoruh, İ. (2012). Horozibiği (Amaranthus retroflexus L.) ve Sirken (Chenepodium album L.) yabancı otlarının silaj değerlerinin belirlenmesi. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 43(1), 43-47.
Temel, S., & Keskin, B. (2022). Alternatif yem kaynağı olarak selvi sirken bitkisinde farklı ekim ve hasat dönemlerinin ot verim ve bazı verim bileşenlerine etkisi. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, 8(1), 92-107. doi:10.24180/ijaws.1059666
Uygur, F. N., Koch, W., & Walter, H. (1986). Çukurova Bölgesi Buğday Pamuk Ekim Sistemindeki Önemli Yabancı Otların Tanımı (pp.169). Stuttgart: Josef Margraf-Stuttgart-Almanya.
Van Dyke, N. J., & Anderson, P. M. (2000). Interpreting a Forage Analysis. Alabama Cooperative Extension. Circular ANR-890.
Yavuz, M. (2005). Determination of some ruminant feeds’ relative feed value and ın vitro digestion values. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University (JAFAG), 22(1), 97-101.
Yıldız, S. (2019). Silaj Fermantasyon Ürünlerinin Yem Tüketimi, Rumen İçeriği ve Kan Parametrelerine Etkisi. in: Ziraat, Orman ve Su Ürünleri Alanında Araştırma Makaleleri, Daşdemir, İ., Atik, H. A., Özden, Ö., Eds., (pp.112-131). Gece Kitaplığı, Ankara.
Yıldız, S., Deniz, S., Kizilırmak, F., & Altaçlı, S. (2022a). Ayçiçek hasılını farklı oranlarda şeker pancarı bitkisi ile silolamanın silaj kalitesi, in-vitro sindirilebilirlikleri ve enerji içeriğine etkisi. Journal of the Institute of Science and Technology, 12(2), 1154-1162. doi.org/10.21597/jist.1038616
Yıldız, S., Deniz, S., Özkan, F., & Kale, Ç. (2022b). Forage turnip (Brassica rapa) harvested in different phases of vegetative stage andensiled with the additives of molasses and barley and the effects of additives on silage quality, in vitro digestibility, and energy content. Turkish Journal of Veterinary & Animal Sciences, 46(3), 475-482. doi:10.55730/1300-0128.4218
Yıldız, S., & Erdoğan S. (2018). Van koşullarında yetiştirilen silajlık mısır (Zea mays L.) ve ayçiçeği (Helianthus annuus L.)’nin verim parametreleri ve besin madde kompozisyonuna ait kalite özellikleri. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 5(3), 280-285. doi:10.19159/tutad.457774

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Serhat Yıldız ^*
0000-0003-1063-4704
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

25 Şubat 2023

Kabul Tarihi

9 Mayıs 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 28 Sayı: 3

DOI

https://doi.org/10.53433/yyufbed.1256433

IZ

https://izlik.org/JA36AJ43UG

APA

Yıldız, S. (2023). Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 28(3), 1164-1173. https://doi.org/10.53433/yyufbed.1256433

AMA

1.Yıldız S. Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi. YYUFBED. 2023;28(3):1164-1173. doi:10.53433/yyufbed.1256433

Chicago

Yıldız, Serhat. 2023. “Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 28 (3): 1164-73. https://doi.org/10.53433/yyufbed.1256433.

EndNote

Yıldız S (01 Aralık 2023) Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 28 3 1164–1173.

IEEE

[1]S. Yıldız, “Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi”, YYUFBED, c. 28, sy 3, ss. 1164–1173, Ara. 2023, doi: 10.53433/yyufbed.1256433.

ISNAD

Yıldız, Serhat. “Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 28/3 (01 Aralık 2023): 1164-1173. https://doi.org/10.53433/yyufbed.1256433.

JAMA

1.Yıldız S. Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi. YYUFBED. 2023;28:1164–1173.

MLA

Yıldız, Serhat. “Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 28, sy 3, Aralık 2023, ss. 1164-73, doi:10.53433/yyufbed.1256433.

Vancouver

1.Serhat Yıldız. Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi. YYUFBED. 01 Aralık 2023;28(3):1164-73. doi:10.53433/yyufbed.1256433

Sirken (Chenopodium album L.) Bitkisini Silolamanın Silaj Kalitesi, In vitro Sindirilebilirlik ve Enerji İçerikleri ile Nispi Yem Değerine Etkisi

Öz

Anahtar Kelimeler

The Effect of Ensiling Lamb’s Quarters (Chenopodium album L.) on Silage Quality, In-vitro Digestibility and Energy Contents and Relative Feed Value

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster