İzmir İli Pamuk Alanlarında Görülen Zararlı ve Faydalı Akarların Popülasyon Gelişimi
Öz
Bu çalışma, İzmir ili, Menemen ve Bergama ilçelerindeki pamuk ekim alanlarında, 2019-2020 yılları arasında yürütülmüştür. Çalışmalar her iki ilçeden 6’şar adet olmak üzere, toplamda 12 pamuk tarlasında haftalık örneklemeler yapılarak tamamlanmıştır. Çalışmalar sonucunda zararlı olarak Tetrancyhus urticae Koch (Acari: Tetranychidae)’nin kırmızı formunun pamuk tarlalarında baskın tür olduğu görülmüştür. İki noktalı kırmızıörümcek T. urticae’nin, haziran ayı ilk haftası ile birlikte popülasyonu artmaya başlamış ve haziran ayının ilk yarısında popülasyon tepe noktasına ulaşmıştır. Bu dönemde zararlıya karşı yapılan yoğun pestisit uygulamalarının avcıları baskı altına alması sonucu, T. urticae’nin popülasyonunu artış gösterdiği belirlenmiştir. Pamuk ekim alanlarında Coccinellidae, Chrysopidae, Nabidae, Thripidae ve Aelothripidae familyalarına ait avcı böcek türleri ile Phytoseiidae familyasına ait avcı akar türlerine ait bireyler saptanmıştır. Phytoseiidae familyasına bağlı türlerden %78 bulunma oranı ile en yaygın tür Phytoseiulus persimilis (Athias/Henriot) (Acari: Phytoseiidae) olarak belirlenmiştir. Ayrıca pamuk alanlarında, avcı türlerin, pestisit uygulamasının yapılmadığı Ağustos sonu ve Eylül ayı başlarında avcı türlerin T. urticae popülasyonunu kontrol altına almayı başardığı gözlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
İzmir, Pamuk, Phytoseiidae, Popülasyon gelişimi, Tetranychus urticae
Kaynakça
- Akyazı, F., & Ecevit, O. (2005). Samsun ili fındık bahçelerinde bulunan zararlı ve yararlı akarların popülasyon dalgalanmalarının belirlenmesi. GOÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(2),13-18.
- Anonim. (2020a). 2019 yılı pamuk raporu. T.C. Ticaret Bakanlığı Esnaf, Sanatkarlar ve Kooperatifçilik Genel Müdürlüğü. Erişim tarihi: 01.11.2020. https://www.upk.org.tr/User_Files/editor/file/2019%20Pamuk%20Raporu.pdf
- Anonim. (2020b). Cotton and products update. USDA FAS GAIN (Amerika Tarım Bakanlığı, Dış Tarım Servisi, Küresel Tarım Bilgi Ağı). Erişim tarihi: 01.11.2020. https://apps.fas.usda.gov/newgainapi/api/Report/DownloadReportByFileName?fileName=Cotton%20and%20Products%20Update_Ankara_Turkey_11-30-2019
- Ayata, S. (2015). Şanlıurfa ili pamuk alanlarında bulunan akar türleri ve yayılışları. (Yüksek lisans tezi), Harran Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Şanlıurfa.
- Çakmak, İ., Başpınar, H., & Madanlar, N. (2005). Control of the carmine spider mite Tetranychus cinnabarinus Boisduval by the predatory mite Phytoseiulus persimilis (Athias-Henriot) in protected strawberries in Aydın, Turkey. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 29(4), 259-265.
- Dermauw, W., Wybouw, N., Rombauts, S., Menten, B., Vontas, J., Grbić, M., Clark, R. M., Feyereisen, R., & Van Leeuwen, T. (2013). A link between host plant adaptation and pesticide resistance in the polyphagous spider mite Tetranychus urticae. Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America, 110(2), 113-122. https://doi.org/10.1073/pnas.1213214110
- Düzgüneş, Z. (1980). Küçük arthropodların toplanması, saklanması ve mikroskopik preparatlarının hazırlanması. Türkiye Cumhuriyeti Gıda-Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Zirai Mücadele ve Zirai Karantina Müdürlüğü, Ankara.
- Guo, F., Zhang, Z. Q., & Zhao, Z. (1998). Pesticide resistance of Tetranychus cinnabarinus (Acari: Tetranychidae) in China: a review. Systematic and Applied Acarology, 3, 3-7. https://doi.org/10.11158/saa.3.1.1
- Jarasik, V. (1990). Phytoseiulus persimilis and its prey Tetranychus urticae on glashouses cucumber and pepers: Key factor related to biological control efficiency. Acta Entomologica Bohemoslovaca, 87, 414.
- Jeppson, L. R., Keifer, H. H., & Baker, E. W. (1975). Mites injurious to economic plants. University of California Press, Berkeley.