Tam Spektrumlu Gün Işığı Floresan Lamba ile Yapay Işıklandırmanın Marulda Fide Kalitesine Etkisi
Öz
Amaç: Bitkiler büyüme ve gelişmeleri için ışığa ihtiyaç duymaktadırlar. Ancak, kış aylarındaki kısa ve bulutlu gün sayısından kaynaklanan doğal ışık miktarındaki azalma bitkilerde büyüme ve gelişmeyi sınırlandırmaktadır. Bu durumda elektriksel yolla yapay ışıklandırma yapılabilmektedir.
Materyal ve Metot: 2016 yılı Aralık ayında Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü fide üretim seralarında yürütülen bu çalışmada, 1-2 gerçek yapraklı genç marul fideleri dikim büyüklüğüne gelene kadar (1) karanlık koşulda lamba kullanılarak (2) gün ışığı altında lamba kullanılarak ve (3) gün ışığı (kontrol) altında yetiştirilmiştir. Karanlık koşul fidelerin üstüne konulan ahşap iskeletin siyah örtüyle kaplanması ile, yapay ışıklandırma LifeLite negatif iyon yüklü tam spektrumlu gün ışığı floresan lambası kullanımı ile sağlanmıştır. Fideler bir ay boyunca yetiştirilmiş ve haftada bir defa marul için kullanılan kışlık besin solüsyonu reçetesine göre hazırlanmış besin solüsyonu ile sulanmıştır. Dikime hazır hale gelen fidelerde morfolojik gelişim, biyolojik kütle, klorofil ve renk ölçümleri yapılmıştır.
Bulgular: Karanlık koşulda lamba kullanımı ile fideler daha uzun boylu ve daha açık renkli olmuş, ancak fide kalitesi diğer uygulamalardan daha düşük olmuştur. En iyi fide gelişimi ve kalitesi gün ışığı + lamba uygulamasından elde edilmiş; bunu gün ışığı uygulaması izlemiştir.
Sonuç: Çalışma sonucunda tam spektrum lamba ile yapılan yapay ışıklandırmanın marulda fide gelişimi ve kalitesini artırdığı belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Argus, 2017. Light and lighting control in greenhouses. Argus Control Ltd. Canada, p.1-36. https://www.arguscontrols.com/resources/Light-and-Lighting-Control-in-Greenhouses.pdf Erişim Tarihi: 10 Ocak 2019
- Balkaya, A., Kandemir, D. ve Sarıbaş, Ş. 2015. Türkiye sebze fidesi üretimindeki son gelişmeler. TÜRKTOB-Türkiye Tohumcular Birliği Dergisi, Yıl:4, 13:4-8.
- Bozokalfa, M.K. ve Eşiyok, D. 2010. Biber (Capsicum annuum L.) aksesyonlarında genetik çeşitliliğin agronomik özellikler ile belirlenmesi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 47 (2): 123-134.
- Çakırer, G., Akan, S., Demir, K. ve Yanmaz, R. 2017. Bahçe bitkilerinde kullanılan ışık kaynakları. Akademik Ziraat Dergisi, 6 (Özel Sayı):63-70.
- Chaves, I., Pokorny, R., Byrdin, M., Hoang, N., Ritz, T., Brettel, K., Essen, L.O., van der Horst, G.T.J., Batschauer, A. and Ahmad, M. 2011. The cryptochromes: Blue light photoreceptors in plants and animals. Annual Review of Plant Biology, 62:335-364.
- Ciolkosz, D. 2008. Desing daylight availability for greenhouses using supplementary lighting. Biosystem Engineering, 100:571-580.
- Çağlayan, N., Ertekin, C. ve Kotan, R. 2017. LED ışık kaynaklarının domates ve36 biber bitkilerinin gelişimi üzerine etkileri. Akademia Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi, ICAE - IWCB Özel Sayı: 297-307.
- Fisher, P. and Runkle, E. 2004. Lighting Up Profits: Understanding Greenhouse Lighting. Meister Media Worldwide, Willoughby/Ohio, p. 98.
- Fraikin, G.Y., Strakhovskaya, M.G. and Rubin, A.B. 2013. Biological photoreceptors of light-dependent regulatory processes. Biochemistry, 78(11):1238–1253.Goto, E. 2012. Plant production in a closed plant factory with artificial lighting. Acta Horticulturae, 956:37-49.
- Gül, A. 2008, Topraksız Tarım. ISBN:978-975-8377-66-4, Hasad yayıncılık, İstanbul, 144 s.


