Su Ögesi ve Peyzaj Tasarımında Kullanımlarının İzmir’deki Alışveriş Merkezleri Örneğinde İrdelenmesi
Öz
Amaç: Bu çalışmada, İzmir ilinde bulunun 16 alışveriş merkezinde yer alan su ögelerinin nitel ve nicel yeterlilikleri değerlendirilerek hangi amaçlara hizmet verdiği ve kullanılabilirlikleri ortaya konulmuştur.
Materyal ve Metot: Çalışmada alışveriş merkezlerindeki su ögesi tasarımlarına ilişkin etkiler hazırlanan gözlem formuyla her bir alanda incelenmiştir.
Bulgular: Bu çalışmada elde edilen sonuçlara göre, alışveriş merkezlerinin barındırdığı donatılar genellikle dinlenme odaklı olup su ögesiyle bütünleştirilmiş mekanlardan oluşmaktadır. Peyzaj tasarımı ilke ve ögeleri dikkate alınarak yapılan araştırmada en başarılı su ögesi kullanım örnekleri Forum Bornova, Mavibahçe ve Agora alışveriş merkezlerinde saptanmıştır.
Sonuç: Bu çalışmada, su ögelerinin varlığı, mevcut durumu, yakın çevresiyle ilişkisi, birlikte kullanıldığı donatılar ve tasarıma kattığı etkilerin farklılık gösterdiği ortaya konulmuştur. Bu durum, tasarım ilke ve ögelerin dikkate alındığı su ögelerinin bulunduğu alışveriş merkezlerinde daha çekici bir etki yaratırken tasarım etkinliği düşük olan su ögelerinin yer aldığı alışveriş merkezlerinin daha az tercih edilmesinde önemli etkenlerden biri olmuştur.
Anahtar Kelimeler
Alışveriş merkezi, su ögesi, kentsel tasarım, peyzaj tasarımı
Kaynakça
- Baykan, N.M. ve Birişçi, T. 2013. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçesi Örneğinde Sürdürülebilir Peyzaj Tasarımı Yaklaşımıyla Xeriscape, V. Süs Bitkileri Kongresi (523-528), Yalova.
- Bekiroğlu, D. Z. 1992. Tarihsel Süreç İçerisinde Su Öğesinin Peyzaj Planlamada Kullanımı YTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
- Cendere, A. 1998. Su Elemanlarının Kentsel Mekanlarda ve Yeşil Alanlarda Kullanımı, İstanbul Örnekleri, İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
- Demirkol Karci, A., Yurtsev, A.A., Önaç Kalayci, A., Birişçi, T. ve True Malkoç, E., 2018. Alışveriş merkezlerinin bir kent turizm destinasyonu olarak İzmir ili örneğinde değerlendirilmesi. IWACT’18 International West Asia Congress of Tourism Research, 27 -30 Eylül 2018, Van, Paradigma Akademi Basın Yayın Dağıtım, ISBN: 978-605-2292-64-8
- Döner, S. 2015. Kentsel alanlarda kullanılan su öğelerinin görsel kalite değerlendirmesi, Düzce Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Düzce.
- Eckbo, G. 1950. Landscape For Living, F.W. Dodge Corporation.
- Erdal, Z. 2003. Su Elemanlarının Kentsel Mekanlarda Kullanımı 'İstanbul Örneği', İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
- Evyapan, G.A. ve Tokol, A.S. 2000. Peyzaj Tasarımı Ders Notları, ODTÜ, Ankara.
- Harris, C., Dines, N.T. and Brown, K. 1998. Time-saver standards for landscape architecture: design and construction data, Second edition, McGraw-Hill publishing company, ISBN: 0070170274.
- Kürkçüoğlu, İ.E. 2009. Kentsel açık mekanlarda yapay su elemanı tasarım ilkelerinin mekansal algı ve çevre psikolojisi bağlamında irdelenmesi: Üsküdar Belediye Meydanı örneği, Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Marcus, C. C. and Francis, C. 1990. People Places: Design Guidelines for Urban Open Space, Van Nostrand Reinhold.


