Bir Yerel Eğitim Planlaması Örneği: Diyarbakır İli Çüngüş İlçesi Öğretim Haritası

Öz

Bu çalışma, Diyarbakır ili Çüngüş ilçesinin eğitim durumunu analiz etmeyi ve geleceğe yönelik çözüm önerileri sunarak bir eğitim planı hazırlamayı amaçlamaktadır. Araştırmada doküman incelemesi yöntemi kullanılmış olup çalışma evreni hakkında genel bir anlayışa ulaşmak amacıyla genel tarama modeli tercih edilmiştir. Araştırma Çüngüş ilçesi merkez, köy ve mezralarını kapsamaktadır. Araştırmada 2010-2020 yılları arasındaki veriler dikkate alınarak değerlendirmeler yapılmıştır. Veriler TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu), İl Milli Eğitim Müdürlüğü, İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, İlçe Belediyesi, Valilik ve Millî Eğitim Bakanlığı MERNİS (Merkezi Nüfus İdaresi Sistemi) sisteminden elde edilmiştir. Verilerin analizinde öğretim haritası oluşturma tekniği kullanılmıştır. Öğretim haritası oluşturulurken, nüfus piramidi, 5'li yaş grupları, en küçük kareler yöntemi, öğrenci akış şeması, geometrik artış yöntemleri, yarı logaritmik kalıp ve istatistiksel formüller kullanılmıştır. Bu çalışma, yerel eğitimin ayrıntılı bir analizini yaparak gelecekteki ihtiyaçları öngörmek amacıyla genel durum saptaması, eğilimler, kestirimler, sonuçlar ve öneriler şeklinde yapılandırılmıştır. Yapılan hesaplamalara göre ilçe nüfusun 2030 yılına kadar %2 oranında azalması beklenmektedir. Öğrenci ve öğretmen sayılarına ilişkin gelişim, eğilim ve tahminlerin incelenmesi sonucunda, okul öncesi, ilkokul ve ortaokul kademelerinde öğrenci ve öğretmen sayılarında artış eğilimi olduğu görülmüştür. Bu artışın lise düzeyinde yaş grubu nüfusunu önemli ölçüde aşacağı sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Eğitim Planlaması
• Öğretim Haritası
• Eğilim
• Kestirim
• Öğrenci Akış Modeli.

An Example of Local Education Planning: Instruction Map of Çüngüş District of Diyarbakır Province

Öz

This study aims to analyze the educational status of Çüngüş district in Diyarbakır province and prepare an educational plan by proposing solutions for future needs. The document review method was utilized, and a general survey model was chosen to gain an overall understanding of the study universe. The research encompasses the center, villages, and hamlets of Çüngüş district. Evaluations were conducted using data from 2010 to 2020. The data were obtained from TÜİK (Turkish Statistical Institute), Provincial Directorate of National Education, District Directorate of National Education, District Municipality, Governorship, and the Ministry of National Education's MERNİS (Central Population Administration System). The technique of creating an instruction map was used for data analysis. While constructing the instruction map, population pyramid, five-year age groups, least squares method, student flow chart, geometric growth methods, semi-logarithmic pattern, and statistical formulas were utilized. This study is structured around a general assessment of the current situation, trends, predictions, results, and recommendations to anticipate future needs through a detailed analysis of local education. According to the calculations, the district's population is expected to decrease by 2% by 2030. Examination of the development, trends, and predictions regarding the numbers of students and teachers indicated an increasing trend in the numbers of students and teachers at the preschool, primary, and middle school levels. It was concluded that this increase would significantly exceed the age group population at the high school level.

Anahtar Kelimeler

• Educational Planning
• Instruction Map
• Trend
• Prediction
• Student Flow Model

Kaynakça

1. Adem, M. (2008). Eğitim planlaması. Ekinoks Yayınları.
2. Akgündüz, D. (Ed.). (2023). 2033 Türkiye eğitim politikaları strateji belgesi. Aydın Üniversitesi Yayınları.
3. Anderson, C. (2015). Creating a data-driven organization: Practical advice from the trenches. "O'Reilly Media, Inc.".
4. Balcı, A. (2016). Sosyal bilimlerde araştırma yöntem, teknik ve ilkeler. Pegem Akademi.
5. Başaran, İ. E., & Çınkır, Ş. (2013). Türk eğitim sistemi ve okul yönetimi (4. Baskı). Siyasal Kitabevi.
6. Becerikli, S. (2019). Öğretmen yetiştirmede İstanbul Yüksek Okulu modeli (1924-1978) [Yayımlanmamış doktora tezi]. Bursa Uludağ Üniversitesi.
7. Beşel, F., & Yardımcıoğlu, F. (2017). Maliye Dergisi’nin bibliyometrik analizi: 2007-2016 dönemi. Maliye Dergisi, 172, 133-151. https://ms.hmb.gov.tr/uploads/2019/09/172-07.pdf
8. Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027

9. Bursalıoğlu, Z. (2003). Eğitim yönetiminde teori ve uygulama. (7.Baskı). Pegem Akademi.
10. Cemaloğlu, N. (2019). Yönetimin pin kodu. Pegem Akademi.
11. Cemaloğlu, N., & Duykuluoğlu, A. (2022). Eğitimde veriye dayalı yönetim. (1.Baskı) Pegem Akademi.
12. Châu, T. N. (1990). Eğitim planlamasının demografik yönleri (R. Kabadayı, Çev.). Nüve Yayıncılık.
13. Christensen, L. B., Johnson, R. B., & Turner, L. A. (2020). Research methods, design, and analysis (12th ed.). Pearson.
14. Coombs, P.H. (1973). Eğitim planlaması nedir? (C. Mıhçıoğlu, Çev.). Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.
15. Çüngüş İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü. (2021). Stratejik plan (2019-2023). http://www.cungus.gov.tr/ilce-milli-egitim-mudurlugu
16. Çüngüş Belediyesi, (2021). http://www.cungus.bel.tr
17. Diyarbakır Valiliği, (2021). http://www.diyarbakir.gov.tr
18. Fayol, H. (2016). General and industrial management. Ravenio Books.
19. Field, A. (2013). Discovering statistics using IBM SPSS statistics. Sage Publications.
20. Glesne, C. (2011). Becoming qualitative researchers. (A. Ersoy & P. Yalçınoğlu, Çev.). Pearson.
21. Hallak, J. (1977). Planning the Location of Schools: An Instrument of Educational Policy. UNESCO IIEP.
22. Härnqvist, K. (1987). Social demand models. In G. Psacharopoulos (Ed.), Economics of education (pp. 356-363). Oxford: Pergamon Press. https://doi.org/10.1016/B978-0-08-033379-3.50081-4
23. Hesapçıoğlu, M. (1989). Eğitim planlaması ve yönetimi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları.
24. Hoepfl, M. C. (1997). Choosing qualitative research: A primer for technology education researchers. Journal of Technology Education, 9(1), 47–63. https://vtechworks.lib.vt.edu/server/api/core/bitstreams/fc04f24a-1a5f-4298-b66f-bd5e854675a6/content
25. İhtiyaroğlu, N. (2019). Veriye dayalı karar verme uygulamaları. N. Cemaloğlu (Ed.), Veriye dayalı yönetim (ss. 139-165). Pegem Akademi.
26. Karaca, O. (2018). Türkiye’de eğitim yönetimi alanında yazılan lisansüstü tezlerin metodolojik incelemesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Uşak Üniversitesi.
27. Karacadağ Kalkınma Ajansı. (2011). Çüngüş ilçesi durum raporu. https://www.karacadag.gov.tr/Dokuman/Dosya/www.karacadag.org.tr_246_CP6S54UN_cungus_ilce_durum_raporu.pdf
28. Karakütük, K. (1994). Eğitim planlamasında öğretim haritası yönteminin rolü, önemi ve Türkiye’de uygulanması. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi.
29. Karakütük, K. (2020). Eğitim planlaması. Pegem Akademik Yayıncılık.
30. Karasar, N. (2016). Bilimsel araştırma yöntemi. Nobel Yayın Dağıtım.
31. Kavak, Y. (2011). Türkiye’de nüfus ve eğitim: Uzun vadeli (2010–2050) nüfus projeksiyonları ve eğitim sistemine yansımaları. Milli Eğitim Dergisi, 41(192), 86-104.
32. Küçüker, E. (2010). Türkiye’de eğitim planlaması neyi hedefliyor?. International Conference on New Trends in Education and Their Implications, (11-13 November, 153-157). https://www.academia.edu/1045125/T%C3%BCrkiyede_E%C4%9Fitim_Planlamas%C4%B1_Neyi_Hedefliyor
33. Millî Eğitim Bakanlığı. (2018). 2023 Eğitim Vizyonu Belgesi. https://baklan.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2018_12/11144802_2023_EGITIM_VIZYONU.pdf
34. Millî Eğitim Bakanlığı. (2020). Millî eğitim istatistikleri 2019-2020. https://sgb.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2020_09/04144812_meb_istatistikleri_orgun_egitim_2019_2020.pdf
35. Millî Eğitim Bakanlığı. (2021). 20. Millî eğitim şûrası. https://ttkb.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2021_12/08163100_20_sura.pdf
36. Nas, E. (2019). Okul rehberlik servislerinde yürütülen faaliyetlerin değerlendirilmesi. F. Tanhan, H. İ. Özok & C. Aladağ (Ed.), Eğitim bilimleri perspektifinden öğretmen (ss. 147-158) içinde. Pegem Akademi.
37. Psacharopoulos, G. (1975). The macro-planning of education: A clarification of issues and a look into the future. Comparative Education Review, 19(2), 214-224. https://doi.org/10.1086/445820
38. Psacharopoulos, G. (1979). Synthetic approaches in manpower planning. De Economist, 127(2), 289-297. https://doi.org/10.1007/bf02371842
39. Saldana, J. (2011). Fundamentals of qualitative research. Oxford University Press.
40. Schildkamp, K., Poortman, C. L., & Handelzalts, A. (2016). Data teams for school improvement. School Effectiveness and School Improvement, 26(2), 257-284. https://doi.org/10.1080/09243453.2014.936225
41. Şahin, Ş. (2018). Türkiye’de ‘eğitim tarihi’ alanında elektronik ortamda yayınlanmış̧ makalelerin incelenmesi [Yayımlanmamış̧ yüksek lisans tezi]. Gaziantep Üniversitesi.
42. Tuncer, A. T., Karasu, N., Altunay, B., & Güler, Ö. (2011). Türkçe ilköğretim kitaplarında engel ve engellilik: bir doküman analizi örneği. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(2), 439-457. https://dergipark.org.tr/tr/pub/gefad/issue/6738/90581
43. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). (2021). Nüfus istatistikleri 2020. http://www.tuik.gov.tr
44. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı. (2019-2023). 11.Kalkınma planı. Ankara: Strateji ve Bütçe Başkanlığı Yayınları. https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2022/07/On_Birinci_Kalkinma_Plani-2019-2023.pdf
45. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı. (2021). Cumhurbaşkanlığı yıllık programı. Ankara: Strateji ve Bütçe Başkanlığı Yayınları. https://www.sbb.gov.tr/yillik-programlar
46. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı. (2021-2023). Yeni ekonomi programı (orta vadeli program). Ankara: Strateji ve Bütçe Başkanlığı Yayınları. https://www.sbb.gov.tr/orta-vadeli-programlar
47. OECD. (2023). PISA 2022 results (Volume I): The state of learning and equity in education. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/53f23881-en
48. Ünal, I. (1996). Eğitim ve yetiştirme ekonomisi. Torun Matbaası.
49. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.