BRANŞ ÖĞRETMENLERİNİN EĞİTİM ARAŞTIRMALARINA YÖNELİK ALGISI: METAFORİK BİR ÇALIŞMA

Öz

Bu çalışmanın amacı, eğitim bilimleri araştırmalarına ilişkin branş öğretmenlerinin algılarını metaforlar aracılığıyla ortaya çıkarmaktır. Çalışma, 2016-2017 öğretim yılı güz döneminde Diyarbakır il merkezinde görev yapan 210 branş öğretmeni üzerinde yürütülmüştür. Veriler, katılımcılara sunulan, “Eğitim araştırmaları… gibidir, çünkü…” ifadesinin yer aldığı formlarla toplanmıştır. Bu veriler, betimsel istatistik tekniklerle desteklenen nitel çözümleme ile analiz edilmiştir. Analizler sonucunda, katılımcıların eğitim araştırmalarına yönelik 192 adet geçerli metafor üretmiş olduğu belirlenmiştir. Bu metaforlar, ortak özellikleri bakımından incelendiğinde; olumlu ve olumsuz olmak üzere iki ana kategori altında, dokuz ayrı kavramsal kategoriye ayrılmıştır. Branş öğretmenlerinin eğitim araştırmalarına yönelik oluşturdukları metaforların %69,27 oranında olumlu ve %30,73 oranında da olumsuz kategoride değerlendirilebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Branş öğretmenlerinin üretmiş olduğu olumlu ve olumsuz kategoriler, cinsiyet değişkenine göre incelendiğinde; erkek öğretmenlerin sayıca fazla olmalarından dolayı olumlu ve olumsuz görüş bildirmelerinde erkek öğretmenler lehine farklılık çıkmıştır. Kıdem değişkenine göre bakıldığında; olumlu düşünen öğretmenler arasında farklılık 1-10 yıl kıdeme sahip öğretmenler lehine, olumsuz düşünen öğretmenler arasında ise,1-10 yıl kıdeme sahip öğretmenler ile 11 yıl ve üzeri kıdeme sahip öğretmenler arasında eğitim araştırmalarına bakış açılarında büyük bir fark olmadığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Eğitim bilimleri araştırmaları,Metafor,Branş öğretmeni.

PERCEPTION OF BRANCH TEACHERS TOWARDS EDUCATIONAL RESEARCH: A METAPHORICAL STUDY

Öz

The purpose of this study is to reveal the perceptions of branch teachers about educational science researches through metaphors. The study was carried out on 210 branch teachers working in Diyarbakır city center during the fall semester of 2016-2017 academic year. The data are collected with forms submitted to the participant, such as "Education researches, because ...". These data were analyzed by qualitative analysis supported by descriptive statistics techniques. As a result of the analyzes, it was determined that the participants produced 192 valid metafores for educational researches. When examined in terms of their common characteristics, these metaphors were examined under two main categories, namely positive and negative, and in nine separate conceptual categories. It has been achieved that the metaphors that the branch teachers set for educational researches can be evaluated as positive 69.27% and 30.73% in the negative category. When positive and negative categories produced by branch teachers are examined according to gender variable, because of the high number of male teachers, positive and negative opinions were different in favor of male teachers. According to seniority variable; differences between positive thinking teachers favor for teachers with 1-10 years of seniority, among the negatively thoughtful teachers, it is seen that there is not a big difference between the teachers who have 1-10 years of seniority and the teachers who have 11 years and over the years in terms of educational researches.

Anahtar Kelimeler

• Educational science researches,Metaphors,Branch teacher

Kaynakça

1. Akşehirli, S. (2007). Çağdaş Metafor Teorisi www.ege-edebiyat.org/docs/257.doc 20.02.2017 tarihinde indirilmiştir.
2. Ayaz, M.F., Oral, B. & Söylemez, M. (2015). Türkiye’de Öğretmen Eğitimi İle İlgili Yapılmış Lisansüstü Tezlerin Değerlendirilmesi. İlköğretim Online, 14 (2), 787-802.
3. Aydın, İ. H. (2006). Bir felsefî metafor “yolda olmak”. Din bilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 6 (4), 9-22.
4. Arnett, R.C. (1999). Metaphorical Guidance: Administration as Building and Renovation. Journal of Educational Administration, 37 (1), 80-89.
5. Bassey, M. (1999). Case study research in educational settings. Buckingham & Philadelphia: Open University Press.
6. Balcı, A. (2008). Örgüt mecazları. Ankara: Ekinoks Yayınları.
7. Clarken, R. H. (1997). Five Metaphors for Educators. Paper Presented at the Annual Meeting of the American Educational Research Association, Chicago, March 24-28
8. Çepni, S. & Küçük, M. (2003). Eğitim Araştırmalarının Fen Bilgisi Öğretmenlerinin Uygulamaları Üzerindeki Etkilerinin Belirlenmesi: Bir Örnek Olay Çalışması. Eğitim Araştırmaları, 4 (2), 75-84.

9. Çetin, M. & Evcim, U. (2009). Örgütsel Kültürün Algılanmasında Metaforların Rolü. Gazi Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 28,185-220.
10. Davies, P. (1999). What İs Evidence-Based Education?. British journal of Educational Scince,47(2), 108-121
11. Demir, G. Y. (2005). Çevirenin önsözü. G. Lakoff & M. Johnson (Yazarlar) Metaforlar: Hayat, anlam ve dil İstanbul: Paradigma. 11–15.
12. Ekiz, D. (2006). Sınıf öğretmenlerinin eğitim araştırmalarına karşı tutumları. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 6 (2), 373-394.
13. Ekiz, D. & Yiğit, N. (Mayıs 2012). Öğretmen Adaylarının Eğitim Araştırmalarının Amaç Ve Çeşitleri Hakkındaki Görüşlerinin İncelenmesi. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23, 3-21.
14. Everton, T., Galton, M., & Pell, T. (2000). Teachers perspectives on educational research: Knowledge and context. Journal of Education for Teaching, 26(2), 167-182.
15. Fındıkçı, İ. (1997). “ Yine Öğretmenler Yeni Öğretmenler ”, Yaşadıkça Eğitim Dergisi, 27
16. Glıner,J.A., Morgan,G.A. & Leech, N.L.(2015). Uygulamada Araştırma Yöntemleri. Nobel Yayınları. Ankara.
17. Goatly, A. (2002). Conflicting metaphors in the Hong Kong special administrative region educational reform proposals. Metaphor and Symbol, 17 (4), 263-294. doi.org/10.1207/S15327868MS1704_2
18. Güner, N. (2013). Bir Labirentte Çıkış Aramak mı? Yoksa Yeni Ufuklara Yelken Açmak mı? On İkinci Sınıf Öğrencilerinden Matematik Öğrenmek ile İlgili Metaforlar. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 13 (3), 1929-1950
19. Korkmaz, Ö., Şahin, A. & Yeşil, R. (2011). Öğretmenlerin Bilimsel Araştırma ve Araştırmacılara ilişkin düşünceleri. Kuramsal eğitim bilim, 4 (2), 109- 127.
20. Küçüktepe, C. (2013). Sınıf Öğretmenlerinin Hizmet İçi Eğitim İhtiyaçlarının Öğretmen Görüşlerine Göre Belirlenmesi. Abant İzzet Baysal Eğitim Fakültesi Dergisi, 2, 26-43.
21. Lakoff, G.& Johnson, M. (1980). Metaphors We Live By. Chicago University of Chicago Press 276p.
22. Lakoff, G.& Johnson, M. (2005). Metaforlar: Hayat, Anlam ve Dil (Çeviren G.Y. Demir). İstanbul: Paradigma.
23. Levine, P.M. (2005). MetaphorsandImages of Classrooms. ERIC: EJ724893.
24. Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). An expanded sourcebook: Qualitative data analysis. Thousand Oaks, CA: Sage.
25. Milli Eğitim Bakanlığı ( MEB), (2008). Öğretmen yeterlilikleri: Öğretmenlik Mesleği Genel ve Özel Alan yeterlilikleri. Ankara Devlet Kitapları Müdürlüğü.
26. Moudafidou, A., Melliou, K. & Georgopoulou, A. A. (2011). Educational Research And Teacher Development. Procedia- Social and Behavioral Scinces, 31, 156-161
27. Ocak, G. & Gündüz, M. (2006). Eğitim fakültesini yeni kazanan öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine giriş dersini almadan önce ve aldıktan sonra öğretmenlik mesleği hakkındaki metaforlarının karşılaştırılması. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8 (2), 293-310.
28. Özkan, R. (2005). Birey ve Toplum Gelişiminde Öğretmenlik mesleğinin Önemi. Milli Eğitim Dergisi, sayı:166.
29. Saban, A. (2008). Okula İlişkin Metaforlar. Educatıonal Administration: Theory and Practice, 55, 459-496.
30. Sarı, M. (2006). Araştırmacı öğretmen: Öğretmenlerin bilimsel araştırmaya ilişkin görüşlerinin incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 6 (3), 847-879.
31. Semerci, Ç. (2007). Program Geliştirme Kavramına İlişkin Metaforlarla Yeni İlköğretim Programına Farklı Bir Bakış. C.Ü. Sosyal Bilimler Dergisi, 31(1), 139-154.
32. Şahin, Ç. & Arcagök, S. (2013). İlköğretim öğretmenlerinin eğitim araştırmalarına yönelik yaklaşımları. Bilgisayar ve Eğitim Araştırmaları Dergisi, 1, (2), 1-21.
33. Tok, T. N. (2013). Who is an education supervisor? A guide or a nightmare? International Journal of Social Sciences and Education, 3(3), 752-769.
34. Uçgun, D. & Ünal, E. (2015). Türkçe ve Sınıf Öğretmenlerinin Eğitim Araştırmalarına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2, 85-94.
35. Yaşar, Ş. & Girmen, P. (2012). İlköğretim Öğrencilerinin Türkçe Dersi Konuşma ve Yazma Sürecinde Metaforlardan Yararlanma Durumları. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8 (3), 13-23.
36. Yıldırm, A., İlhan, N., Şekerci, A.R. & Sözbilir, M. (2014). Fen Ve Teknoloji Öğretmenlerinin Eğitim Araştırmalarını Takip Etme, Anlama Ve Uygulamalarda Kullanma Düzeyleri: Erzurum Ve Erzincan Örneği. Kastamonu Eğitim Dergisi, 22 (1), 81-100.
37. Yıldırım, A. & Simsek, H. (2011) Sosyal Bilimlerde Nitel Arastırma Yontemleri. Ankara: Seckin Yayıncılık.
38. Erdamar, F. S. & Akpunar, B. (2017). Branş Öğretmenlerinin Eğitim Araştırmalarına Yönelik Algısı: Metaforik Bir Çalışma. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 32, 837-852.