Epilepside Gebelik, Doğum ve Doğum Sonu Sürecin Yönetimi ve Bakımı

Öz

Epilepsi, doğurgan çağı kadınların % 0,5' inde etkili olup en sık görülen kronik nörolojik bir hastalıktır. Gebeliği komplike hale getirebilen bu durum, hem anne hem de fetüs ve yenidoğan açısından yaşamsal sorunlara neden olabilmektedir. Dolayısıyla prekonsepsiyonel, gebelik, doğum ve lohusalık dönemlerinde epilepsi takibi ayrı bir önem taşımaktadır. Gebelik planlayan ve özellikle antiepileptik ilaç (AEİ) kullanan epileptik kadınların, nöral tüp defekti riski nedeniyle gebelikten 2-3 ay önce yeterli doz folik asit kullanmaya başlamaları önerilmektedir. Anne ve fetusun sağlıklı bir gebelik süreci geçirilebilmeleri için, prenatal tarama ve tanı testlerinin yapılması, uygun monoterapi ilaç seçimi, nöbetlerin kontrol altına alınması ve rutin gebelik izlem ve bakımı ile ilgili eğitim ve danışmanlık verilmesi uygun olacaktır. İnnatal dönemde de AEİ rejiminin düzenli olarak sürdürülmesi gerekmektedir. Epileptik gebelerin vajinal doğum yapmasında bir sakınca yoktur. Ancak literatür bilgileri, sezaryen doğum tercih edildiği yönündedir. AEİ kullanan epileptik anne bebeklerinde hemoraji riski nedeniyle K vitamin desteği unutulmamalıdır. Çoğu AEİ’ ler anne sütünden bebeğe geçebildiği halde bebek için zararlı düzeyde ve emzirmeye kontrendike olmadığı belirtilmektedir. Bu nedenle postnatal dönemde hemşirelerin emzirmeyi desteklemeleri ve anneye danışmanlık vermeleri önemlidir. Doğum sonrası nöbetlerin tetiklenmemesi için epileptik annelerin diğer lohusa popülasyonuna kıyasla uyku ve dinlenmeye, beslenmeye ve dolayısıyla destek sistemlerine daha fazla gereksinimleri vardır. Bu destek, yenidoğan bakımı konusunda da sürdürülmelidir. Epileptik kadınlar için postpartum hormonal kontraseptifler, AEİ’ lerle etkileşimi nedeniyle ilk tercih olmamalıdır.             Bu makalede, epilepside prekonsepsiyonel bakımın önemi, gebelikte epilepsinin seyri, gebe, fetüs ve yenidoğan sağlığına etkisi, doğum öncesi, anı ve sonrası dönemde epilepsi yönetimine ilişkin bilgiler literatür ışığında tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Epilepsi,prekonsepsiyonel yaklaşım,gebelik,doğum eylemi,doğum sonu dönem

Management and Care of Epilepsy During Pregnancy, Birth and Postpartum

Öz

A B S T R A C T

Epilepsy is a common chronic neurological disorder that affects 0.5% of women in reproductive age. This health condition can cause pregnancy complications and vital problems in terms of mother, fetus and newborn. Therefore, the management of epilepsy is of special importance in preconceptional, pregnancy, birth and postpartum periods. It is suggested that epileptic women planning pregnancy, especially who are using antiepileptic drugs (AED,) should start to use adequate dose of folic acid 2-3 months before pregnancy because of the risk of neural tube defects. In order to have a healthy pregnancy for both mother and fetus, using prenatal screening and diagnostic tests, appropriate monotherapy drug selection, control of seizures, education and counseling on routine pregnancy monitoring and care would be appropriate. The AED regime must be maintained regularly in the innatal period. There is no problem for the vaginal deliveries of epileptic pregnant women. However, literature suggests that cesarean birth is preferred. K vitamin supplements should not be forgotten due to the risk of hemorrhage in infants of epileptic mothers using AED. Although many AED’s pass from mother to baby, it is stated that they are not harmful to the baby and there is no contraindication to breastfeeding. For this reason, nurses support and counseling for breastfeeding mothers is very important in the postnatal period. In order to avoid triggering postpartum seizures, epileptic mothers have a greater need for sleeping, resting, nutrition, and support systems compared to other postpartum populations. This support should also be maintained in relation to neonatal care. Postpartum hormonal contraceptives for epileptic women should not be the first choice because of the interaction with AEDs. In this article, the importance of preconceptional care in epilepsy, prognosis of epilepsy during pregnancy, its effects on pregnancy, fetus and neonatal health, management of epilepsy in prenatal, innatal and postnatal periods are discussed in the light of literature.

Anahtar Kelimeler

• Epilepsy,preconceptional approach,pregnancy,birth,postpartum period

Kaynakça

1. KAYNAKLAR 1. Kutlu G, Erdal A, Aydoğan S, B. Gomceli Y, E.İnan L. Gebelik Sırasında Epilepsili Kadınların Takip ve Tedavisi. Journal of Neurological Sciences (Turkish) 2012; 29:(3):527-534.
2. 2. Aykut Bingöl C.(Ed.) Epilepsi Rehberi Türk Epilepsi ile Savaş Derneği. Epilepsi Dergisi 2012; 18(1):26-38.
3. 3. Görgülü Ü, Fesci H. Epilepsi ile Yaşam: Epilepsinin Psikososyal Etkileri. Göstepe Tıp Dergisi 2011; 26 (1): 27-32.
4. 4. Adadıoğlu Ö, Oğuz S. Epilepsi ve Öz Bakım. Epilepsi Dergisi 2016; 22 (1):1-4.
5. 5. Akdağ G, İ. Algın D, O. Erdinç O. Epilepsi. Osmangazi Tıp Dergisi 2016; 38 (özel sayı 1): 35-41.
6. 6. Ataklı D. Gebelik ve Epilepsi. Epilepsi 2002;8(2): 113-119 http://www.journalagent.com/epilepsi/pdfs/epilepsi_8_2_113_119.pdf, Erişim tarihi: 29 Nisan 2017
7. 7. Toklu Z. Epilepside Tedavi Stratejileri. Kocatepe Tıp Dergisi 2015, Nisan; 16: 147-150.
8. 8. Coşkun A. Prekonsepsiyonel Bakım ve Danışmanlık: Kadın Yaşamındaki Yeri ve Önemi. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi 2012; 8 (3): 8-15.

9. 9. Başgöl Ş, Oskay Ü. Prekonsepsiyonel Dönemde ve Gebelikte Kanıt Temelli Yaklaşımlar. International Journal of Human Sciences 2012; 9 (2),-1524-1534
10. 10. Madazlı R, Öncül M, Albayrak M, Uludağ S, Eşkazan E, Ocak V. Gebelik ve Epilepsi 44 Olgunun Değerlendirilmesi. Cerrahpaşa Tıp Dergisi 2004; cilt(sayı) 35(3).
11. 11. Kutlu G, B. Gömceli Y, Sönmez T, Sanıvar F, E. İnan L. Epileptik Kadınların Gebelik Sırasında Takip ve Tedavisi 2007;13(2-3): 83-86.
12. 12. Erten N, Erişgin Z. Gebelikte Epilepsi Tedavisinde Yeni Nesil Antiepileptik İlaçlar. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2014; 11 (3): 297-303.
13. 13. Baysoy NG, Özkan S. Gebelik Öncesi (Prekonsepsiyonel) Bakım: Halk Sağlığı Perspektifi. Gazi Med.J. 2012; 23: 77-90.
14. 14. Ahmad AEpilepsy: Clinical Considerations In Women Of Childbearing Age. Bangladesh Journal of Medical Science 2013, 4 october; Vol. 12 No, 364-369.
15. 15. Wide K, Winbladh B, Tomson T, Kalen B. Body Dimensions of Infants Exposed to Antiepileptic Drugs In Utero: Observations Spanning 25 Years. Epilepsia.2000; 41(7):854-861.
16. 16. Wilson RD, Davies G, Desilets V, Reid GJ, et al. The Use of Folic Acid fort he Prevention of Neural Tube Defects and Other Congenital Anomalies. J.Obstet GynaecolCan.2003; 25 (11):959-73.
17. 17. Borgelt LM, Hart FM, Bainbridge JL. Epilepsy During Pregnancy: Focus on Management Strategies. Int J Womens Health, Sep 2016);19 (8): 505-517.
18. 18. Thomas SV. Managing Epilepsy in Pregnancy. Neurol India, 2011; 59 (1): 59-65.
19. 19. Adab N. ,W. Chadwick DReview Management of women with epilepsy during pregnancy, The Obstetrician & Gynaecologist 2006; 8: 20–25.
20. 20. Rauchenzauner M, Ehrensberger M, Prieschl M, Kapelari K, et alGeneralized Tonic-Clonic Seizures and Antiepileptic Drugs During Pregnancy-a Mater of İmportance Fort he Baby? J. Neurol.2013; 260 (2):484-488.
21. 21. Borthen I, Eide MG, Daltveit AK, Gilhus NE. Delivery Outcome of Women With Epilepsy: A population-based Cohort Study. BJOG 2010; 117:1537-1543 http://dx.147105528.2010.02694.xPMid:20716254, Erişim tarihi: 29 Nisan 2017 22. Veiby G, Daltveit AK, Engelsen BA, Gilhus NE. Pregnancy, delivery and Outcome fort he Child in Maternal Epilepsy. Epilepsia, 2009; 50(9): 2130-2139.
22. 23. Ikonomidoua C, Turski L Antiepileptic Drugs and Brain Development. Epilepsy Research, 2010; 88 (1):11-22.
23. 24. Bayrak M, Bozdağ H, Karadağ C, Günay T, Göynümer G. Epilepsi Tanılı Gebelerde Obstetrik ve Perinatal Sonuçların Retrospektif Analizi. İKSST Dergisi 2014; 6(3): 127-132.
24. 25. Bebek N, Baykan B. Epilepsilerin Genetik Yönü ve İdyopatik Epilepsi Genetiğinde Son Gelişmeler, Journal of Neurological Sciences 2006; 23 (2): 70-83.
25. 26. Bromley R.L, Baker G.A. Fetal antiepileptic drug exposure and cognitive outcomes. Seizure:Eur J Epilepsy 2016 http://dx.doi.org/10.1016/j.seizure.2016.10.006, Erişim tarihi: 29 Nisan 2017