CHILD ABUSE AND ROLE OF PEDIATRIC NURSES

Öz

World Health Organization (WHO) describes child abuse; “Exposure to all kinds of attitudes and behaviors including commercial advertising or any other form of influence that may cause any physical and / or emotional, sexual, negligence or neglect to cause adverse effects on health, growth and development of children”. 25% of the children aged 7-18 were neglected, physical abuse was seen 43%, emotional abuse was 51% and sexual abuse was 3%. 4,2 % of children 6-14 and 28 % of children 15-17 were reported to be exposed to financial abuse. Besides, poor financial situation is consideed to be among the most important factors inducing child abuse. Child abuse is considered a complex event with its all dimensions including the etiology, diagnosis and treatment; protecting the children from abuse is essential and a multidisciplinary team of professionals during early diagnosis and treatment is needed. Pediatric nurses in the team play a significant role in; recognizing the signs for abuse, early-identification of the children likely to be exposed to maltreatment, directing them to the appropriate centers and providing them with the treatment/rehabilitation.

Anahtar Kelimeler

• Child,nurse,neglect,abuse

ÇOCUK İSTİSMARI VE PEDİATRİ HEMŞİRESİNİN ROLÜ

Öz

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) çocuk istismarını; “Çocuğun sağlık, büyüme ve gelişmesini olumsuz olarak etkilenmesine sebep olan her türlü fiziksel ve/ veya duygusal, cinsel, ihmal/ ihmale neden olacak ticari reklam amaçlı/ diğer bütün etkileme şekilleri de içinde olmak üzere her türlü tutum ve davranışlara maruz kalması” olarak tanımlamıştır. Türkiye’de 7-18 yaş grubu çocukların %25’inin ihmale uğradıkları, %43’ünün fiziksel, %51’inin duygusal ve %3’ünün cinsel istismar yaşadıkları vurgulanmıştır.6-14 yaş arası çocukların %4,2’sinin, 15-17 yaş arası çocukların da %28’inin ekonomik istismara uğradığıbildirilmiştir.İstismarı artıran önemli faktörler arasında maddi durumun yetersizliği görülmektedir. Çocuk istismarı, etiyolojisi, tanı ve tedavisini içeren tüm boyutları ile karmaşık olaylar olarak değerlendirilmekte, çocukların istismardan korunması, erken tanıve tedavisüreçlerinde multidisipliner ekibin görev alması gerekmektedir. Ekip içerisinde görev alan pediatri hemşireleri, istismar belirleyicilerini bilmesi, kötü muameleye maruz kaldığından şüphelenilen çocukları erken dönemde tespit etmesi, onları doğru merkezlere yönlendirmesi ve tedavi/rehabilitasyonlarını sağlamasıyla ekipte önemli bir rol taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Çocuk,hemşire,ihmal,istismar

Kaynakça

1. Shaw M, De Jong M. Child Abuse And Neglect: A major public health issue and the role of child and adolescent mental health services. ThePsychiatrist Online 2012;36(9):321–325.
2. World Health Organızatıon (WHO). Child maltreatment 2016; http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs150/en/,erişim tarihi:07.07.2017
3. Derman O. çocuk istismarına ve ihmaline yaklaşım temel bilgiler. Çocuk İstismarını ve İhmalini Önleme Derneği, Akademisyen Tıp Kitabevi 2014.pp1-114.
4. Tıraşçı Y, Gören S. Çocuk istismarı ve ihmali. Dicle Tıp Dergisi 2007;34(1):70-74.
5. Pirdehghan A, Vakılı M, Rajabzadeh Y, Puyandehpour M. Child abuse and neglect epidemiology in secondary school students of yazd province. Iran J Psychiatry Behav Sci 2015;9(4): 2256-2260.
6. Mahram M, Hosseinkhani Z, Nedjat S, Aflatouni A. Epidemiologic evaluation of child abuse and neglect in school-aged children of Qazvin Province, Iran. Iranian J Pediatr 2013;23(2):159–164.
7. Türkiye’de Çocuk İstismarı ve Aile İçi Şiddet Araştırması 2010; http://www.unicef.org.tr/files/bilgimerkezi/doc/cocuk-istismari-raporu-tr.pdf, erişim tarihi: 07.07.2017
8. Sarı HY, Ardahan E, Öztornacı BÖ. Çocuk ihmal ve istismarına ilişkin son 10 yılda yapılan sistematik derlemeler. Taf Preventive Medicine Bulletin 2016; 15(6):501-511.

9. Hartley DJ, Mullings JL, Marquart JW. Factors impacting prosecution of child sexual abuse, physical abuse, and neglect cases processed through a children’s advocacy center. J Child Adolesc Trauma 2013;6:260–273.
10. Güner Şİ, Güner S, Şahan MH. Çocuklarda sosyal ve medikal bir problem: İstismar. Van Tıp Dergisi 2010;17:108-113.
11. Kim J. Music therapy with children who have been exposed to ongoing child abuse and poverty: A Pilot Study. Nordic Journal Of Music Therapy 2015;24:27–43.
12. Kempe CH, Silverman FN, Stele BF, Droegemueller W, Silver HK. The battered child syndrome. JAMA 1962;181:17–24.
13. Yalçın N. Türkiye’de Çocuk istismarı ve çözüm önerileri. Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Hastane ve Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Dalı Yüksek Lisans Projesi 2011.
14. Yılmaz B. Bir hastanede çalışan hemşirelerin çocuk ihmal ve istismarına yönelik bilgi ve yaklaşımlarının incelenmesi. Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Halk Sağlığı Anabilimdalı 2015.
15. Feng JY, Levıne M. Factors Associated With Nurses’ Intention to Report Child Abuse: A National Survey of Taiwanese Nurses. Child Abuse Negl 2005;29(7):783-95.
16. Lee PY, Fraser JA, Chou FH. Nurse reporting of known and suspected child abuse and neglect in Taiwan. Kaohsiung J Med Sci 2007;23(3):128-39.
17. Ünal F. Ailede çocuk istismarı ve ihmali. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi 2008;1:9-18.
18. Kocaer Ü. Hekim ve hemşirelerin çocuk istismarı ve ihmaline yönelik farkındalık düzeyleri. Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi 2006.
19. Runyan D, Wattam C, Ikeda R, Hassan F, Ramıro L. Child abuse and neglect by parents and other caregivers. In: Krug Eg and World Health Organization, Eds. World Report On Violence And Health. 2nd Ed. Geneva: World Health Organization 2002;59-86.
20. Polat S, Tasar, A, Ozkan S, Yeltekin S, Cuhacı CB, Akbaba S, et al. Perceptions and attitudes of mothers about child neglect in Turkey. Infants Young Child 2010;23(2):1-10.
21. Dağlı T, İnanıcı MA. İhmal ve istismara uğrayan çocuğa bütüncül yaklaşım. Hastane temelli çocuk koruma merkezleri için başvuru kitabı, UNICEF Türkiye Ülke Ofisi 2011. pp 32-148.
22. İnsan Hakları Derneği. Çocuk ihmali ve istismarını önleme öğretmenler ve aileler için eğitim kılavuzu, Berkay Ofset 2008. pp5-35.
23. Kırımsoy E, Acar H, Sevük HY, Kaynak H, Aydın M, Antakyalıoğlu Ş, et al. Çocuk adalet sistemi çalışanları eğitim programı. Sosyal çalışma görevlileri için eğitim kitabı 2013. pp 206-215.
24. Çamurdan DA. Çocuk istismarı ve ihmaline multidisipliner yaklaşım. Ankara Üniversitesi Basım Evi 2006. pp 35-46.
25. Dubowitz H. Tackling Child Neglect: A role for pediatricians. Pediatr Clin North Am 2009;56(2):363-378.
26. Pelendecioğlu B, Bulut S. Çocuğa yönelik aile içi fiziksel istismar. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 2009; 9:49-62.
27. Kürklü A. Öğretmenlerin çocuk istismar ve ihmaline yönelik farkındalık düzeyleri. Yüksek Lisans Tezi 2011.
28. Geçkil E. Çocuklarda fiziksel istismar ve hemşirelik yaklaşımı. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2017;6(1):129-139.
29. International Congress On Child Abuse and Neglect (Ispcan). Promoting research to prevent child maltreatment 2012;1-13.
30. Walker CA, Davies J. A Cross-cultural validation of the brief child abuse potential inventory (Bcap). J Fam Violence 2012;27:697-705.
31. Stoltenborgh M, Bakermans-Kranenburg MJ, Ijzendoorn MHV, Alınk LRA. Cultural– geographical differences in the occurrence of child physical abuse? A Meta-Analysis of Global Prevalence. Int J Psychol 2013;48(2):81-94.
32. Sedlak AJ, Mettenburg J, Basena M, Petta I, Mcpherson K, Greeneet, et al. Fourth National incidence study of child abuse and neglect (Nıs–4): Report to Congress. US Department of Health and Human Services, Administration For Children And Families 2010.pp 1-7.
33. Otterman G, Laınpelto K, Lındblad F. Factors influencing the prosecution of child physical abuse cases in a Swedish Metropolitan Area. Acta Pædiatr 2013;102:1199-1203.
34. Southall D, Macdonald R. Protecting children from abuse: A neglected but crucial priority for the international child health agenda. Paediatr Int Child Health 2013;33:199-206.
35. Çocukların Ev İçinde Yaşadıkları Şiddet Araştırması. Türkiye: Genç hayat yayınları 2012. pp 25-51.
36. Maguire, S. Which injuries may indicate child abuse? Archives of disease in childhood. ADC Education & Practice 2010;95(6):170-177.
37. Olğar M. Çocuk istismarı ve ihmalinin adli diş hekimliğindeki yeri ve önemi. Ege Ünivertsitesi Tıp Fakültesi Bitirme Tezi 2011.
38. İnce T, Yurdakök K. Munchausen By Proxy Sendromu; A Unchausen By Proxy Sendromu; Ağır bir çocuk bir çocuk istismarı formu. Türkiye Çocuk Hast Derg 2014;3: 165-170.
39. Özcan MC. İstismar ve ihmalin çocuklar üzerindeki fiziksel ve psikolojik etkilerinin incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi 2010.
40. Bahar G, Savaş HA, Bahar A. Çocuk istismarı ve ihmali: Bir gözden geçirme. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi 2009;4:51-65.
41. Örsel S, Karadağ H, Karaoğlan KA, Akgün AE. Psikiyatri hastalarında çocukluk çağı travmalarının sıklığı ve psikopatoloji ile ilişkisi. Anatolian Journal of Psychiatry 2011;12:130-136.
42. Trickett PK, Mennen FE, Kim, K, Sang J. Emotional abuse in a sample of multiply maltreated, urban young adolescents: Issues of definition and identification. Child Abuse Negl 2009;33:27-35.
43. Ovayolu N, Uçan Ö, Serindağ S. Çocuklarda cinsel istismar ve etkileri. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi 2007;2(4):13-22.
44. Göker Z, Aktep E, Hesapçıoğlu ST, Kandil S. Cinsel istismar mağduru olan çocukların başvuru şekilleri, klinik ve sosyodemografik özellikleri. Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2010;17(4): 15-2.
45. Aydoğdu SGM, Özsoy Ü. Çocuk hakları ihlali: Cinsel istismar. JAREN 2017;3(Ek Sayı):57-60.
46. Ceylan A, Tuncer O, Melek M, Akgün C, Gülmehmet F, Erden Ö. Van bölgesindeki çocuklarda cinsel istismar. Van Tıp Dergisi 2009;16(4):131-134.
47. Yarar F, Yarış F. Birinci basamakta çocuk istismarı ve ihmaline yaklaşım. Türk Aile Hek Derg 2011;15(4):178-183.
48. Ulukol B. Çocuğa yönelik kötü muamele (istismar ve ihmal). Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Sosyal Pediatri Bilim Dalı Çocuk Koruma Birimi 2011; http://www.icc.org.tr/uploads/documents/beslenmeprojesi/prof.dr.%20betul%20ulukol.pdf, erişim tarihi:04.12.2017
49. Kanak M. 0-11 yaş çocuk istismarının sanal medyada yansıması. İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü İlköğretim Anabilim Dalı Okul Öncesi Öğretmenliği Programı Yüksek Lisans Tezi 2011.
50. Çocuk Hakları Sözleşmesı Ek Protokolü. 2002; www.resmigazete.gov.tr, erişim tarihi: 23.08.2017
51. Mıhçıokur S, Akın A. Çocuk yaşta, zorla evlilikler ve ergen gebelikleri. Türkiye Klinikleri J Public Health-Special Topics 2015;1:22-31.
52. Çocuk İstismarına Yönelik Rapor. 2016; http://imdat.org/wp-content/uploads/2016/05/%c3%87ocuk-%c4%b0st%c4%b0smarına-y%c3%96nel%c4%b0k-rapor.pdf, erişim tarihi: 23.08.2017
53. Polat O. Tüm boyutlarıyla pedofili. Adli Tıp Bülteni 2015;20(1):60-70.
54. Taş A. Hacettepe Üniversitesi öğrencilerinin çocuk ihmal ve istismarihakkindaki bilgi düzeylerinin incelenmesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Hizmet Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi 2017.
55. Fırat S. İstismara ve ihmale uğramış çocukların tedavi ve rehabilitasyonu: Bir yataklı merkez modeli. Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Adli Tıp Anabilim Dalı Doktora Tezi 2007.
56. Çocuk İşçiliği ile Mücadele Ulusal Programı. 2017; https://www.csgb.gov.tr/media/4755/cocuk_isciligi_rev_23032017.pdf, erişim tarihi: 25.08.2017
57. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2012; http://www.tuik.gov.tr/start.do, erişim tarihi:25.08.2017
58. Çalışkan D, Çıkman B, Salman Ö. İnternette çocuk istismarı olgu sunumu. Çocuk ve İnternet Kongresi; 2013; Ankara.
59. Keskin G, Çam O. Çocuk cinsel istismarına psikodinamik hemşirelik yaklaşımı. Türk Psikiyatri Dizini Yeni Symposium Dergisi 2005;43(3): 118-125.
60. Baysal SU, Şahin F. Çocuk istismari ve ihmali. Türkiye Milli Pediatri Derneği ve Yandal Dernekleri İşbirliği ile Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarında Tanı ve Tedavi Klavuzları, 2014. pp 1-47.
61. Özdemir DF. çocuk istismarına ruhsal yaklaşım. İçinde Hasanoğlu, E., Düşünsel, R., Bideci, A.(Eds.), Temel Pediatri. Güneş Tıp Kitabevleri 2010;27(5):1630-1633.
62. Dinleyici M, Dağlı FŞ. Duygusal ihmal, istismar ve çocuk hekiminin rolü. Osmangazi Tıp Dergisi 2016;38:1-10.
63. Campbell AM, Hibbard R. More Than Words: The Emotional Maltreatment of Children. Pediatr Clin North Am 2014;61(5):959-970.
64. Gökler R. Eğitimde çocuk istismarı ve ihmaline genel bakış. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi 2006;10(3):47-76.
65. Koc F, Oral R, Butteris R. Missed cases of multiple forms of child abuse and neglect. Int J Psychiatry Med 2014;47(2):131-139.
66. Lundahl BD, Nımer J, Parsons B. Preventing child abuse:A meta-analysis of parent training programs. Research On Social Work Practice 2006; 16(3): 251-262.
67. Barnes J, Aistrop D, Allen E, Barlow J, Elbourne D, Macdonald G, et al. First Steps: Study protocol for a randomized controlled trial of the effectiveness of the group family nurse partnership (Gfnp) program compared to routine care in ımproving outcomes for high-risk mothers and their children and preventing abuse. Trials 2013;14:285.
68. Yılmaz E. Çocuk istismarının önlenmesinde kullanılan programlar ve özellikleri. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2013; 16(4):255-259.
69. Çocuk Koruma Kanunu 2005; http://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5395.pdf, erişim tarihi:10.07.2017