Year 2018, Volume 1, Issue 1, Pages 35 - 44 2018-12-25

Üç Akil Masalinin Ulubey (Ordu) Ve Yusufeli (Artvin) Varyantinin Mukayesesi

Mustafa EREN [1]

43 120

Masallar sadece çocukları eğlendirmek veya onları eğitmek için değil büyüklere, yetişkinlere hayata dair öğütler vermek, önceden yaşanmış birtakım tecrübeleri onlara aktarmak için de kullanılırlar. Masalların birçoğunda yaşanan olaylar gerçekten doğmuş ve zamanla çeşitli değişikliklere uğrayarak hayali unsurlarla bezenmiş hatta olayların yaşandığı yer de gerçek hayattan alınmıştır. Böylece masala inandırıcılık unsuru katılmıştır. Bunu Ordu ili Ulubey ilçesinden derlediğimiz Üç Akıl Masalında ve Artvin ili Yusufeli ilçesinden derlenen Üç Öğüt masallarında görmekteyiz. Masalların ne zaman ortaya çıktığı ile ilgili farklı görüşler vardır. Etnografik Görüş veya Antropoloji Okulu olarak bilinen kuramcılara göre masallar mitolojinin değil medeni hayatın artıklarıdır. Bu görüşe göre masallar çok eski zamanlarda ortaya çıkmıştır ve birbirine benzeyen masallar tesadüfidir. Birbirine benzer masalların olması o kültürlerin birbirine benzeyen ortak inanç ve âdetlere sahip olmalarından kaynaklanır.

Doğu Karadeniz Bölgesinin bir ucundan, Orta Karadeniz’in bir ucuna uzanan bu masalların ana olay, yardımcı olaylar ve motif benzerlikleri dikkat çeker. Muhtemelen aynı kökten doğduğunu söyleyebileceğimiz bu masalların belki yüzlerce belki binlerce yıl önce tek bir ana metni varken bu yıllar geçtikçe anlatıcıdan anlatıcıya birtakım farklılıklar kazanmış ve çeşitli varyantlar ortaya çıkmıştır. Karadeniz bölgesine yerleştirilen Oğuz boyları kültürlerini hala devam ettirmektedirler ve bu masallar Artvin ve Ordu yöresinin aynı Türk boyunun devamı olduğunu bize göstermektedir.

Masal, Üç Akıl Masalı, Üç Öğüt Masalı, Ulubey
  • KAYNAKÇAAbdurrahman Güzel, Ali Torun, Türk Halk Edebiyatı El Kitabı, Akçağ Yay. Ankara, 2008. Ahmet Vefik Paşa, Lehçe-i Osmanî, C. 2, 1877, s.1103Bilge Seyidoğlu, “Masal”, Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi, C. 6, İstanbul 1985. Doğan Kaya, Türk Halk Edebiyatı Terimleri Sözlüğü, Akçağ Yay. Ankara, 2007.Ferit Develioğlu, Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lugat, Ankara 1962, s.747.Hayrettin Tokdemir, Artvin Yöresi Folkloru, Türk Yay. Ankara 1993.Muallim Naci, Lûgat-i Naci, İstanbul 1890, s.950.Mustafa Eren, Bir Köy Var Yukarda, Altınpost Yay. Ankara, 2014. Saim Sakaoğlu, Masal Araştırmaları, Akçağ Yay. Ankara, 1999.Umay Günay, Elazığ Masalları, Erzurum, 1975.V. Ja. Propp, Masalların Yapısı ve İncelenmesi, Çev.: Hüseyin Gümüş, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yay. Ankara, 1987.
Primary Language tr
Subjects Folklore
Journal Section Articles
Authors

Author: Mustafa EREN (Primary Author)
Institution: Giresun University
Country: Turkey


Bibtex @research article { uhad501855, journal = {Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi}, issn = {2667-4173}, eissn = {2667-4173}, address = {Halkbilimi Araştırmaları Derneği}, year = {2018}, volume = {1}, pages = {35 - 44}, doi = {}, title = {Üç Akil Masalinin Ulubey (Ordu) Ve Yusufeli (Artvin) Varyantinin Mukayesesi}, key = {cite}, author = {EREN, Mustafa} }
APA EREN, M . (2018). Üç Akil Masalinin Ulubey (Ordu) Ve Yusufeli (Artvin) Varyantinin Mukayesesi. Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 1 (1), 35-44. Retrieved from http://dergipark.org.tr/uhad/issue/41568/501855
MLA EREN, M . "Üç Akil Masalinin Ulubey (Ordu) Ve Yusufeli (Artvin) Varyantinin Mukayesesi". Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi 1 (2018): 35-44 <http://dergipark.org.tr/uhad/issue/41568/501855>
Chicago EREN, M . "Üç Akil Masalinin Ulubey (Ordu) Ve Yusufeli (Artvin) Varyantinin Mukayesesi". Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi 1 (2018): 35-44
RIS TY - JOUR T1 - Üç Akil Masalinin Ulubey (Ordu) Ve Yusufeli (Artvin) Varyantinin Mukayesesi AU - Mustafa EREN Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - DO - T2 - Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 35 EP - 44 VL - 1 IS - 1 SN - 2667-4173-2667-4173 M3 - UR - Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi Üç Akil Masalinin Ulubey (Ordu) Ve Yusufeli (Artvin) Varyantinin Mukayesesi %A Mustafa EREN %T Üç Akil Masalinin Ulubey (Ordu) Ve Yusufeli (Artvin) Varyantinin Mukayesesi %D 2018 %J Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi %P 2667-4173-2667-4173 %V 1 %N 1 %R %U
ISNAD EREN, Mustafa . "Üç Akil Masalinin Ulubey (Ordu) Ve Yusufeli (Artvin) Varyantinin Mukayesesi". Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi 1 / 1 (December 2018): 35-44.