Araştırma Makalesi

Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi

Cilt: 6 Sayı: 1 29 Mart 2020
PDF İndir
EN TR

Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi

Öz

Dünyada olduğu gibi Türkiye’de de öğretmenlik eğitimi sürecinde özel öğretim yöntemleri, öğretim yöntem ve teknikleri, öğretim teknolojileri ve materyal tasarımı vb. dersler verilmektedir. Bahsedilen bu dersler büyük ölçüde uygulamalı olarak işlenmektedir. Bunun yanında öğretmen adayları, öğretmenlik uygulaması derslerinde, okullarda rehber öğretmen eşliğinde derslere girmekte ve ders işlemektedirler. Öğretmen adayları mesleki hayata atıldıklarında, öğretmenlik eğitimi kazanımlarını derslerine aktarmaktadırlar. Bu araştırmanın amacı da Türkiye’de Millî Eğitim Bakanlığı’na (MEB) bağlı devlet ve özel eğitim kurumlarında görev yapan sosyal bilgiler öğretmenlerinin (SBÖ) derslerinde tercih ettikleri öğretim yöntemlerini ve uygulamalarını belirlemek ve değerlendirmektir. Bu amaçla araştırmanın örneklemini, 2018-2019 eğitim-öğretim yılında Türkiye’nin çeşitli şehirlerinde görev yapan 631 SBÖ oluşturmaktadır. Araştırmada tarama (survey) yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın verileri “Kişisel Bilgi Formu” ve İlter’in (2018) geliştirdiği 30 maddelik Likert tipi “Sosyal Bilgiler Öğretim Yöntem ve Uygulamaları” ölçeği ile toplanmıştır. Elde edilen verilere güvenirlik testi, normallik testi (Kolmogorov Smirnov), bağımsız örneklem (t testi) testi ve tek yönlü varyans (Anova) testi uygulanmıştır. Elde edilen değerlerin etki büyüklükleri hesaplanırken bağımsız gruplar t-testi için Cohen d formülü; tek yönlü varyans analizi için Cohen 𝑓 formülü kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucuna göre ölçeğin güvenirlik katsayısı (Cronbach Alfa) .92 çıkmıştır. SBÖ’nün tercih ettiği öğretim yöntem ve uygulamaları “Pasif öğrenme yöntemleri”, “Öğrenen merkezli uygulamalar” ve “Bilişsel strateji öğretimi” boyutları açısından incelenmiştir. Araştırmanın bulgularına göre; SBÖ’nün tercih ettiği öğretim yöntem ve uygulamaları öğrenim durumu, görev yapılan bölge, haftalık ders yükü ve mesleki kıdem değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar göstermemekle birlikte; cinsiyet, mezun olunan fakülte, mezun olunan branş, görev yapılan okul türü değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar göstermiştir. Araştırmadan elde edilen anlamlı farklılıklar şöyledir; SBÖ’ler, öğretim yöntem ve uygulamalarında en çok “Pasif öğrenme yöntemlerini” kullanmaktadırlar. Kadın SBÖ’leri, “Öğrenen merkezli uygulamalar” ve “Bilişsel strateji öğretimi” gibi aktif öğrenme yöntemlerini erkek SBÖ’ye nazaran daha çok kullanmaktadırlar. Fen ve edebiyat fakültesi mezunu SBÖ’leri eğitim fakültesi mezunu SBÖ’lere göre aktif öğretim yöntemlerini daha çok kullanmaktadırlar. Özel eğitim kurumlarında görev yapan SBÖ devlet okullarında görev yapan SBÖ’ye nazaran aktif öğretim yöntemlerini daha çok kullanmaktadırlar.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adıgüzel, A. (2011). Bilgi okuryazarlığı ölçeğinin geliştirilmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 17, 15-28. http://zgefdergi.com/Makaleler/1895651123_17_02_Adiguzel.pdf (Erişim Tarihi: 03.06.2019).
  2. Akçay, O, N., Akçay, A. ve Kurt, M. (2016). Ortaokul öğretmenlerinin öğretim yöntem ve tekniklerine yönelik görüş ve yeterliliklerin incelenmesi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 5(1), 333-342. http://www.jret.org/FileUpload/ks281142/File/35a..nilufer_okur_akcay.pdf, (Erişim Tarihi: 08.03.2019).
  3. Aksu, M. B. ve Çivitçi, A., Duy, B. (2008). Yükseköğretim öğrencilerinin öğretim elemanlarının ders uygulamaları ve sınıf içi davranışlarına ilişkin görüşleri. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(16), 17-42. https://dergipark.org.tr/download/article-file/92318 (Erişim Tarihi: 11.04.2019).
  4. Aşılıoğlu, B. ve Oral, B. (2000) Lise Türk dili ve edebiyatı dersi öğretmenlerinin Türk dili ve programı hakkındaki görüşlerinin değerlendirilmesi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 25(116), 34-41. http://egitimvebilim.ted.org.tr/index.php/EB/article/view/5277/1440 (Erişim Tarihi: 02.08.2019).
  5. Aydemir, H. (2012). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğretim yöntem, teknik ve stratejileri kullanma yeterlikleri. Hikmet Yurdu Dergisi, 5(9), 81-100. http://www.hikmetyurdu.com/index.php/hikmetyurdu/article/view/165/pdf (Erişim Tarihi: 12.07.2019).
  6. Aykaç, N. (2011). Hayat bilgisi dersi öğretim programında kullanılan yöntem ve tekniklerin öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi (Sinop ili örneği). Kastamonu Eğitim Dergisi, 19(1), 113-126. http://www.kefdergi.com/pdf/19_1/19_1_9.pdf (Erişim Tarihi: 05.04.2019).
  7. Avcı, E., K. ve Kayabaşı, Z., E., K. (2018). Hayat bilgisi dersi öğretim programlarının amaçlarındaki değerlerin içerik analizi (1936-2018). Değerler Eğitimi Dergisi, 16(35), 27-56. http://ded.dem.org.tr/gorsel/pdf/ded-35-makale-2.pdf (Erişim Tarihi: 02.05.2019).
  8. Babadoğan, C. (1996). Öğretmenlerin kuralcı öğretim stratejilerini kullanma düzeyleri. III. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi, Uludağ Üniversitesi, Bursa. http://babadogan.net/wp-content/PDF/C3.pdf (Erişim Tarihi: 18.08.2019).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Mart 2020

Gönderilme Tarihi

18 Eylül 2019

Kabul Tarihi

26 Şubat 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 6 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Yaylak, E. (2020). Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(1), 187-205. https://doi.org/10.31592/aeusbed.621664
AMA
1.Yaylak E. Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020;6(1):187-205. doi:10.31592/aeusbed.621664
Chicago
Yaylak, Erhan. 2020. “Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 (1): 187-205. https://doi.org/10.31592/aeusbed.621664.
EndNote
Yaylak E (01 Mart 2020) Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 1 187–205.
IEEE
[1]E. Yaylak, “Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 6, sy 1, ss. 187–205, Mar. 2020, doi: 10.31592/aeusbed.621664.
ISNAD
Yaylak, Erhan. “Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6/1 (01 Mart 2020): 187-205. https://doi.org/10.31592/aeusbed.621664.
JAMA
1.Yaylak E. Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020;6:187–205.
MLA
Yaylak, Erhan. “Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 6, sy 1, Mart 2020, ss. 187-05, doi:10.31592/aeusbed.621664.
Vancouver
1.Erhan Yaylak. Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Mart 2020;6(1):187-205. doi:10.31592/aeusbed.621664

Cited By