TR
EN
Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması ve Psikometrik Özellikleri
Abstract
Bu çalışmanın amacı Dweck (1986, 1999, 2006) ve öğrencileri (Blackwell vd. 2007; Paunesku vd., 2015; Yeager & Dweck, 2012) tarafından teorileştirilen gelişim odaklı zihniyet inançları konusuna ilişkin, ortaokul öğrencileri üzerinde psikometrik özellikleri araştırılmış bir ölçek geliştirmektir. Ölçek verileri; 2020-2021 eğitim öğretim yılında Türkiye’nin Batı Karadeniz Bölümü’nde bulunan bir ilin dört farklı ortaokulunda öğrenim gören toplam 1213 öğrenciden elde edilmiştir. Açımlayıcı faktör analizi sürecinde (AFA) 556, doğrulayıcı faktör analizi (DFA) sürecinde 657 katılımcı ortaokul öğrencisi yer almıştır. AFA ön analizlerine göre KMO değerinin .848 ve Bartlett küresellik testinin ise .01 düzeyinde anlamlı olduğu görülmüştür (χ2=1649,016, df= 45, p=.00). Açımlayıcı faktör analizi sonuçlarına göre ortaya çıkan iki faktörlü yapı toplam varyansın %55,233’ünü açıklayabilmiştir. Analizler sonucunda sabit ve gelişim zihniyeti kavramlarıyla etiketlenen 9 maddelik iki faktörlü yapı DFA çalışmaları sonucunda doğrulanmıştır. DFA’ya ilişkin uyum iyiliği indeksleri incelendiğinde iki faktörlü 9 maddelik ölçek modelinin PCMIN/DF (=2,452), GFI (=.979), RMSEA (=.047), CFI (=.984), NFI (=.974), IFI (=.984) ile mükemmel; RMR (=.058) ile de iyi bir uyuma sahip olduğu saptanmıştır. Başka bir ifadeyle AFA ile ortaya konulan iki faktörlü hipotez modeli DFA ile doğrulanmıştır. Ölçeğin tamamı için Cronbach alpha güvenirlik katsayısı .85; birinci alt boyut (gelişim zihniyeti) için .85, ikinci alt boyut (sabit zihniyet) için ise .81 olarak hesaplanmıştır. Mevcut bulgular ışığında psikometrik özellikleri incelenmiş, sabit zihniyet ve gelişim zihniyeti olarak isimlendirilen, 9 maddelik 6’lı likert formu olan “Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği”nin ortaokul öğrencilerinin “örtük zihniyet inançları”nı ölçebilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu söylenebilir.
Keywords
References
- Abramson, L. Y., Seligman, M. E., & Teasdale, J. D. (1978). Learned helplessness in humans: Critique and reformulation. Journal of Abnormal Psychology, 87(1), 49–74. Doi:10.1037/0021-843x.87.1.49
- Ames, C. ve Archer, J. (1988). Achievement goals in the classroom: Students' learning strategies and motivation processes. Journal of Educational Psychology, 80, 260-267.
- Aronson, J., Fried, C. B., & Good, C. (2002). Reducing the effects of stereotype threat on african american college students by shaping theories of ıntelligence. Journal of Experimental Social Psychology, 38(2), 113–125. Doi:10.1006/jesp.2001.1491
- Bandura, A. (1977). Social Learning Theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall.
- Blackwell, L. S., Trzesniewski, K. H., & Dweck, C. S. (2007). Implicit Theories of Intelligence Predict Achievement Across an Adolescent Transition: A Longitudinal Study and an Intervention. Child Development, 78(1), 246–263. Doi:10.1111/j.1467-8624.2007.00995.x
- Burnette, J. L., Knouse, L. E., Vavra, D. T., O’Boyle, E., & Brooks, M. A. (2020). Growth mindsets and psychological distress: A meta-analysis. Clinical Psychology Review, 101816. Doi: 10.1016/j.cpr.2020.101816
- Büyüköztürk, Ş. (2014). Veri analizi el kitabı. Pegem Akademi.
- Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Other Fields of Education
Journal Section
Research Article
Publication Date
March 25, 2023
Submission Date
August 16, 2022
Acceptance Date
March 16, 2023
Published in Issue
Year 2023 Volume: 23 Number: 1
APA
Erden, B., & Yıldız, S. (2023). Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması ve Psikometrik Özellikleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(1), 98-117. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2023..-1162857
AMA
1.Erden B, Yıldız S. Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması ve Psikometrik Özellikleri. BAİBÜEFD. 2023;23(1):98-117. doi:10.17240/aibuefd.2023.-1162857
Chicago
Erden, Bayram, and Sevilay Yıldız. 2023. “Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması Ve Psikometrik Özellikleri”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 23 (1): 98-117. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2023. -1162857.
EndNote
Erden B, Yıldız S (March 1, 2023) Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması ve Psikometrik Özellikleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 23 1 98–117.
IEEE
[1]B. Erden and S. Yıldız, “Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması ve Psikometrik Özellikleri”, BAİBÜEFD, vol. 23, no. 1, pp. 98–117, Mar. 2023, doi: 10.17240/aibuefd.2023..-1162857.
ISNAD
Erden, Bayram - Yıldız, Sevilay. “Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması Ve Psikometrik Özellikleri”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 23/1 (March 1, 2023): 98-117. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2023. -1162857.
JAMA
1.Erden B, Yıldız S. Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması ve Psikometrik Özellikleri. BAİBÜEFD. 2023;23:98–117.
MLA
Erden, Bayram, and Sevilay Yıldız. “Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması Ve Psikometrik Özellikleri”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, vol. 23, no. 1, Mar. 2023, pp. 98-117, doi:10.17240/aibuefd.2023. -1162857.
Vancouver
1.Bayram Erden, Sevilay Yıldız. Gelişim Odaklı Zihniyet İnançları Ölçeği Geliştirme Çalışması ve Psikometrik Özellikleri. BAİBÜEFD. 2023 Mar. 1;23(1):98-117. doi:10.17240/aibuefd.2023. -1162857
Cited By
Growth Mindset Theories According to Students’ Nutritional Behaviors
Research on Education and Psychology
https://doi.org/10.54535/rep.1290405Matematik Öğretmen Adayları İçin Matematiksel Zihniyet Ölçeği: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.17152/gefad.1720680