Research Article

İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE

Volume: 4 Number: 1 May 23, 2022
Akdeniz Havzası ve Afrika Medeniyetleri Dergisi Cover
Akdeniz Havzası ve Afrika Medeniyetleri Dergisi
PDF Download

İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE

Abstract

Google Translate, Kural Tabanlı Makine Çevirisi (RBMT) modelinden yola çıkarak başlattığı çeviri sistemini zamanla İstatiksel Makine Çevirisi (SMT) modeline dönüştürerek çeviri sonuçlarının göreceli olarak iyileştirilmiştir. 2016 yılında Google Translate, Nöral Makine Çevirisi (NMT) modeli algoritmasını kullanmaya başlayarak çeviri teknolojisinde bir atılım gerçekleştirmiştir. NMT’nin kullanıcı deneyimine sunulmasıyla elde edilen çeviri kalitesi oldukça iyileştirilmiştir. Bu çalışma Google Translate tarafından kullanılan SMT ve NMT çeviri modelinin performansını karşılaştırmayı amaçlamaktadır. SMT ve NMT modeli ile yapılan Google Translate çevirileri karşılaştırılırken kaynak dilden hedef dile yapılan çeviriler bazı dilbilimsel parametrelerle incelenmiştir. Bu çalışmada hedef dil üzerinde morfolojik (biçimbilimsel), leksikolojik (sözlükbilim), sentaktik (sözdizimsel) ve semantik (anlamsal) anlamda yapılacak bir takım değerlendirmeler Google Translate çıktılarının analiz edilmesi için başvurulacak dilbilimsel kriterler arasında kullanılmıştır. Bu bağlamda Google Translate’in kullandığı 2016 öncesi SMT algoritması ile 2016 sonrası NMT algoritması karşılaştırılmak üzere aynı metinler Google Translate aracılığıyla SMT ve NMT modeli ile yeniden çevrilmiştir. Böylece SMT ve NMT modelinin aynı metin üzerinde uygulanarak elde edilen çeviri sonuçları dilbilimsel parametreler doğrultusunda analiz edilmiştir.

Keywords

References

  1. Choudhury, R. U. (2014). “The Role of Culture in Teaching and Learning of English as a Foreign Language”, Express, an International Journal of Multi Disciplinary Research, 1(4), s. 1-20.
  2. Farnia, M., & Suleiman, R. R. (2009), “Contrastive pragmatic study and teaching culture in English language classroom- a case study”, www.ukm.my: http://www.ukm.my/solls09/Proceeding/PDF/maryam,%20raja%20rozina%20et%20al.pdf (Erişim tarihi: 15.04.2016)
  3. Ghasemi, H., & Hashemian , M. (2016), “A Comparative Study of Google Translate Translations: An Error Analysis of English-to-Persian and Persian-to-English Translations”. English Language Teaching, 9(3), s. 13-17.
  4. Google AI Blog. (2016), “A Neural Network for Machine Translation, at Production Scale”, https://ai.googleblog.com/: https://ai.googleblog.com/2016/09/a-neural-network-for-machine.html (Erişim tarihi: 20.10.2021)
  5. İlmer, K., Kocaman, A., & Özsoy, A. S. (2011), Dilbilim Sözlüğü. İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi.
  6. Koehn, P. (2010), Statistical Machine Translation. Cambridge University Press, New York.
  7. Koehn, P. (2020), Neural Machine Translation. Cambridge University Press.
  8. O'Neil, D. (2006). “What is Culture?” tarihinde www.palomar.edu: https://www2.palomar.edu/anthro/culture/culture_1.htm (Erişim tarihi: 12.04.2016)

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Publication Date

May 23, 2022

Submission Date

May 15, 2022

Acceptance Date

May 17, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 4 Number: 1

DOI

https://doi.org/10.54132/akaf.1116949

IZ

https://izlik.org/JA68CZ25MW

Cite

RIS / Bibtex
APA
Barut, E. (2022). İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE. Akdeniz Havzası Ve Afrika Medeniyetleri Dergisi, 4(1), 103-118. https://doi.org/10.54132/akaf.1116949
AMA
1.Barut E. İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE. AKAF. 2022;4(1):103-118. doi:10.54132/akaf.1116949
Chicago
Barut, Evren. 2022. “İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE”. Akdeniz Havzası Ve Afrika Medeniyetleri Dergisi 4 (1): 103-18. https://doi.org/10.54132/akaf.1116949.
EndNote
Barut E (May 1, 2022) İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE. Akdeniz Havzası ve Afrika Medeniyetleri Dergisi 4 1 103–118.
IEEE
[1]E. Barut, “İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE”, AKAF, vol. 4, no. 1, pp. 103–118, May 2022, doi: 10.54132/akaf.1116949.
ISNAD
Barut, Evren. “İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE”. Akdeniz Havzası ve Afrika Medeniyetleri Dergisi 4/1 (May 1, 2022): 103-118. https://doi.org/10.54132/akaf.1116949.
JAMA
1.Barut E. İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE. AKAF. 2022;4:103–118.
MLA
Barut, Evren. “İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE”. Akdeniz Havzası Ve Afrika Medeniyetleri Dergisi, vol. 4, no. 1, May 2022, pp. 103-18, doi:10.54132/akaf.1116949.
Vancouver
1.Evren Barut. İSTATİSTİKSEL MAKİNE ÇEVİRİSİ İLE NÖRAL MAKİNE ÇEVİRİSİNİN DİLBİLİMSEL PARAMETRELERLE KARŞILAŞTIRILMASI: GOOGLE TRANSLATE. AKAF. 2022 May 1;4(1):103-18. doi:10.54132/akaf.1116949

Cited By

DeepL Translate ve Google Translate Sistemlerinin İngilizce-Türkçe ve Türkçe-İngilizce Çeviri Performanslarının Karşılaştırılması

Söylem Filoloji Dergisi

https://doi.org/10.29110/soylemdergi.1187172

Edebi Metni Makine Çevirmenden Okumak: Çevirmen Okurun Makine Çevirisi Alımlaması

Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Uluslararası Filoloji ve Çeviribilim Dergisi

https://doi.org/10.55036/ufced.1496065

Yabancı Dil Olarak Arapça Öğretiminde Yapay Zekâ ve Aktif Öğrenmenin Rolü

Külliye

https://doi.org/10.48139/aybukulliye.1600000

Makine Çevirisinin Metaforlarla İmtihanı: Google Çeviri Örnekleminde Türkçe Deyimler

Edebî Eleştiri Dergisi

https://doi.org/10.31465/eeder.1807832

Integration of Technology and Artificial Intelligence in Translation Training: A Comparative Analysis of Turkish and International Curricula

Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Uluslararası Filoloji ve Çeviribilim Dergisi

https://doi.org/10.55036/ufced.1662940

The Journal of Mediterranean Basin and African Civilizations is licensed under the Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY NC). | Sherpa Romeo

download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiaW1hZ2UucG5nIiwicGF0aCI6IjE5ZGMvNDkzMS9iYjRkLzY5ZjEwNGRkNDBiZmQyLjk1NDUxNjA5LnBuZyIsImV4cCI6MTc3NzQwNjcwMSwibm9uY2UiOiJiNjEyMDI1MTA1MTU1MTZjYzI4MzNhZWE3NjMyZGM2NiJ9.rgWuCW7QxT0MuZMv0gdq_bnJLSABPDNhO7Nuw_hb6dQ  31523  746b3f119212762f0046950e93f99467d3446b9f.png  download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiaW1hZ2UucG5nIiwicGF0aCI6IjBjNjkvMWRmMi81MWNlLzY5ZjA3M2IxMzk5NTE1LjMxNDg0OTYxLnBuZyIsImV4cCI6MTc3NzM2OTUzNywibm9uY2UiOiJmNDI1NDljMzk4ZThiM2IyYjBlYzZjZWY0NzkxMjY3OCJ9.WuCmEKjqvt4ggtMheZJqQVwxwVJCZR7KgukcI060oKE

The Journal of Mediterranean Basin and African Civilizations(AKAF)

e-ISSN: 2717-7548

akaf@hbv.edu.tr & ayse.tomatyilmaz@hbv.edu.tr & mustafa.tekeli@msu.edu.tr

Publisher: Ankara Hacı Bayram Veli University Rectorate, Yücetepe, 85. Street,  N.8 06570 Çankaya/ANKARA