Research Article

“Bir Kadın Düşmanı” ve “Kara Kitap” Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi ve Ötekileştirme Sorunu

Volume: 13 Number: 35 January 31, 2025
TR EN

“Bir Kadın Düşmanı” ve “Kara Kitap” Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi ve Ötekileştirme Sorunu

Abstract

“Bir Kadın Düşmanı ve Kara Kitap adlı eserlerde güzel çirkin çelişkisi ve ötekileştirme sorunu” isimli makalede kıyaslamalı olarak incelemeye alınan Reşat Nuri Güntekin'in “Çirkinin Romanı”/“Bir Kadın Düşmanı” (1927) ve Suat Derviş Baraner`in “Kara Kitap”ında (1921) insan ruhunun derinlikleri, bilinçaltı travmalar, yaşam mücadelesi, önyargılı toplum muamelesinin ötekileştirdiği kişinin bireysel sorunları kendine özgü şekilde konu edinmiştir. Her iki eserde güzellik-çirkinlik, iyilik-kötülük, merhamet-zalimlik çelişkisi yer almış, “kaçış”, “kurtuluş” motifi üzerinde durulmuştur. Şunu belirtelim ki, eserde ele alınan güzellk-çirkinlik ikilemi sadece bir estetik kategori değildir. İnsan ruhunun gizemlerini, daha derin anlamları içererek, bakış açısı ve iç güzellik açısından farklılık gösterir. Her iki eserin kahramanı güzel kalbe sahip olsalar da, dış görüntüsünden dolayı ötekileştirilen kişilerdir. Bu sorunlardan dolayı kendine ve topluma yabancılaşarak ötekileştirilen, dışlanan insanların içlerinde taşıdıkları büyük acı, eserin derinliklerinde insanoğlunun ruhsal yapısına dokunaklı bir şekilde yansıtılmıştır. Görüldüğü üzere, her iki eserin kahramanı masum suçluluk duygusunu yaşamakta, dış görüntüsünün çir-kinliğine göre utanç duymaktalar. Lirik-psikolojik nitelik taşıyan bu eserlerde zahiren çirkin olan bir gencin çevresiyle gergin çatışması ele alınarak, güzellik-çirkinlik, merhamet-zalimlik, hayır ve şer arasında yaptığı mücadele belirtilir. Birbirine karşıt olan bu mefhumlar konfliktyaradıcı komponent niteliği taşır. Her iki eserde de önemli bir sorun ele alınmış; başkahramanların ruhsal ve psikolojik durumları analiz edilerek, güzellik ve çirkinlik çelişkisi üzerinde durulmuştur. Homongolos lakabı ile bilinen Ziya (Bir Kadın Düşmanı) ve Kambur Hasan (Kara Kitap) dış görünüşlerinden dolayı benzer feci kaderi yaşarlar. Adı geçen eserler bu makalede ilk kez kıyaslamalı olarak incelemeye alınmıştır. Çevre, sos-yal hayat, toplum gibi etkenler üzerinde durularak sosyal dışlanma, ötekileştirme gibi sorunlar bu çelişki bağlamında araştırılmıştır. İncelemede kıyaslamalı araştırma metodu kullanılmıştır.

Keywords

References

  1. Adler, Alfred (2003); İnsan Tabiatını Tanıma, (Çev. Ayda Yörükan), İş Bankası Kültür Yay., İstanbul.
  2. Altuğ, Taylan (2005); Bir Ruh Kimliği: Reşat Nuri Güntekin, İnkılap Yay., İstanbul.
  3. Çelik, Hüseyn (2000); Reşat Nuri Güntekin`in Romanlarında Sosyal Tenkit, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara.
  4. Derviş, Suat (2014); Kara Kitap, İthaki Yayınları, İstanbul.
  5. Eco, Umberto (2007); Güzelliğin Tarihi, Doğan Kitap, İstanbul.
  6. Eco, Umberto (2009); Çirkinliğin Tarihi, Doğan Kitap, İstanbul.
  7. Emil, Birol (1989); Reşat Nuri Güntekin, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara.
  8. Güntekin, Reşat Nuri (2010); Bir Kadın Düşmanı, İnkılâp Kitabevi, İstanbul.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Modern Turkish Literature in Turkiye Field

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

January 22, 2025

Publication Date

January 31, 2025

Submission Date

October 15, 2024

Acceptance Date

January 9, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 13 Number: 35

APA
Babayeva, E. (2025). “Bir Kadın Düşmanı” ve “Kara Kitap” Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi ve Ötekileştirme Sorunu. AKRA Kültür Sanat Ve Edebiyat Dergisi, 13(35), 117-132. https://izlik.org/JA95FD53EG
AMA
1.Babayeva E. “Bir Kadın Düşmanı” ve “Kara Kitap” Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi ve Ötekileştirme Sorunu. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi. 2025;13(35):117-132. https://izlik.org/JA95FD53EG
Chicago
Babayeva, Eşqane. 2025. ““Bir Kadın Düşmanı” Ve ‘Kara Kitap’ Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi Ve Ötekileştirme Sorunu”. AKRA Kültür Sanat Ve Edebiyat Dergisi 13 (35): 117-32. https://izlik.org/JA95FD53EG.
EndNote
Babayeva E (January 1, 2025) “Bir Kadın Düşmanı” ve “Kara Kitap” Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi ve Ötekileştirme Sorunu. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi 13 35 117–132.
IEEE
[1]E. Babayeva, ““Bir Kadın Düşmanı” ve ‘Kara Kitap’ Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi ve Ötekileştirme Sorunu”, AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi, vol. 13, no. 35, pp. 117–132, Jan. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA95FD53EG
ISNAD
Babayeva, Eşqane. ““Bir Kadın Düşmanı” Ve ‘Kara Kitap’ Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi Ve Ötekileştirme Sorunu”. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi 13/35 (January 1, 2025): 117-132. https://izlik.org/JA95FD53EG.
JAMA
1.Babayeva E. “Bir Kadın Düşmanı” ve “Kara Kitap” Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi ve Ötekileştirme Sorunu. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi. 2025;13:117–132.
MLA
Babayeva, Eşqane. ““Bir Kadın Düşmanı” Ve ‘Kara Kitap’ Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi Ve Ötekileştirme Sorunu”. AKRA Kültür Sanat Ve Edebiyat Dergisi, vol. 13, no. 35, Jan. 2025, pp. 117-32, https://izlik.org/JA95FD53EG.
Vancouver
1.Eşqane Babayeva. “Bir Kadın Düşmanı” ve “Kara Kitap” Adlı Eserlerde Güzel Çirkin Çelişkisi ve Ötekileştirme Sorunu. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi [Internet]. 2025 Jan. 1;13(35):117-32. Available from: https://izlik.org/JA95FD53EG

Evliya Çelebi Mahallesi Hatboyu Caddesi, No: 2/2 TUZLA / İSTANBUL Tel: +90 532 732 00 21 (Türkçe İletişim) Tel: +90 533 578 27 54 (For English)  Tel: +90 545 933 24 14 (Pour le Français), akrajournal@gmail.com 18436 18471


14035  14036  14037  14038  16497  1657116772  16827 18435 19333