Pozitif Bir Bilim Olarak Psikoloji
Abstract
Psikoloji tarihine bakıldığında psikolojinin bilim olma kimliğine, fizik ile kurduğu bağ sayesinde ulaştığı görülür. Müller’den başlayarak, Helmholzt, Weber, Fechner ve en nihayet Wundt’a kadar uzanan yolda temel düşünce, bilincin fizik kanunlarını tespit etmek idi. Bu düşüncenin altında yatan ise, Newton’un kanunlarının felsefede ele alınan temel konulara da uygulanabileceği düşüncesiydi. Soyut bir mekanizma olan zihin ile somut bir mekanizma olan bedenin etkileşip etkileşmediklerini, etkileşiyorlarsa bunun nasıl gerçekleştiğini çözmeye yönelik olarak yürütülen zihin-beden sorunu tartışması, felsefede uzun zamandır sürmekteydi. Descartes’in ele aldığı ruh (zihin)-beden sorununu fiziğin ilkelerini kullanarak açıklama düşüncesi, psikolojinin bilim olmasında önemli bir rol oynamıştır. Bu düşünce ile yola çıkan psikolojinin, sosyal bilim safına kayması ne yazık ki fazla uzun sürmemiştir. Duyum, algı, bellek, öğrenme vb. gibi bilincin öğelerini teşkil eden konuların pozitif bilimlerin yöntemleriyle çalışılmasındaki zorluk, bu durumun başlıca nedeni olmuştur. Bugün psikoloji artık bir yol ayrımındadır ve tercihini sosyal bilimden yana mı, yoksa pozitif bilimden yana mı kullanacağına karar vermelidir. Bu karar, psikolojinin bugününü ve yarınını şekillendirmede çok önemli bir yere sahip olacaktır. Bu düşüncelerden hareketle mevcut çalışmada, psikolojinin kısa bir tarihsel arka planı verilerek, psikolojinin günümüzde ve gelecekteki durumunun sosyal bilim olarak mı yoksa pozitif bilim olarak mı şekillenmesi gerektiği tartışılacaktır.
Keywords
Zihin-beden sorunu,duyum,algı,biliş,sosyal bilim,pozitif bilim,psikoloji,pozitif bilim
References
- Akpur, U. (2011). “Ivan Pavlov”, İstanbul: Say Yayınları.
- Alıcı, T. (2010). “Öğrenmenin Bilimsel Temelleri”, Ankara: Palme Yayıncılık.
- Andreassi, J. (1995). “Psychophysiology: Human Behavior and Physiological Pesponse”, Third Edition. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum.
- Azmitia, E.C., Defelipe, J., Jones, E.G., Rakic, P. And Ribak, C.E. (2002). “Progress in Brain Research: Changing Vievs of Cajal’s Neuron”, Elsevier, New York: Elsevier Science.
- Barnes, J. (2014). “Temel Biyolojik Psikoloji” (Çev. Editörü A. Altındağ ve çev. Ed. Yard. S. Erdoğan), Ankara: Nobel Akademik Yay.
- Bayar Bravo, I. (2007). “Antikçağda Varlık ve Bilgi Problemleri Üstüne”, FLSF (Süleyman Demirel Üniversitesi Felsefe Bölümü Dergisi), sayı: 4, Güz. s. 43-58.
- Beach, F.A. (1961). “Karl Spencer Lashley 1890-1958”, Washington, D.C: National Academy of Sciences. p. 9.
- Berrios, G. E. (2005). “On the fantastic apparitions of vision by Johannes Müller”, History of Psychiatry. 16: 229-246
- Boring, E.G. (1950). A” History Of Experimental Psychology (Second Edition)”, New York: Century.
- Bresadola, M. (1998). “Medicine and science in the life of Luigi Galvani (1737–1798)”, Brain Research Bulletin, Vol. 46, No. 5, pp. 367–380.