Research Article
BibTex RIS Cite

Kavram Öğretiminin Resfebelerle Desteklenmesi: Uygulamalı Bir Değerlendirme

Year 2026, Volume: 17 Issue: 1 , 691 - 716 , 28.04.2026
https://doi.org/10.51460/baebd.1833746
https://izlik.org/JA72PZ39PC

Abstract

Bu araştırmada, 7. sınıf Sosyal Bilgiler dersi Etkin Vatandaşlık öğrenme alanındaki soyut kavramların öğretiminde resfebe ile yapılandırılmış oyun temelli öğretim süreci öğrencilerin değerlendirmeleri ile incelenmiştir. Kavram öğretiminde somutlaştırma ve öğrenci katılımını artırma gereksiniminden hareketle, resfebenin görsel ve sözel ipuçlarını birleştiren yapısının kavram öğrenmesini destekleyebileceği varsayılmıştır. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı kapsamında durum çalışması desenine göre yürütülmüştür. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler, bireysel değerlendirme formu ve çiz-anlat çalışma yapraklarıyla toplanmıştır. Görüşme sonuçları, öğrencilerin resfebe destekli dersleri eğlenceli, öğretici ve kalıcı öğrenmeyi destekleyen bir süreç olarak değerlendirdiklerini göstermiştir. Grup çalışması, fikir paylaşımı ve oyunlaştırılmış etkinlikler öğrenciler tarafından sürecin en çok beğenilen yönleri olmuştur. Oyunlardaki rekabet ise bazı öğrenciler için olumsuz bir deneyim yaratmıştır. Öğrenciler, resfebelerin yeni kelimeleri öğrenmelerine ve kavramları daha kolay hatırlamalarına katkı sağladığını belirtmiştir. Bireysel değerlendirme formu bulguları, öğrencilerin resfebe çözme konusunda kendilerini yeterli gördüklerini ancak resfebe hazırlama konusunda daha düşük öz yeterlik algısına sahip olduklarını ortaya koymuştur. Sonuç olarak, resfebe ile desteklenen oyun temelli öğretim, Etkin Vatandaşlık öğrenme alanındaki soyut kavramların öğrenilmesini kolaylaştıran, ilgi ve motivasyonu artıran bir yaklaşım olarak değerlendirilebilir.

Ethical Statement

Çalışmada etik ilkelere uyulmuştur. Ayrıca çalışma için etik kurul raporu alınmıştır.

Supporting Institution

TÜBITAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BIDEB) tarafından yürütülen, 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı

Project Number

Bu çalışma, TÜBITAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BIDEB) tarafından yürütülen, 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında (Proje Numarası: 1919B012212122) desteklenmiştir.

References

  • Adalar, H. (2021). Akıl ve zekâ oyunları ile karar verme. Hayati Adalar (Ed), Akıl ve zekâ oyunları ile beceri öğretimi-I (84-113) içinde. Ankara. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Adalar, H., Yücel, A. ve Ünal, A. (2021). Akıl ve zekâ oyunları ile beceri öğretimi etkinlikleri. Hayati Adalar (Ed.). Akıl ve zekâ oyunları ile beceri öğretimi-I içinde (s. 291-325), Ankara. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Akkuş, Z. ve Aslan, H. (2013). Sosyal bilgiler dersinde oyunlarla kavram öğretimi. International Journal of Social Science Research, 2(2), 61–78.
  • Aktepe, V., Cepheci, E., Irmak, S. ve Palaz, Ş. (2017). Hayat bilgisi dersinde kavram öğretimi ve kavram öğretiminde kullanılabilecek teknikler üzerine kuramsal bir çalışma. Uluslararası Sosyal Bilimler Eğitimi Dergisi, 3(1), 33‑50.
  • Alkan, A., Mertol, H. ve Mertol, G. (2020). Özel yetenekli öğrencilerin bilişim teknolojileri derslerinde bir farklılaştırma örneği olarak resfebenin kullanımı. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 8(21), 1-11. https://doi.org/10.33692/avrasyad.702886
  • Azer, H. (2019). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu sosyal bilgiler 7. Sınıf ders kitabı. Ekoyay Eğitim Yayıncılık.
  • Baki, Y. (2019). Türkçe dersi ortaokul kitaplarındaki zekâ oyunlarına ilişkin bir değerlendirme. Karadeniz II. Uluslararası Sosyal Bilimler Kongresi (Tam metin bildiri, s. 170), 23–25 Ağustos 2019, Rize, Türkiye.
  • Bal, M. S. ve Akış, A. (2010). Sosyal bilgiler dersi “insanlar ve yönetim” ünitesinde karşılaşılan kavram yanılgıları. Education Sciences, 5(4), 2061-2070.
  • Bayraktar, T. (2025). Matematik resfebeleriyle zenginleştirilmiş öğrenme ortamlarından yansımaları [Yüksek lisans tezi, Giresun Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Bektaş, U. (2025). Resfebenin özel yetenekli öğrencilerin eleştirel düşünme becerileri eğilimlerine etkisinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Birol, E. (2022). Öğrencilerin görsel iletişim tasarımına giriş dersinde ‘rebus kullanım’ becerilerine yönelik bir eylem araştırması. Modular Journal, 5(2), 225-240.
  • Bogdan, R. C., and Biklen, S. K., (1992), Qualitative Research for Education, 3rd Edition, Boston: Allyn and Bacon.
  • Clark, C. R. (1981). Learning words using traditional orthography and the symbols of Rebus, Bliss, and Carrier. Journal of Speech & Hearing Disorders, 46(2), 191–196. https://doi.org/10.1044/jshd.4602.191
  • Demirel, T. (2015). Zekâ oyunlarının Türkçe ve matematik derslerinde kullanılmasının ortaokul öğrencileri üzerindeki bilişsel ve duyuşsal etkilerinin değerlendirilmesi. [Doktora tezi, Atatürk Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi. Doğan, A. ve Avcıoğlu, A. (2024). İlkokul matematik öğretiminde farklılaştırma örneği olarak resfebenin kullanımı. Uluslararası Ders Kitapları ve Eğitim Materyalleri Dergisi, 7(2), 156-187. https://doi.org/10.53046/ijotem.1561502
  • Girmen, P. (2017). Hayat bilgisi dersi ve kavram öğretimi. Tay, B. (Ed.), Uçuş Güldalı, Ş. ve Baş, M. (Yard. Ed.), Etkinlik örnekleriyle hayat bilgisi öğretimi (1. baskı, ss. 258–281). içinde. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Kaşkaya, A. (2021). Sosyal bilgiler öğretiminde strateji yöntem ve teknik kullanımı. Aktepe, V., Gündüz, M., Fidan Kurtdede, N, ve Yalçınkaya, E. (Ed.), Kuramdan uygulamaya sosyal bilgiler öğretimi (1. baskı, s.132-164). içinde. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Kuruoglu, F. ve Demir, M. K. (2024). Resfebe etkinliklerinin 4. sınıf öğrencilerinin sosyal bilgiler dersinde eleştirel düşünme becerilerine etkisinin değerlendirilmesi. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 8(2), 27-54. https://doi.org/10.46762/mamulebd.1442205
  • Küçükşabanoğlu, Ö. ve Arslan, A. (2023). Felsefe grubu eğitiminde zekâ oyunları: Resfebe. Duman, Z.E. (Ed.), Felsefe grubu eğitiminde resfebe (1. baskı, ss. 1–26). içinde Nobel Akademik Yayıncılık.
  • Marangoz, D. ve Demirtaş, Z. (2017). Mekanik zekâ oyunlarının ilkokul 2.sınıf öğrencilerinin zihinsel beceri düzeylerine etkisi. Journal of International Social Research, 10(53), 612-621. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.20175334149
  • Milli Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2018). Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı (İlkokul ve Ortaokul 4, 5, 6, 7. sınıflar). Ankara. MEB Yayınları.
  • Milli Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2024). Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı (4, 5, 6 ve 7. sınıflar) Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli 2024. Ankara. MEB Yayınları.
  • Milli Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Öğretim Programları Ortak Metni 2025. Ankara. MEB Yayınları.
  • Özpınar, M. (2020). Resfebe hücre başarı testinin geliştirilmesi ve fen bilimleri öğretmen adaylarının test hakkındaki görüşleri. [Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Prensky, M. (2001). Fun, play and games: What makes games engaging. In Digital game-based learning. McGraw-Hill.
  • Sarıoğlu, C. (2020). Birleştirilmiş sınıflarda oyun. Kurt, M. (Ed.), İlkokulda alternatif eğitim uygulamaları. içinde (98-129). Ankara. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Saygın, O. ve Saygın, E. (2017). Resfebe resimli kelime oyunları (2. baskı). Hayat Yayıncılık.
  • Seefeldt, C., Castle., S. ve Falconer, R-C. (2015). Düşünme ve kavram oluşturma. Coşkun-Keskin, S. (Ed.). & Tok, E. (Çev). Okul öncesi/ilkokul çocukları için sosyal bilgiler öğretimi. (9. Baskı, ss. 111-138). içinde. Nobel Akademik Yayıncılık.
  • Sofu Delibalta, Ö. (2024). Sosyal bilgiler dersinde doğal afetler konusunda resfebe kullanımının öğrencilerin akademik başarılarına, bilişsel yapılarına ve tutumlarına etkisi [Yüksek lisans tezi, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Ülgen, G. (2004). Kavram geliştirme-kuram ve uygulamalar. Ankara. Nobel Akademik Yayıncılık.
  • Van de Haar, A. (2024). Reading the rebus: The reception of seventeenth-century German rebus broadsheets. Word & Image, 40(2), 91–102. https://doi.org/10.1080/02666286.2024.2335851
  • Yeşilbursa, C. C. ve Işıksal, B. (2022). Beşinci sınıf sosyal bilgiler dersinde resfebe kullanımı: Akademik başarıya etkisi ve öğrenci görüşleri. International Social Sciences Studies Journal, 8(105), 4203–4218. http://dx.doi.org/10.29228/sssj.66540
  • Yıldırım, R. M. ve Uyar Düldül, B. (2025). Resfebe etkinliklerinin cebirsel ifadeler ve özdeşlikler konusunun öğretiminde kullanılması. International Journal of Social Science Research, 14(1), 37-57.
  • Yin, R. K. (2014). Case Study Research Design and Methods. Sage
  • Yurteri, E. ve Mertol, H. (2018). Özel yetenekli öğrencilerin coğrafya derslerinde bir farklılaştırma örneği olarak resfebenin kullanımı. Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(1), 46-57.
  • Yüreğilli Göksu, D. ve Yalçın, S. (2023). Özel yetenekliler ile çalışan bilsem öğretmenlerine uygulanan eğitici eğitimi proje programının etkililik değerlendirmesi. Milli Eğitim Dergisi, 52(240), 2863-2886. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1184848
  • Zeğerek, E. Ç. (2019). Tarihsel süreçte rebus ve kullanım alanları. YEDİ: Sanat, Tasarım ve Bilim Dergisi, 22(Yaz), 31–40.

Supporting Concept Teaching with Rebus: An Applied Evaluation

Year 2026, Volume: 17 Issue: 1 , 691 - 716 , 28.04.2026
https://doi.org/10.51460/baebd.1833746
https://izlik.org/JA72PZ39PC

Abstract

This study examined students’ evaluations of a resfebe-based, game-supported instructional process designed for teaching the abstract concepts in the 7th-grade Social Studies “Active Citizenship” learning area. Based on the need to concretise concepts and increase student participation, it was assumed that the combination of visual and verbal cues in resfebe puzzles could support concept learning. The research was conducted within a qualitative research framework using a case study design. Data were collected through semi-structured interviews, an individual self-evaluation form, and draw-and-tell worksheets. Interview findings showed that students perceived resfebe-supported lessons as enjoyable, instructive, and conducive to lasting learning. Group work, idea sharing, and gamified activities were the aspects students liked most. However, the competitive nature of the games created a negative experience for some students. Students reported that resfebe activities helped them learn new words and remember concepts more easily. Results from the self-evaluation form indicated that students felt competent in solving resfebe puzzles but had lower self-efficacy regarding creating their own resfebes. In conclusion, resfebe-supported game-based instruction can be considered an effective approach that facilitates the learning of abstract concepts in the Active Citizenship learning area and enhances students’ interest and motivation.

Ethical Statement

Ethical principles were observed throughout the study. In addition, an ethics committee approval was obtained for the research.

Supporting Institution

2209-A Research Projects Support Program for Undergraduate Students, conducted by the TÜBİTAK Directorate of Science Fellowships and Grant Programs (BİDEB)

Project Number

Bu çalışma, TÜBITAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BIDEB) tarafından yürütülen, 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında (Proje Numarası: 1919B012212122) desteklenmiştir.

References

  • Adalar, H. (2021). Akıl ve zekâ oyunları ile karar verme. Hayati Adalar (Ed), Akıl ve zekâ oyunları ile beceri öğretimi-I (84-113) içinde. Ankara. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Adalar, H., Yücel, A. ve Ünal, A. (2021). Akıl ve zekâ oyunları ile beceri öğretimi etkinlikleri. Hayati Adalar (Ed.). Akıl ve zekâ oyunları ile beceri öğretimi-I içinde (s. 291-325), Ankara. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Akkuş, Z. ve Aslan, H. (2013). Sosyal bilgiler dersinde oyunlarla kavram öğretimi. International Journal of Social Science Research, 2(2), 61–78.
  • Aktepe, V., Cepheci, E., Irmak, S. ve Palaz, Ş. (2017). Hayat bilgisi dersinde kavram öğretimi ve kavram öğretiminde kullanılabilecek teknikler üzerine kuramsal bir çalışma. Uluslararası Sosyal Bilimler Eğitimi Dergisi, 3(1), 33‑50.
  • Alkan, A., Mertol, H. ve Mertol, G. (2020). Özel yetenekli öğrencilerin bilişim teknolojileri derslerinde bir farklılaştırma örneği olarak resfebenin kullanımı. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 8(21), 1-11. https://doi.org/10.33692/avrasyad.702886
  • Azer, H. (2019). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu sosyal bilgiler 7. Sınıf ders kitabı. Ekoyay Eğitim Yayıncılık.
  • Baki, Y. (2019). Türkçe dersi ortaokul kitaplarındaki zekâ oyunlarına ilişkin bir değerlendirme. Karadeniz II. Uluslararası Sosyal Bilimler Kongresi (Tam metin bildiri, s. 170), 23–25 Ağustos 2019, Rize, Türkiye.
  • Bal, M. S. ve Akış, A. (2010). Sosyal bilgiler dersi “insanlar ve yönetim” ünitesinde karşılaşılan kavram yanılgıları. Education Sciences, 5(4), 2061-2070.
  • Bayraktar, T. (2025). Matematik resfebeleriyle zenginleştirilmiş öğrenme ortamlarından yansımaları [Yüksek lisans tezi, Giresun Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Bektaş, U. (2025). Resfebenin özel yetenekli öğrencilerin eleştirel düşünme becerileri eğilimlerine etkisinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Birol, E. (2022). Öğrencilerin görsel iletişim tasarımına giriş dersinde ‘rebus kullanım’ becerilerine yönelik bir eylem araştırması. Modular Journal, 5(2), 225-240.
  • Bogdan, R. C., and Biklen, S. K., (1992), Qualitative Research for Education, 3rd Edition, Boston: Allyn and Bacon.
  • Clark, C. R. (1981). Learning words using traditional orthography and the symbols of Rebus, Bliss, and Carrier. Journal of Speech & Hearing Disorders, 46(2), 191–196. https://doi.org/10.1044/jshd.4602.191
  • Demirel, T. (2015). Zekâ oyunlarının Türkçe ve matematik derslerinde kullanılmasının ortaokul öğrencileri üzerindeki bilişsel ve duyuşsal etkilerinin değerlendirilmesi. [Doktora tezi, Atatürk Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi. Doğan, A. ve Avcıoğlu, A. (2024). İlkokul matematik öğretiminde farklılaştırma örneği olarak resfebenin kullanımı. Uluslararası Ders Kitapları ve Eğitim Materyalleri Dergisi, 7(2), 156-187. https://doi.org/10.53046/ijotem.1561502
  • Girmen, P. (2017). Hayat bilgisi dersi ve kavram öğretimi. Tay, B. (Ed.), Uçuş Güldalı, Ş. ve Baş, M. (Yard. Ed.), Etkinlik örnekleriyle hayat bilgisi öğretimi (1. baskı, ss. 258–281). içinde. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Kaşkaya, A. (2021). Sosyal bilgiler öğretiminde strateji yöntem ve teknik kullanımı. Aktepe, V., Gündüz, M., Fidan Kurtdede, N, ve Yalçınkaya, E. (Ed.), Kuramdan uygulamaya sosyal bilgiler öğretimi (1. baskı, s.132-164). içinde. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Kuruoglu, F. ve Demir, M. K. (2024). Resfebe etkinliklerinin 4. sınıf öğrencilerinin sosyal bilgiler dersinde eleştirel düşünme becerilerine etkisinin değerlendirilmesi. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 8(2), 27-54. https://doi.org/10.46762/mamulebd.1442205
  • Küçükşabanoğlu, Ö. ve Arslan, A. (2023). Felsefe grubu eğitiminde zekâ oyunları: Resfebe. Duman, Z.E. (Ed.), Felsefe grubu eğitiminde resfebe (1. baskı, ss. 1–26). içinde Nobel Akademik Yayıncılık.
  • Marangoz, D. ve Demirtaş, Z. (2017). Mekanik zekâ oyunlarının ilkokul 2.sınıf öğrencilerinin zihinsel beceri düzeylerine etkisi. Journal of International Social Research, 10(53), 612-621. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.20175334149
  • Milli Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2018). Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı (İlkokul ve Ortaokul 4, 5, 6, 7. sınıflar). Ankara. MEB Yayınları.
  • Milli Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2024). Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı (4, 5, 6 ve 7. sınıflar) Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli 2024. Ankara. MEB Yayınları.
  • Milli Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Öğretim Programları Ortak Metni 2025. Ankara. MEB Yayınları.
  • Özpınar, M. (2020). Resfebe hücre başarı testinin geliştirilmesi ve fen bilimleri öğretmen adaylarının test hakkındaki görüşleri. [Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Prensky, M. (2001). Fun, play and games: What makes games engaging. In Digital game-based learning. McGraw-Hill.
  • Sarıoğlu, C. (2020). Birleştirilmiş sınıflarda oyun. Kurt, M. (Ed.), İlkokulda alternatif eğitim uygulamaları. içinde (98-129). Ankara. Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Saygın, O. ve Saygın, E. (2017). Resfebe resimli kelime oyunları (2. baskı). Hayat Yayıncılık.
  • Seefeldt, C., Castle., S. ve Falconer, R-C. (2015). Düşünme ve kavram oluşturma. Coşkun-Keskin, S. (Ed.). & Tok, E. (Çev). Okul öncesi/ilkokul çocukları için sosyal bilgiler öğretimi. (9. Baskı, ss. 111-138). içinde. Nobel Akademik Yayıncılık.
  • Sofu Delibalta, Ö. (2024). Sosyal bilgiler dersinde doğal afetler konusunda resfebe kullanımının öğrencilerin akademik başarılarına, bilişsel yapılarına ve tutumlarına etkisi [Yüksek lisans tezi, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Ülgen, G. (2004). Kavram geliştirme-kuram ve uygulamalar. Ankara. Nobel Akademik Yayıncılık.
  • Van de Haar, A. (2024). Reading the rebus: The reception of seventeenth-century German rebus broadsheets. Word & Image, 40(2), 91–102. https://doi.org/10.1080/02666286.2024.2335851
  • Yeşilbursa, C. C. ve Işıksal, B. (2022). Beşinci sınıf sosyal bilgiler dersinde resfebe kullanımı: Akademik başarıya etkisi ve öğrenci görüşleri. International Social Sciences Studies Journal, 8(105), 4203–4218. http://dx.doi.org/10.29228/sssj.66540
  • Yıldırım, R. M. ve Uyar Düldül, B. (2025). Resfebe etkinliklerinin cebirsel ifadeler ve özdeşlikler konusunun öğretiminde kullanılması. International Journal of Social Science Research, 14(1), 37-57.
  • Yin, R. K. (2014). Case Study Research Design and Methods. Sage
  • Yurteri, E. ve Mertol, H. (2018). Özel yetenekli öğrencilerin coğrafya derslerinde bir farklılaştırma örneği olarak resfebenin kullanımı. Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(1), 46-57.
  • Yüreğilli Göksu, D. ve Yalçın, S. (2023). Özel yetenekliler ile çalışan bilsem öğretmenlerine uygulanan eğitici eğitimi proje programının etkililik değerlendirmesi. Milli Eğitim Dergisi, 52(240), 2863-2886. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1184848
  • Zeğerek, E. Ç. (2019). Tarihsel süreçte rebus ve kullanım alanları. YEDİ: Sanat, Tasarım ve Bilim Dergisi, 22(Yaz), 31–40.
There are 36 citations in total.

Details

Primary Language Turkish
Subjects Social and Humanities Education (Excluding Economics, Business and Management)
Journal Section Research Article
Authors

Nalan Peçe 0009-0007-4883-4230

Çiğdem Baki Pala 0000-0001-8986-5200

Project Number Bu çalışma, TÜBITAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BIDEB) tarafından yürütülen, 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında (Proje Numarası: 1919B012212122) desteklenmiştir.
Submission Date December 2, 2025
Acceptance Date March 30, 2026
Early Pub Date April 17, 2026
Publication Date April 28, 2026
DOI https://doi.org/10.51460/baebd.1833746
IZ https://izlik.org/JA72PZ39PC
Published in Issue Year 2026 Volume: 17 Issue: 1

Cite

APA Peçe, N., & Baki Pala, Ç. (2026). Kavram Öğretiminin Resfebelerle Desteklenmesi: Uygulamalı Bir Değerlendirme. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 17(1), 691-716. https://doi.org/10.51460/baebd.1833746

Aim & Scope

Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü tarafından çıkarılan  "BATI ANADOLU EĞİTİM BİLİMLERİ DERGİSİ (BAEBD)" Nisan, Ağustos ve Aralık aylarında olmak üzere yılda 3 defa Türkçe veya İngilizce dillerinde yayınlanan açık erişimli bilimsel hakemli bir dergidir.

BAEB dergisi, eğitim bilimleri alanı ile ilgili  uygulama veya kuram çalışmalarını güçlü araştırma tasarımları ile  değerlendiren nitelikli çalışmaları yayınlamaktadır. Bu nedenle dergide, özellikle ilgili alanyazının geçmiş ve günümüz ile ilişkisini kurabilen, güncel eğitim ihtiyaçlarımızı takip edip çözümler üretebilen, deneysel, ilişkisel veya kuramsal nitelikli çalışmaların yayınlanması amaçlanmaktadır. Böylece, okul öncesi, ilköğretim, ortaöğretim, lise, yükseköğretim ve hayat boyu öğrenme kademelerinde eğitimin gelişmesine katkı sağlanması beklenmektedir.

BAEBD eğitim teknolojileri, öğretmen yetiştirme, matematik, fen, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya, Türkçe, Türk dili ve edebiyatı, sosyal bilgiler, rehberlik ve psikolojik danışmanlık, okul dışı eğitim, doğa eğitimi, vb. alanlarda çalışmaları kabul etmektedir. Hedef kitlesi eğitim bilimleri alanında çalışma yapan bilim insanları, eğitimciler, öğrenciler, öğretmenler ve eğitim sektörüne yönelik ürün ve hizmet veren kişi ve kuruluşlardır.



BAEBD Yazım Kuralları

BAEBD Telif Hakkı Devir Formu


BAŞVURU EKLERİ:    1-Benzerlik Raporu
                            2-Etik Kurul Belgesi / Etik Kurul Başvurusuna Gerek Yoktur Yazısı
                            3-Telif Hakkı Devir Formu


ŞABLON MAKALE


BAEBD, 10.11.2017 tarihinden itibaren yayın etiği ile ilgili aşağıdaki kuralları benimsemektedir;

1) Dergi yayıncılığında "Yayın Etiği ve Kötüye Kullanım Bildirgesi (COPE -Code of Conduct for Journal Editors)" tarafından belirlenmiş yükümlülükleri esas alır. Detaylı bilgi aşağıda sunulmuştur.

2) Yazar tarafından dergiye gönderilen makalelerin yazarlarından editör intihal raporu talep eder. İntihal raporu incelenerek onaylanan makalelere alan editörü ve hakem ataması yapılır.

3) (10.07.2019 tarihli güncelleme) BAEBD, Cilt 10. Sayı 2’den (Aralık 2019) itibaren anket, mülâkat vb. yollarla veri toplanmasını içeren makale önerilerinde, başvuru öncesinde yazardan etik kurul onay belgesini isteyecektir. Etik kurul belgesi ile ilgili bilgiler yöntem bölümünde sunulacaktır.


YAYIN ETİĞİ VE KÖTÜYE KULLANIM BİLDİRGESİ (COPE)

Editörlerin Sorumlulukları

Tarafsızlık ve Yayıncıya Ait Özgürlük. Editörler gönderilen makale önerilerini derginin kapsamına uygun olması ve çalışmalarının önemi ve orijinalliğini dikkate alarak değerlendirirler. Editörler, makale önerisini sunan yazarların ırk, cinsiyet, cinsel yönelim, etnik köken, uyruk veya politik görüşlerini dikkate almazlar. Düzeltme ya da yayınlama kararına dergi editör kurulu dışında diğer kurumlar etki edemez.
Gizlilik. Editörler gönderilen bir yazıyla ilgili bilgileri, sorumlu yazar, hakemler ve yayın kurulu dışında başka herhangi biriyle paylaşmazlar.
Bilgilendirme ve Görüş Ayrılıkları. Editörler ve yayın kurulu üyeleri, yazarların açık yazılı izni olmaksızın kendi araştırma amaçları için sunulan bir makalede yayınlanmamış bilgileri kullanmazlar.
Basım Kararı. Editörler, yayınlanmak üzere kabul edilen tüm makalelerin, alanında uzman olan en az iki hakem tarafından hakem değerlendirmesine tabi tutulmasını sağlar. Editörler, dergiye gönderilen makalelerden hangi eserin yayınlanacağına, söz konusu çalışmanın geçerliliğine, araştırmacılara ve okurlara olan önemine, hakemlerin yorumlarına ve bu gibi yasal şartlara göre karar vermekten sorumludur.
Etik Kaygılar. Editörler sunulan bir yazıya veya yayınlanmış makaleye ilişkin etik kaygılar ortaya çıktığında tedbirler alacaktır. Yayınlandıktan yıllar sonra ortaya çıksa bile, bildirilen her etik olmayan yayınlama davranışı incelenecektir. Editörler, etik kaygılar oluşması durumunda COPE Flowcharts'ı takip eder. Etik sorunların önemli olması durumunda düzeltme, geri çekme uygulanabilir veya konu ile ilgili endişeler dergide yayınlanabilir.


Hakemlerin görevleri

Editoryal Kararlara Katkı: Editör kararlarında editörlere yardımcı olur ve editoryal iletişim yoluyla yazarlara makalelerini iyileştirmede yardımcı olur.
Sürat: Makale önerisini incelemek için yeterli nitelikte hissetmeyen veya makale incelemesinin zamanında gerçekleşemeyeceğini bilen herhangi bir hakem, derhal editörleri haberdar etmeli ve gözden geçirme davetini reddetmeli, böylece yeni hakem atamasının yapılması sağlanmalıdır.
Gizlilik: Gözden geçirilmek üzere gönderilen tüm makale önerileri gizli belgelerdir ve bu şekilde ele alınmalıdır. Editör tarafından yetkilendirilmedikçe başkalarına gösterilmemeli veya tartışılmamalıdır. Bu durum inceleme davetini reddeden hakemler için de geçerlidir.
Tarafsızlık Standartları: Makale önerisi ile ilgili yorumlar tarafsız olarak yapılmalı ve yazarların makaleyi geliştirmek için kullanabileceği şekilde öneriler yapılmalıdır. Yazarlara yönelik kişisel eleştiriler uygun değildir.
Kaynakların Kabulü: Hakemler, yazarlar tarafından alıntılanmayan ilgili yayınlanmış çalışmaları tanımlamalıdır. Hakem ayrıca, incelenen yazı ile başka herhangi bir makalenin (yayınlanmış veya yayınlanmamış) herhangi bir önemli benzerliğini editörüne bildirmelidir.
Çıkar Çatışmaları: Çıkar çatışmaları editöre bildirilmelidir.


Yazarların Sorumlulukları

Raporlaştırma Standartları: Orijinal araştırmanın yazarları, yapılan çalışmanın ve sonuçların doğru bir şekilde sunulmasını ve ardından çalışmanın öneminin objektif bir şekilde tartışılmasını sağlamalıdır. Makale önerisi yeterli detay ve referans içermelidir.
Veri Erişimi ve Saklama: Yazarların, çalışmalarının ham verilerini saklamaları gerekmektedir. Gerektiğinde, dergi tarafından talep edilmesi durumunda editör incelemesi için sunmalıdırlar.
Özgünlük ve İntihal: Yazarlar, tamamen orijinal eserler göndermelidirler ve başkalarının çalışmalarını veya sözlerini kullanmışlarsa, bu uygun şekilde alıntılanmış olmalıdır. Bunun yanında yazarların kendi tez çalışmaları ve makale çalışmalarından gerçekleştirdikleri alıntılarda da benzerliğin minimum düzeyde olması bir başka deyişle alıntılamanın uygun bir şekilde gerçekleştirilmiş olması önemlidir. Başkasından ya da kendinden intihal, tüm biçimlerinde etik olmayan yayıncılık davranışını oluşturur ve kabul edilemez. Bu nedenle dergiye makale gönderen tüm yazarlardan benzerlik oranı raporu istenmektedir. Rapordaki oran makalenin değerlendirme sürecine geçmesi için belirleyici olacaktır. Oranın yüksek olduğu makaleler geri gönderilerek gerekli düzenlemelerin yapılması istenecektir. Bu kapsamda başkalarının çalışmalarından yapılan intihallerin yanı sıra yazarların kendi tez veya makalelerinden yaptıkları intihallerin de göz önünde bulundurularak bir düzenleme yapması gerekmektedir.
Birden çok, yinelenen, yedekli veya eşzamanlı gönderim / yayın: Yazarlar başka bir dergide daha önce yayınlanmış bir makaleyi değerlendirilmek için göndermemelidir. Bir makalenin birden fazla dergiye eşzamanlı olarak sunulması etik olmayan yayıncılık davranışıdır ve kabul edilemez.
Makalenin Yazarlığı: Sadece yazarlık kriterlerini yerine getiren kişiler, yazının içeriğinde yazar olarak listelenmelidir. Bu yazarlık kriterleri şu şekildedir; (i) tasarım, uygulama, veri toplama veya analiz aşamalarına katkı sağlamıştır (ii) yazıyı hazırlamış veya önemli entelektüel katkı sağlamış veya eleştirel olarak revize etmiştir veya (iii) makalenin son halini görmüş, onaylamış ve yayınlanmak üzere teslim edilmesini kabul etmiştir. Sorumlu yazar, tüm yazarların (yukarıdaki tanıma göre) yazar listesine dâhil edilmesini sağlamalı ve yazarların makalenin son halini gördüklerini ve yayınlanmak üzere sunulmasını kabul ettiklerini beyan etmelidir.
Beyan ve Çıkar Çatışmaları: Yazarlar, mümkün olan en erken aşamada (genellikle makale gönderimi sırasında bir bildirme formu sunarak ve makalede bir beyanı dâhil ederek) çıkar çatışmalarını açığa çıkarmalıdır. Çalışma için tüm mali destek kaynakları beyan edilmelidir (varsa hibe numarası veya diğer referans numarası dâhil).
Hakem Değerlendirme: Yazarlar hakem değerlendirme sürecine katılmakla yükümlüdürler ve editörlerin ham veri taleplerine, açıklamalara ve etik onayının kanıtlarına ve telif hakkı izinlerine derhal yanıt vererek tam olarak işbirliği yapmakla yükümlüdürler. İlk olarak "gerekli revizyon" kararı verilmesi durumunda, yazarlar hakemlerin yorumlarına sistematik bir şekilde verilen son tarihe kadar yazılarını gözden geçirip yeniden ibraz etmelidir.
Yayınlanan Eserlerde Temel Hatalar: Yazarlar kendi yayınladıkları çalışmalarında önemli hatalar veya yanlışlıklar bulduklarında, dergi editörlerini veya yayıncılarını derhal bilgilendirmek ve kâğıt üzerinde bir erratum biçiminde düzeltmek veya kâğıdı çıkarmak için onlarla işbirliği yapmakla yükümlüdür. Editörler veya yayıncı, yayınlanan bir çalışmanın önemli bir hata veya yanlışlık içerdiğini üçüncü bir şahıstan öğrenirse, yazarın makaleyi derhal düzeltme veya geri çekme veya derginin editörlerine kâğıdın doğruluğuna dair kanıt sunma yükümlülüğünü almalıdır.

Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi makale başvurusu, değerlendirmesi ve yayımı için hiçbir ücret almamaktadır.

Sahibi / Owner

Baş Editör / Editor in Chief

Yayın Kurulu / Editorial Board Members

Dergi Kurulu / Advisory Board

Fine Arts Education, Painting
Ecocriticism, Fine Arts Education, Environmental Arts, Interdisciplinary Art, Painting
Special Talented Education
Civil Procedure Law, Civil Procedure

Alan Editörleri / Editors

Education, Curriculum Development in Education, Program Design, Learning Theories, Curriculum Design Instructional Theories, Instructional Design, Philosophical and Social Foundations of Education, Teacher Education and Professional Development of Educators
Basic Training, Classroom Education, Primary Education, Turkish Education, History Education, Geography Education, Social Studies Education, Physical Training and Sports
Education, Open and Distance Learning, Measurement Theories and Applications in Education and Psychology, Classroom Measurement Practices, Measurement and Evaluation in Education (Other)
Education, Mental Disability Education
Biological Mathematics
Child and Adolescent Psychiatry, Psychological Counseling and Guidance, Family Counseling, Drug Addiction Consultancy, School Counseling, Psychological Counseling Education, Clinical Psychology, Counselling Psychology, Family Psychology , Educational Psychology
Language Studies, Education
Environmental Education and Extension, Geography Education, Human Geography (Other)