Din Öğretiminde Kültürel Aidiyet ve Sorumluluk Bilinci Kazanma Amacına Erişim Düzeyi Ölçeği: Geçerlik Güvenilirlik Çalışması
Öz
Din Öğretiminde Kültürel Aidiyet ve Sorumluluk Bilinci Kazanma Amacına Erişim Düzeyi Ölçeği: Geçerlik Güvenilirlik Çalışması
Attainment Level Scale for Goal to Get the Cultural Belonging and Responsibility Awareness in the Religious Teaching: A Study of Validity and Reliability
Yasin YİĞİT
Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmeni, Milli Eğitim Bakanlığı, Zara İsmet Yılmaz İmam Hatip Ortaokulu
Religious Culture and Ethics Teacher, Ministry of National Education, Zara Ismet Yılmaz Imam Hatip Secondary School Sivas, Turkey
yasnyigit@gmail.com
Hüseyin Kasım KOCA
Doktora Öğrencisi, Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı
PhD Student, Cumhuriyet University, Institute of Social Sciences, Department of Philosophy and Religious Sciences, Department of Religious Education Sivas, Turkey
huseyinkkoca@hotmail.com
Öz
Kültür, bir toplumu diğerlerinden ayıran bir yaşam tarzıdır. Bu nedenle her toplum gelecek kuşaklara kendi kültürünü tanıtmak ve benimsetmek ister. Yaşadığı topluma uyum sağlayan, toplumun kültürünü tanıyan, benimseyen, koruyan ve geliştirmeye çalışan bireylerin yetiştirilmesi toplumsal bir ihtiyaçtır. Bu ihtiyacın eğitim kurumları tarafından görmezden gelinmesi düşünülemez. Bundan ötürü Milli Eğitim Bakanlığı eğitim yolu ile öğrencilere toplumun kültürünün aktarılmasını amaçlamaktadır. Türkiye, çoğunluğu Müslüman olan bir toplum olduğu için imam hatip okullarında yapılan din öğretiminde İslâm kültürünü kazanma amacı benimsenmektedir. Diğer okul türlerinde ise daha çok İslâm kültürünü tanıtma amacı bulunmaktadır. Bu nedenle çalışmada din öğretiminde kültürel aidiyet ve sorumluluk bilinci kazanma amacına erişim düzeyini ölçen geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmek amaçlanmıştır. Çalışmada Sivas ilinde öğrenim gören öğrencilerden veri toplanmıştır. Açımlayıcı faktör analizi ve güvenilirlik analizi için 366, doğrulayıcı faktör analizi için 457 öğrenciye ulaşılmıştır. Daha sonra örneklemden toplanan veriler kullanılarak açımlayıcı faktör analizi yapılmıştır. Analiz sonucunda 26 madde ve 4 faktörden oluşan bir yapı ortaya çıkmıştır. Ölçeğin toplamda açıkladığı varyans %48.208’dir. Ölçeğin Crombach Alfa iç tutarlık katsayısı ise 0.90’dır. Çalışma sonucunda ortaya çıkan modelin uyum indeksleri x2/sd=2.248, RMSEA=.052, RMR=.042, SRMR=.041, GFI=.901, AGFI=.880, CFI=.941, TLI=.934, IFI=.941 şeklindedir. Bu sonuçlar modelin iyi bir uyuma sahip olduğunu ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler: Din Eğitimi, Ölçek Geliştirmek, Kültür, Kültürel Aidiyet, Kültürel Sorumluluk
Abstract
Culture is a lifestyle that separates a society from others. Therefore, every society wants to introduce and adopt its culture to future generations. It is a social need to educate individuals who adapt to the society in which they live, recognize, adopt, protect and develop the culture of the society. It is unthinkable that this need is ignored by educational institutions. Therefore, the Ministry of National Education aims to transfer the culture of the society to the students through education. Turkey, the aim of winning the Muslim culture is adopted in religious education that made in imam hatip schools because it is a predominantly Muslim society. In other types of schools, it has the aim of to introduce Islamic culture. Therefore, it is aimed to develop a valid and reliable measurement tool that measures the level of access to the aim of gaining cultural belonging and responsibility awareness in religious education in study. In study, data were collected from students studying in Sivas. It was reached to 203 students for exploratory factor analysis and reliability analysis, 256 students for confirmatory factor analysis. Then, exploratory factor analysis was performed using the data collected from the sample. In a result of the analysis, a structure consisting of 26 items and 4 factors has emerged. The total variance explained by the scale is %48.208. Cronbach's alpha internal consistency coefficient of the scale is 0.90. In the result of study, the fit indices of model obtained are x2/sd=2.248, RMSEA=.052, RMR=.042, SRMR=.041, GFI=.901, AGFI=.880, CFI=.941, TLI=.934, IFI=.941. These results show that the model has a good fit.
Keywords: Religious Education, Scale Development, Culture, Cultural Belonging, Cultural Responsibility
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Acar Güvendir, Meltem - Özer Özkan, Yeşim. “Türkiye’deki Eğitim Alanında Yayımlanan Bilimsel Dergilerde Ölçek Geliştirme ve Uyarlama Konulu Makalelerin İncelenmesi”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 14/52 (Ocak 2015): 23-33.
- Akbaş, Ufuk - Karabay, Ersoy - Yıldırım, Seheryeli - Ayaz, Merve - Demir, Ahmet – Özgür, Osman. “Türkiye Ölçme Araçları Dizininde Yer Alan Açımlayıcı Faktör Analizi Çalışmalarının Paralel Analiz Sonuçları İle Karşılaştırılması”. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi 12/3 (Temmuz 2019): 1095-1123
- Baykara, Tuncer. Türk Kültürü Araştırmaları. İzmir: Akademi Kitabevi Yayıncılık,1997.
- Bayram, Nuran. Yapısal Eşitlik Modellemesine Giriş Amos Uygulamaları. Bursa: Ezgi Kitabevi, 2016.
- Bryman, Alan-Cramer, Duncan. Quantitative Data Analysis with SPSS Release 10 for Windows: a Guide for Social scientists. Philadelphia: Routledge, 2001.
- Büyüköztürk, Şener. “Faktör Analizi: Temel Kavramlar ve Ölçek Gelistirmede Kullanımı”. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi 32 (Güz 2002):470-483.
- Büyüköztürk, Şener. Sosyal Bilimleri İçin Veri Analizi El Kitabı: İstatistik, Araştırma Deseni, Spss Uygulamaları ve Yorum. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2002.
- Cebeci, Suat. “Milli Kimlik Bağlamında Din - Kültür İlişkisi”. Akademik İncelemeler Dergisi (AID) 3/2 (Ağustos 2014): 1-11
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Alan Eğitimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
25 Aralık 2019
Gönderilme Tarihi
18 Ekim 2019
Kabul Tarihi
29 Kasım 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Sayı: 14
