EN
TR
Reaksiyon Hızı için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir?
Abstract
Çeşitli dozlarda kafein (KAF) tüketiminin, sportif performansın önemli bir bileşeni olan reaksiyon hızına (RH) etkisini inceleyen çok sayıda çalışma olsa da etki mekanizmasının farklı olduğu iddia edilen KAF ağızda çalkalama yönteminin RH’ya etkisini inceleyen çalışmalar sınırlı sayıdadır ve uygulama sonrası en etkili süre incelenmemiştir. Bu çalışmada amaç, RH üzerinde KAF ağızda çalkalama sonrası en etkili sürenin belirlenmesidir. Tekrarlı ve tek kör dizaynında planlanan bu çalışmaya gönüllü olarak katılan 31 sağlıklı ve antrene sporcu RH testini kontrol (çalkalama yapılmadan), plasebo (su) ve KAF ağızda çalkalama seanslarında gerçekleştirmiş, KAF ağızda çalkalandıktan 0-5-10-15-20-25 dakika sonra RH testi tekrarlanmıştır. Ayrıca katılımcılar uygulanan anketler ile fiziksel aktivite (FA) seviyeleri, günlük KAF tüketim miktarları, sabahçıl-akşamcıl olma özellikleri ile uykululuk durumları değerlendirilmiş, bu özelliklerin RH test sonuçlarına etkisi araştırılmıştır. Tekrarlayan ölçümlerde Varyans Analizi sonucunda, 25 ml suya eklenen 600 mg (%2,4) KAF’ın 10 sn ağızda çalkalanması sonrası ölçülen RH, kontrol ve plasebo seanslarından, ayrıca 10-15-20. dakikalarda ölçülen RH, 5 ve 25. dakikalardan anlamlı olarak iyi bulunmuştur. Tekrarlı ölçümlerde iki yönlü Varyans Analizi sonucunda, Sabahçıl-akşamcıl tip, FA aktivite ve günlük KAF tüketim düzeyleri RH test sonuçları üzerinde etkili olmuştur. Elde edilen sonuçlar reaksiyon hızını artırmak isteyen sporcuların %2,4 KAF içeren solüsyonu ağızda çalkalama yöntemini uygulayabileceklerini ve özellikle çalkalamadan sonraki 10-20. dakikalar arasında daha iyi RH performansı gösterebileceklerini düşündürmektedir.
Keywords
References
- Antunes, H., Santos, R., Cassilhas, R., Santos, R., Bueno, O., ve Mello, M. (2006). Reviewing on physical exercise and the cognitive function. Revista Brasileira de Medicina do Esporte, 108–114. https://doi.org/10.1590/S1517-86922006000200011
- Aslan, C. S., Özer, U., ve Dalkıran, O. (2016). Kız çocuklarında koordinasyon ve reaksiyon özelliklerinin yaş değişkenine göre incelenmesi (Investigation of coordination and reaction characteristics of girls according to age variable). MAKÜ Saglık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 4, 27-33. https://dergipark.org.tr/tr/pub/maeusabed/issue/24655/260780
- Bell, D. G., ve McLellan, T. M. (2002). Exercise endurance 1, 3, and 6 h after caffeine ingestion in caffeine users and nonusers. Journal of Applied Physiology, 93(4), 1227–1234. https://doi.org/10.1152/japplphysiol.00187.2002
- Burke, L. M., ve Maughan, R. J. (2015). The Governor has a sweet tooth – Mouth sensing of nutrients to enhance. European Journal of Sport Science(15), 29–40. https://doi.org/10.1080/17461391.2014.971880
- Carvey, C. E., Thompson, L. A., Mahoney, C. R., ve Lieberman, H. R. (2012). Chapter 7 - Caffeine: Mechanism of action, genetics, and behavioral studies conducted in task simulators and the field. N. J. Wesensten içinde, Sleep Deprivation, Stimulant Medications, and Cognition (s. 93 - 107). Cambridge: Cambridge University Press.
- Clark, I., ve Landolt, H. P. (2017). Coffee, caffeine, and sleep: A Systematic review of epidemiological studies and randomized controlled trials. Sleep Medicine Reviews 31, 70-78. https://doi.org/10.1016/j.smrv.2016.01.006
- Ciucurel, M. (2012). The relation between anxiety, reaction time and performance before and after sport competitions. Procedia - Social and Behavioral Sciences 33, 885-889. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2012.01.249
- Davis, J., ve Green, J. M. (2009). Caffeine and anaerobic performance: Ergogenic value and mechanisms of action. Sports Medicine, 39(10), 813–832. https://doi.org/10.2165/11317770-000000000-00000
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Sports Science and Exercise (Other)
Journal Section
Research Article
Early Pub Date
December 13, 2023
Publication Date
December 31, 2023
Submission Date
June 13, 2023
Acceptance Date
November 29, 2023
Published in Issue
Year 2023 Volume: 18 Number: 2
APA
Aktan Tüzer, B., & Rudarlı, G. (2023). Reaksiyon Hızı için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir? CBÜ Beden Eğitimi Ve Spor Bilimleri Dergisi, 18(2), 726-743. https://doi.org/10.33459/cbubesbd.1314112
AMA
1.Aktan Tüzer B, Rudarlı G. Reaksiyon Hızı için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir? CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2023;18(2):726-743. doi:10.33459/cbubesbd.1314112
Chicago
Aktan Tüzer, Burcu, and Gülbin Rudarlı. 2023. “Reaksiyon Hızı Için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir?”. CBÜ Beden Eğitimi Ve Spor Bilimleri Dergisi 18 (2): 726-43. https://doi.org/10.33459/cbubesbd.1314112.
EndNote
Aktan Tüzer B, Rudarlı G (December 1, 2023) Reaksiyon Hızı için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir? CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 18 2 726–743.
IEEE
[1]B. Aktan Tüzer and G. Rudarlı, “Reaksiyon Hızı için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir?”, CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, vol. 18, no. 2, pp. 726–743, Dec. 2023, doi: 10.33459/cbubesbd.1314112.
ISNAD
Aktan Tüzer, Burcu - Rudarlı, Gülbin. “Reaksiyon Hızı Için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir?”. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 18/2 (December 1, 2023): 726-743. https://doi.org/10.33459/cbubesbd.1314112.
JAMA
1.Aktan Tüzer B, Rudarlı G. Reaksiyon Hızı için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir? CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2023;18:726–743.
MLA
Aktan Tüzer, Burcu, and Gülbin Rudarlı. “Reaksiyon Hızı Için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir?”. CBÜ Beden Eğitimi Ve Spor Bilimleri Dergisi, vol. 18, no. 2, Dec. 2023, pp. 726-43, doi:10.33459/cbubesbd.1314112.
Vancouver
1.Burcu Aktan Tüzer, Gülbin Rudarlı. Reaksiyon Hızı için Kafein Ağızda Çalkalama Yöntemi Sonrası En Etkili Süre Nedir? CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2023 Dec. 1;18(2):726-43. doi:10.33459/cbubesbd.1314112