Tieion/Tios Akropolis’inde Ortaya Çıkartılmış Anıtsal Bir Yapının Kalıntıları Üzerine Gözlemler
Abstract
2007 ve 2009 yıllarında, bir Hellen yerleşimi karakteri gösteren Tieion/ Tios –günümüzde Filyos kampanyalarında, kentin akropolisinde ve deniz seviyesinden 66 m yükseklikte açığa çıkartılmış olan anıtsal yapı kalıntısı üzerine kaleme alınmış olan bu makale, yukarıda Mektup 75’de belirtilen “onuruna ithaf edilecek yapılar” ifadesi ile ilgili olma potansiyelini de en azından üzerinde taşımaktadır. Çünkü; “…akşam çökerken Tium harabelerine yürüdük. Antik bir kapıdan geçtik, her taraf çalılıklarla kaplıydı. Etrafta sütun parçaları, yapı kalıntıları vardı. Sahil boyunca uzanan antik kent muhteşem bir konumdaydı. Çıkıntı yapan tepe üzerinde kale yükseliyordu. Burada en dikkat çekici kalıntı antik tapınak idi...” (Ainsworth 1842: 50-51) gibi ifadeler yapı kalıntısına bu potansiyeli kazandırmaktadır. Belki de bu satırlar üzerine Robert “kentin Miletos’lular tarafından kurulduğunun kanıtları burada olmalıdır” demiştir (Robert 1937: 270). Üstelik, içinden 50.000 nummus çıkarılan bir maddi varlık muhtemelen daha büyüktür ve bu maddi değer ile eğer malzeme ve süslemelerde çok gösterişe kaçılmazsa (Pax Romana’nın ve deniz ticaretinin getirdiği refahın etkisiyle de) bir tapınağın masrafları karşılanabilirdi.
Keywords
References
- Plinius Epistulae, 10. Kitap. Genç Plinius’un Anadolu Mektupları (Latince’den Çevirenler: Çiğdem Dürüşken, Erendiz Özbayoğlu). İstanbul, 2001.
- Strabon Geographika: XII-XIII-XIV. Antik Anadolu Coğrafyası (Çev.: Prof. Dr. Adnan Pekman). İstanbul, 1993.
- Vitruvius De Architectura. Mimarlık Üzerine On Kitap (Çev.: Dr. Suna Güven). İstanbul, 1998.
- Abbasoğlu, H. 2010 “Ord. Prof. Dr. Arif Müfid Mansel ve Side’de İlk Kazılar”, Side’ye Emek Verenler Sempozyumu (20-22.04.2007), Side Eğitim Kültür ve Sanat Vakfı, Side, Antalya: 19-24.
- Ainsworth, W.F. 1842 Travels and Researches in Asia Minor, Mesopotamia, Chaldea and Armenia I, London.
- Akcan, E. 2006 “Metafiziğin Kalesi Hakkında Düşünmek”, Cogito 47-48: 273-286.
- Alzinger, W. 1974 Augusteische Architektur in Ephesos. Vienna, Österreichisches Archäologisches Institut.
- Anabolu, M. U. 2001 İstanbul ve Anadolu’daki Roma İmparatorluk Dönemi Mimarlık Yapıtları, İstanbul.
- Atasoy, S. 2008 “Zonguldak-Filyos (Tios/Tieion/Tion/Tianos/Tieum) Kurtarma Kazısı”, Prof. Dr. Haluk Abbasoğlu’na 65. Yaş Armağanı. Euergetes. Festschrift für Prof. Dr. Haluk Abbasoğlu zum 65. Geburtstag. Antalya: 91-97.
- Bechert, T. 1999 Die provinzen des Römischen Reiches, Mainz am Rhein.