Research Article

AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR

Volume: 35 May 18, 2026
TR EN

AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR

Abstract

Bu çalışma, G8 ülkeleri ve Türkiye’nin 2010-2020 dönemine ait verilerini kullanarak araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) harcamalarının, Ar-Ge’ye uygulanan vergi teşviklerinin ve ekonomik büyümenin yapay zekaya etkilerini tahmin etmektedir. Yapay zekânın göstergesi olarak yapay zekâ patent sayılarının kullanıldığı rassal etkiler modelinde yapılan regresyon analizi sonuçlarına göre, özel sektörün Ar-Ge harcamaları ile yapay zekâ arasında pozitif bir ilişki vardır. Benzer şekilde Ar-Ge’deki vergi teşvikleri arttıkça yapay zekâ patent sayıları artmaktadır. Bu durum özel sektör Ar-Ge harcamalarının ve Ar-Ge’deki vergi teşviklerinin verimli kullanıldığını göstermektedir. Kamunun Ar-Ge harcamaları ve ekonomik büyüme ile yapay zekâ arasında ise negatif bir ilişki bulunmaktadır. Bu sonuç kamunun Ar-Ge harcamalarının etkin ve verimli kullanılmadığına işaret etmektedir. Çalışmanın bulgularından hareketle teknolojik ilerlemeyi ve yeniliği önemseyen devletler, özel sektörün Ar-Ge yatırımlarını sübvansiyonlar, düşük faizli krediler gibi araçlarla teşvik etmelidir. Devlet, Ar-Ge harcamalarında verimliliği artırmak için performans ve proje bazlı destekler verebilir. Ayrıca, yapay zekâ teknolojileri alanında faaliyet gösteren firmalara uygulanan vergi indirim oranları artırılabilir.

Keywords

Supporting Institution

yok

Project Number

yok

Ethical Statement

Makale için etik kurul onayına gerek yoktur.

Thanks

yok

References

  1. Abadi, H. H. N., & Pecht, M. (2020). Artificial intelligence trends based on the patents granted by the United States patent and trademark office. IEEE Access, 8, 81633-81643. https://doi.org/10.1109/ACCESS.2020.2988815
  2. Abdulov, R. (2020). Artificial intelligence as an important factor of sustainable and crisis-free economic growth. Procedia Computer Science, 169, 468-472. https://doi.org/10.1016/j.procs.2020.02.223
  3. Acemoglu, D., & Restrepo, P. (2018). Artificial intelligence, automation, and work. A. Agrawal, J. Gans, & A. Goldfarb (Eds.), The economics of artificial intelligence: An agenda (s. 197-236). University of Chicago Press.
  4. Acemoglu, D., Autor, D., Hazell, J., & Restrepo, P. (2022). Artificial intelligence and jobs: Evidence from online vacancies. Journal of Labor Economics, 40(1), 293-340. https://doi.org/10.1086/718327
  5. Aghion, P., & Howitt, P. (1992). A model of growth through creative destruction. Econometrica, 60(2), 323–351.
  6. Aghion, P., Jones, B. F., & Jones, C. I. (2017). Artificial intelligence and economic growth (Vol. 23928). Cambridge, MA: National Bureau of Economic Research. https://doi.org/10.7208/9780226613475-011
  7. Ahmad, M., & Zheng, J. (2023). The cyclical and nonlinear impact of R&D and innovation activities on economic growth in OECD economies: A new perspective. Journal of the Knowledge Economy, 14(1), 544-593. https://doi.org/10.1007/s13132-021-00887-7
  8. Akçakanat, Ö. (2024). Yapay zekâ kaygısının teknoloji kaynaklı işsizlik endişesi üzerine etkisi: Muhasebe meslek mensupları üzerine bir araştırma. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 26(Özel Sayı), 53-67. https://doi.org/10.33707/akuiibfd.1458358

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Econometrics (Other), International Economics (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

May 18, 2026

Submission Date

March 29, 2025

Acceptance Date

November 10, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 35

APA
Balkı, A. (2026). AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 35. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1668087
AMA
1.Balkı A. AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;35. doi:10.35379/cusosbil.1668087
Chicago
Balkı, Ali. 2026. “AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 35 (May). https://doi.org/10.35379/cusosbil.1668087.
EndNote
Balkı A (May 1, 2026) AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 35
IEEE
[1]A. Balkı, “AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR”, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 35, May 2026, doi: 10.35379/cusosbil.1668087.
ISNAD
Balkı, Ali. “AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 35 (May 1, 2026). https://doi.org/10.35379/cusosbil.1668087.
JAMA
1.Balkı A. AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;35. doi:10.35379/cusosbil.1668087.
MLA
Balkı, Ali. “AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 35, May 2026, doi:10.35379/cusosbil.1668087.
Vancouver
1.Ali Balkı. AR-GE HARCAMALARININ VE VERGİ TEŞVİKLERİNİN YAPAY ZEKAYA ETKİSİ: G8 ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEN KANITLAR. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026 May 1;35. doi:10.35379/cusosbil.1668087