Review
BibTex RIS Cite

Year 2026, Volume: 35 , - , 28.04.2026

Ipek Cimen Bulut

https://doi.org/10.35379/cusosbil.1687584
https://izlik.org/JA77KE65KK

Abstract

References

  • Akbaba, A. İ. ve Gündoğdu, Ç. (2021). Bir servis robotu olarak telepresence (uzabulunum) robotlar. Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(2), 649-667. https://doi.org/10.47097/piar.1026348
  • Akkurt, S. S. (2019). Avrupa Parlamentosu’nun Robotik Hakkında Medeni Hukuk Kurallarına İlişkin 16 Şubat 2017 Tarihli Tavsiye Kararı’nın Genel Bir Tahlili ve Yasalaştırma Öngörüleri. Legal Hukuk Dergisi, 17(198), 2537-2556.
  • Aksoy, H. (2021). Yapay zekalı varlıklar ve ceza hukuku. International Journal of Economics, Politics, Humanities & Social Science, 4(1), 10-27. https://izlik.org/JA32MZ84EJ
  • Albus, J. S. ve Evans J. M., Jr. (1976). Robot systems. Scientific American, 234(2), 76-87. doi:10.1038/scientificamerican0276-76
  • Allaban, A. A., Wang, M. ve Pandır, T. (2020). A systematic review of robotics research in support of in-home care for older adults. Information, 11(2), Article 75. https://doi.org/10.3390/info11020075
  • Anderson, S. L. (2008). Asimov’s three laws of robotics and machine metaethics. AI & Society, 22, 477-493. https://doi.org/10.1007/s00146-007-0094-5
  • Anderson, M. ve Anderson, S. L. (2010). Robot be good. Scientific American, 303(4), 72-77. https://www.jstor.org/stable/10.2307/26002215
  • Atkinson, R. (2016). EU digital single market: Pursuing contradictory goals? G. Xavier-Bender (Ed.), Seeing the forest for the trees: Why the digital single market matters for transatlantic relations içinde (ss. 5-14). German Marshall Fund of the United States. http://www.jstor.org/stable/resrep18949.4
  • Barry, M. (2011). Documenting the Genie’s escape: Robotic surgery. Medical Care, 49(4), 340-342. https://doi.org/10.1097/MLR.0b013e3182125d88
  • Başkaya, F. ve Karacan, H. (2022). Yapay zeka tabanlı sistemlerin kişisel veri mahremiyeti üzerine etkisi: Sohbet robotları üzerine inceleme. Bilişim Teknolojileri Dergisi, 15(4), 481-491. https://doi.org/10.17671/gazibtd.1053803
  • Belk, R. (2020). Ethical issues in service robotics and artificial intelligence. The Service Industries Journal, 41(13–14), 860–876. https://doi.org/10.1080/02642069.2020.1727892
  • Bini, S. A. (2018). Artificial intelligence, machine learning, deep learning, and cognitive computing: What do these terms mean and how will they impact health care? The Journal of Arthroplasty, 33, 2358-2361. https://doi.org/10.1016/j.arth.2018.02.067
  • Bozkurt-Yüksel, A. E., (2017). Robot Hukuku. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 7(29), 85-112. https://izlik.org/JA73MW36UA
  • Bruin, R. de. (2016). Autonomous intelligent cars on the European intersection of liability and privacy: Regulatory challenges and the road ahead. European Journal of Risk Regulation, 7(3), 485-501. https://doi.org/10.1017/S1867299X00006036
  • Burri, T. (2016). The politics of robot autonomy, European Journal of Risk Regulation, 7(2), 341-360. https://doi.org/10.1017/S1867299X00005766
  • Burwell, F. G., ve Propp, K. (2020). The European Union and the search for digital sovereignty: Building “Fortress Europe” or preparing for a new world? Atlantic Council. https://www.jstor.org/stable/resrep26697
  • Caşın, M. H., Al, D. ve Başkır, N. D. (2021). Yapay zeka ve robotların eylemlerinden kaynaklanan cezai sorumluluk sorunu. Ankara Barosu Dergisi, 79(1), 1-73. https://doi.org/10.30915/abd.931227
  • Council of the European Union (2024, May 21). Artificial intelligence (AI) act: Council gives final green light to the first worldwide rules on AI, (press release 409/24). https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2024/05/21/artificial-intelligence-ai-act-council-gives-final-green-light-to-the-first-worldwide-rules-on-ai/.
  • Çimen Bulut, İ., (2020). Avrupa Birliği genel veri koruma tüzüğü kapsamında getirilen yeni teknik ve yaptırım mekanizmaları. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 127-142. https://doi.org/10.18037/ausbd.758041
  • Çimen Bulut, İ. (2022). Avrupa Birliği Hukukunda Kişisel Veriler ve Dijital Ekonomi. Detay Yayıncılık.
  • Dautenhahn, K. (2007). Socially intelligent robots: Dimensions of human-robot interaction. Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 362(1480), 679-704. https://doi.org/10.1098/rstb.2006.2004
  • Díaz-Boladeras, M. (2023). Bond Formation with Pet-Robots: An Integrative Approach, Current Psychology, 42, 2591-2608. https://doi.org/10.1007/s12144-022-03792-7
  • Erdoğan, M., (2017). Sıfırıncı yasa. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 19(3), 746-759. https://izlik.org/JA52CF78WF
  • Etemad-Sajadi, R., Soussan, A. ve Schöpfer, T. (2022). How ethical issues raised by human-robot interaction can impact the intention to use the robot? International Journal of Social Robotics, 14, 1103-1115. https://doi.org/10.1007/s12369-021-00857-8
  • Etzioni, A. ve Etzioni, O. (2017). Should artificial intelligence be regulated? Issues in Science and Technology, 33(4), 32-36. https://issues.org/perspective-should-artificial-intelligence-be-regulated/
  • EURON (European Robotics Research Network) (2006). Roboethics roadmap. http://www.roboethics.org/atelier2006/docs/ROBOETHICS%20ROADMAP%20Rel2.1.1.pdf
  • European Commission (2019a). Ethics guidelines for trustworthy AI (by Independent High-level Expert Group on artificial intelligence). https://ec.europa.eu/futurium/en/ai-alliance-consultation.1.html
  • European Commission (2019b). Communication from the Commission to the European Parliament, the European Council, the Council, the European Economic and Social Committee, and the Committee of the Regions. The European Green Deal (COM/2019/640 final). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:52019DC0640
  • European Commission (2020a). The assessment list for trustworthy artificial intelligence (ALTAI) for self-assessment, (Independent High-level Expert Group on artificial intelligence). https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/73552fcd-f7c2-11ea-991b-01aa75ed71a1
  • European Commission (2020b). White Paper on Artificial Intelligence: A European approach to excellence and trust. https://commission.europa.eu/publications/white-paper-artificial-intelligence-european-approach-excellence-and-trust_en
  • European Commission (2024). Commission decision of 24.01.2024 establishing the European Artificial Intelligence Office ((C2024) 390 final). https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/commission-decision-establishing-european-ai-office
  • European Parliament (2016). Ethical aspects of cyber-physical systems, scientific foresight study (PE 563.501, ISBN 978-92-823-9428-1). https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/563501/EPRS_STU%282016%29563501_EN.pdf
  • European Parliament (2017a). European Parliament. (2017a). Resolution of 16 February 2017 with recommendations to the Commission on civil law rules on robotics. https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-8-2017-0051_EN.html#title1
  • European Parliament (2017b). At a glance, civil law rules on robotics (Plenary briefing). https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/ATAG/2017/599250/EPRS_ATA(2017)599250_EN.pdf
  • European Parliament. (2020). Framework of ethical aspects of artificial intelligence, robotics and related technologies (European Parliament resolution of 20 October 2020, 2020/2012(INL)). https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2020-0275_EN.html#title1
  • European Union. (2018). Civil law rules on robotics. Official Journal of the European Union, C 252, 239–244. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=OJ:C:2018:252:TOC
  • European Union. (2024). Regulation (EU) 2024/1689 of the European Parliament and of the Council of 13 June 2024 laying down harmonised rules on artificial intelligence (Artificial Intelligence Act) and amending Regulations (EC) No 300/2008, (EU) No 167/2013, (EU) No 168/2013, (EU) 2018/858, (EU) 2018/1139 and (EU) 2019/2144 and Directives 2014/90/EU, (EU) 2016/797 and (EU) 2020/1828. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:32024R1689
  • Fosch Villaronga, Eduard, (2017). Towards a legal and ethical framework for personal care robots. Analysis of person carrier, physical assistant and mobile servant robots, [Doktora tezi, Universitat Autonoma de Barcelona]. https://www.tdx.cat/bitstream/handle/10803/457739/efv1de1.pdf
  • Goher, K.M., Mansouri, N. ve Fadlallah, S.O. Assessment of personal care and medical robots from older adults’ perspective. Robotics and Biomimetics, 4, 5 (2017). https://doi.org/10.1186/s40638-017-0061-7
  • Görentaş, M. B. (2025). Güney Kore Yapay Zeka Yasası’nın Analizi ve Türk Hukukuna Bir Model olarak Değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 7, 413-441. https://doi.org/10.59399/cuhad.1658493
  • Gürgüze, G. ve Türkoğlu, İ. (2019). Robot sistemlerinde kullanılan algoritmalar. Türk Doğa ve Fen Dergisi, 8(1), 17-31. https://izlik.org/JA82JP53BH
  • Hacker, P. (2023). The European AI liability directives-Critique of a half-hearted approach and lessons for the future. Computer Law and Security Review, 51(105871), 1-42. https://doi.org/10.1016/j.clsr.2023.105871
  • Horowitz, M. C., Kahn, L. ve Mahoney C., (2020). The future of military applications of artificial intelligence: A role for confidence-building measures? Orbis, 64(4), 528-543. https://doi.org/10.1016/j.orbis.2020.08.003
  • Hosseini, S. E. ve Goher, K. (2017). Personel care robots for older adults: An overview. Asian Social Science, 13(1), 11-19. https://doi.org/10.5539/ass.v13n1p11
  • Hunt, V. Daniel, (1985). Introduction to smart robots. In V.D. Hunt (Ed.), Smart robots. Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4613-2533-8_1
  • Kanda, T., Nishio, S., Ishiguro, H., ve Hagita, N. (2009). Interactive humanoid robots and androids in children’s lives. Children, Youth and Environments, 19(1), 12–33. http://www.jstor.org/stable/10.7721/chilyoutenvi.19.1.0012
  • Kaya, E. (2017). Avrupa Birliği Vatandaşlığı ve Eğitimi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 21(2), 407-433. https://izlik.org/JA36CU55CH
  • Kurt, D. ve Bozoklu, Ü. (2019). Robot ekonomisinin yükselişi. Sosyal Bilimler Metinleri, 2019(1), 25-47. https://izlik.org/JA76AE46LR
  • Lang, J., Schott, R. M., & van Munster, R. (2018). States disagree on definition of lethal autonomous weapons: Failure to define killer robots means failure to regulate them. Danish Institute for International Studies. https://www.jstor.org/stable/resrep17676
  • Lee, Chung Min, (2024). Next Frontier: South Korea as an AI Innovation Hub. In The Future of K-Power: What South Korea Must Do After Peaking (pp. 22–25). Carnegie Endowment for International Peace. http://www.jstor.org/stable/resrep62655.6.
  • Lin, P., Abney, K., ve Bekey, G. (2011). Robot ethics: Mapping the issues for a mechanized world. Artificial Intelligence, 175, 942–949. https://doi.org/10.1016/j.artint.2010.11.026
  • Lloyd, David M., (2011). Robots don’t perform surgery, surgens do. British Medical Journal, 343 d6830. https://doi.org/10.1136/bmj.d6830
  • McNeill, A. ve Stewart, G.D. (2011). Yes to be careful introduction of robot assisted surgery. BMJ, 343 d7215. https://doi.org/10.1136/bmj.d7215
  • Mies, G. (2010). Military robots of the present and the future. AARMS, 9(1), 125-137.
  • Miller, G. (2012). Drone wars. Science, 336(6083), 842-843. https://www.jstor.org/stable/41584845
  • Nevejans, N. (2016). European civil law rules in robotics (Study for the Legal Affairs (JURI) Committee, PE 571.379). European Parliament. https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/571379/IPOL_STU(2016)571379_EN.pdf
  • New York Post, (2023, 9 Ağustos). AI pets could replace dogs and cats, but experts warns that ‘long term effects’ are unknown. https://nypost.com/2023/08/09/ai-pets-could-replace-dogs-and-cats-but-expert-warns-that-long-term-effects-are-unknown/
  • NTV, (2025, 5 Ağustos). Japonya’da robot hayvan çılgınlığı: 4 milyon kişiliği var. https://www.ntv.com.tr/teknoloji/japonyada-robot-hayvan-cilginligi-4-milyon-kisiligi-var,rpGOrkfTtk-BgCJrxy_0Rw#
  • Oborn, E., Barrett, M., ve Darzi, A. (2011). Robots and service innovation in health care. Journal of Health Services Research & Policy, 16(1), 46–50. https://doi.org/10.1258/jhsrp.2010.010001
  • Official Journal of the European Union. (2023). European declaration on digital rights and principles for the digital decade (OJ C 23, 1–7). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=OJ%3AJOC_2023_023_R_0001
  • Okano-Heijmans, M. (2023). Europe’s path towards digital and technological autonomy (Open strategic autonomy: The digital dimension). Clingendael Institute. http://www.jstor.org/stable/resrep46866. O’Sullivan, S., Nevejans, N., Allen, C., Blyth, A., Leonard, S., Pagallo, U., Holzinger, K., Holzinger, A., Sajid, M. I., &
  • Ashrafian, H. (2019). Legal, regulatory, and ethical frameworks for development of standards in artificial intelligence (AI) and autonomous robotic surgery. The International Journal of Medical Robotics and Computer Assisted Surgery, 15, e1968. https://doi.org/10.1002/rcs.1968
  • Pirim, H. (2006). Yapay zeka, Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 1(1), 81-93. https://doi.org/10.19168/jyu.72783
  • Portelli, A. (1980). The three laws of robotics: Laws of the text, laws of production, Laws of Society (Les Trois Lois de la Robotique: lois du texte, lois de la production, lois de la société). Science Fiction Studies, 7(2), 150-156. https://www.jstor.org/stable/4239326
  • Renda, A. (2020). Artificial intelligence: Towards a pan-European strategy. In C. Hobbs (Ed.), Europe’s digital sovereignty: From rulemaker to superpower in the age of US-China rivalry (pp. 54–62). European Council on Foreign Relations. https://ecfr.eu/publication/europe_digital_sovereignty_rulemaker_superpower_age_us_china_rivalry/#Artificial_intelligence:_Towards_a_pan-European_strategy
  • Sabanovic, S. (2014). Inventing Japan’s ‘robotics culture’: the repeated assembly of science, technology, and culture in social robotics. Social Studies of Science, 44(3), 342-367. https://doi.org/10.1177/0306312713509704
  • Saetra, H. S. (2020). The foundations of a policy for the use of social robots in care. Technology in Society, 63(101383). https://doi.org/10.1016/j.techsoc.2020.101383
  • Sharkey, N. (2008). The ethical frontiers of robotics. Science. 322(5909), 1800-1801. https://www.jstor.org/stable/20177061
  • Sinha, C.K., Haddad, M., (2008). Robot-assisted surgery in children: current status. Journal of Robotic Surgery, 1, 243–246. https://doi.org/10.1007/s11701-007-0054-6.
  • Smuha, N. A. (2021). From a ‘Race to AI’ to a ‘Race to AI Regulation’: Regulatory Competition for Artificial Intelligence. Law, Innovation and Technology, 13(1), 1-25. http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3501410
  • Sümer, S. Y. (2021). Ceza yargılamasının geleceği: Robot hakim. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 23(2), 1543-1591. https://doi.org/10.33717/deuhfd.998255
  • Turing, A.M. (1950). Computing machinery and intelligence. Mind, 59(236), 433-460. https://doi.org/10.1093/mind/LIX.236.433.
  • Uzun, T. (2020). Yapay zeka ve sağlık uygulamaları. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 3(1), 80-92. https://izlik.org/JA68LR92EJ
  • Walter, N.J. (2020). You may kiss the AI. Jurimetrics, 60(3), 353-380. https://www.jstor.org/stable/2701002
  • Wang, Y. M., Matook, S., ve Dennis, A. R. (2024). Unintended consequences of humanoid service robots: A case study of public service organizations. Journal of Business Research, 174, 114568. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2024.114509
  • Webb, M. (1983). The robots are here! The robots are here! Design Quarterly, (121), 4–21. https://doi.org/10.2307/4091102
  • Westerlund, M. (2020). An ethical framework for smart robots. Technology Innovation Management Review, 10(1), 35-44. https://doi.org/10.22215/timreview/1312

Year 2026, Volume: 35 , - , 28.04.2026

Ipek Cimen Bulut

https://doi.org/10.35379/cusosbil.1687584
https://izlik.org/JA77KE65KK

Abstract

References

  • Akbaba, A. İ. ve Gündoğdu, Ç. (2021). Bir servis robotu olarak telepresence (uzabulunum) robotlar. Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(2), 649-667. https://doi.org/10.47097/piar.1026348
  • Akkurt, S. S. (2019). Avrupa Parlamentosu’nun Robotik Hakkında Medeni Hukuk Kurallarına İlişkin 16 Şubat 2017 Tarihli Tavsiye Kararı’nın Genel Bir Tahlili ve Yasalaştırma Öngörüleri. Legal Hukuk Dergisi, 17(198), 2537-2556.
  • Aksoy, H. (2021). Yapay zekalı varlıklar ve ceza hukuku. International Journal of Economics, Politics, Humanities & Social Science, 4(1), 10-27. https://izlik.org/JA32MZ84EJ
  • Albus, J. S. ve Evans J. M., Jr. (1976). Robot systems. Scientific American, 234(2), 76-87. doi:10.1038/scientificamerican0276-76
  • Allaban, A. A., Wang, M. ve Pandır, T. (2020). A systematic review of robotics research in support of in-home care for older adults. Information, 11(2), Article 75. https://doi.org/10.3390/info11020075
  • Anderson, S. L. (2008). Asimov’s three laws of robotics and machine metaethics. AI & Society, 22, 477-493. https://doi.org/10.1007/s00146-007-0094-5
  • Anderson, M. ve Anderson, S. L. (2010). Robot be good. Scientific American, 303(4), 72-77. https://www.jstor.org/stable/10.2307/26002215
  • Atkinson, R. (2016). EU digital single market: Pursuing contradictory goals? G. Xavier-Bender (Ed.), Seeing the forest for the trees: Why the digital single market matters for transatlantic relations içinde (ss. 5-14). German Marshall Fund of the United States. http://www.jstor.org/stable/resrep18949.4
  • Barry, M. (2011). Documenting the Genie’s escape: Robotic surgery. Medical Care, 49(4), 340-342. https://doi.org/10.1097/MLR.0b013e3182125d88
  • Başkaya, F. ve Karacan, H. (2022). Yapay zeka tabanlı sistemlerin kişisel veri mahremiyeti üzerine etkisi: Sohbet robotları üzerine inceleme. Bilişim Teknolojileri Dergisi, 15(4), 481-491. https://doi.org/10.17671/gazibtd.1053803
  • Belk, R. (2020). Ethical issues in service robotics and artificial intelligence. The Service Industries Journal, 41(13–14), 860–876. https://doi.org/10.1080/02642069.2020.1727892
  • Bini, S. A. (2018). Artificial intelligence, machine learning, deep learning, and cognitive computing: What do these terms mean and how will they impact health care? The Journal of Arthroplasty, 33, 2358-2361. https://doi.org/10.1016/j.arth.2018.02.067
  • Bozkurt-Yüksel, A. E., (2017). Robot Hukuku. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 7(29), 85-112. https://izlik.org/JA73MW36UA
  • Bruin, R. de. (2016). Autonomous intelligent cars on the European intersection of liability and privacy: Regulatory challenges and the road ahead. European Journal of Risk Regulation, 7(3), 485-501. https://doi.org/10.1017/S1867299X00006036
  • Burri, T. (2016). The politics of robot autonomy, European Journal of Risk Regulation, 7(2), 341-360. https://doi.org/10.1017/S1867299X00005766
  • Burwell, F. G., ve Propp, K. (2020). The European Union and the search for digital sovereignty: Building “Fortress Europe” or preparing for a new world? Atlantic Council. https://www.jstor.org/stable/resrep26697
  • Caşın, M. H., Al, D. ve Başkır, N. D. (2021). Yapay zeka ve robotların eylemlerinden kaynaklanan cezai sorumluluk sorunu. Ankara Barosu Dergisi, 79(1), 1-73. https://doi.org/10.30915/abd.931227
  • Council of the European Union (2024, May 21). Artificial intelligence (AI) act: Council gives final green light to the first worldwide rules on AI, (press release 409/24). https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2024/05/21/artificial-intelligence-ai-act-council-gives-final-green-light-to-the-first-worldwide-rules-on-ai/.
  • Çimen Bulut, İ., (2020). Avrupa Birliği genel veri koruma tüzüğü kapsamında getirilen yeni teknik ve yaptırım mekanizmaları. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 127-142. https://doi.org/10.18037/ausbd.758041
  • Çimen Bulut, İ. (2022). Avrupa Birliği Hukukunda Kişisel Veriler ve Dijital Ekonomi. Detay Yayıncılık.
  • Dautenhahn, K. (2007). Socially intelligent robots: Dimensions of human-robot interaction. Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 362(1480), 679-704. https://doi.org/10.1098/rstb.2006.2004
  • Díaz-Boladeras, M. (2023). Bond Formation with Pet-Robots: An Integrative Approach, Current Psychology, 42, 2591-2608. https://doi.org/10.1007/s12144-022-03792-7
  • Erdoğan, M., (2017). Sıfırıncı yasa. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 19(3), 746-759. https://izlik.org/JA52CF78WF
  • Etemad-Sajadi, R., Soussan, A. ve Schöpfer, T. (2022). How ethical issues raised by human-robot interaction can impact the intention to use the robot? International Journal of Social Robotics, 14, 1103-1115. https://doi.org/10.1007/s12369-021-00857-8
  • Etzioni, A. ve Etzioni, O. (2017). Should artificial intelligence be regulated? Issues in Science and Technology, 33(4), 32-36. https://issues.org/perspective-should-artificial-intelligence-be-regulated/
  • EURON (European Robotics Research Network) (2006). Roboethics roadmap. http://www.roboethics.org/atelier2006/docs/ROBOETHICS%20ROADMAP%20Rel2.1.1.pdf
  • European Commission (2019a). Ethics guidelines for trustworthy AI (by Independent High-level Expert Group on artificial intelligence). https://ec.europa.eu/futurium/en/ai-alliance-consultation.1.html
  • European Commission (2019b). Communication from the Commission to the European Parliament, the European Council, the Council, the European Economic and Social Committee, and the Committee of the Regions. The European Green Deal (COM/2019/640 final). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:52019DC0640
  • European Commission (2020a). The assessment list for trustworthy artificial intelligence (ALTAI) for self-assessment, (Independent High-level Expert Group on artificial intelligence). https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/73552fcd-f7c2-11ea-991b-01aa75ed71a1
  • European Commission (2020b). White Paper on Artificial Intelligence: A European approach to excellence and trust. https://commission.europa.eu/publications/white-paper-artificial-intelligence-european-approach-excellence-and-trust_en
  • European Commission (2024). Commission decision of 24.01.2024 establishing the European Artificial Intelligence Office ((C2024) 390 final). https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/commission-decision-establishing-european-ai-office
  • European Parliament (2016). Ethical aspects of cyber-physical systems, scientific foresight study (PE 563.501, ISBN 978-92-823-9428-1). https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/563501/EPRS_STU%282016%29563501_EN.pdf
  • European Parliament (2017a). European Parliament. (2017a). Resolution of 16 February 2017 with recommendations to the Commission on civil law rules on robotics. https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-8-2017-0051_EN.html#title1
  • European Parliament (2017b). At a glance, civil law rules on robotics (Plenary briefing). https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/ATAG/2017/599250/EPRS_ATA(2017)599250_EN.pdf
  • European Parliament. (2020). Framework of ethical aspects of artificial intelligence, robotics and related technologies (European Parliament resolution of 20 October 2020, 2020/2012(INL)). https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2020-0275_EN.html#title1
  • European Union. (2018). Civil law rules on robotics. Official Journal of the European Union, C 252, 239–244. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=OJ:C:2018:252:TOC
  • European Union. (2024). Regulation (EU) 2024/1689 of the European Parliament and of the Council of 13 June 2024 laying down harmonised rules on artificial intelligence (Artificial Intelligence Act) and amending Regulations (EC) No 300/2008, (EU) No 167/2013, (EU) No 168/2013, (EU) 2018/858, (EU) 2018/1139 and (EU) 2019/2144 and Directives 2014/90/EU, (EU) 2016/797 and (EU) 2020/1828. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:32024R1689
  • Fosch Villaronga, Eduard, (2017). Towards a legal and ethical framework for personal care robots. Analysis of person carrier, physical assistant and mobile servant robots, [Doktora tezi, Universitat Autonoma de Barcelona]. https://www.tdx.cat/bitstream/handle/10803/457739/efv1de1.pdf
  • Goher, K.M., Mansouri, N. ve Fadlallah, S.O. Assessment of personal care and medical robots from older adults’ perspective. Robotics and Biomimetics, 4, 5 (2017). https://doi.org/10.1186/s40638-017-0061-7
  • Görentaş, M. B. (2025). Güney Kore Yapay Zeka Yasası’nın Analizi ve Türk Hukukuna Bir Model olarak Değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 7, 413-441. https://doi.org/10.59399/cuhad.1658493
  • Gürgüze, G. ve Türkoğlu, İ. (2019). Robot sistemlerinde kullanılan algoritmalar. Türk Doğa ve Fen Dergisi, 8(1), 17-31. https://izlik.org/JA82JP53BH
  • Hacker, P. (2023). The European AI liability directives-Critique of a half-hearted approach and lessons for the future. Computer Law and Security Review, 51(105871), 1-42. https://doi.org/10.1016/j.clsr.2023.105871
  • Horowitz, M. C., Kahn, L. ve Mahoney C., (2020). The future of military applications of artificial intelligence: A role for confidence-building measures? Orbis, 64(4), 528-543. https://doi.org/10.1016/j.orbis.2020.08.003
  • Hosseini, S. E. ve Goher, K. (2017). Personel care robots for older adults: An overview. Asian Social Science, 13(1), 11-19. https://doi.org/10.5539/ass.v13n1p11
  • Hunt, V. Daniel, (1985). Introduction to smart robots. In V.D. Hunt (Ed.), Smart robots. Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4613-2533-8_1
  • Kanda, T., Nishio, S., Ishiguro, H., ve Hagita, N. (2009). Interactive humanoid robots and androids in children’s lives. Children, Youth and Environments, 19(1), 12–33. http://www.jstor.org/stable/10.7721/chilyoutenvi.19.1.0012
  • Kaya, E. (2017). Avrupa Birliği Vatandaşlığı ve Eğitimi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 21(2), 407-433. https://izlik.org/JA36CU55CH
  • Kurt, D. ve Bozoklu, Ü. (2019). Robot ekonomisinin yükselişi. Sosyal Bilimler Metinleri, 2019(1), 25-47. https://izlik.org/JA76AE46LR
  • Lang, J., Schott, R. M., & van Munster, R. (2018). States disagree on definition of lethal autonomous weapons: Failure to define killer robots means failure to regulate them. Danish Institute for International Studies. https://www.jstor.org/stable/resrep17676
  • Lee, Chung Min, (2024). Next Frontier: South Korea as an AI Innovation Hub. In The Future of K-Power: What South Korea Must Do After Peaking (pp. 22–25). Carnegie Endowment for International Peace. http://www.jstor.org/stable/resrep62655.6.
  • Lin, P., Abney, K., ve Bekey, G. (2011). Robot ethics: Mapping the issues for a mechanized world. Artificial Intelligence, 175, 942–949. https://doi.org/10.1016/j.artint.2010.11.026
  • Lloyd, David M., (2011). Robots don’t perform surgery, surgens do. British Medical Journal, 343 d6830. https://doi.org/10.1136/bmj.d6830
  • McNeill, A. ve Stewart, G.D. (2011). Yes to be careful introduction of robot assisted surgery. BMJ, 343 d7215. https://doi.org/10.1136/bmj.d7215
  • Mies, G. (2010). Military robots of the present and the future. AARMS, 9(1), 125-137.
  • Miller, G. (2012). Drone wars. Science, 336(6083), 842-843. https://www.jstor.org/stable/41584845
  • Nevejans, N. (2016). European civil law rules in robotics (Study for the Legal Affairs (JURI) Committee, PE 571.379). European Parliament. https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/571379/IPOL_STU(2016)571379_EN.pdf
  • New York Post, (2023, 9 Ağustos). AI pets could replace dogs and cats, but experts warns that ‘long term effects’ are unknown. https://nypost.com/2023/08/09/ai-pets-could-replace-dogs-and-cats-but-expert-warns-that-long-term-effects-are-unknown/
  • NTV, (2025, 5 Ağustos). Japonya’da robot hayvan çılgınlığı: 4 milyon kişiliği var. https://www.ntv.com.tr/teknoloji/japonyada-robot-hayvan-cilginligi-4-milyon-kisiligi-var,rpGOrkfTtk-BgCJrxy_0Rw#
  • Oborn, E., Barrett, M., ve Darzi, A. (2011). Robots and service innovation in health care. Journal of Health Services Research & Policy, 16(1), 46–50. https://doi.org/10.1258/jhsrp.2010.010001
  • Official Journal of the European Union. (2023). European declaration on digital rights and principles for the digital decade (OJ C 23, 1–7). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=OJ%3AJOC_2023_023_R_0001
  • Okano-Heijmans, M. (2023). Europe’s path towards digital and technological autonomy (Open strategic autonomy: The digital dimension). Clingendael Institute. http://www.jstor.org/stable/resrep46866. O’Sullivan, S., Nevejans, N., Allen, C., Blyth, A., Leonard, S., Pagallo, U., Holzinger, K., Holzinger, A., Sajid, M. I., &
  • Ashrafian, H. (2019). Legal, regulatory, and ethical frameworks for development of standards in artificial intelligence (AI) and autonomous robotic surgery. The International Journal of Medical Robotics and Computer Assisted Surgery, 15, e1968. https://doi.org/10.1002/rcs.1968
  • Pirim, H. (2006). Yapay zeka, Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 1(1), 81-93. https://doi.org/10.19168/jyu.72783
  • Portelli, A. (1980). The three laws of robotics: Laws of the text, laws of production, Laws of Society (Les Trois Lois de la Robotique: lois du texte, lois de la production, lois de la société). Science Fiction Studies, 7(2), 150-156. https://www.jstor.org/stable/4239326
  • Renda, A. (2020). Artificial intelligence: Towards a pan-European strategy. In C. Hobbs (Ed.), Europe’s digital sovereignty: From rulemaker to superpower in the age of US-China rivalry (pp. 54–62). European Council on Foreign Relations. https://ecfr.eu/publication/europe_digital_sovereignty_rulemaker_superpower_age_us_china_rivalry/#Artificial_intelligence:_Towards_a_pan-European_strategy
  • Sabanovic, S. (2014). Inventing Japan’s ‘robotics culture’: the repeated assembly of science, technology, and culture in social robotics. Social Studies of Science, 44(3), 342-367. https://doi.org/10.1177/0306312713509704
  • Saetra, H. S. (2020). The foundations of a policy for the use of social robots in care. Technology in Society, 63(101383). https://doi.org/10.1016/j.techsoc.2020.101383
  • Sharkey, N. (2008). The ethical frontiers of robotics. Science. 322(5909), 1800-1801. https://www.jstor.org/stable/20177061
  • Sinha, C.K., Haddad, M., (2008). Robot-assisted surgery in children: current status. Journal of Robotic Surgery, 1, 243–246. https://doi.org/10.1007/s11701-007-0054-6.
  • Smuha, N. A. (2021). From a ‘Race to AI’ to a ‘Race to AI Regulation’: Regulatory Competition for Artificial Intelligence. Law, Innovation and Technology, 13(1), 1-25. http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3501410
  • Sümer, S. Y. (2021). Ceza yargılamasının geleceği: Robot hakim. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 23(2), 1543-1591. https://doi.org/10.33717/deuhfd.998255
  • Turing, A.M. (1950). Computing machinery and intelligence. Mind, 59(236), 433-460. https://doi.org/10.1093/mind/LIX.236.433.
  • Uzun, T. (2020). Yapay zeka ve sağlık uygulamaları. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 3(1), 80-92. https://izlik.org/JA68LR92EJ
  • Walter, N.J. (2020). You may kiss the AI. Jurimetrics, 60(3), 353-380. https://www.jstor.org/stable/2701002
  • Wang, Y. M., Matook, S., ve Dennis, A. R. (2024). Unintended consequences of humanoid service robots: A case study of public service organizations. Journal of Business Research, 174, 114568. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2024.114509
  • Webb, M. (1983). The robots are here! The robots are here! Design Quarterly, (121), 4–21. https://doi.org/10.2307/4091102
  • Westerlund, M. (2020). An ethical framework for smart robots. Technology Innovation Management Review, 10(1), 35-44. https://doi.org/10.22215/timreview/1312

YAPAY ZEKALI ROBOTLARDA ETİK: AVRUPA BİRLİĞİ’NDE GÜNCEL DURUM DEĞERLENDİRMESİ

Year 2026, Volume: 35 , - , 28.04.2026

Ipek Cimen Bulut

https://doi.org/10.35379/cusosbil.1687584
https://izlik.org/JA77KE65KK

Abstract

Robot teknolojileri ile yapay zekâ teknolojisinin birleşimi neticesinde, her iki teknolojinin de sınırlarını aşan bambaşka teknolojik varlıklar ortaya çıkmıştır. Akıllı robotlar olarak da anılan yapay zekalı bu robotlar, insan zekasını taklit ederek kendilerine verilen görevleri yerine getirebilme, kararlar alarak çıkarımlarda bulunabilme, bu çıkarım ve deneyimlerden öğrenerek kendi kendilerini geliştirebilme yetenekleri sayesinde otonomilerini de artırabilmektedirler. Otonomileri artan bu robotlar, günümüzde askeri alandan sağlık uygulamalarına, kişisel bakım hizmetlerinden kamu hizmetine kadar pek çok farklı şekilde kullanılmaya başlanmışlardır. Kullanım alanlarındaki bu artış sebebiyle, yapay zekalı robotların insanlarla temas sıklıkları ve insanlar üzerindeki sosyal etkileri de günden güne artmakta, ‘akıllı robotların karar ve eylemleri nasıl kontrol altına alınabilir’ sorusu gündeme gelmektedir. İnsan zekasını taklit ederek öğrenebilen bu robotların, kendi kararlarını alıp uygulamaya koyarak otonomilerini her geçen gün artırmaları durumda temel hak ve özgürlüklerin, mahremiyetin, bireysel özerkliğin korunması nasıl başarılacaktır? Bu robotların işlem ve eylemlerinden kaynaklanabilecek zararlar nasıl giderilecek? Yapay zekalı robotların otonomilerinin artmasıyla üzerlerindeki insan kontrolü zayıflayarak zamanla yok mu olacak? Robotlar kontrolden çıkacaklar mı? Pek çok soruyu peş peşe sıralayabildiğimiz bu noktada, yapay zekalı robotlar üzerinde insan kontrolü sağlanabilmesi için yapay zekalı robot etiği ilke, değer ve standartlarının belirlenmesinin önemi karşımıza çıkmaktadır.

Keywords

yapay zeka yapay zekalı teknolojiler yapay zeka etiği robot hukuku robot etiği

References

  • Akbaba, A. İ. ve Gündoğdu, Ç. (2021). Bir servis robotu olarak telepresence (uzabulunum) robotlar. Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(2), 649-667. https://doi.org/10.47097/piar.1026348
  • Akkurt, S. S. (2019). Avrupa Parlamentosu’nun Robotik Hakkında Medeni Hukuk Kurallarına İlişkin 16 Şubat 2017 Tarihli Tavsiye Kararı’nın Genel Bir Tahlili ve Yasalaştırma Öngörüleri. Legal Hukuk Dergisi, 17(198), 2537-2556.
  • Aksoy, H. (2021). Yapay zekalı varlıklar ve ceza hukuku. International Journal of Economics, Politics, Humanities & Social Science, 4(1), 10-27. https://izlik.org/JA32MZ84EJ
  • Albus, J. S. ve Evans J. M., Jr. (1976). Robot systems. Scientific American, 234(2), 76-87. doi:10.1038/scientificamerican0276-76
  • Allaban, A. A., Wang, M. ve Pandır, T. (2020). A systematic review of robotics research in support of in-home care for older adults. Information, 11(2), Article 75. https://doi.org/10.3390/info11020075
  • Anderson, S. L. (2008). Asimov’s three laws of robotics and machine metaethics. AI & Society, 22, 477-493. https://doi.org/10.1007/s00146-007-0094-5
  • Anderson, M. ve Anderson, S. L. (2010). Robot be good. Scientific American, 303(4), 72-77. https://www.jstor.org/stable/10.2307/26002215
  • Atkinson, R. (2016). EU digital single market: Pursuing contradictory goals? G. Xavier-Bender (Ed.), Seeing the forest for the trees: Why the digital single market matters for transatlantic relations içinde (ss. 5-14). German Marshall Fund of the United States. http://www.jstor.org/stable/resrep18949.4
  • Barry, M. (2011). Documenting the Genie’s escape: Robotic surgery. Medical Care, 49(4), 340-342. https://doi.org/10.1097/MLR.0b013e3182125d88
  • Başkaya, F. ve Karacan, H. (2022). Yapay zeka tabanlı sistemlerin kişisel veri mahremiyeti üzerine etkisi: Sohbet robotları üzerine inceleme. Bilişim Teknolojileri Dergisi, 15(4), 481-491. https://doi.org/10.17671/gazibtd.1053803
  • Belk, R. (2020). Ethical issues in service robotics and artificial intelligence. The Service Industries Journal, 41(13–14), 860–876. https://doi.org/10.1080/02642069.2020.1727892
  • Bini, S. A. (2018). Artificial intelligence, machine learning, deep learning, and cognitive computing: What do these terms mean and how will they impact health care? The Journal of Arthroplasty, 33, 2358-2361. https://doi.org/10.1016/j.arth.2018.02.067
  • Bozkurt-Yüksel, A. E., (2017). Robot Hukuku. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 7(29), 85-112. https://izlik.org/JA73MW36UA
  • Bruin, R. de. (2016). Autonomous intelligent cars on the European intersection of liability and privacy: Regulatory challenges and the road ahead. European Journal of Risk Regulation, 7(3), 485-501. https://doi.org/10.1017/S1867299X00006036
  • Burri, T. (2016). The politics of robot autonomy, European Journal of Risk Regulation, 7(2), 341-360. https://doi.org/10.1017/S1867299X00005766
  • Burwell, F. G., ve Propp, K. (2020). The European Union and the search for digital sovereignty: Building “Fortress Europe” or preparing for a new world? Atlantic Council. https://www.jstor.org/stable/resrep26697
  • Caşın, M. H., Al, D. ve Başkır, N. D. (2021). Yapay zeka ve robotların eylemlerinden kaynaklanan cezai sorumluluk sorunu. Ankara Barosu Dergisi, 79(1), 1-73. https://doi.org/10.30915/abd.931227
  • Council of the European Union (2024, May 21). Artificial intelligence (AI) act: Council gives final green light to the first worldwide rules on AI, (press release 409/24). https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2024/05/21/artificial-intelligence-ai-act-council-gives-final-green-light-to-the-first-worldwide-rules-on-ai/.
  • Çimen Bulut, İ., (2020). Avrupa Birliği genel veri koruma tüzüğü kapsamında getirilen yeni teknik ve yaptırım mekanizmaları. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 127-142. https://doi.org/10.18037/ausbd.758041
  • Çimen Bulut, İ. (2022). Avrupa Birliği Hukukunda Kişisel Veriler ve Dijital Ekonomi. Detay Yayıncılık.
  • Dautenhahn, K. (2007). Socially intelligent robots: Dimensions of human-robot interaction. Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 362(1480), 679-704. https://doi.org/10.1098/rstb.2006.2004
  • Díaz-Boladeras, M. (2023). Bond Formation with Pet-Robots: An Integrative Approach, Current Psychology, 42, 2591-2608. https://doi.org/10.1007/s12144-022-03792-7
  • Erdoğan, M., (2017). Sıfırıncı yasa. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 19(3), 746-759. https://izlik.org/JA52CF78WF
  • Etemad-Sajadi, R., Soussan, A. ve Schöpfer, T. (2022). How ethical issues raised by human-robot interaction can impact the intention to use the robot? International Journal of Social Robotics, 14, 1103-1115. https://doi.org/10.1007/s12369-021-00857-8
  • Etzioni, A. ve Etzioni, O. (2017). Should artificial intelligence be regulated? Issues in Science and Technology, 33(4), 32-36. https://issues.org/perspective-should-artificial-intelligence-be-regulated/
  • EURON (European Robotics Research Network) (2006). Roboethics roadmap. http://www.roboethics.org/atelier2006/docs/ROBOETHICS%20ROADMAP%20Rel2.1.1.pdf
  • European Commission (2019a). Ethics guidelines for trustworthy AI (by Independent High-level Expert Group on artificial intelligence). https://ec.europa.eu/futurium/en/ai-alliance-consultation.1.html
  • European Commission (2019b). Communication from the Commission to the European Parliament, the European Council, the Council, the European Economic and Social Committee, and the Committee of the Regions. The European Green Deal (COM/2019/640 final). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:52019DC0640
  • European Commission (2020a). The assessment list for trustworthy artificial intelligence (ALTAI) for self-assessment, (Independent High-level Expert Group on artificial intelligence). https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/73552fcd-f7c2-11ea-991b-01aa75ed71a1
  • European Commission (2020b). White Paper on Artificial Intelligence: A European approach to excellence and trust. https://commission.europa.eu/publications/white-paper-artificial-intelligence-european-approach-excellence-and-trust_en
  • European Commission (2024). Commission decision of 24.01.2024 establishing the European Artificial Intelligence Office ((C2024) 390 final). https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/commission-decision-establishing-european-ai-office
  • European Parliament (2016). Ethical aspects of cyber-physical systems, scientific foresight study (PE 563.501, ISBN 978-92-823-9428-1). https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/563501/EPRS_STU%282016%29563501_EN.pdf
  • European Parliament (2017a). European Parliament. (2017a). Resolution of 16 February 2017 with recommendations to the Commission on civil law rules on robotics. https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-8-2017-0051_EN.html#title1
  • European Parliament (2017b). At a glance, civil law rules on robotics (Plenary briefing). https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/ATAG/2017/599250/EPRS_ATA(2017)599250_EN.pdf
  • European Parliament. (2020). Framework of ethical aspects of artificial intelligence, robotics and related technologies (European Parliament resolution of 20 October 2020, 2020/2012(INL)). https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2020-0275_EN.html#title1
  • European Union. (2018). Civil law rules on robotics. Official Journal of the European Union, C 252, 239–244. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=OJ:C:2018:252:TOC
  • European Union. (2024). Regulation (EU) 2024/1689 of the European Parliament and of the Council of 13 June 2024 laying down harmonised rules on artificial intelligence (Artificial Intelligence Act) and amending Regulations (EC) No 300/2008, (EU) No 167/2013, (EU) No 168/2013, (EU) 2018/858, (EU) 2018/1139 and (EU) 2019/2144 and Directives 2014/90/EU, (EU) 2016/797 and (EU) 2020/1828. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:32024R1689
  • Fosch Villaronga, Eduard, (2017). Towards a legal and ethical framework for personal care robots. Analysis of person carrier, physical assistant and mobile servant robots, [Doktora tezi, Universitat Autonoma de Barcelona]. https://www.tdx.cat/bitstream/handle/10803/457739/efv1de1.pdf
  • Goher, K.M., Mansouri, N. ve Fadlallah, S.O. Assessment of personal care and medical robots from older adults’ perspective. Robotics and Biomimetics, 4, 5 (2017). https://doi.org/10.1186/s40638-017-0061-7
  • Görentaş, M. B. (2025). Güney Kore Yapay Zeka Yasası’nın Analizi ve Türk Hukukuna Bir Model olarak Değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 7, 413-441. https://doi.org/10.59399/cuhad.1658493
  • Gürgüze, G. ve Türkoğlu, İ. (2019). Robot sistemlerinde kullanılan algoritmalar. Türk Doğa ve Fen Dergisi, 8(1), 17-31. https://izlik.org/JA82JP53BH
  • Hacker, P. (2023). The European AI liability directives-Critique of a half-hearted approach and lessons for the future. Computer Law and Security Review, 51(105871), 1-42. https://doi.org/10.1016/j.clsr.2023.105871
  • Horowitz, M. C., Kahn, L. ve Mahoney C., (2020). The future of military applications of artificial intelligence: A role for confidence-building measures? Orbis, 64(4), 528-543. https://doi.org/10.1016/j.orbis.2020.08.003
  • Hosseini, S. E. ve Goher, K. (2017). Personel care robots for older adults: An overview. Asian Social Science, 13(1), 11-19. https://doi.org/10.5539/ass.v13n1p11
  • Hunt, V. Daniel, (1985). Introduction to smart robots. In V.D. Hunt (Ed.), Smart robots. Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4613-2533-8_1
  • Kanda, T., Nishio, S., Ishiguro, H., ve Hagita, N. (2009). Interactive humanoid robots and androids in children’s lives. Children, Youth and Environments, 19(1), 12–33. http://www.jstor.org/stable/10.7721/chilyoutenvi.19.1.0012
  • Kaya, E. (2017). Avrupa Birliği Vatandaşlığı ve Eğitimi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 21(2), 407-433. https://izlik.org/JA36CU55CH
  • Kurt, D. ve Bozoklu, Ü. (2019). Robot ekonomisinin yükselişi. Sosyal Bilimler Metinleri, 2019(1), 25-47. https://izlik.org/JA76AE46LR
  • Lang, J., Schott, R. M., & van Munster, R. (2018). States disagree on definition of lethal autonomous weapons: Failure to define killer robots means failure to regulate them. Danish Institute for International Studies. https://www.jstor.org/stable/resrep17676
  • Lee, Chung Min, (2024). Next Frontier: South Korea as an AI Innovation Hub. In The Future of K-Power: What South Korea Must Do After Peaking (pp. 22–25). Carnegie Endowment for International Peace. http://www.jstor.org/stable/resrep62655.6.
  • Lin, P., Abney, K., ve Bekey, G. (2011). Robot ethics: Mapping the issues for a mechanized world. Artificial Intelligence, 175, 942–949. https://doi.org/10.1016/j.artint.2010.11.026
  • Lloyd, David M., (2011). Robots don’t perform surgery, surgens do. British Medical Journal, 343 d6830. https://doi.org/10.1136/bmj.d6830
  • McNeill, A. ve Stewart, G.D. (2011). Yes to be careful introduction of robot assisted surgery. BMJ, 343 d7215. https://doi.org/10.1136/bmj.d7215
  • Mies, G. (2010). Military robots of the present and the future. AARMS, 9(1), 125-137.
  • Miller, G. (2012). Drone wars. Science, 336(6083), 842-843. https://www.jstor.org/stable/41584845
  • Nevejans, N. (2016). European civil law rules in robotics (Study for the Legal Affairs (JURI) Committee, PE 571.379). European Parliament. https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/571379/IPOL_STU(2016)571379_EN.pdf
  • New York Post, (2023, 9 Ağustos). AI pets could replace dogs and cats, but experts warns that ‘long term effects’ are unknown. https://nypost.com/2023/08/09/ai-pets-could-replace-dogs-and-cats-but-expert-warns-that-long-term-effects-are-unknown/
  • NTV, (2025, 5 Ağustos). Japonya’da robot hayvan çılgınlığı: 4 milyon kişiliği var. https://www.ntv.com.tr/teknoloji/japonyada-robot-hayvan-cilginligi-4-milyon-kisiligi-var,rpGOrkfTtk-BgCJrxy_0Rw#
  • Oborn, E., Barrett, M., ve Darzi, A. (2011). Robots and service innovation in health care. Journal of Health Services Research & Policy, 16(1), 46–50. https://doi.org/10.1258/jhsrp.2010.010001
  • Official Journal of the European Union. (2023). European declaration on digital rights and principles for the digital decade (OJ C 23, 1–7). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=OJ%3AJOC_2023_023_R_0001
  • Okano-Heijmans, M. (2023). Europe’s path towards digital and technological autonomy (Open strategic autonomy: The digital dimension). Clingendael Institute. http://www.jstor.org/stable/resrep46866. O’Sullivan, S., Nevejans, N., Allen, C., Blyth, A., Leonard, S., Pagallo, U., Holzinger, K., Holzinger, A., Sajid, M. I., &
  • Ashrafian, H. (2019). Legal, regulatory, and ethical frameworks for development of standards in artificial intelligence (AI) and autonomous robotic surgery. The International Journal of Medical Robotics and Computer Assisted Surgery, 15, e1968. https://doi.org/10.1002/rcs.1968
  • Pirim, H. (2006). Yapay zeka, Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 1(1), 81-93. https://doi.org/10.19168/jyu.72783
  • Portelli, A. (1980). The three laws of robotics: Laws of the text, laws of production, Laws of Society (Les Trois Lois de la Robotique: lois du texte, lois de la production, lois de la société). Science Fiction Studies, 7(2), 150-156. https://www.jstor.org/stable/4239326
  • Renda, A. (2020). Artificial intelligence: Towards a pan-European strategy. In C. Hobbs (Ed.), Europe’s digital sovereignty: From rulemaker to superpower in the age of US-China rivalry (pp. 54–62). European Council on Foreign Relations. https://ecfr.eu/publication/europe_digital_sovereignty_rulemaker_superpower_age_us_china_rivalry/#Artificial_intelligence:_Towards_a_pan-European_strategy
  • Sabanovic, S. (2014). Inventing Japan’s ‘robotics culture’: the repeated assembly of science, technology, and culture in social robotics. Social Studies of Science, 44(3), 342-367. https://doi.org/10.1177/0306312713509704
  • Saetra, H. S. (2020). The foundations of a policy for the use of social robots in care. Technology in Society, 63(101383). https://doi.org/10.1016/j.techsoc.2020.101383
  • Sharkey, N. (2008). The ethical frontiers of robotics. Science. 322(5909), 1800-1801. https://www.jstor.org/stable/20177061
  • Sinha, C.K., Haddad, M., (2008). Robot-assisted surgery in children: current status. Journal of Robotic Surgery, 1, 243–246. https://doi.org/10.1007/s11701-007-0054-6.
  • Smuha, N. A. (2021). From a ‘Race to AI’ to a ‘Race to AI Regulation’: Regulatory Competition for Artificial Intelligence. Law, Innovation and Technology, 13(1), 1-25. http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3501410
  • Sümer, S. Y. (2021). Ceza yargılamasının geleceği: Robot hakim. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 23(2), 1543-1591. https://doi.org/10.33717/deuhfd.998255
  • Turing, A.M. (1950). Computing machinery and intelligence. Mind, 59(236), 433-460. https://doi.org/10.1093/mind/LIX.236.433.
  • Uzun, T. (2020). Yapay zeka ve sağlık uygulamaları. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 3(1), 80-92. https://izlik.org/JA68LR92EJ
  • Walter, N.J. (2020). You may kiss the AI. Jurimetrics, 60(3), 353-380. https://www.jstor.org/stable/2701002
  • Wang, Y. M., Matook, S., ve Dennis, A. R. (2024). Unintended consequences of humanoid service robots: A case study of public service organizations. Journal of Business Research, 174, 114568. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2024.114509
  • Webb, M. (1983). The robots are here! The robots are here! Design Quarterly, (121), 4–21. https://doi.org/10.2307/4091102
  • Westerlund, M. (2020). An ethical framework for smart robots. Technology Innovation Management Review, 10(1), 35-44. https://doi.org/10.22215/timreview/1312

ETHICS OF ARTIFICIAL INTELLIGENCE-POWERED ROBOTS: AN ASSESSMENT OF THE CURRENT SITUATION IN THE EUROPEAN UNION

Year 2026, Volume: 35 , - , 28.04.2026

Ipek Cimen Bulut

https://doi.org/10.35379/cusosbil.1687584
https://izlik.org/JA77KE65KK

Abstract

The combination of robotics and artificial intelligence has resulted in entirely new technological entities that transcend the boundaries of both. These AI-powered robots, also known as smart robots, are able to increase their autonomy by mimicking human intelligence to perform assigned tasks, make inferences and decisions, and learn from their experiences to improve themselves. These increasingly autonomous robots are now being used in many different fields, from the military and healthcare to personal care and public services. As their areas of use increase, the frequency of their contact with humans and their psycho-social impact on humans also increases day by day, raising the question of how the decisions and actions of these AI robots can be controlled within ethical boundaries. As robots capable of learning through the imitation of human intelligence continue to enhance their autonomy by independently making and executing decisions, concerns arise regarding the protection of fundamental rights and freedoms, privacy, and individual autonomy. How can the harm that may arise from the actions of these robots be remedied? Will human control over AI robots weaken and eventually disappear as their autonomy increases? Could robots ultimately operate beyond human control? In light of these pressing questions, the importance of establishing ethical principles, values, and standards for AI-powered robots within the framework of Union law becomes evident in order to ensure meaningful human oversight and control over such technologies.

Keywords

artificial intelligence artificial intelligence technologies artificial intelligence ethics robot law robot ethics

References

  • Akbaba, A. İ. ve Gündoğdu, Ç. (2021). Bir servis robotu olarak telepresence (uzabulunum) robotlar. Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(2), 649-667. https://doi.org/10.47097/piar.1026348
  • Akkurt, S. S. (2019). Avrupa Parlamentosu’nun Robotik Hakkında Medeni Hukuk Kurallarına İlişkin 16 Şubat 2017 Tarihli Tavsiye Kararı’nın Genel Bir Tahlili ve Yasalaştırma Öngörüleri. Legal Hukuk Dergisi, 17(198), 2537-2556.
  • Aksoy, H. (2021). Yapay zekalı varlıklar ve ceza hukuku. International Journal of Economics, Politics, Humanities & Social Science, 4(1), 10-27. https://izlik.org/JA32MZ84EJ
  • Albus, J. S. ve Evans J. M., Jr. (1976). Robot systems. Scientific American, 234(2), 76-87. doi:10.1038/scientificamerican0276-76
  • Allaban, A. A., Wang, M. ve Pandır, T. (2020). A systematic review of robotics research in support of in-home care for older adults. Information, 11(2), Article 75. https://doi.org/10.3390/info11020075
  • Anderson, S. L. (2008). Asimov’s three laws of robotics and machine metaethics. AI & Society, 22, 477-493. https://doi.org/10.1007/s00146-007-0094-5
  • Anderson, M. ve Anderson, S. L. (2010). Robot be good. Scientific American, 303(4), 72-77. https://www.jstor.org/stable/10.2307/26002215
  • Atkinson, R. (2016). EU digital single market: Pursuing contradictory goals? G. Xavier-Bender (Ed.), Seeing the forest for the trees: Why the digital single market matters for transatlantic relations içinde (ss. 5-14). German Marshall Fund of the United States. http://www.jstor.org/stable/resrep18949.4
  • Barry, M. (2011). Documenting the Genie’s escape: Robotic surgery. Medical Care, 49(4), 340-342. https://doi.org/10.1097/MLR.0b013e3182125d88
  • Başkaya, F. ve Karacan, H. (2022). Yapay zeka tabanlı sistemlerin kişisel veri mahremiyeti üzerine etkisi: Sohbet robotları üzerine inceleme. Bilişim Teknolojileri Dergisi, 15(4), 481-491. https://doi.org/10.17671/gazibtd.1053803
  • Belk, R. (2020). Ethical issues in service robotics and artificial intelligence. The Service Industries Journal, 41(13–14), 860–876. https://doi.org/10.1080/02642069.2020.1727892
  • Bini, S. A. (2018). Artificial intelligence, machine learning, deep learning, and cognitive computing: What do these terms mean and how will they impact health care? The Journal of Arthroplasty, 33, 2358-2361. https://doi.org/10.1016/j.arth.2018.02.067
  • Bozkurt-Yüksel, A. E., (2017). Robot Hukuku. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 7(29), 85-112. https://izlik.org/JA73MW36UA
  • Bruin, R. de. (2016). Autonomous intelligent cars on the European intersection of liability and privacy: Regulatory challenges and the road ahead. European Journal of Risk Regulation, 7(3), 485-501. https://doi.org/10.1017/S1867299X00006036
  • Burri, T. (2016). The politics of robot autonomy, European Journal of Risk Regulation, 7(2), 341-360. https://doi.org/10.1017/S1867299X00005766
  • Burwell, F. G., ve Propp, K. (2020). The European Union and the search for digital sovereignty: Building “Fortress Europe” or preparing for a new world? Atlantic Council. https://www.jstor.org/stable/resrep26697
  • Caşın, M. H., Al, D. ve Başkır, N. D. (2021). Yapay zeka ve robotların eylemlerinden kaynaklanan cezai sorumluluk sorunu. Ankara Barosu Dergisi, 79(1), 1-73. https://doi.org/10.30915/abd.931227
  • Council of the European Union (2024, May 21). Artificial intelligence (AI) act: Council gives final green light to the first worldwide rules on AI, (press release 409/24). https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2024/05/21/artificial-intelligence-ai-act-council-gives-final-green-light-to-the-first-worldwide-rules-on-ai/.
  • Çimen Bulut, İ., (2020). Avrupa Birliği genel veri koruma tüzüğü kapsamında getirilen yeni teknik ve yaptırım mekanizmaları. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 127-142. https://doi.org/10.18037/ausbd.758041
  • Çimen Bulut, İ. (2022). Avrupa Birliği Hukukunda Kişisel Veriler ve Dijital Ekonomi. Detay Yayıncılık.
  • Dautenhahn, K. (2007). Socially intelligent robots: Dimensions of human-robot interaction. Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 362(1480), 679-704. https://doi.org/10.1098/rstb.2006.2004
  • Díaz-Boladeras, M. (2023). Bond Formation with Pet-Robots: An Integrative Approach, Current Psychology, 42, 2591-2608. https://doi.org/10.1007/s12144-022-03792-7
  • Erdoğan, M., (2017). Sıfırıncı yasa. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 19(3), 746-759. https://izlik.org/JA52CF78WF
  • Etemad-Sajadi, R., Soussan, A. ve Schöpfer, T. (2022). How ethical issues raised by human-robot interaction can impact the intention to use the robot? International Journal of Social Robotics, 14, 1103-1115. https://doi.org/10.1007/s12369-021-00857-8
  • Etzioni, A. ve Etzioni, O. (2017). Should artificial intelligence be regulated? Issues in Science and Technology, 33(4), 32-36. https://issues.org/perspective-should-artificial-intelligence-be-regulated/
  • EURON (European Robotics Research Network) (2006). Roboethics roadmap. http://www.roboethics.org/atelier2006/docs/ROBOETHICS%20ROADMAP%20Rel2.1.1.pdf
  • European Commission (2019a). Ethics guidelines for trustworthy AI (by Independent High-level Expert Group on artificial intelligence). https://ec.europa.eu/futurium/en/ai-alliance-consultation.1.html
  • European Commission (2019b). Communication from the Commission to the European Parliament, the European Council, the Council, the European Economic and Social Committee, and the Committee of the Regions. The European Green Deal (COM/2019/640 final). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:52019DC0640
  • European Commission (2020a). The assessment list for trustworthy artificial intelligence (ALTAI) for self-assessment, (Independent High-level Expert Group on artificial intelligence). https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/73552fcd-f7c2-11ea-991b-01aa75ed71a1
  • European Commission (2020b). White Paper on Artificial Intelligence: A European approach to excellence and trust. https://commission.europa.eu/publications/white-paper-artificial-intelligence-european-approach-excellence-and-trust_en
  • European Commission (2024). Commission decision of 24.01.2024 establishing the European Artificial Intelligence Office ((C2024) 390 final). https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/commission-decision-establishing-european-ai-office
  • European Parliament (2016). Ethical aspects of cyber-physical systems, scientific foresight study (PE 563.501, ISBN 978-92-823-9428-1). https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/563501/EPRS_STU%282016%29563501_EN.pdf
  • European Parliament (2017a). European Parliament. (2017a). Resolution of 16 February 2017 with recommendations to the Commission on civil law rules on robotics. https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-8-2017-0051_EN.html#title1
  • European Parliament (2017b). At a glance, civil law rules on robotics (Plenary briefing). https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/ATAG/2017/599250/EPRS_ATA(2017)599250_EN.pdf
  • European Parliament. (2020). Framework of ethical aspects of artificial intelligence, robotics and related technologies (European Parliament resolution of 20 October 2020, 2020/2012(INL)). https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2020-0275_EN.html#title1
  • European Union. (2018). Civil law rules on robotics. Official Journal of the European Union, C 252, 239–244. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=OJ:C:2018:252:TOC
  • European Union. (2024). Regulation (EU) 2024/1689 of the European Parliament and of the Council of 13 June 2024 laying down harmonised rules on artificial intelligence (Artificial Intelligence Act) and amending Regulations (EC) No 300/2008, (EU) No 167/2013, (EU) No 168/2013, (EU) 2018/858, (EU) 2018/1139 and (EU) 2019/2144 and Directives 2014/90/EU, (EU) 2016/797 and (EU) 2020/1828. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:32024R1689
  • Fosch Villaronga, Eduard, (2017). Towards a legal and ethical framework for personal care robots. Analysis of person carrier, physical assistant and mobile servant robots, [Doktora tezi, Universitat Autonoma de Barcelona]. https://www.tdx.cat/bitstream/handle/10803/457739/efv1de1.pdf
  • Goher, K.M., Mansouri, N. ve Fadlallah, S.O. Assessment of personal care and medical robots from older adults’ perspective. Robotics and Biomimetics, 4, 5 (2017). https://doi.org/10.1186/s40638-017-0061-7
  • Görentaş, M. B. (2025). Güney Kore Yapay Zeka Yasası’nın Analizi ve Türk Hukukuna Bir Model olarak Değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 7, 413-441. https://doi.org/10.59399/cuhad.1658493
  • Gürgüze, G. ve Türkoğlu, İ. (2019). Robot sistemlerinde kullanılan algoritmalar. Türk Doğa ve Fen Dergisi, 8(1), 17-31. https://izlik.org/JA82JP53BH
  • Hacker, P. (2023). The European AI liability directives-Critique of a half-hearted approach and lessons for the future. Computer Law and Security Review, 51(105871), 1-42. https://doi.org/10.1016/j.clsr.2023.105871
  • Horowitz, M. C., Kahn, L. ve Mahoney C., (2020). The future of military applications of artificial intelligence: A role for confidence-building measures? Orbis, 64(4), 528-543. https://doi.org/10.1016/j.orbis.2020.08.003
  • Hosseini, S. E. ve Goher, K. (2017). Personel care robots for older adults: An overview. Asian Social Science, 13(1), 11-19. https://doi.org/10.5539/ass.v13n1p11
  • Hunt, V. Daniel, (1985). Introduction to smart robots. In V.D. Hunt (Ed.), Smart robots. Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4613-2533-8_1
  • Kanda, T., Nishio, S., Ishiguro, H., ve Hagita, N. (2009). Interactive humanoid robots and androids in children’s lives. Children, Youth and Environments, 19(1), 12–33. http://www.jstor.org/stable/10.7721/chilyoutenvi.19.1.0012
  • Kaya, E. (2017). Avrupa Birliği Vatandaşlığı ve Eğitimi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 21(2), 407-433. https://izlik.org/JA36CU55CH
  • Kurt, D. ve Bozoklu, Ü. (2019). Robot ekonomisinin yükselişi. Sosyal Bilimler Metinleri, 2019(1), 25-47. https://izlik.org/JA76AE46LR
  • Lang, J., Schott, R. M., & van Munster, R. (2018). States disagree on definition of lethal autonomous weapons: Failure to define killer robots means failure to regulate them. Danish Institute for International Studies. https://www.jstor.org/stable/resrep17676
  • Lee, Chung Min, (2024). Next Frontier: South Korea as an AI Innovation Hub. In The Future of K-Power: What South Korea Must Do After Peaking (pp. 22–25). Carnegie Endowment for International Peace. http://www.jstor.org/stable/resrep62655.6.
  • Lin, P., Abney, K., ve Bekey, G. (2011). Robot ethics: Mapping the issues for a mechanized world. Artificial Intelligence, 175, 942–949. https://doi.org/10.1016/j.artint.2010.11.026
  • Lloyd, David M., (2011). Robots don’t perform surgery, surgens do. British Medical Journal, 343 d6830. https://doi.org/10.1136/bmj.d6830
  • McNeill, A. ve Stewart, G.D. (2011). Yes to be careful introduction of robot assisted surgery. BMJ, 343 d7215. https://doi.org/10.1136/bmj.d7215
  • Mies, G. (2010). Military robots of the present and the future. AARMS, 9(1), 125-137.
  • Miller, G. (2012). Drone wars. Science, 336(6083), 842-843. https://www.jstor.org/stable/41584845
  • Nevejans, N. (2016). European civil law rules in robotics (Study for the Legal Affairs (JURI) Committee, PE 571.379). European Parliament. https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/571379/IPOL_STU(2016)571379_EN.pdf
  • New York Post, (2023, 9 Ağustos). AI pets could replace dogs and cats, but experts warns that ‘long term effects’ are unknown. https://nypost.com/2023/08/09/ai-pets-could-replace-dogs-and-cats-but-expert-warns-that-long-term-effects-are-unknown/
  • NTV, (2025, 5 Ağustos). Japonya’da robot hayvan çılgınlığı: 4 milyon kişiliği var. https://www.ntv.com.tr/teknoloji/japonyada-robot-hayvan-cilginligi-4-milyon-kisiligi-var,rpGOrkfTtk-BgCJrxy_0Rw#
  • Oborn, E., Barrett, M., ve Darzi, A. (2011). Robots and service innovation in health care. Journal of Health Services Research & Policy, 16(1), 46–50. https://doi.org/10.1258/jhsrp.2010.010001
  • Official Journal of the European Union. (2023). European declaration on digital rights and principles for the digital decade (OJ C 23, 1–7). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=OJ%3AJOC_2023_023_R_0001
  • Okano-Heijmans, M. (2023). Europe’s path towards digital and technological autonomy (Open strategic autonomy: The digital dimension). Clingendael Institute. http://www.jstor.org/stable/resrep46866. O’Sullivan, S., Nevejans, N., Allen, C., Blyth, A., Leonard, S., Pagallo, U., Holzinger, K., Holzinger, A., Sajid, M. I., &
  • Ashrafian, H. (2019). Legal, regulatory, and ethical frameworks for development of standards in artificial intelligence (AI) and autonomous robotic surgery. The International Journal of Medical Robotics and Computer Assisted Surgery, 15, e1968. https://doi.org/10.1002/rcs.1968
  • Pirim, H. (2006). Yapay zeka, Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 1(1), 81-93. https://doi.org/10.19168/jyu.72783
  • Portelli, A. (1980). The three laws of robotics: Laws of the text, laws of production, Laws of Society (Les Trois Lois de la Robotique: lois du texte, lois de la production, lois de la société). Science Fiction Studies, 7(2), 150-156. https://www.jstor.org/stable/4239326
  • Renda, A. (2020). Artificial intelligence: Towards a pan-European strategy. In C. Hobbs (Ed.), Europe’s digital sovereignty: From rulemaker to superpower in the age of US-China rivalry (pp. 54–62). European Council on Foreign Relations. https://ecfr.eu/publication/europe_digital_sovereignty_rulemaker_superpower_age_us_china_rivalry/#Artificial_intelligence:_Towards_a_pan-European_strategy
  • Sabanovic, S. (2014). Inventing Japan’s ‘robotics culture’: the repeated assembly of science, technology, and culture in social robotics. Social Studies of Science, 44(3), 342-367. https://doi.org/10.1177/0306312713509704
  • Saetra, H. S. (2020). The foundations of a policy for the use of social robots in care. Technology in Society, 63(101383). https://doi.org/10.1016/j.techsoc.2020.101383
  • Sharkey, N. (2008). The ethical frontiers of robotics. Science. 322(5909), 1800-1801. https://www.jstor.org/stable/20177061
  • Sinha, C.K., Haddad, M., (2008). Robot-assisted surgery in children: current status. Journal of Robotic Surgery, 1, 243–246. https://doi.org/10.1007/s11701-007-0054-6.
  • Smuha, N. A. (2021). From a ‘Race to AI’ to a ‘Race to AI Regulation’: Regulatory Competition for Artificial Intelligence. Law, Innovation and Technology, 13(1), 1-25. http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3501410
  • Sümer, S. Y. (2021). Ceza yargılamasının geleceği: Robot hakim. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 23(2), 1543-1591. https://doi.org/10.33717/deuhfd.998255
  • Turing, A.M. (1950). Computing machinery and intelligence. Mind, 59(236), 433-460. https://doi.org/10.1093/mind/LIX.236.433.
  • Uzun, T. (2020). Yapay zeka ve sağlık uygulamaları. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 3(1), 80-92. https://izlik.org/JA68LR92EJ
  • Walter, N.J. (2020). You may kiss the AI. Jurimetrics, 60(3), 353-380. https://www.jstor.org/stable/2701002
  • Wang, Y. M., Matook, S., ve Dennis, A. R. (2024). Unintended consequences of humanoid service robots: A case study of public service organizations. Journal of Business Research, 174, 114568. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2024.114509
  • Webb, M. (1983). The robots are here! The robots are here! Design Quarterly, (121), 4–21. https://doi.org/10.2307/4091102
  • Westerlund, M. (2020). An ethical framework for smart robots. Technology Innovation Management Review, 10(1), 35-44. https://doi.org/10.22215/timreview/1312
There are 77 citations in total.

Details

Primary Language Turkish
Subjects Public Law (Other)
Journal Section Review
Authors

Ipek Cimen Bulut 0000-0002-2671-4760

Submission Date April 30, 2025
Acceptance Date January 19, 2026
Publication Date April 28, 2026
DOI https://doi.org/10.35379/cusosbil.1687584
IZ https://izlik.org/JA77KE65KK
Published in Issue Year 2026 Volume: 35

Cite

APA Cimen Bulut, I. (2026). YAPAY ZEKALI ROBOTLARDA ETİK: AVRUPA BİRLİĞİ’NDE GÜNCEL DURUM DEĞERLENDİRMESİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 35. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1687584

Aim & Scope

Enstitümüz ve Dergimiz Yayın Kurulunun amacı; çağdaş, güvenilir, bilimsel nitelik bakımından üstün bir derginin yaratılması ve yayımının sürdürülmesidir. Bu amacın gerçekleştirilmesi yolunda özveri göstererek bize destek veren, makalelerimizin bilimsel niteliklerinin belirlenmesinde yol gösterici olan ve hakemlik yapan öğretim üyelerine, yayın kurulumuz ve danışma kurulumuz üyelerine teşekkürü bir borç biliriz.

Dergimiz, sosyal bilimler alanında, bilimsel nitelik bakımından diğer nitelikli dergiler arasındaki yerini almış bulunmaktadır. Dergimizin bilimsel niteliğinin korunması ve daha da geliştirilebilmesi amacıyla yeniden yapılanma çalışmaları sürdürülmektedir.

Dergiye gönderilecek makalelerin yazımında uyulması gerekli kurallar aşağıda özetlenmiştir:

1. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Sürekli Yayın modeli ile yayımlanan hakemli bir dergidir.

2. Gönderilecek makalenin daha önce hiçbir yerde yayımlanmamış olması zorunludur.

3. Makaleler, Türkçe, İngilizce, Fransızca ya da Almanca olarak yayımlanabilir. Eğer makale İngilizce, Fransızca ya da Almanca dillerinden biriyle yazılırsa, mutlaka Türkçe özet ve başlığa yer verilmelidir.

4. Makaleler Türk Dil Kurumu yazım kurallarına uygun yazılmalıdır.

5. Makaleler, Microsoft Word 2003 veya üzeri sürümlerde yazılıp internet üzerinden online olarak gönderilmelidir.

6. Makalelerin başlığı metne uygun, ortalı; kısa ve açık ifadeli; büyük harflerle yazılmış olmalıdır.

7. Yazar adı, makaleye ortalanmalı; yazar birden fazla ise, adları yan yana yazılmalıdır. Yazarlara ait bilgiler (Üniversite adı, Fakülte adı, e-mail adresi, Orcid No) dipnotta verilmelidir.

8. Makalenin ilk sayfası sadece ÖZ ve ABSTRACT’tan oluşmalı, bu sayfa Makale Şablonu’na yerleştirilerek oluşturulmalıdır (bk. Makale Şablonu)

9. Makalelerde kâğıt boyutu: A-4 dikey, sayfa yapısı alt: 2,5 cm, üst: 2,5 cm, sol: 2,5 cm, sağ: 2,5 cm, üst bilgi: 3 cm, alt bilgi: 3 cm, yazı tipi: Times New Roman, punto: 10, satır aralığı: tek olarak ayarlanmalıdır. Makalenin tümü 8000 kelimeyi geçmemelidir.

10. Dipnotlar Times New Roman fontu kullanılarak 8 punto ile ve satır aralığı “tek” olacak şekilde yazılmalıdır. Eski harfli metin çalışmalarına dair notlar ve çalışmaya dair önemli açıklamalar dışında dipnot kullanılmamalıdır.

11. Öz 8 punto ve Times New Roman fontuyla yazılmalıdır. Bir paragraftan oluşmalı (birkaç paragraftan oluşsa da bir paragrafa sığdırılmalı), satır aralığı “tek” olacak şekilde ayarlanmalıdır. En az 150 en fazla 200 kelimeden meydana gelmelidir. Öz büyük harflerle metnin sol kenarına konulmalıdır.

12. Orijinal makalelerde bölümler aşağıdaki şekilde düzenlenmelidir:
GİRİŞ (en fazla 3 sayfa)
LİTERATÜR TARAMASI
YÖNTEM
ARAŞTIRMA BULGULARI
SONUÇ

13. Yukarıdaki ana bölüm başlıkları bold olarak büyük harfle sola yaslı yazılmalıdır. Başlıklara numara verilmemeli, paragraf girintisi olmamalıdır.

14. Alt bölüm başlıkları her kelimenin baş harfi büyük olacak şekilde koyu yazılmalı, 0,5 cm. içeriden başlamalıdır. Bütün paragraf girintileri aynı hizada olmalıdır.

15. Metinde tablolara yer verilecekse tablolar şu şekilde gösterilmelidir: “Tablo 1.”. Tablo ismi her kelimenin baş harfi büyük olacak şekilde tablonun üzerine ortalı bir şekilde yazılmalı, italik olmamalıdır. Şekillerde ise “Şekil 1.” denilerek her harfi büyük olacak şekilde şeklin altına ortalı yazılmalıdır. Şekil ve grafikler bilgisayarda çizilmeli; fotoğraf veya resimlerin çözünürlüğü yüksek olmalı, numaralandırılmalıdır.

16. Çalışmada hipotezlere yer verilecekse, hipotez gösterimi şöyle olmalıdır: “H1:”. Hipotezler italik yazılmamalıdır.

17. Makalede yararlanılan kaynaklar “SONUÇ” bölümünden sonra “KAYNAKLAR” başlığı altında verilmelidir. Times New Roman fontuyla 10 punto, sağ-sol 0, asılı 1,25, satır aralığı “tek” olacak şekilde hazırlanmalıdır. Her kaynaktan sonra 1 satır boşluk bırakılmalıdır.

18. Makaledeki kaynaklar APA 7 (https://apastyle.apa.org/) stiline uygun olarak yazılmalıdır. Örnek kaynak gösterimini ve makale yazımında uyulması gereken kuralları ayrıntılı olarak inceleyebilmek için Makale Şablonu’na bakabilirsiniz.

19. Dergiye gönderilecek makaleler için makale şablonuna bu bağlantıdan ulaşabilirsiniz. Makaleniz kabul edildikten sora ise işbu bağlantıdaki şablona aktarmanız gerekmektedir.


Guidelines for writing articles to be sent to the journal:
1. The Journal of Institute of Social Sciences of Çukurova University is a peer-reviewed journal published at least twice a year.
2. Papers must be submitted on the understanding that they have not been published elsewhere.
3. The articles can be written in Turkish, English, French or German. If the article has been written in English, French or German, a summary in Turkish must also be included.
4. The articles should be written in accordance with the spelling rules of the Turkish Language Association.
5. Articles should be written in Microsoft Word 2003 or higher and they should be submitted through the online system.
6. Use a concise and clearly written title that reflects the paper’s content. Use capital letters and center alignment.
7. Author names should be center aligned on the article; if there is more than one author, their names should be written side by side. Authorship information (University name, Faculty name, e-mail address, ORCID number) should be given in the footnote.
8. The first page of the article should consist of only SUMMARY and ABSTRACT using the Article Template (see Article Template).
9. Please adhere to the following formatting guidelines:
a. Paper size: A-4 vertical
b. Page layout: bottom 2.5 cm, top: 2.5 cm, left: 2.5 cm, right: 2.5 cm, header: 3 cm, footer: 3 cm.
c. Font: Times New Roman 10.
d. Use single line spacing. The entire article should not exceed 8,000 words.
10. Write the footnotes using Times New Roman 8 and single line spacing. Footnotes should not be used except for end notes about studies on texts with archaic letters and important explanation about the study.
11. The summary should be written using Times New Roman, 8 font size. It should not exceed one paragraph (it should fit into one paragraph if it should exceed one). Use single line spacing. The word length should be at least 150 and at the most 200. Align the summary to the left-hand side of the text.

12. Please adhere to the following formatting guidelines for the sections of the paper:
INTRODUCTION (max. 3 pages)
LITERATURE REVIEW
METHODOLOGY
RESEARCH FINDINGS
RESULTS/CONCLUSION

13. The section headings above should be written in bold with uppercase letters and aligned to the left. Titles should not be numbered and indented.

14. The subtitles should be written  in bold starting each word with a capital letter. Indent the start of a paragraph 0.5 cm. and align all the paragraphs.

15. Guidelines for the tables in your article:
a. Add a numbered caption such as "Table 1.". The caption should be written above each table and center aligned starting with a capital letter, not italic. For the figures, add a numbered caption such as "Figure 1." below each figure and center align starting with a capital letter. Use the table-function of your word processor. Provide each figure in a high-resolution format and number each one.

16. If hypotheses are to be included in the study, they should be given as follows: "H1:" Hypotheses should not be written in italics.

17. The references section should appear at the end of the article after the “CONCLUSIONS” section and titled as “REFERENCES. Use Times New Roman 10 with left-right 0 and hanging 1,25. Use single line spacing and leave 1 space after each reference.

18. Make sure that the information in each reference is complete and accurate according to the APA style guide, 7th edition (https://apastyle.apa.org/). Refer to the Article Template for a detailed review of samples and the rules to follow in article writing.

19. You can access the article template for articles to be sent to the journal at the link. After your article is accepted, you need to transfer it to the template at the link.


Etik İlkeler


Bu rehberin Dergiye çalışma gönderecek olan bütün araştırmacılarımız tarafından dikkatle incelenmesi gerekmektedir.


Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sosyal Bilimler alanında nitelikli bilimsel makale yayımlamak amacıyla aşağıda belirtilen etik ilkeler ve kurallara bağlı olarak yayınlanan hakemli bir dergidir.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’ne gönderilen makaleler çift taraflı kör hakemlik süreciyle değerlendirilmektedir.
Dergi ücretsiz erişimle elektronik olarak yayımlanmaktadır.
Dergi sadece Dergi Park sistemi üzerinden makale kabul etmektedir.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi bilimsel çalışmaların ilerletilebilmesi için bilgiye kolay ulaşılabilir olması gerektiğinin bilincinde bir dergi olarak, Budapeşte Açık Erişim Bildirgesinde yer alan, hakemli dergi literatürünün açık erişimli olması girişimini destekler ve yayınlanan tüm yazıları herkesin okuyabileceği ve indirebileceği bir ortamda ücretsiz olarak sunar.
Bu bildirgede açık erişim, “bilimsel literatürün İnternet aracılığıyla finansal, yasal ve teknik bariyerler olmaksızın, erişilebilir, okunabilir, kaydedilebilir, kopyalanabilir, yazdırılabilir, taranabilir, tam metne bağlantı verilebilir, dizinlenebilir, yazılıma veri olarak aktarılabilir ve her türlü yasal amaç için kullanılabilir olması” anlamında kullanılmıştır.
Bilimin ilerlemesinde bilgi paylaşımının rolü düşünüldüğünde, açık erişim, araştırmacılar ve okuyucular için büyük önem taşımaktadır. Bu sebeple bu dergide yer alan makaleler, yazarına ve orijinal kaynağa atıfta bulunulduğu sürece, kullanılabilir. Yazarlardan veya yayıncılardan izin alınması gerekmez.
Bilimsel bir çalışma ortaya koyan tüm paydaşların (yazar, editör, hakem, yayıncı ve okuyucu), bilimin doğru bir şekilde ilerlemesine katkı sağlaması hedeflenir. Bu hedef gereğince hazırlanan bilimsel çalışmalarda bilimsel etik ilkelere uygunluk önemlidir.
Bu etik ilkeler, COPE (Committee on Publication Ethics) tarafından hazırlanan yönerge esas alınarak tarafımızca kabul edilmiştir ve paydaşlar tarafından da benimsenmesi önerilerek, bir kısmı ile aşağıda sunulmuştur.
Buna göre Dergimiz için yazarların, dergi editörünün, hakemlerin ve yayıncının etik sorumlulukları, rolleri ve görevleri yer almaktadır. Ek olarak Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’nde intihal ve etik dışı davranışlar olarak kabul edilen durumlara ilişkin de bilgi verilmiştir. Bu politikalar hazırlanırken yararlanılan kaynaklar rehberin sonunda belirtilmiştir.

Yazar(lar)
• Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’ne gönderilen makalelerin Sosyal Bilimler alanında özgün çalışmalar olması gerekmektedir.
• Makalelerde yararlanılan tüm kaynaklar (yazarlar, çevrimiçi sayfalar, kişisel görüşmeler, vb.) için doğru ve uygun bir şekilde kaynak gösterilmelidir.
• Dergiye gönderilen makalelerin başka bir dergiye gönderilmediği belirtilmeli ve Telif Hakkı Devir Formu doldurulmalıdır.
• Makaleye fikren katkıda bulunmayan kişiler yazar olarak belirtilmemelidir.
• Gönderilen makaleye ilişkin çıkar çatışmaları belirtilmeli ve nedeni açıklanmalıdır.
• Yazarların, hakem sürecindeyken çalışmalarına ilişkin ham verileri editörler kuruluna iletmesi istenebilir, bu durumda yazarların ham verilerini editörler kuruluyla paylaşmaları beklenmektedir. Yazarlar, yayımlanan bir makaleye ilişkin verileri 5 yıl süreyle saklamakla yükümlüdürler.
• Yazarlar çalışmalarında bir hata tespit ettiklerinde editörü ve editörler kurulunu bilgilendirmeli, düzeltme ya da geri çekme süreci için işbirliği kurmalıdırlar.
• Yazarlar makalelerinde herhangi bir bireyi, topluluğu veya kurumu aşağılayan ve küçük düşüren bir dil ve tavır kullanamazlar.


Hakemler
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’ne gönderilen tüm makaleler çift taraflı kör hakemlik süreci ile değerlendirilmektedir. Çift taraflı kör hakemlik, yansız, nesnel ve bağımsız bir değerlendirme sürecinin sağlanabilmesi için yazarların hakemlerden, hakemlerin de yazarlardan gizli tutulması anlamına gelmektedir.
Makaleler, hakemlerin değerlendirmesine Dergi Park sisteminden iletilmektedir.
Hakemlerin, değerlendirdikleri makalenin alanlarına katkısı ve makalenin yayımlanabilir olup olmadığına ilişkin kararları ve bu kararlarına ilişkin gerekçelerini içeren bir form doldurmaları gerekmektedir.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’nin hakemlerinin etik sorumlulukları ve rolleri aşağıda belirtildiği gibidir:
• Hakemlerin yalnızca uzmanlık alanlarına ilişkin makalelere hakemlik yapmaları gerekmektedir.
• Hakemlerden çıkar çatışmaları bulunmayan makalelere hakemlik yapmayı kabul etmeleri beklenmektedir. Hakemler herhangi bir çıkar çatışması fark ettiklerinde editörü bilgilendirmeli ve ilgili makalenin hakemliğini yapmayı reddetmelidirler.
• Hakemler makaleleri yansız ve nesnel olarak değerlendirmelidirler.
• Hakemlerin değerlendirdikleri makalelere ilişkin Hakem Değerlendirme Formu’nu doldurmaları gerekmekte, çift taraflı kör hakemlik sürecine zarar vermemek için formlarda isimlerini belirtmemeleri beklenmektedir.
• Hakemlerin değerlendirdikleri makalenin yayımlanabilir olup olmadığına ilişkin kararları ile kararlarına ilişkin gerekçelerini de bu formda belirtmeleri gerekmektedir.
• Hakemlerin önerilerinde kullandıkları üslubun kibar, saygılı ve bilimsel olması gerekmektedir. Hakemler saldırgan, saygısız ve öznel kişisel yorumlardan kaçınmalıdırlar. Hakemlerin bu tür bilimsel olmayan yorumlarda bulundukları tespit edildiğinde yorumlarını yeniden gözden geçirmeleri ve düzeltmeleri için editör ya da editörler kurulu tarafından kendileriyle iletişime geçilebilmektedir.
• Hakemlerin kendilerine verilen süre içerisinde değerlendirmelerini tamamlamaları gerekmekte ve burada belirtilen etik sorumluluklara uymaları beklenmektedir.
• Hakemler, inceledikleri bir makalede intihal veya intihal girişimi sayılabilecek noktalar gördüklerinde yazıyı hemen reddetmeli ve gerekçelerinde durumu belirtmelidirler.


Editör
Editörün ‘Yayın Etiği Komitesi’nin (Committe on PublicationEthics - COPE (https://publicationethics.org/)) yayınlamış olduğu ‘COPE Dergi Editörleri için Etik Davranışlar ve En İyi Uygulamalar Kılavuzu’ (COPE Code of Conduct and Best Practice Guidelines for Journal Editors (https://publicationethics.org/files/Code_of_conduct_for_journal_editors_Mar11.pdf)) ve ‘COPE Dergi Editörleri için En İyi Uygulamalar Kılavuzu’nda (COPE Best Practice Guidelines for Journal Editors (https://publicationethics.org/files/u2/Best_Practice.pdf)) yer alan ve aşağıda listelenen etik sorumluluklara uyması gerekmektedir.
Editör dergide basılan tüm makalelerden sorumludur. Editörün etik görevleri ve sorumlulukları aşağıdaki gibidir:


Genel Sorumluluklar
• Editör derginin niteliğinin artırılması ve gelişimine katkıda bulunmak için çaba sarf etmekle yükümlüdür.
• Editörün, yazarların ifade özgürlüğünü desteklemesi gerekmektedir.
Okuyucularla İlişkiler
• Editörün, dergide hakem değerlendirmesinin gerekli olmadığı bölümlerin (editöre mektup, davetli yazılar, konferans duyuruları vb.) açıkça belirtildiğinden emin olması gerekmektedir.
• Editörün yayımlanan makalelerin dergi okuyucularının bilgi ve becerileriyle uyumlu olabilmesi için çaba sarf etmesi gerekmektedir.
Hakemlerle İlişkiler
• Editör, hakemlerin bilgi ve uzmanlıklarına uygun makaleleri değerlendirmelerini istemelidir. Böylece makalelerin alanında uzman kişilerce uygun bir şekilde değerlendirilmesi sağlanmalıdır.
• Editör, hakemlerin bir makaleyi değerlendirmeden önce makaleye ilişkin çıkar çatışmaları bulunmadığını belirtmelerini talep etmekle yükümlüdür.
• Editörün, hakemden istenenleri, değerlendirme sürecine ilişkin bilgileri hakemlere iletmesi gerekmektedir.
• Editör, hakem değerlendirme sürecinin çift taraflı kör hakemlik ile sürdürüldüğünden emin olmalı ve yazarlara hakemleri, hakemlere de yazarları ifşa etmemelidir.
• Editör, hakemleri zamanlama ve performanslarına göre değerlendirmelidir.
• Editör, hakemlere ilişkin bir veri tabanı oluşturmalı ve hakemlerin performansına göre veri tabanını güncellemelidir.
• Editör, kaba ve niteliksiz yorumlarda bulunan ya da geç dönen hakemleri hakem listesinden çıkarmalıdır.
• Editör, hakem listesini hakemlerin uzmanlık alanlarına göre sürekli yenilemeli ve genişletmelidir.


Yazarlarla İlişkiler
• Editör, yazarlara kendilerinden ne beklendiğine ilişkin yayım ve yazım kuralları ile örnek şablonu gerektiğinde güncellemelidir.
• Editör, dergiye gönderilen makaleleri dergi yazım kuralları, çalışmanın önemi, özgünlüğü açısından değerlendirmeli ve makaleyi ilk gönderim sürecinde reddetme kararı alırsa, yazarlara bunun nedenini açık ve yansız bir şekilde iletmelidir. Bu süreçte makalenin dilbilgisi, noktalama, yazım kuralları (kenar boşlukları, uygun şekilde referans gösterme, vb.) açısından tekrar gözden geçirilmesi gerektiğine karar verilirse, yazarlar bu konuda bilgilendirilmeli ve gerekli düzeltmeleri yapabilmeleri için kendilerine zaman tanınmalıdır.
• Makalelerde gönderim ve yayıma kabul tarihleri yer almalıdır.
• Yazarların makalelerinin durumuna ilişkin bilgi talebi olduğunda çift taraflı kör hakemlik sürecini bozmayacak şekilde yazarlara makalelerinin durumuna ilişkin bilgi verilmelidir.
Editörler Kurulu ile İlişkiler
• Editör, yeni editörler kurulu üyelerine yayım ve yazım kurallarını iletmeli ve kendilerinden beklenenleri açıklamalıdır.
• Editör, editörler kurulu üyelerine yayım ve yazım kurallarının en güncel halini iletmelidir.
• Editör, editörler kurulu üyelerini değerlendirmeli ve derginin gelişimine aktif olarak katılım gösterecek üyeleri editörler kuruluna seçmelidir.
• Editör, editörler kurulu üyelerini aşağıda yer alan rolleri ve sorumluluklarına ilişkin bilgilendirmelidir.
- Derginin gelişimini desteklemek.
- Kendilerinden istendiğinde uzmanlık alanlarına ilişkin derlemeler yapmak.
- Yayım ve yazım kurallarını gözden geçirmek ve iyileştirmek.
- Derginin işletiminde gerekli sorumlulukları yerine getirmek.


Yayıncı
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü tarafından yayımlanmaktadır. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü kamu yararını gözeten ve kâr amacı gütmeyen bir kamu eğitim kuruluşudur.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 1987 yılından bu yana, yayın kurulu ya da editörler kurulu yönetiminde sosyal bilimler alanının en köklü dergilerinden olarak bilimsel gelişmeye olan katkısını Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yönetim Kurulu’nun yönetsel desteği ile sürdürmüştür.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Editörler Kurulu’nu, Çukurova Üniversitesi’nde Sosyal Bilimler alanından farklı Fakültelerde görev yapan öğretim üyeleri oluşturur. Editörler Kurulu üyeleri, bilim dalları gözetilerek görevlendirilir. Editörler Kurulu başkanı olarak bir editör ve alan editörleri belirlenir. Ayrılan üyenin yerine yeni üye görevlendirilir. Süresi dolan üyenin süresi uzatılabilir. Editör, makalenin konusuna göre, gerekli olduğunda Editörler Kurulu üyesi olmayan öğretim üyelerine alan editörü olarak incelemesi için makale gönderebilir.
Yayıncının etik sorumlulukları aşağıdaki gibidir:
• Yayıncı, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’nde makale yayımlama sürecinde karar merciinin ve hakemlik sürecinin editörün sorumluluğu olduğunu kabul eder.
• Yayıncı derginin web sayfasında derginin açık, elektronik ve ücretsiz erişimini sağlar.

İntihal ve Etik Dışı Davranışlar
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’ne gönderilen tüm makaleler basılmadan önce IThenticate (http://www.ithenticate.com/) ya da Turnitin (https://www.turnitin.com/) yazılım programı ile taranmaktadır. Benzerlik oranı %20 ve altında olan makaleler yayına kabul edilir. Bu oranı aşan makaleler ayrıntılı olarak incelenir ve gerekli görülürse gözden geçirilmesi ya da düzeltilmesi için yazarlara geri gönderilir, intihal ya da etik dışı davranışlar tespit edilirse yayımlanması reddedilir.
Aşağıda etik dışı bazı davranışlar listelenmiştir:
• Çalışmaya fikren katkıda bulunmayan kişilerin yazar olarak belirtilmesi.
• Çalışmaya fikren katkıda bulunan kişilerin yazar olarak belirtilmemesi.
• Makale yazarın yüksek lisans/doktora tezinden ya da bir projeden üretilmişse bunun belirtilmemesi.
• Dilimleme yapılması yani, tek bir çalışmadan birden fazla makale yayımlanması.
• Gönderilen makalelere ilişkin çıkar çatışmalarının bildirilmemesi.
• Çift taraflı kör hakemlik sürecinin deşifre edilmesi.


İletişim:sbedergi@cu.edu.tr; nryilmaz@cu.edu.tr

Tamamen ücretsizdir.

Citation Indexes

TR Dizin

İmtiyaz Sahibi (Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Adına)

Hüseyin Güler
Hüseyin GÜLER
Econometric and Statistical Methods, Statistics

Editör

Mustafa Yaşar
Mustafa YAŞAR
Psychological Counseling Education, Adult Education, Early Childhood Education, Educational Psychology

Mizanpaj Editörü

Mustafa Can Kızgındemir
Mustafa Can KIZGINDEMIR
Information Systems User Experience Design and Development, Visual Communication Design, Graphic Design, Video Design, Web Design

Son Okuyucu

Ali Koçak
Ali KOÇAK
Psychology of Religion

Alan Editörü

C. Hakan Çuhadar
C. Hakan ÇUHADAR
Music, Interpretation in Western Classical Music, Theories of Music, Musicology and Ethnomusicology
Marella Bodur Ün
Marella BODUR ÜN
Comparative Political Movement, Gender and Politics, Political Sociology, European Union-Turkiye Relations, Globalisation, International Relations Theories
Engin Çetin
Engin ÇETIN

*
Turkish Language and Literature, Old Turkic Language (Orhon, Uyghur, Karahan), Historical North East Turkish Language (Khwarezm, Kipchak, Chagatai)
Ebru Özgür Güler
Ebru ÖZGÜR GÜLER
Econometric and Statistical Methods, Quantitative Decision Methods
Default avatar
Nurcihan ÖZDOĞAN
Equity and Trusts Law
Default avatar
Nurcihan DALCI ÖZDOĞAN
Law and Legal Studies, Contract Law, Private Law and Civil Obligations (Other)
Default avatar
Ebru KAYA

Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi İngiliz Dili Eğitimi anabilim Dalından mezun olduktan sonra aynı üniversitenin Sosyal bilimler Enstitüsüne bağlı olarak İngiliz Dili eğitimi ana bilim dalında Yüksek lisans ve doktora programlarını tamamladım. Mezun olduktan sonra 3 yıl MEB okullarında çalıştım. Daha sonra Çukurova Üniversitesi Yabancı Diller merkezinde öğretim görevlisi olarak çalıştım. Şimdi Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi İngiliz Dili Eğitimi anabilim dalında Dr. öğretim üyesi olarak çalışmaktayım. İngilizce öğretmeni yetiştirme, araştırma yöntemleri, mesleki gelişim ve öğretmenlik uygulaması ilgilendiğim ve araştırma yaptığım konuların arasında yer almaktadır. 
English As A Second Language
Default avatar
Ayten Pınar BAL
Education, Curriculum and Instration , Mathematics Education
Nuran Öztürk
Nuran ÖZTÜRK
Turkish Islamic Literature, Classical Turkish Literature of Ottoman Field
Fehime Yeşim Gürani
Fehime Yeşim GÜRANI
Built Environment and Design, Interior Architecture , Sustainable Architecture
Fatma Şahin
Fatma ŞAHIN
Archaeological Science, Ceramics in Archeology, Early Bronze Age Archeology, Neolithic Age Archeology, The Archaeology of Middle Bronze Age
Aydın Çam
Aydın ÇAM

Çukurova Üniversitesi İletişim Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Aydın Çam; Çukurova Bölgesi sinema tarihi, piyasa düzenlemeleri, enformel film ekonomisi ve sinema kültürel mirası üzerine yaptığı çalışmalarla öne çıkmaktadır. Araştırmaları Yeni Sinema Tarihi, sinema salonları, sinemaya gitme alışkanlıkları, yerel film yapımı ve dağıtımı ile arşivleri üzerine odaklanmaktadır. HoMER Network üyesidir ve AB tarafından finanse edilen sinema mirası projesi “Kültürel Miras Olarak Sinema İçin Diyalog: Sınırlar-Arası Diyalog Yoluyla Adana’da Sinemaların Somut Olmayan Kültürel Miras Olarak Kimliklendirilmesi, Tanınması ve Topluluk Temelli Envanterinin Çıkarılması”nın koordinatörüdür.
Cinema Sociology, Cinema History
Birsel Aybek
Birsel AYBEK

Doç. Dr. Birsel Aybek, 1973 yılında Malatya'da doğdu. İlk ve orta öğrenimini Malatya'da tamam ladı. 1996'da Çukurova Üniversitesi Eğitim Programları ve Öğretim Anabilim Dalın' da lisans öğrenimini, 2000 yılında Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde yüksek lisansını, 2006 yılında ise Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde doktora eğitimini tamamladı. 1998 yılında Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Bölümünde öğretim görevlisi olarak göreve başlayan Aybek, halen aynı üniversitede doçent olarak görev yapmaktadır. Aynı zamanda, 2016-2020 yılları arasında Eğitim Fakültesi dekan yardımcılığı idari görevini yürütmüştür. Aybek  2022 yılından beri  Çukurova Üniversitesi Eğitim ve Öğretimden sorumlu öğrenci dekanı olarak görev yapmaktadır. Aybek, aynı zamanda Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi senato temsilci üyesidir.
Program geliştirme, disiplinlerarası öğretim, eleştirel düşünme, eğitim teknolojisi, medya-okuryazarlığı, öğrenme-öğretme süreci, öğretmen yetiştirme, eğitimde etik  gibi birçok konu üzerinde çalışmalar yapan ve lisansüstü tezleri yöneten Aybek'in yurtiçi ve yurtdışı kongrelerde sunulmuş 91 bildirisi, ulusal ve uluslararası dergilerde yayınlanmış 66 makalesi, yazılmış iki bilimsel kitabı, 2 çeviri kitabı ve 3 kitap bölümü ve kurum içi -dışı yapılmış bir çok projesi bulunmaktadır. Ayrıca akademisyenin alanıyla ilgili birçok kurum ve kuruluşlarda vermiş olduğu çok sayıda konferansı, semineri ve eğitimi bulunmaktadır. 
Education
Fatma Engin Alpat
Fatma Engin ALPAT

fashion design, textile printing design, A+fashion merchandising, A+fashion marketing, garment technical drawing, semiological analysis of art, history of contemporary fashion. Art deco, Bauhaus and Art nouveau art movements. A+fashion brand management, trend analysis,.
Illustration, Design, Textile and Fashion Design
Default avatar
Almıla BURGAÇ ÇIL
International Economics

İstatistik Editörü

Ebru Özgür Güler
Ebru ÖZGÜR GÜLER
Econometric and Statistical Methods, Quantitative Decision Methods

Dil Editörü

Mustafa Mavaşoğlu
Mustafa MAVAŞOĞLU
Applied Linguistics and Educational Linguistics
Sibel Aybek
Sibel AYBEK
English As A Second Language, Corpus Linguistics, Applied Linguistics and Educational Linguistics
Default avatar
Nihat YAVUZ

1993 yılında beri Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Alman Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı'nda öğretim Üyesi
German Language, Literature and Culture

Yayın Editörü

Fehime Yeşim Gürani
Fehime Yeşim GÜRANI
Ecology, Sustainability and Energy, Built Environment and Design, Interior Architecture , Architectural Heritage and Conservation