Research Article

21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ

Volume: 27 Number: 3 September 15, 2025
EN TR

21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ

Abstract

Bu çalışma, Rusya- Çin ilişkilerinde tarihsel ve güncel bağlamda iş birliği alanlarını ve bu iş birliklerini sınırlayan unsurları ele alırken, küresel ve bölgesel gelişmelerin bu ilişkilere yansımasını incelemektedir. 19. yüzyıldan itibaren şekillenen tarihsel süreçte, iki ülke arasındaki ilişkiler zaman zaman ideolojik ayrışmalar, güvensizlikler ve çıkar çatışmaları ile belirlenmiş; zaman zaman ise ortak tehdit algıları ve stratejik hedefler doğrultusunda iş birliği zeminine oturmuştur. Sovyetler Birliği'nin dağılması sonrasındaki yeni jeopolitik ortam, Moskova ve Pekin’i çok kutuplu bir uluslararası düzen arayışında ortak bir zeminde buluşturmuştur. Çalışmada, Rusya-Çin ilişkilerinin tarihi arka plan bilgisine kısaca yer verilmiştir ancak özellikle 21. yüzyılda giderek artan bir şekilde karşılıklı yakınlaşma eğilimindeki Rusya-Çin ilişkileri detaylandırılarak bir değerlendirme yapılmıştır. Çalışmada, aktörlerin davranışlarının karşılıklı olarak birbirinden etkilendiğini öne süren “karşılıklı bağımlılık” teorisinden istifade edilmiş ve iki ülke ilişkileri bu minvalde ele alınmıştır. Bulgular, çok kutuplu dünya savunusu, ABD hegemonyasına karşı ortak tavır, uluslararası platformlarda ortak hareket etme çabalarının, iki ülkenin Batı merkezli uluslararası düzene alternatif oluşturma gayretini ve iş birliklerini yansıttığını göstermektedir, diğer taraftan ekonomik ilişkilerdeki asimetri, tarihsel güvensizlikler ve Orta Asya’daki çıkar çatışmaları iş birliklerini sınırlandırmaktadır. Bu çerçevede, birçok iş birliği alanının varlığına rağmen, bu iş birliklerinin belli sınırlılıklar içinde hayata geçirilebildiği, ikili ilişkilerin bölgesel ve küresel değişimlere bağlı olarak değişken ve grift bir yapıda ilerlediği, ortak çıkarların ya da çıkar çatışmalarının bölgesel ve küresel güç dengelerini yakından ilgilendirdiği değerlendirilebilir.

Keywords

Supporting Institution

There is no supporting institution

Ethical Statement

Ethics committee approval was not required for this article.

Thanks

The authors have no acknowledgments to declare.

References

  1. Abay, E. G. (2023). Yaptırımların ardından Rusya ile Çin arasındaki ekonomik ilişkiler derinleşiyor. Anadolu Ajansı. https://www.aa.com.tr/tr/ekonomi/yaptirimlarin-ardindan-rusya-ile-cin-arasindaki-ekonomik-iliskiler-derinlesiyor/3016704
  2. Akman, H. (2015). The relations between Russia and China after the Cold War. Eurasian Academy of Sciences Eurasian Studies / Avrasya Çalışmaları (2), 1-28. doi:http://dx.doi.org/10.17740/eas.eus.2015‐V2‐01
  3. Armaoğlu, F. (2017). 20.Yüzyıl Siyasi Tarihi (1914-1995). İstanbul: Timaş Yayınları.
  4. Aydoğan, S. (2021). Rusya ve Çin'i Şangay İşbirliği Örgütü'nün oluşumuna götüren sebepler. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 22 (3). doi:10.53443/anadoluibfd.979690
  5. Umut, B., (2018). Sovyet-Çin uyuşmazlığını anlamak: 20. Kongre’den 1963 Parti Mektuplarına, The Turkish Yearbook of International Relations, (49), 89-115. doi: 10.1501/Intrel_0000000318
  6. China and Russia highlight ‘tectonic shifts in global politics’. (2024). Aljazeera. https://www.aljazeera.com/news/2024/7/4/china-and-russia-highlight-tectonic-shifts-in-global-politics a
  7. Fong, C., & Maizland, L. (2024). China and Russia: exploring ties between two authoritarian powers. Council of Foreign Relations. https://www.cfr.org/backgrounder/china-russia-relationship-xi-putin-taiwan-ukraine
  8. Freeman, C., Glants, M., & Markey, D. (2024). China, Russia See SCO at counterweight to NATO but India is ambivalent. United States Institute of Peace. https://www.usip.org/publications/2024/07/china-russia-see-sco-counterweight-nato-india-ambivalent

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

International Relations (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 15, 2025

Submission Date

April 7, 2025

Acceptance Date

May 30, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 27 Number: 3

APA
Ketenci, A. (2025). 21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 27(3), 1270-1294. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1671501
AMA
1.Ketenci A. 21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ. DEU Journal of GSSS. 2025;27(3):1270-1294. doi:10.16953/deusosbil.1671501
Chicago
Ketenci, Ayşegül. 2025. “21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 27 (3): 1270-94. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1671501.
EndNote
Ketenci A (September 1, 2025) 21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 27 3 1270–1294.
IEEE
[1]A. Ketenci, “21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ”, DEU Journal of GSSS, vol. 27, no. 3, pp. 1270–1294, Sept. 2025, doi: 10.16953/deusosbil.1671501.
ISNAD
Ketenci, Ayşegül. “21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 27/3 (September 1, 2025): 1270-1294. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1671501.
JAMA
1.Ketenci A. 21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ. DEU Journal of GSSS. 2025;27:1270–1294.
MLA
Ketenci, Ayşegül. “21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 27, no. 3, Sept. 2025, pp. 1270-94, doi:10.16953/deusosbil.1671501.
Vancouver
1.Ayşegül Ketenci. 21. YÜZYILDA İŞ BİRLİKLERİ VE SINIRLILIKLAR EKSENİNDE RUSYA-ÇİN İLİŞKİLERİ. DEU Journal of GSSS. 2025 Sep. 1;27(3):1270-94. doi:10.16953/deusosbil.1671501