Research Article

COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ

Volume: 23 Number: COVID-19 ÖZEL SAYISI March 28, 2022
EN TR

COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

İnsanlığın elde ettiği bilimsel ve teknolojik birikimlerinden dolayı 21.yy’da bir virüsle baş edememesi pek muhtemel değildi. Ancak 2020 yılı tüm dünyaya yayılan Covid-19 pandemisi ile mücadele etmekle geçmiştir. Ülkelerin uyguladığı tüm tedbirler sadece virüsün belli bir süre yayılmasını önlemiştir. Virüsün etkinliğini kaybedebilmesi için en etkili yol şimdilik aşılar olarak gözükmektedir. Ancak yeterli ve dengeli bir aşılama yapılmadığı takdirde, bu durum pandeminin uzun süre devam etmesine neden olabilecektir. Bu çalışmada Covid-19 aşılarının kamu maliyesi açısından küresel kamusal mallar sınıfına dahil edilerek tedarik sorununun daha etkin ve insani bir şekilde çözülebileceği irdelenmiştir. Çalışmada öncelikle piyasa başarısızlıklarından olan kamu malları kavramı ve devamında küresel kamusal malların temel felsefesi ortaya konulmuştur. Daha sonra Covid-19 pandemisinin küresel ölçekte etkileri ele alınıp, küresel kamusal mallardan sağlık sınıfına dahil olduğu belirtilmiştir. Pandeminin dünyada sosyoekonomik tahribatları ve yıkıcı etkileri veriler ışığında ortaya konulmuştur. Sonuç olarak Covid-19 aşılarının özel mal yerine küresel kamu malı olarak kabul edilmesinin pandeminin etkilerinin en aza indirilmesinde en etkili yöntemlerden biri olacağı sonucuna varılmıştır.

Keywords

References

  1. AA (2020), “BM Genel Sekreteri Guterres: Aşı Kovid-19 salgınının neden olduğu hasarı geri almayacak”, Anadolu Ajansı, 03.12.2020 (Erişim: https://www.aa.com.tr/tr/dunya/bm-genel-sekreteri-guterres-asi-kovid-19-salgininin-neden-oldugu-hasari-geri-almayacak/2064770).
  2. BBC News Türkçe (2021), Covid aşısı: Dünyada herkesin aşılanması ne kadar sürecek? 07.04.2021 (Erişim: https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-56614031)
  3. Conceição, P. (2003), Assessing the Provision Status of Global Public Goods , Providing Global Public Goods, Ed. Inge Kaul, Pedro Conceição, Katell Le Goulven, Ronald U. Mendoza, The United Nations Development Programme, New York Oxford.
  4. Çalışkan, A., Dayıoğlu Erul, R. (2021). Koronavirüs Krizinden Çıkışta Türkiye’de Alınan Ekonomik Önlemler ve Kamu Politikalarını Önemi, Vergi Raporu, 256, (35-58).
  5. Demir O., Esen A. (2021), Covid 19’un Yıkıcı Ekonomik Etkileri ve Türkiye Ekonomisinde Dönüşüm İhtiyacı, Journal Of Emerging Economies And Policy 2021 6(1) 88-105.
  6. Gavi (2021), COVAX Aşı Uygulaması (Erişim: https://www.gavi.org/covax-vaccine-roll-out).
  7. Gedik, M.E. (2020), Küresel Kamusal Mallar: Sağlık ve Salgın Hastalıklar Örneği, Selçuk Zirvesi 2. Uluslararası Sosyal Bilimler Kongresi Tam Metin Kitabı, (Ed. Gürçay, G. ve Manafidizaji, K.). Konya. 7 Haziran 2020 Ubak Yayınevi, s.146-157.
  8. Gruber, J. (2016), Public Finance and Public Policy, Fifth Edition, Worth Publishers, USA.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Economics

Journal Section

Research Article

Authors

Publication Date

March 28, 2022

Submission Date

May 30, 2021

Acceptance Date

November 19, 2021

Published in Issue

Year 2022 Volume: 23 Number: COVID-19 ÖZEL SAYISI

APA
Kete, H. (2022). COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 23(COVID-19 ÖZEL SAYISI), 99-120. https://doi.org/10.31671/doujournal.945035
AMA
1.Kete H. COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ. Doğuş Üniversitesi Dergisi. 2022;23(COVID-19 ÖZEL SAYISI):99-120. doi:10.31671/doujournal.945035
Chicago
Kete, Halil. 2022. “COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ”. Doğuş Üniversitesi Dergisi 23 (COVID-19 ÖZEL SAYISI): 99-120. https://doi.org/10.31671/doujournal.945035.
EndNote
Kete H (March 1, 2022) COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ. Doğuş Üniversitesi Dergisi 23 COVID-19 ÖZEL SAYISI 99–120.
IEEE
[1]H. Kete, “COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ”, Doğuş Üniversitesi Dergisi, vol. 23, no. COVID-19 ÖZEL SAYISI, pp. 99–120, Mar. 2022, doi: 10.31671/doujournal.945035.
ISNAD
Kete, Halil. “COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ”. Doğuş Üniversitesi Dergisi 23/COVID-19 ÖZEL SAYISI (March 1, 2022): 99-120. https://doi.org/10.31671/doujournal.945035.
JAMA
1.Kete H. COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ. Doğuş Üniversitesi Dergisi. 2022;23:99–120.
MLA
Kete, Halil. “COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ”. Doğuş Üniversitesi Dergisi, vol. 23, no. COVID-19 ÖZEL SAYISI, Mar. 2022, pp. 99-120, doi:10.31671/doujournal.945035.
Vancouver
1.Halil Kete. COVID-19 PANDEMİSİ İLE MÜCADELEDE AŞILARIN KÜRESEL KAMUSAL MAL ÇÖZÜMÜ OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ. Doğuş Üniversitesi Dergisi. 2022 Mar. 1;23(COVID-19 ÖZEL SAYISI):99-120. doi:10.31671/doujournal.945035

Cited By