Research Article

Siyasal Kuram ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière

Number: 85 July 20, 2025
EN TR

Siyasal Kuram ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière

Abstract

Siyasal kuram geleneği Antik Yunan düşüncesinden başlayarak eğitim ve siyasal rejimler arasındaki ilişkiye ayrıcalıklı bir yer vermiş, eğitsel pratiklerin özellikle demokrasinin gelişimine nasıl katkıda bulunabileceği üzerine sayısız eseri literatüre kazandırmıştır. Benzer bir biçimde eleştirel pedagoji disiplini de bu konuya titizlikle yaklaşmış, ancak siyaset kuramından farklı olarak demokratik uygulamaların eğitim alanını nasıl geliştireceği sorusuna odaklanmıştır. Bu tematik ortaklık çerçevesinde birbirlerini gerek yöntemsel gerekse kuramsal olarak tamamlama potansiyeli apaçık olan bu iki disiplin, günümüzde dahi ayrışan akademik çevreler tarafından ele alınmaktadır. Bu çalışmanın amacı her iki alanda da geçtiğimiz yıllarda çok sayıda araştırmaya konu olan Jacques Rancière’i merkeze alarak eleştirel pedagoji alanında yürütülen tartışmaları siyaset kuramı araştırmacılarına tanıtmaktır. Bu hedef doğrultusunda çalışma öncelikle eleştirel pedagojinin eğitim-demokrasi ilişkisinde önemli yapı taşları olarak gördüğü üç düşünür olan Rousseau, Kant ve Marx’a yönelik analizlerine kısaca değinecek, Aydınlanma döneminin eğitim anlayışında açığa çıkan özgürleşme sorunsalının nasıl çelişkili bir biçimde ele alındığına odaklanacaktır. Ardından bu sorunsalın Rancière’in demokrasi kuramında nasıl tezahür ettiğine dönecek ve bu konuda eleştirel pedagoji araştırmalarının ortaya koyduğu son derece zengin literatürü analitik bir biçimde sunacaktır.

Keywords

References

  1. Arendt, H. (1977). The crisis in education. H. Arendt (Ed.), Between Past and Future: Eight Exercises in Political Thought içinde (ss. 173-196). New York: Penguin Books.
  2. Aristotle (1995). Politics. (E. Baker, Çev.). Oxford: Oxford University Press.
  3. Bloom, A. (1978). The education of democratic man: Émile. Daedalus, 107(3), 135-153.
  4. Biesta, G. (2006). Beyond learning: Democratic education for a human future. London: Routledge.
  5. Biesta, G. (2010a). The new logic of emancipation: The methodology of Jacques Rancière. Educational Theory, 60(1), 39-59.
  6. Biesta, G. (2010b). Learner, student, speaker: Why it matters how we call those we teach. Educational Philosophy and Theory, 42(5-6): 540-552
  7. Biesta, G. (2017). Don’t be fooled by the ignorant schoolmaster: On the role of the teacher in emancipatory education. Policy Futures in Education, 15(1), 52-73.
  8. Chambers, S. A. (2013). Jacques Rancière’s lesson on the lesson. Educational Philosophy and Theory, 45(6), 637-646.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Political Science (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

July 20, 2025

Submission Date

February 1, 2025

Acceptance Date

July 17, 2025

Published in Issue

Year 2025 Number: 85

APA
Birler, Ö. (2025). Siyasal Kuram ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 85, 139-152. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1631236
AMA
1.Birler Ö. Siyasal Kuram ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;(85):139-152. doi:10.51290/dpusbe.1631236
Chicago
Birler, Ömür. 2025. “Siyasal Kuram Ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, nos. 85: 139-52. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1631236.
EndNote
Birler Ö (July 1, 2025) Siyasal Kuram ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 85 139–152.
IEEE
[1]Ö. Birler, “Siyasal Kuram ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, no. 85, pp. 139–152, July 2025, doi: 10.51290/dpusbe.1631236.
ISNAD
Birler, Ömür. “Siyasal Kuram Ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 85 (July 1, 2025): 139-152. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1631236.
JAMA
1.Birler Ö. Siyasal Kuram ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;:139–152.
MLA
Birler, Ömür. “Siyasal Kuram Ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, no. 85, July 2025, pp. 139-52, doi:10.51290/dpusbe.1631236.
Vancouver
1.Ömür Birler. Siyasal Kuram ve Eleştirel Pedagojinin Kesişim Noktası: Jacques Rancière. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025 Jul. 1;(85):139-52. doi:10.51290/dpusbe.1631236