Research Article

Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi

Volume: 14 Number: 28 November 29, 2025
EN TR

Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi

Abstract

Mesleki gelişim, öğretmenlerin hizmet içindeyken öğrenme çıktılarını artırmak, öğretim süreçlerini niteliksel olarak geliştirmek ve eğitim etkililiğini sağlamak amacıyla yürüttükleri formal ve informal öğrenme, gelişim ve ilerleme faaliyetlerini kapsayan geniş kapsamlı bir kavramdır. Bu nedenle öğretmenlik mesleğinin niteliğini artırmada temel bir unsur olan mesleki gelişim, günümüzde her geçen gün daha fazla önem kazanmaktadır. Bu bağlamda çalışmanın amacı, öz-belirleme kuramı çerçevesinde mesleki gelişime yönelik öğretmen görüşlerinin belirlenmesidir. Araştırma nitel araştırma desenlerinden olgubilim şeklinde tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu ilkokul, ortaokul ve lise kademelerinde çalışan 21 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırma verileri yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Araştırma verileri içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Araştırma verilerine göre öğretmenler mesleki gelişim kavramını, araştırmacı olma, kendini yenileme, sürekli gelişim içerisinde olma gibi kavramlar ile açıklamışlardır. Ayrıca katılımcıların mesleki gelişim konusunda istekli oldukları bunun için lisansüstü eğitim yapma, dijitalleşen dünyaya uyum sağlayabilme adına dijital içerikler üretebilme ve bunları öğretim süreçlerine adapte edebilme gibi konularda farklılık arayışları içerisinde oldukları sonucuna varılmıştır. Elde edilen sonuçlara bağlı olarak mesleki gelişim konusunda iyi bir planlama yapılması, gerekli manevi ve maddi desteğin sağlanması gibi önerilerin dikkate alınması gerektiği söylenebilir.

Keywords

References

  1. Abazaoğlu, I. (2014). Dünyada öğretmen yetiştirme programları ve öğretmenlere yönelik mesleki gelişim uygulamaları. Electronic Turkish Studies, 9(5), 1-46.
  2. Andersen, SM, Chen, S., & Carter, C. (2000). Temel insan ihtiyaçları: Sosyal bilişi alakalı kılmak. Psikolojik Sorgulama Dergisi, 11(4), 269-275.
  3. Aslanargun, E. ve Atmaca, T. (2017). Öğretmenlerin mesleki gelişim ihtiyaç ve beklentilerinin belirlenmesi. Asya Öğretim Dergisi, 5(2), 50-64.
  4. Atal, D. ve Sancar, R. (2021). Öğretmenlerin mesleki gelişimlerine odaklanan araştırmalar ne söylüyor?. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(1), 166-186.
  5. Bayrakçeken, S., Samancı, O., Canpolat, N. ve Doymuş, K. (2021). Motivasyon ve başarı: Öz belirleme kuramı temelinde öğrenciler öğrenmeye nasıl motive edilebilir?. Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 2(66), 482-505.
  6. Borko, H., Jacobs, J., & Koellner, K. (2010). Contemporary approaches to teacher professional development. International Encyclopedia of Education, 7(2), 548-556.
  7. Boydak Özan, M., Polat, H. ve Şener, G. (2014). Sınıf öğretmenlerinin mesleki gelişim eğitimlerine ilişkin görüşlerinin belirlenmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(20), 167-180.
  8. Brookfield, S. D. (1995). Becoming a critically reflective teacher. Jossey-Bass.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Education Management

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

November 28, 2025

Publication Date

November 29, 2025

Submission Date

May 31, 2025

Acceptance Date

July 21, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 14 Number: 28

APA
Özdemir, G., Şahin, S., & Azrak, A. (2025). Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi, 14(28), 103-120. https://doi.org/10.55605/ejedus.1709613
AMA
1.Özdemir G, Şahin S, Azrak A. Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi. 2025;14(28):103-120. doi:10.55605/ejedus.1709613
Chicago
Özdemir, Gökçe, Sevilay Şahin, and Adem Azrak. 2025. “Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi”. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi 14 (28): 103-20. https://doi.org/10.55605/ejedus.1709613.
EndNote
Özdemir G, Şahin S, Azrak A (November 1, 2025) Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi 14 28 103–120.
IEEE
[1]G. Özdemir, S. Şahin, and A. Azrak, “Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi”, Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 14, no. 28, pp. 103–120, Nov. 2025, doi: 10.55605/ejedus.1709613.
ISNAD
Özdemir, Gökçe - Şahin, Sevilay - Azrak, Adem. “Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi”. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi 14/28 (November 1, 2025): 103-120. https://doi.org/10.55605/ejedus.1709613.
JAMA
1.Özdemir G, Şahin S, Azrak A. Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi. 2025;14:103–120.
MLA
Özdemir, Gökçe, et al. “Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi”. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 14, no. 28, Nov. 2025, pp. 103-20, doi:10.55605/ejedus.1709613.
Vancouver
1.Gökçe Özdemir, Sevilay Şahin, Adem Azrak. Öz-Belirleme Kuramı Çerçevesinde Öğretmen Mesleki Gelişimi. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi. 2025 Nov. 1;14(28):103-20. doi:10.55605/ejedus.1709613