DERGİYE MAKALE / ÇALIŞMA GÖNDERMEDEN ÖNCE
Kontrol Listesi
ETIS’e makale gönderilmeden önce Makale/Çalışma Kontrol Listesi kullanılarak, makalenin dergi yazım kurallarına uygun olup olmadığı kontrol edilmelidir.
ETIS’e gönderilen makalelerin aşağıdaki unsurları sağladığından emin olunuz. Dergi yazar rehberine uygun olmayan makaleler değerlendirmeye alınmaz.
• Öncelikle çalışmanızın Derginin “Yazar Rehberi” ne uygunluğunu kontrol ediniz.
• Yazar ad(ı)ları, unvan(ı)ları, kurum adları, e-posta adresleri var mı?
• ORCID bilgis(i)leri var mı?
• Çoklu yazarı olan çalışmalarda yazar adları sıralandı mı?
• Sorumlu yazar belirtildi mi?
• Araştırma türü belirtildi mi?
• Türkçe ve İngilizce makale başlığı var mı?
• Türkçe ve İngilizce makale başlığı uzunluğu makale şablonuna uygun mu?
• Türkçe ve İngilizce Öz/Abstract IMRAD (Giriş/Introduction, Yöntem/Methodology), Bulgular ve Tartışma/Result and Discussion) yapısına göre yazıldı mı?
• Türkçe ve İngilizce anahtar kelimeler var mı? Anahtar kelimelerin sayısı makale şablonuna uygun mu?
• Tablolar, şekiller, grafikler (varsa) APA 7 ve ETIS yazım kurallarına uygun mu?
• Metin içinde yaptığınız göndermeler Kaynakça’daki künyelerle eşleşiyor mu? Ya da Kaynakça’daki künyeler metin içinde yer alıyor mu? Eksik veya hatalı metin içi atıf, gönderme veya künye var mı?
• Makalenin tamamı dilbilgisi ve bilimsel dil açısından dikkatlice kontrol edildi mi?
• Makale dosyanız Microsoft Word dokümanı dosyası biçiminde midir?
• Makalenin daha önceden yayımlanmamış ve yayımlanmak üzere herhangi bir dergiye değerlendirilmek üzere gönderilmemiş olduğundan emin misiniz?
• Makale ETIS'in yayın politikasına uygun mu?
• Etik kurul onayı gereken çalışmalarda etik kurul onayları alındı mı? Etik Kurul Onay belgeleriniz var mı?
• Çıkar çatışması olan çalışmalarda çıkar çatışması beyanınız var mı?
DERGİYE MAKALE / ÇALIŞMA GÖNDERME
ETIS’e değerlendirilmek üzere makale/çalışma gönderecek yazarlar DergiPark (https://dergipark.org.tr/tr/) üzerinden üye olarak gönderimlerini gerçekleştirmelidirler. Baş Editöre, Editör Kurulu üyelerine veya dergi iletişim e-posta adresine gönderilen makaleler resmi başvuru olarak kabul edilmemektedir.
Makalenin Hazırlanması ve Dergiye Makale/Çalışma Gönderiminde İstenen Belgeler
"Makale şablonunu indirmek için tıklayınız"
Dergiye makale/çalışma gönderimi tamamen çevrimiçi olarak gerçekleştirilmektedir. Yazarlar başvuru sürecinde ve çalışmanın DergiPark’a yüklenmesi aşamasında adım adım yönlendirilmektedir. ETIS’e makale gönderiminde yazarlardan aşağıdaki belgeler istenmektedir.
1. Kapak mektubu (İndirmek için tıklayınız)
2. Başlık sayfası (İndirmek için tıklayınız.)
3. Makalenin yazar isimsiz tam metni (Word dosyası formatında)
4. Telif Hakkı Devri ve Çıkar Çatışması Beyan Formu (Formu indirmek için tıklayınız)
5. Gereken Çalışmalarda Etik Kurul İzin Belgesi
YAZIM KURALLARI
ETIS’e gönderilecek çalışmalar aşağıdaki özelliklere göre hazırlanmalıdır:
Sayfa Düzeni: A4 Dikey, Kenar Boşlukları (Normal) (4 yandan 2,5 cm)
Sayfa Uzunluğu: "Hakemli Makaleler" bölümünde yer alması istenilen çalışmalar en fazla 10.000 kelime (Kaynakça, tablo ve şekiller dahil) olmalıdır. 10.000 kelimeyi geçen yazılar için son karar Editör Kuruluna aittir. Eleştiri/tanıtım bölümü için gönderilen yazılar ise en fazla 4000 kelime olmalıdır.
Font Ailesi ve Satır Boşlukları: Times New Roman, makale başlığı, birinci, ikinci, ve üçüncü düzey başlıklar ile tablo, şekil, grafik vb.’ne ait başlıklar APA7 kaynak gösterme biçimine göre düzenlenmelidir. Bu doğrultuda makalenin Türkçe başlığı 14 punto, düz, kalın, ortalı, İngilizce başlığı 13 punto, italik, kalın ve ortalı olmalıdır. Birinci düzey başlıklar 12 punto, düz, kalın ve ortalı olmalıdır. İkinci düzey başlıklar 12 punto, düz, kalın, sola yaslı ve üçüncü düzey başlıklar 12 punto, italik, kalın ve sola yaslı olmalıdır. Metnin tamamında paragraflar iki yana yaslı olmalıdır. Birinci düzey alt başlıklardan önce 24 nk, sonrası 6 nk boşluk bırakılmalıdır. İkinci ve üçüncü düzey başlıkların öncesi 12 nk, sonrası 6 nk boşluk bırakılmalı, metin 11 punto, “Kat (Birden çok)” 1,15 nk satır aralığı verilerek, Times New Roman yazı tipinde yazılmalıdır. Başlıktan sonraki ilk paragraf girintisiz yazılmalı, sonraki her paragraf 1 cm girintili başlamalıdır.
Her çalışma sırasıyla aşağıdaki ana başlıklardan oluşmalıdır;
Makale Başlığı
Çalışmanın başlığı, içeriğini açık şekilde yansıtmalı ve kapsayıcı nitelikte olmalıdır. Bağlaçlar hariç her kelimenin baş harfi büyük yazılmalıdır. Times New Roman, 14 punto, düz, kalın ve ortalı olmalıdır.
İngilizce Başlık
Çalışmanın başlığı ile aynı doğrultuda, çalışmanın içeriğini açık bir şekilde yansıtan ve kapsayıcı bir nitelikte bulunan İngilizce bir başlık hazırlanmalıdır. Bağlaçlar hariç her kelimenin baş harfi büyük verilmelidir. Times New Roman, 13 punto, italik, kalın ve ortalı olmalıdır.
Öz/Abstract
ETIS’te Öz yazımının da ana metnin yazımında olduğu gibi IMRAD yapısında olması beklenmektedir. Bu bağlamda Öz çalışmanın amacını, kapsamını, yöntemini (araştırma deseni, veri toplama ve veri analizi yöntemleri), sonuçlarını, öne çıkan yanlarını ve özgün değerini açık ve kısa bir şekilde yansıtmalıdır. Öz, Türkçe ve İngilizce olarak ayrı ayrı düzenlenmeli ve her iki Öz/Abstract de en fazla 250 kelimeden oluşmalıdır. Öz/Abstract metni 11 punto, italik, iki yana yaslı, Times New Roman, “En az” 12 nk satır aralığı verilerek yazılmalıdır.
ETIS’te yayımlanmak amacıyla yurt dışından gönderilen çalışmalarda yazar tarafından hazırlanamaması durumunda Türkçe Öz ve Anahtar Sözcükler Editör Kurulu tarafından yazıya eklenebilir.
Anahtar Kelimeler / Keywords
Türkçe ve İngilizce olarak iki dilde yazılmalıdır. Çalışmanın bütünlüğünü yansıtan en az 3 en çok 6 anahtar kelime belirlenmelidir. Anahtar kelimeler aralarında noktalı virgül (;) kullanılmalıdır. İlk anahtar kelimenin ilk harfi büyük diğer anahtar kelimeler ise özel isim olmadıkça küçük yazılmalıdır. 11 punto, italik, iki yana yaslı, Times New Roman, “En az” 12 nk satır aralığı verilerek yazılmalıdır.
Giriş
Hakemli yazılar bölümüne gönderilen makaleler IMRAD yapısına uygun olarak hazırlanmalıdır.
Giriş bölümünde araştırma konusunun temeli, çalışmanın bölümlerine yönelik özet bilgi, bilimsel alanyazındaki karşılığı, araştırmanın önemi, amaçları ve araştırma problemi/soruları/hipotezleri giriş kısmında detaylandırılmalıdır. Bu bölüm tek başlık altında toplanabileceği gibi farklı başlıklarla da ayrıntılandırılabilir. Metin içerisinde kalın ya da altı çizili ifadeler kullanılmamalıdır.
Araştırmanın amacı ve problemi/soruları/hipotezleri “Giriş” bölümünde alt başlık olarak sunulmalıdır (Bkz. Makale Şablonu).
Yöntem
Araştırmanın türü/deseni, evren ve örneklem/çalışma grubu seçimi, veri toplama ve veri analiz teknikleri, süreçler, kullanılan istatistiksel araçlar ve yöntemler, sınırlılıklar, gerekli olan çalışmalarda etik kurul onayı yöntem bölümünde detaylı bir şekilde sunulmalıdır. Bu bölümün çalışmanın okunabilirliği ve anlaşılırlığını artırmak amacıyla; yöntem (araştırma deseninin kaynak gösterilerek yazıldığı genel başlık) ana başlığı altında evren ve örneklem ve/veya çalışma grubu, veri toplama ve veri analizi alt başlıklarında sunulması gerekmektedir (Bkz. Makale Şablonu).
Bulgular
Araştırmada elde edilen bulgular; çalışmanın amacını ve problemini destekler nitelikte ve bütünlüğü koruyacak biçimde ilgili tablo, şekil, grafik veya resimlerle açıklanmalıdır.
Kullanılan tablo, şekil, grafik veya resimlere metin içerisinde mutlaka yönlendirme yapılmalıdır. Grafik ya da Şekil olarak verilen bulgu sunumlarının yayın kalitesi ve okunabilirlik açısından yüksek kalitede (en az 300 DPI çözünürlükte) verilmesi gerekmektedir. Tablo olarak verilen bulguların sunulmasında SPSS çıktılarının doğrudan kullanılmasından kaçınılmalıdır ve tablo, şekil, grafik, resim vb. ve başlıklandırılmaları APA 7 standartlarına uygun formatta verilmelidir.
Tartışma
Araştırmanın önemi ışığında, elde edilen bulgular alanyazın ve yazar yorumları ile tartışılmalıdır.
Sonuç
Sonuç kısmında tartışmalar ışığında ortaya çıkan ana fikirler açıklanmalıdır.
Öneriler
Çalışmanın tartışma ve sonucuna uygun önerilerde bulunulmalıdır.
Teşekkür
Araştırmanın ortaya çıkarılması aşamasında katkı sağlamış kişi veya kurumlara teşekkürler belirtilmelidir. 12 punto, kalın, sola yaslı olmalıdır.
Çıkar Çatışması
Araştırmanın yazar/ları çalışma kapsamında kişisel ve finansal çıkar çatışmasının olmadığını belirtmek zorundadır. Çıkar çatışmasına neden olacak bir durum var ise, Dergi’ye makale gönderme esnasında sorumlu yazar tarafından “Telif Hakkı Devir Formu ve Çıkar Çatışması Beyan Formu” nda ve ayrıca makalede bu durumu belirtmelidir. Çıkar çatışması yok ise, “Yazarlar arasında çıkar çatışması bulunmamaktadır” ifadesi yazılmalıdır. 12 punto, kalın, sola yaslı olmalıdır.
Maddi Destek
Çalışmayı destekleyen fon ve kuruluşların adları eklenmelidir. Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) ya da Bilimsel Araştırma Projeleri’nden (BAP) destek almış olan çalışmalarda, mutlaka destek türü belirtilmelidir. 12 punto, kalın, sola yaslı olmalıdır.
Yazarlık Katkısı
Çok yazarlı makalelerde yazarların araştırmaya katkılarına (araştırmanın planlanması, deneysel uygulamalar, verilerin toplanması ve istatistiksel analiz, makalenin yazımı) yer verilmelidir. 12 punto, kalın, sola yaslı olmalıdır.
Etik Kurul Kararları ve İzinler (12 punto, kalın, sola yaslı)
Etik kurul kararı gerektiren tüm çalışmalar için etik kurul onayı alınmalı ve izinle ilgili bilgilere (kurul adı, tarih ve sayı no) yer verilmelidir. 12 punto, kalın, sola yaslı olmalıdır. Etik Kurul izni gerektiren araştırmalar:
• Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırmalar,
• İnsan ve hayvanların (materyal/veriler dâhil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanılması,
• İnsanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar,
• Hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar,
• Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince retrospektif çalışmalar,
Yukarıda sıralananlar dışında Olgu sunumlarında “Aydınlatılmış olur/onam formu”nun alındığının; başkalarına ait ölçek, anket ve fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alındığının ve kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğunun beyan edilmesi gerekmektedir.
Örnek 1: X Üniversitesi Etik Kurulu tarafından 31.07.2022 tarihinde B90TD22 sayılı etik kurul onayı alınmıştır.
Örnek 2: X Ölçeğinin kullanımı için yazar(lar)dan (adı/ları yazılarak) e-posta vb. yoluyla izin alınmıştır.
Kaynakça
Kaynakça APA7 kaynak gösterme esasları doğrultusunda hazırlanmalıdır (Bkz. https://apastyle.apa.org/style-grammar-guidelines/references/examples). Metin içi gönderme ve atıflar tam metnin diline uygun verilmelidir. İngilizce tam metin için İngilizce dilbilgisi kuralları dikkate alınmalıdır. APA7 kaynak gösterme biçimine göre metin içi gönderme yaparken Tablo 1’de belirtilen kurallara uyulmalıdır.
Font ailesi Times New Roman ve satır aralığı 4 nk olacak şekilde verilmelidir. Girinti Word’ün paragraf düzenleme seçeneğinden “Asılı” ve “0,65 cm” olacak şekilde verilmelidir.
Açıklama notu. * Çakmak, N. (2021). Amerikan Psikoloji Derneği Yayın Rehberi’nin yedinci basımının altıncı basımıyla karşılaştırmalı anıtımı [Publication Manual of the American Psychological Association (7. bs.) başlıklı kitabın değerlendirilmesi, APA (yazar)]. Bilgi Dünyası, 22(1), 197-212. https://doi.org/10.15612/BD.2021.614
** Metin dili İngilizce olduğunda yazarlar arasındaki “ve” bağlacı yerine “&” işareti kullanılmalı ve işaretten önce virgül işareti kullanılmalıdır (Örn; Çakmak, & Baysen, 2017)
*** Metin dili İngilizce olduğunda çoklu yazarlarda “vd.” kısaltması yerine “et al.” kısaltması kullanılmalıdır (Örn; Estow et al., 2011)
Kaynakça Örnekleri
Kitap
American Psychological Association. (2020). Publication manual of the American Psychological Association (7. bs.). American Psychological Association.
Gönderme: (American Psychological Association [APA], 2020, s. 173)
American Psychological Association [APA] (2020, s. 173)
Kitap İçi Bölüm
Baysen, E., Hošková-Mayerová, Š., Çakmak, N. ve Baysen, F. (2017). Misconceptions regarding providing citations: To neglect means to take risk for future scientific research. Š. Hošková-Mayerová, F. Maturo ve J. Kacprzyk (Dizi Ed.), Studies in systems, decision and control series: mathematical-statistical models and qualitative theories for economic and social sciences içinde (Cilt 104, ss. 177-186). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-54819-7_12
Gönderme: (Baysen vd., 2017, s. 207)
Baysen vd (2017, s. 207)
Çeviri Kitap
Aronson, E., Wilson, T. D. ve Akert, R. M. (2012). Sosyal psikoloji (O. Gündüz, Çev.). Kaknüs. (Orijinal basım tarihi c2010).
Gönderme: (Aronson vd., 2010/2012, s. 12)
Aronson vd. (2010/2012, s. 12)
DOI Numarası Olan Dergi Makalesi
Baysen, F., Baysen, E. ve Çakmak, N. (2017). Lise öğrencilerinin intihal ile ilgili kavram yanılgılarının giderilmesinde Uluslararası Bakalorya Programı’nın etkisi. Bilgi Dünyası, 18(1), 29-47. https://doi.org/10.15612/BD.2017.576
Gönderme: (Baysen vd., 2017, ss. 30-32)
Baysen vd. (2017, ss. 30-32)
Tez
Çakmak, N. (2016). Lisans öğrencilerinin bilgi arama süreçleri ile ilgili kavramları, tutumları ve düşünceleri [Yayımlanmamış doktora tezi]. Ankara Üniversitesi.
Gönderme: (Çakmak, 2016, s. 365)
Çakmak (2016, s. 365)
Web Sayfası
World Health Organization. (2020, 18 Ağustos). WHO Director-General's opening remarks at the media briefing on COVID-19- 18 August 2020. https://www.who.int/dg/speeches/detail/who-director-general-s-opening-remarks-at-the media-briefing-on-covid-19---18-august-2020
Gönderme: (World Health Organisation [WHO], 2020)
World Health Organisation (WHO, 2020)
Diğer kaynak türleri ile ilgili ayrıntılı bilgiye APA7 resmî sitesinden ulaşabilirsiniz (https://apastyle.apa.org/style-grammar-guidelines/references/examples).
Ekler
Ek tablo, şekil, grafik ve resimler kaynakça sonrasında yeni bir sayfada verilmelidir. Her bir ek Ek 1., Ek 2. gibi numaralandırılmalı ve her bir ek ayrı ayrı başlıklandırılmalıdır. Ek olarak kullanılan bir unsur var ise bu unsura yönelik metin içi yönlendirmeler mutlaka verilmelidir.
Tablo ve Şekiller
Tablo, şekil, grafik, resim vb. başlık ve metin özellikleri APA7 kuralları dikkate alınarak verilmelidir. Font ailesi Times New Roman olmalıdır. Metin içinde yer verilmelidir.
Tablo, şekil, grafik, resim vb.’nin öncesinde ve sonrasında 6 nk boşluk verilmelidir.
Tablo, şekil, grafik, resim vb. başlıkları ve metin 11 punto ile verilmelidir.
Tablo, şekil, grafik, resim vb. numarası kalın (Örn. Tablo 1), başlıkları ise numaranın çift satır altında ve italik biçim ile belirtilmelidir. Örn.
Tablo 1
Tablo Başlığı
Şekil, eğer grafik ve düzenlenebilir bir formatta ise, başlık ve iç metinler 11 punto ile verilir.
Şekil ve numarası kalın (Örn. Şekil 1), başlığı şekil numarasının çift satır altında ve italik biçim ile belirtilmelidir. Örn.
Şekil 1
Şekil Başlığı
Tablo ve Şekil açıklama notları, var ise, Tablo ve Şeklin altında “Açıklama notu.” yazısı italik olmak üzere metin 11 punto ile verilir.
Başka kaynaklardan aktarılan veya uyarlanan Tablo ve/veya Şekiller için kaynakça ve telif hakkı bildirimi tablo ve/veya şekil açıklama notunda belirtilmelidir.
TELİF HAKKI DEVRİ VE ÇIKAR ÇATIŞMASI BEYANI
Yayımlanmak üzere ETIS’e gönderilen yazılar, daha önce herhangi bir şekilde yayımlanmamış veya herhangi bir yere yayımlanmak üzere gönderilmemiş özgün çalışma niteliği taşımalıdır.
Yazarlar çalışmalarının telif hakkından feragat etmeyi kabul ederek, değerlendirme için gönderimle birlikte çalışmalarının telif hakkını Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümüne devretmek zorundadır. ETIS Editör Kurulu makalenin yayımlanması konusunda yetkili kılınır. Bununla birlikte yazarların aşağıdaki hakları saklıdır;
• Patent hakları,
• Telif hakkı dışında kalan bütün tescil edilmemiş haklar,
• Çalışmayı satmamak koşulu ile kendi amaçları için çoğaltma hakkı,
• Yazarın kendi kitap ve diğer akademik çalışmalarında, kaynak göstermesi koşuluyla, çalışmanın tümü ya da bir bölümünü kullanma hakkı,
• Çalışma künyesini belirtmek koşuluyla kişisel web sitelerinde veya üniversitesinin açık arşivinde bulundurma hakkı.
ETIS’e yazı gönderecek yazarlar, "Telif Hakkı Devri ve Çıkar Çatışması Beyan Formu" belgesini doldurmalıdır. Yazarlar doldurdukları formu ıslak imza ile imzalamalıdır. İmzalanan form taranarak DergiPark makale gönderme aşamasında yüklenmelidir. Telif Hakkı Devri ve Çıkar Çatışması Beyan Formunu iletmeyen yazarların çalışmaları yayımlanmaz.
ETIS’te yayımlanan tüm yazılar Creative Commons Alıntı 4.0 Uluslararası Lisansı (Creative Commons Attribution 4.0 International License - https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/) ile lisanslanmıştır. Bu lisans; yayımlanan tüm makalelere, veri setlerine, grafik ve eklere kaynak göstermek şartıyla veri madenciliği uygulamalarında, arama motorlarında, web sitelerinde, bloglarda ve diğer tüm platformlarda çoğaltma, paylaşma ve yayma hakkı tanır. Açık erişim disiplinlerarası iletişimi kolaylaştıran, farklı disiplinlerin birbirleriyle çalışabilmesini teşvik eden bir yaklaşımdır. ETIS bu doğrultuda makalelerine daha çok erişim ve daha şeffaf bir değerlendirme süreci sunarak kendi alanına katma değer sağlamayı hedeflemektedir.
ÇİFT KÖRLEME HAKEMLİK VE DEĞERLENDİRME SÜRECİ
Hakem görüşleri, ETIS’in yayın kalitesinde belirleyici bir yere sahiptir. ETIS’in hakemli makaleler bölümüne değerlendirilmek üzere gönderilen yazılar, bilimsel çalışmaların nesnel bir şekilde değerlendirilme sürecinin temelini oluşturan çift körleme hakemlik yöntemiyle değerlendirilmektedir. Çift körleme yönteminde çalışmaların yazar ve hakem kimlikleri gizlenmektedir. Bu doğrultuda ETIS’in hakemli makaleler bölümüne gönderilen yazılar aşağıda belirtilen aşamalara göre değerlendirilmektedir.
İlk Değerlendirme Süreci
ETIS’e gönderilen çalışmalar ilk olarak editörler tarafından değerlendirilir. Bu aşamada, derginin amaç ve kapsamına uymayan, Türkçe ve İngilizce olarak dil ve anlatım kuralları açısından zayıf, bilimsel açıdan kritik hatalar içeren, özgün değeri olmayan, intihal denetiminden geçemeyen, etik kurul izinleri olmayan ve yayın politikalarını karşılamayan çalışmalar reddedilir. Reddedilen çalışmaların yazarları, gönderim tarihinden itibaren en geç iki hafta içerisinde bilgilendirilir. Uygun bulunan çalışmalar ise ön değerlendirme için Editör Kuruluna iletilir.
İntihal Denetimi
ETIS yayın etiği gereği, Dergiye gönderilen çalışmaları ön değerlendirme ve hakemlendirme sürecine geçilmeden önce “İntihal denetimi” nden geçirmektedir. Dergiye gönderilen tüm yazılarda benzerlik oranı %15’i geçmemelidir. Benzerlik oranı %15’i geçen yazılar yazar/lar(a) iade edilir.
Hakemlendirme süreci sonunda çalışmada önemli yapısal değişiklikler ve eklemeler yapılmış ise, gerek görülmesi durumunda çalışmanın tam metni Editör Kurulu tarafından tekrar intihal denetiminden geçirilir.
Etik Kurul Onay Beyanı ve İzinler
ETIS yayın etiği gereği, Dergiye gönderilen çalışmaların ön değerlendirme ve hakemlendirme sürecine geçilmeden önce “İlk değerlendirme süreci” nde etik kurul izni gereken çalışmaların yazar(lar) tarafından beyan edilmesini ve belgelendirmesini istemektedir.
2020 yılından itibaren TR Dizin Dergi Değerlendirme kriterleri güncellenmiş olup bilimsel araştırmalarda olması gereken etik kurul izni ile ilgili maddeler detaylandırılmıştır (Bkz. https://trdizin.gov.tr/kriterler/). Bu kriterler doğrultusunda da Editör Kurulu etik kurul onayı beyanını yazar(lar)dan istemekle yükümlüdür. Editör Kurulu çalışmalarda kullanılan deneklere ilişkin etik kurul onayı, uluslararası değerlendirme kurulu gibi izinlerin olmadığı durumlarda çalışmayı yazar/lar(a) iade eder. Etik Kurul izni gerektiren araştırmalar şu şekildedir:
• Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırmalar,
• İnsan ve hayvanların (materyal/veriler dâhil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanılması,
• İnsanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar,
• Hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar,
• Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince retrospektif çalışmalar,
Yukarıda sıralananlar dışında Olgu sunumlarında “Aydınlatılmış olur/onam formu”nun alındığının; başkalarına ait ölçek, anket ve fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alındığının ve kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğunun beyan edilmesi gerekmektedir.
Ön Değerlendirme Süreci
Ön değerlendirme sürecinde Editör Kurulu çalışmaların, giriş ve alanyazın, yöntem, bulgular, sonuç, değerlendirme ve tartışma bölümlerini dergi yayın politikaları ve kapsamı ile özgünlük açısından ayrıntılı bir şekilde inceler. Bu inceleme sonucunda uygun bulunmayan çalışmalar en geç dört hafta içerisinde editör görüşleri ve Editör Kurulu değerlendirme raporu ile birlikte iade edilir. Uygun bulunan çalışmalar ise hakemlendirme sürecine alınır.
Hakemlendirme Süreci
Çalışmalar içeriğine ve hakemlerin uzmanlık alanlarına göre hakemlendirilir. Çalışmayı inceleyen Editör Kurulu üyesi, ETIS hakem havuzundan uzmanlık alanlarına göre en az iki hakem önerisinde bulunur veya çalışmanın alanına uygun yeni hakem önerebilir. Sorumlu Editör Kurulu üyesinden gelen hakem önerileri Baş Editör tarafından değerlendirilir ve çalışmalar hakemlere iletilir. Hakemler değerlendirdikleri çalışmalar hakkındaki hiçbir süreci ve belgeyi üçüncü parti kişi ya da kuruluşlarla paylaşmayacakları hakkında garanti vermek zorundadır.
Hakem Raporları
Hakem değerlendirmeleri genel olarak çalışmaların; açıklık, özgünlük, kullanılan yöntem, etik kurallara uygunluk, bulguların ve sonuçların tutarlı bir şekilde sunumu ve alanyazın açısından incelenmesine dayanmaktadır. Bu inceleme aşağıdaki unsurlara göre yapılır:
1. Açıklık: Değerlendirme raporu çalışma başlığının içeriği kapsaması, çalışmada ele alınan problemin sunumu ve amaçları, yöntemi, konunun önemi, konuyla ilgili alanyazının kapsamı, kurgusu ve anlaşılırlığı hakkında bilgi verir.
2. Özgünlük: Değerlendirme raporu, çalışmanın alanyazına sağladığı katkı ve çalışmanın özgün değeri hakkında görüş ve yönlendirme içermelidir.
3. Kalite: Değerlendirme raporu çalışmanın genel olarak niteliğine yönelik görüşlerin yanı sıra çalışmanın alanyazındaki yeri ve kalitesi ile ilgili bilgi vermektedir.
4. İlgililik: Değerlendirme raporu çalışmada kullanılan yöntemin uygunluğu, araştırma grubunun seçimi ve özellikleri, geçerlik ve güvenilirlik ile ilgili bilgilerin yanı sıra veri toplama ve analiz süreci hakkında görüş içerir. Yöntem çerçevesinde elde edilen bulguların sunumu, analiz yöntemlerinin doğruluğu, araştırmanın amaçları ile erişilen bulguların tutarlılığı, bulgulara dayalı olarak konunun tartışılması, araştırma sorusularına ve hipotezlere uygunluk, genellenebilirlik ve uygulanabilirlik, alanyazına katkı, gelecekte yapılabilecek çalışmalara ve alandaki uygulamalara yönelik öneriler hakkında görüş içerir.
5. Sunum: değerlendirme raporu, ihtiyaç duyulan tablo, şekil ve görsellerin verilmesi, terminoloji kullanımı, yapılan/uygulanan testlerin kavramsal açıdan değerlendirilmesine yönelik görüşlerin yanı sıra Türkçe'nin kurallara uygun kullanımı, gönderme ve referansların APA7 kurallarına ve tam metnin diline uygun verilmesi ile ilgili görüşleri kapsamaktadır.
6. Genel değerlendirme: değerlendirme raporu çalışmanın bir bütün olarak özgünlüğü, eğitim alanyazınına ve alandaki uygulamalara sağladığı katkı hakkında görüş içerir.
Değerlendirme sürecinde hakemlerin çalışmanın tipografik özelliklerine göre düzeltme yapmaları beklenmemektedir.
Hakem Değerlendirme Süreci
Hakem değerlendirme süreci için hakemlere verilen süre 4 haftadır. Hakemlerden veya editörlerden gelen düzeltme önerilerinin yazarlar tarafından 4 hafta içinde tamamlanması beklenmektedir. Hakemler bir çalışmanın düzeltmelerini inceleyerek uygunluğuna karar verebilecekleri gibi gerekliyse birden çok defa düzeltme talep edebilir.
Değerlendirme Sonucu
Hakemlerden gelen görüşler, Editör Kurulu tarafından en geç 2 hafta içerisinde incelenir. Bu inceleme sonucunda Editör Kurulu çalışmaya ilişkin hakem değerlendirmelerine göre çalışma hakkındaki görüşünü editöre iletir.
Editör Kurulu Kararı
Baş Editör, Editör Kurulu ve hakem görüşlerine dayanarak çalışma ile ilgili Editör Kurulu görüşlerini hazırlar. Hazırlanan görüşler Baş Editör tarafından Editör Kurulu görüşleri ve hakem önerileri ile birlikte en geç 1 hafta içerisinde yazarlara iletilir. Bu süreçte olumsuz görüş verilen çalışmalar reddedilir.
Yayın Değerlendirme Süreci Ne Kadar Sürmektedir?
ETIS’e gönderilen çalışmaların yayın değerlendirme sürecinin yaklaşık 6 ay içerisinde sonuçlandırılması öngörülmektedir. Ancak, hakem ya da editörlerin yazarlardan düzeltme istedikleri tarih ile yazarların düzeltmeleri tamamladıkları tarih arasındaki süre, bu 6 aylık süreye dâhil edilmemektedir.
DÜZELTME YÖNERGESİ VE YÜKLEME REHBERİ
ETIS’te değerlendirme sürecindeki çalışmalar için Editör Kurulu ve/veya hakemler tarafından bir defa veya daha fazla düzeltme ve iyileştirme talep edilebilir.
Yazarların talep edilen düzeltme ve iyileştirme önerilerini nesnel ve çalışmanın özgünlüğünü artırıcı nitelikte olduğunun bilinciyle düzeltmeleri ve iyileştirmeleri eksiksiz, açıklayıcı ve zamanında tamamlamaları gerekmektedir.
Editör Kurulu veya Hakemler tarafından düzeltme istenen çalışmaların yazarlar tarafından gözden geçirilmiş ve düzeltilmiş versiyonları DergiPark üzerinden aşağıdaki iki dosya şeklinde yüklenmelidir.
1. Word formatındaki “Gözden Geçir/Değişiklikleri İzle” seçeneği kullanılarak, metin içinde yapılan bütün değişiklikler Editör Kurulu ve/veya Hakemler tarafından herhangi bir hataya sebep olmayacak şekilde rahatlıkla izlenebilecek ve anlaşılabilecek biçimde düzenlenerek sisteme yüklenmelidir.
2. Bütün düzeltmelerin kabul edildiği ve izlemenin iptal edildiği dosya da ayrıca sisteme yüklenmelidir (Word dosyası formatında).
MAKALE/ÇALIŞMA GERİ ÇEKME
ETIS’e değerlendirilmek üzere gönderilen yazılar, hata, yasal hak ve ihlaller içerdiği (sahte yazarlık iddiaları, intihal, hileli veri kullanımı vb.) durumlarda, yayın politikaları gereği ilgili yazının geri çekilmesi aşamasında yazar(lar)a ve Editör Kuruluna bazı görev ve sorumluluklar yüklenmiştir.
Yazarlar
Yazarların yayımlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, geri çekme işlemlerinde dergi editörüyle iş birliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
Değerlendirme aşamasındaki çalışmasını geri çekmek isteyen yazarlar, "Makale / Çalışma Geri Çekme Formu"nu doldurarak her bir yazarın ıslak imzası ile imzalanmış ve taratılmış halini etis@atauni.edu.tr adresi üzerinden e-posta aracılığıyla Editör Kuruluna iletmekle yükümlüdür. Editör Kurulu geri çekme bildirimini inceleyerek en geç bir hafta içerisinde dönüş sağlar. Editör Kurulu tarafından telif hakları ETIS’e gönderim aşamasında devredilmiş çalışmaların geri çekme isteği onaylanmadıkça yazarlar çalışmasını başka bir dergiye değerlendirme için gönderemezler.
Yazarın çalışmasını haklı bir gerekçe göstermeksizin, keyfi nedenlerle geri çekmek istemesi halinde, editörler, gözden geçirenler, yayın kurulu üyeleri ve hakemler tarafından işlenmesinde zaman kaybına neden olduğundan emeğe saygısızlık olarak değerlendirilecektir. Bu kasıtlı talepte bulunan yazar(lar)ın 2 yıl boyunca ETIS’e çalışma gönderemeyeceği bilgilendirmesi yapılacaktır.
Editörler
ETIS Editör Kurulu; yayımlanmış, erken görünümdeki veya değerlendirme aşamasındaki bir çalışmaya ilişkin telif hakkı ve intihal şüphesi oluşması durumunda çalışmaya ilişkin bir soruşturma başlatma yükümlülüğü taşır.
Editör Kurulu yapılan soruşturma sonucunda değerlendirme aşamasındaki çalışmada telif hakkı ve intihal yapıldığını tespit etmesi durumunda çalışmayı değerlendirmeden geri çeker ve tespit edilen durumları detaylı bir şekilde kaynak göstererek yazarlara iade eder.
Editör Kurulu, yayımlanmış veya erken görünümdeki bir çalışmada telif hakkı ihlali ve intihal yapıldığını tespit etmesi durumunda, en geç bir hafta içerisinde aşağıdaki geri çekme ve bildiri işlemlerini gerçekleştirir.
Etik ihlali tespit edilen çalışmanın;
1. Elektronik gösterimdeki başlığının başına "Geri Çekildi:" ibaresi eklenir.
2. Elektronik gösterimdeki Öz ve Tam Metin içerikleri yerine çalışmanın geri çekilme gerekçeleri, detaylı kanıt kaynakları varsa yazarların bağlı olduğu kurum ve kuruluşların konu hakkındaki bildirimleri ile birlikte Dergi web sitesinin ana sayfasından ilan edilir.
3. Geri çekme tarihinden itibaren ilk yayımlanacak sayının elektronik kopyasının içindekiler listesine "Geri Çekildi: Çalışma Başlığı" şeklinde eklenir, birinci sayfasından başlamak koşuluyla geri çekme nedenleri ve buna kaynak gösterilen orijinal alıntıları kamuoyu ve araştırmacılarla paylaşılır.
4. Yazarların bağlı olduğu kuruluş(lar)a yukarıdaki geri çekme bildirimleri iletilir.
5. Yukarıda sıralanan geri çekme bildirimleri Derginin dizinlendiği kurum ve kuruluşlar ile Milli Kütüphane Başkanlığı'na dizin sistemleri ve kataloglara kaydedilmesi için iletilir.
DEĞERLENDİRME SONUCUNA İTİRAZ ETME
Yazar(lar)ın, ETIS’in Editör ve Hakem Kurulunun çalışmaları ile ilgili değerlendirme sonucuna itiraz etme hakkı saklıdır. Yazarlar, çalışmaları için yapılan değerlendirme sonucuna ilişkin görüş ve yorumlarnı ve itiraz gerekçelerini bilimsel bir dille ve dayanaklarını referans göstererek DergiPark üzerinden iletmelidir. Yapılan itirazlar Editör Kurulu tarafından en geç bir ay içerisinde incelenerek (Çalışmadan sorumlu Editör Kurulu üyesi, editörü ve hakemlerine yapılan itirazlar hakkında görüş talep edilebilir) yazarlara olumlu veya olumsuz dönüş sağlanır. Yazarların değerlendirme sonucuna itirazlarının olumlu bulunması durumunda, Editör Kurulu çalışmanın konu alanına uygun yeni hakemlendirme yaparak değerlendirme sürecini yeniden başlatır.
MAKALE / ÇALIŞMA KABULÜ SONRASI SÜREÇLER
ETIS’te değerlendirme sonucu kabul edilen çalışmalar sırasıyla; intihal kontrolünün yapılması, kaynakça düzenlemesi, gönderme ve atıf kontrolü, mizanpaj ve dizgisinin yapılması ve erken görünüme açılması süreçlerinden geçer. Erken görünümde yayımlanan çalışmalar Editör Kurulunun uygun bulduğu cilt ve sayıda yayımlanır.
Kaynakça, Gönderme ve Atıf Kontrolü
Bilimsel araştırmalar daha önce yapılmış olan çalışmaların üzerine geliştirilir. Yapılan çalışmalarda daha önce yapılmış çalışmalara belirli kurallar çerçevesinde gönderme ve atıf yapılarak kaynak gösterilir. Bilimsel çalışmalarda bilerek ya da bilmeyerek yapılan hatalar çalışmanın ve yayının güvenilirliğini zedelemektedir.
ETIS yayın etiği kapsamında değerlendirme sonucu kabul edilen çalışmaların gönderme ve atıflarının doğru ve eksiksiz verilmesini zorunluluk olarak görmektedir. Bu kapsamda her çalışma kabul edildikten sonra Editör Kurulu tarafından kaynakça, gönderme ve atıf kontrolünden geçirilir.
Kabul edilen çalışmaların kaynakça, gönderme ve atıf kontrolü çalışmalar için aşağıdaki adımlarda yapılmaktadır:
• Kaynakça APA7 Kaynak Gösterme Kurallarında yer alan usul ve esaslara uygun olarak gözden geçirilir ve eksiklikler düzeltilmesi için yazarlara iletilir.
• Metin içi göndermelerin atıfları kontrol edilir. Eksik olanlar yazarlardan talep edilir, hatalı olanlar için yazarlardan düzeltme istenir.
Türkçe makaleler için Türkçe, İngilizce makaleler için İngilizce kaynak gösterme usul ve esasları dikkate alınır.
Mizanpaj ve Dizgi İşlemleri
ETIS makalelerin şekilsel bütünlüğü, okunabilirliği ve standartlar gereği tek tip ve eksiksiz bir sayfa düzeni ile baskı biçimini zorunlu kılar. Bu bağlamda intihal denetimi ve kaynakça düzenlemesi tamamlanan çalışmaların sayfa düzeni ve dizgisi Editör Kurulunun uygun bulduğu bir firma tarafından gerçekleştirilir.
Erken Görünüm
ETIS güncel ve özgün bilginin yayılmasını önemsemektedir. Bu kapsamda değerlendirme aşamasını tamamlayarak kabul edilen ve kabulden sonraki süreçleri tamamlanan çalışmalar elektronik olarak erken görünümde yayımlanır. Erken görünümde yayımlanan çalışmalar Editör Kurulunun uygun bulduğu cilt ve sayıda sayfa sayısı verilerek yayımlanır ve erken görünümden kaldırılır. Erken görünümdeki çalışmalar normal sayıda yayımlanacak son sürüm olmayabilir. Çalışmaların yayımlanacak halinde küçük düzenlemeler yapılabilir.
Dil Düzenlemesi
ETIS’e gönderilen çalışmalar makale dilinin (Türkçe ve İngilizce) dil bilgisi kurallarına ve bilimsel alanyazınına uygun, sade ve açık bir dil kalitesine sahip olmalıdır. Çalışmalar yabancı kelimelerden arındırılmış temiz ve akıcı bir dille yazılmalıdır. Bu kapsamda çalışmaların değerlendirme için gönderilmeden önce redakte edilmiş olması yayın süreçlerinin daha sağlıklı bir şekilde sürdürülmesini sağlamaktadır.
Editör Kurulu gönderilen çalışmaların değerlendirme süreçlerinde veya kabul aşamasından sonra dil redaksiyon hizmeti alınmasını talep edilebilir. Dil redaksiyon hizmeti alınması talep edilen çalışmanın redaksiyon süreçleri ve masraflarından çalışmanın yazarları sorumludur. Bu talepte bulunulan yazarlar yaptırmış oldukları redaksiyona ilişkin belgeyi Editör Kuruluna sunmalıdır.
December 31, 2023
Page
67-81