Research Article

“Doğum İzni” Politikaları ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz

Volume: 10 Number: 3 October 6, 2026
TR EN

“Doğum İzni” Politikaları ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz

Abstract

Bu çalışma, ebeveynlik izni politikalarının (Türkiye’de yaygın olarak kullanılan adıyla “doğum izni” politikalarının) araştırma örneklemindeki 29 OECD ve AB ülkesi genelinde girişimcilikte cinsiyet eşitsizliğini nasıl şekillendirdiğini incelemektedir. Bu makalede, kurumsal teori ve feminist girişimcilik literatüründen hareketle, iş-aile politikaları -doğum izni süresi, babalık izni, ödeme oranları ve çocuk bakımı imkanları- ile Toplam Erken Aşama Girişimcilik Faaliyeti (TEA) cinsiyetler arası farkı arasındaki ilişkiyi açıklayan teorik bir çerçeve geliştirilmiştir. OECD Aile Veritabanı ve Dünya Bankası göstergeleri ile Global Girişimcilik Monitörü (GEM) verilerini birleştirerek 29 ülke üzerinde yürütülen ülkelerarası analizde, destekleyici iş-aile kurumlarının zorunluluk kaynaklı kadın girişimciliğini azaltıp azaltmadığı ve fırsat odaklı girişimleri kolaylaştırıp kolaylaştırmadığı araştırılmaktadır. Bulgularımız, 0-2 yaş grubu için çocuk bakımı kayıt oranının girişimcilikteki cinsiyet eşitsizliğiyle en tutarlı biçimde ilişkili değişken olduğunu; ancak bu ilişkinin çoklu regresyon modelinde geleneksel anlamlılık eşiğine her zaman ulaşmadığını ortaya koymaktadır. Babalık izni süresinin ise hiçbir model kurgusunda anlamlı bir etkisi bulunmamıştır. Türkiye, örneklemdeki 29 ülke arasında en yüksek cinsiyet eşitsizliğiyle (10,77 yüzde puanı) birlikte en düşük çocuk bakımı kayıt oranına (%0,7) ve en düşük kadın işgücüne katılım oranına (%35,8) sahip, dikkat çekici bir uç durum sergilemektedir. Türkiye vakası; yetersiz çocuk bakımı altyapısı, kadınların ağır ücretsiz bakım yükleri ve geleneksel toplumsal cinsiyet normlarının bir arada nasıl kalıcı cinsiyet eşitsizliklerine yol açabileceğini betimsel biçimde ortaya koymaktadır.

Keywords

Ethical Statement

Bu çalışmada kullanılan tüm veriler, ikincil kaynaklardan elde edilmiştir. Global Entrepreneurship Monitor’un Adult Population Survey (APS) verileri, OECD Family Database verileri, World Bank’teki ekonomik gösterge verileri ve yine World Bank’in bir oluşumu olan Women, Business, and the LAW (WBL) endeks verileri tamamen halka açık veriler olup ikincil kullanıcıların kullanımına açılmaktadır. Bunların yanında TurkSTAT’tan da veriler çekilerek ekstra tartışma için bazı oranlar kullanılmıştır. Aynı şekilde bunların da bu gibi araştırmalarda toplu şekilde kullanılmasında etik açıdan bir sorun bulunmamaktadır. Bu nedenle, ikincil veri analizine dayanan bu çalışma için ek bir etik kurul onayına gerek duyulmamıştır. Bunların yanında makalenin dil açısından tekrar değerlendirilmesi, genişletilmiş özetin çevrilmesi, makalenin eksik, hatalı herhangi bir yanı olup olmadığının anlaşılması ve düzeltilmesi gibi konularda yapay zekadan yararlanılmış olup burada ve metin içinde belirtme ihtiyacı hissedilmiştir.

Thanks

Özellikle Global Entrepreneurship Monitor (GEM)'e ve verilerini kullandığım Dünya Bankası ve OECD'ye teşekkür ederim. Araştırmacılar için veri bulmak çok değerli.

References

  1. Ahl, H. (2006). Why research on women entrepreneurs needs new directions. Entrepreneurship Theory and Practice, 30(5), 595-611. https://doi.org/10.1111/j.1540-6520.2006.00138.x
  2. Ahl, H., & Marlow, S. (2012). Exploring the dynamics of gender, feminism and entrepreneurship: Advancing debate to escape a dead end?. Organization, 19(5), 543-562. https://doi.org/10.1177/1350508412448695
  3. Ahl, H., & Nelson, T. (2015). How policy positions women entrepreneurs: A comparative analysis of state discourse in Sweden and the United States. Journal of Business Venturing, 30(2), 273-291. https://doi.org/10.1016/j.jbusvent.2014.08.002
  4. Autio, E., Kenney, M., Mustar, P., Siegel, D., & Wright, M. (2014). Entrepreneurial innovation: The importance of context. Research Policy, 43(7), 1097-1108. https://doi.org/10.1016/j.respol.2014.01.015
  5. Autio, E., Pathak, S., & Wennberg, K. (2013). Consequences of cultural practices for entrepreneurial behaviors. Journal of International Business Studies, 44(4), 334-362. https://doi.org/10.1057/jibs.2013.15
  6. BBVA Research. (2022). Drivers of low female labor force participation in Türkiye (Working Paper No. 22/13). BBVA.
  7. Bird, B., & Brush, C. (2002). A gendered perspective on organizational creation. Entrepreneurship Theory and Practice, 26(3), 41-65. https://doi.org/10.1177/104225870202600303
  8. Boeri, N. (2018). Challenging the gendered entrepreneurial subject. Gender, development, and the informal economy in India. Gender & Society, 32(2), 157-179. https://doi.org/10.1177/0891243217750119

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Business Administration

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 6, 2026

Submission Date

February 22, 2026

Acceptance Date

August 22, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 10 Number: 3

APA
Seçkin, T. (2026). “Doğum İzni” Politikaları ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz. Fiscaoeconomia, 10(3), 1-22. https://doi.org/10.25295/fsecon.1895196
AMA
1.Seçkin T. “Doğum İzni” Politikaları ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz. FSECON. 2026;10(3):1-22. doi:10.25295/fsecon.1895196
Chicago
Seçkin, Tutku. 2026. “‘Doğum İzni’ Politikaları Ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları Ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz”. Fiscaoeconomia 10 (3): 1-22. https://doi.org/10.25295/fsecon.1895196.
EndNote
Seçkin T (October 1, 2026) “Doğum İzni” Politikaları ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz. Fiscaoeconomia 10 3 1–22.
IEEE
[1]T. Seçkin, “‘Doğum İzni’ Politikaları ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz”, FSECON, vol. 10, no. 3, pp. 1–22, Oct. 2026, doi: 10.25295/fsecon.1895196.
ISNAD
Seçkin, Tutku. “‘Doğum İzni’ Politikaları Ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları Ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz”. Fiscaoeconomia 10/3 (October 1, 2026): 1-22. https://doi.org/10.25295/fsecon.1895196.
JAMA
1.Seçkin T. “Doğum İzni” Politikaları ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz. FSECON. 2026;10:1–22.
MLA
Seçkin, Tutku. “‘Doğum İzni’ Politikaları Ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları Ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz”. Fiscaoeconomia, vol. 10, no. 3, Oct. 2026, pp. 1-22, doi:10.25295/fsecon.1895196.
Vancouver
1.Tutku Seçkin. “Doğum İzni” Politikaları ve Girişimcilikte Cinsiyet Eşitsizliği: İş-Aile Politikaları ve Toplumsal Cinsiyet Temelli Girişimcilik Üzerine Ülkelerarası Bir Analiz. FSECON. 2026 Oct. 1;10(3):1-22. doi:10.25295/fsecon.1895196
download?token=eyJ1aWQiOjEwMTE3NywiYXV0aF9yb2xlcyI6WyJST0xFX1VTRVIiXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiMjAyNi0wMy0xNF8wMC0xOC01OC5wbmciLCJwYXRoIjoiNTVjMC82NjE0LzA5NGEvNjliNDdmNjNjMjdiMDUuMDA4NTE4OTUucG5nIiwiZXhwIjoxNzczNDQwMzcxLCJub25jZSI6IjMzYzNhMDczOTJhZDBiOWUxMjA4MTJlMzAwOTdlMDhjIn0.uxgvoBOu5rdPPckMLotZ4eBnzOQVB_StL3DcxMXqMSU


Fiscaoeconomia is licensed under a Creative Commons Attribution License (CC BY).