EN
TR
SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR
Abstract
Küresel ısınmaya bağlı olarak meyve ve sebzelerin üretiminde görülen sorunlar özellikle az gelişmiş ülkelerde gıdaya erişimi kısıtlamaktadır. Hasat sonrası kayıpların azaltılması ve raf ömrünün uzatılması için inovatif, verimli ve çevre dostu metotlar uygulanmalıdır. Bu literatür taramasında, hasat sonrası uygulanan geleneksel metotlar ile yenilebilir kaplama, modifiye atmosferde paketleme (MAP), ışınlama, UV-C gibi inovatif yöntemlerin kombinasyonunun meyve ve sebzelerin kalite ve raf ömrü üzerine etkisi incelenmiştir. Sıcak su+gama ışınlaması, MAP+UV-C, 1-Metilsiklopropenin (1-MCP)+UV-C, MAP+ışınlama, yenilebilir kaplama+MAP gibi kombine yöntemlerin tekil uygulamalardan daha olumlu sonuçlar verdiği görülmüştür. Bu kombine yöntemlerin sinerjik etkisiyle ürün kalitesinin korunması, raf ömrünün uzatılması, ağırlık ve ürün kayıplarının azaltılması sağlanabilmektedir. Bu uygulamalar, gıda ısrafının, kıtlık riskinin ve tarımsal ürünlerden kaynaklanan karbon emisyonlarının azalmasını sağlayarak sürdürülebilir kalkınmayı destekleyecektir.
Keywords
References
- Abubakar, M. M., Norida, M., Rafii, M. Y., Nakasha, J. J. (2020). Effects of post-harvest hot water treatments on the fungi contamination, physiology and quality of rock melon fruit. Australian Journal of Crop Science, 14(7), 1081-1087.
- Adegoroye, A., Olubunmi-Ajayi, T. S., Akinbola, A. E., Oguntuase, D. T. (2023). Socioeconomic and performance of agripreneurs: A case study of dried melon value chain in Owo local government of Ondo State, Nigeria. International Journal of Management & Entrepreneurship Research, 5(12), 851-862.
- Aier, J., Panda, K. K., Siddiqui, N., Paul, D. (2024). Potential role of post-harvest management in agribusiness. In BIO Web of Conferences (Vol. 110, p. 04001). EDP Sciences.
- Akkurt, F., Yılmaz, E., Şen, F. (2024). Determination of the Effects of Some Post-Harvest Treatments on the Quality of Banana Fruits During Storage and After Ripening. Meyve Bilimi, 11(1), 43-51.
- Ali, A., Tan, Y., Medani, K., Xia, C., Abdullahi, N. M., Mahmood, I., Yang, S. (2025). Horticultural postharvest loss’ and its socio-economic and environmental impacts. Journal of Environmental Management, 373, 123458.
- Ali, M., Ali, A., Ali, S., Chen, H., Wu, W., Liu, R., ..., Gao, H. (2025). Global insights and advances in edible coatings or films toward quality maintenance and reduced postharvest losses of fruit and vegetables: An updated review. Comprehensive Reviews in Food Science and Food Safety, 24(1), e70103.
- Alonso-Salinas, R., López-Miranda, S., Pérez-López, A. J., Acosta-Motos, J. R. (2024). Strategies to delay ethylene-mediated ripening in climacteric fruits: Implications for shelf life extension and postharvest quality. Horticulturae, 10(8), 840.
- Amiri, A., Mortazavi, S. M. H., Ramezanian, A., Mahmoodi Sourestani, M., Mottaghipisheh, J., Iriti, M., Vitalini, S. (2021). Prevention of decay and maintenance of bioactive compounds in strawberry by application of UV-C and essential oils. Journal of Food Measurement and Characterization, 15(6), 5310-5317.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Food Packaging, Preservation and Processing, Food Sustainability, Food Technology, Fruit-Vegetables Technology
Journal Section
Review
Publication Date
August 10, 2025
Submission Date
March 26, 2025
Acceptance Date
July 9, 2025
Published in Issue
Year 2025 Volume: 50 Number: 4
APA
Beşen, D., & Akyıldız, A. (2025). SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR. Gıda, 50(4), 585-605. https://doi.org/10.15237/gida.GD25047
AMA
1.Beşen D, Akyıldız A. SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR. The Journal of Food. 2025;50(4):585-605. doi:10.15237/gida.GD25047
Chicago
Beşen, Dila, and Asiye Akyıldız. 2025. “SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR”. Gıda 50 (4): 585-605. https://doi.org/10.15237/gida.GD25047.
EndNote
Beşen D, Akyıldız A (August 1, 2025) SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR. Gıda 50 4 585–605.
IEEE
[1]D. Beşen and A. Akyıldız, “SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR”, The Journal of Food, vol. 50, no. 4, pp. 585–605, Aug. 2025, doi: 10.15237/gida.GD25047.
ISNAD
Beşen, Dila - Akyıldız, Asiye. “SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR”. Gıda 50/4 (August 1, 2025): 585-605. https://doi.org/10.15237/gida.GD25047.
JAMA
1.Beşen D, Akyıldız A. SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR. The Journal of Food. 2025;50:585–605.
MLA
Beşen, Dila, and Asiye Akyıldız. “SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR”. Gıda, vol. 50, no. 4, Aug. 2025, pp. 585-0, doi:10.15237/gida.GD25047.
Vancouver
1.Dila Beşen, Asiye Akyıldız. SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE GIDA İSRAFI YÖNÜNDEN HASAT SONRASI İŞLEMLER VE KOMBİNE UYGULAMALAR. The Journal of Food. 2025 Aug. 1;50(4):585-60. doi:10.15237/gida.GD25047