Research Article

SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Volume: 51 Number: 5 October 13, 2026
EN TR

SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

Bu çalışmada, siyah sarımsak kullanılarak geliştirilen fonksiyonel soslarda fenolik bileşikler ve antioksidan aktivite gösteren bileşiklerin biyoeri-şilebilirliği in vitro sindirim modeli ile değerlendirilmiş ve elde edilen sonuçlar taze sarımsak bazlı soslarla karşılaştırılmıştır. HPLC-PDA analizi, epikateşin ve gallik asitin sarımsak soslarında tespit edilen ana flavonoid ve fenolik asit olduğunu ortaya koymuştur. Yağı azaltılmış siyah sarım-sak sosunda, biyoerişilebilir toplam fenolik madde miktarı 110.3±4.1 mg GAE/100 g olarak belirlenerek diğer formülasyonlara kıyasla %11-24 daha yüksek bulunurken, intestinal sindirim sonrası FRAP değeri de 15.9±2.2 mg TE/100 g ile diğer formülasyonlardan anlamlı düzeyde yük-sek bulunmuştur (P<0.05). Kromatografik analiz sonuçları da bu bulguları desteklemiş ve yağı azaltılmış siyah sarımsak sosunda biyoerişilebilir gallik asit ve klorojenik asit miktarları sırasıyla 5011.2±14.5 ve 92.5±6.4 µg/100 g olarak belirlenerek diğer sos örneklerine kıyasla %27-47 daha yüksek bulunmuştur (P<0.05). Sonuç olarak, siyah sarımsak kullanımı ve yağ azaltımı, sos matriksinde fenolik bileşiklerin biyoerişilebilirliğini iyileştirmeye yönelik etkili bir formülasyon yaklaşımı olarak değerlendirilebilir.

Keywords

Supporting Institution

TÜBİTAK

Project Number

1919B012406177

Ethical Statement

Bu çalışma kapsamında gerçekleştirilen duyusal analiz için Bursa Uludağ Üniversitesi Araştırma ve Yayın Etik Kurulları Fen ve Mühendislik Bilimleri Araştırma ve Yayın Etik Kurulu’ndan etik kurul izni alınmıştır (Oturum Tarihi: 30 Haziran 2025; Oturum Sayısı: 2025-06; Karar No: 16).

Thanks

Bu çalışma TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı tarafından finansal olarak desteklenmiştir (Proje No: 1919B012406177).

References

  1. Ahmad, R., Ahmad, N., Riaz, M., Al‐tarouti, M., Aloufi, F., AlDarwish, A., Alalaq, B., Alhanfoush, B., & Khan, Z. (2020). Optimization of extraction and quantification technique for phenolics content of garlic (Allium sativum): An application for comparative phytochemical evaluation based on cultivar origin. Biomedical Chromatography, 34(11), e4942, https://doi.org/10.1002/bmc.4942.
  2. Ahmed, T., & Wang, C. K. (2021). Black garlic and its bioactive compounds on human health diseases: A review. Molecules, 26(16), 5028, https://doi.org/10.3390/molecules26165028.
  3. Avcı, E., Tekin-Çakmak, Z. H., Özgölet, M., Karasu, S., Kasapoğlu, M. Z., Ramadan, M. F., & Sağdıç, O. (2023). Capsaicin rich low-fat salad dressing: Improvement of rheological and sensory properties and emulsion and oxidative stability. Foods, 12(7), 1529. https://doi. org/10.3390/foods1207152.
  4. Benzie, I.F., & Strain, J. (1996). The ferric reducing ability of plasma (FRAP) as a measure of “antioxidant power”: the FRAP assay. Analytical Biochemistry, 239(1), 70-76, https://doi.org/10.1006/abio.1996.0292
  5. Cao, W., Li, L., Wang, J., Guo, W., Chen, W., Pan, L., & Li, D. (2025). Effects of black garlic polyphenols on the physicochemical characteristics, antioxidant activity, and sensory evaluation of yogurt. Gels, 11(7), 561, https://doi.org/10.3390/gels11070561.
  6. Capanoglu, E., Kamiloglu, S., Demirci Cekic, S., Sozgen Baskan, K., Avan, A. N., Uzunboy, S., & Apak, R. (2022). Antioxidant activity and capacity measurement. In: Plant Antioxidants and Health, Ekiert, H.M., Ramawat, K.G., Arora, J. (Eds.), Springer, pp. 709-773, https://doi.org/10.1007/978-3-030-45299-5_22-1.
  7. Dantas, A. M., Fernandes, F. G., Magnani, M., & Borges, G. D. S. C. (2023). Gastrointestinal digestion assays for evaluating the bioaccessibility of phenolic compounds in fruits and their derivates: An overview. Food Research International, 170, 112920, https://doi. org/10.1016/j.foodres.2023.112920.
  8. Döver, H., Bekar, E., ve Kamiloglu, S. (2024). Çörek otu posasının marmelat yapımında değerlendirilmesi: Fenolik bileşiklerin biyoerişilebilirliği ve antioksidan kapasite üzerine etkileri. Gıda, 49(6), 1206-1217, https://doi.org/10.15237/gida.GD24085.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Food Chemistry and Food Sensory Science

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

October 13, 2026

Publication Date

October 13, 2026

Submission Date

May 13, 2026

Acceptance Date

September 30, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 51 Number: 5

APA
Terut, R., Kaya, E. C., Tomaş, M., & Kamiloğlu Beştepe, S. (2026). SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Gıda, 51(5), 999-1012. https://doi.org/10.15237/gida.GD26061
AMA
1.Terut R, Kaya EC, Tomaş M, Kamiloğlu Beştepe S. SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ. The Journal of Food. 2026;51(5):999-1012. doi:10.15237/gida.GD26061
Chicago
Terut, Rukiye, Elif Ceren Kaya, Merve Tomaş, and Senem Kamiloğlu Beştepe. 2026. “SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ”. Gıda 51 (5): 999-1012. https://doi.org/10.15237/gida.GD26061.
EndNote
Terut R, Kaya EC, Tomaş M, Kamiloğlu Beştepe S (October 1, 2026) SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Gıda 51 5 999–1012.
IEEE
[1]R. Terut, E. C. Kaya, M. Tomaş, and S. Kamiloğlu Beştepe, “SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ”, The Journal of Food, vol. 51, no. 5, pp. 999–1012, Oct. 2026, doi: 10.15237/gida.GD26061.
ISNAD
Terut, Rukiye - Kaya, Elif Ceren - Tomaş, Merve - Kamiloğlu Beştepe, Senem. “SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ”. Gıda 51/5 (October 1, 2026): 999-1012. https://doi.org/10.15237/gida.GD26061.
JAMA
1.Terut R, Kaya EC, Tomaş M, Kamiloğlu Beştepe S. SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ. The Journal of Food. 2026;51:999–1012.
MLA
Terut, Rukiye, et al. “SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ”. Gıda, vol. 51, no. 5, Oct. 2026, pp. 999-1012, doi:10.15237/gida.GD26061.
Vancouver
1.Rukiye Terut, Elif Ceren Kaya, Merve Tomaş, Senem Kamiloğlu Beştepe. SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ. The Journal of Food. 2026 Oct. 1;51(5):999-1012. doi:10.15237/gida.GD26061

35997    GIDA / The Journal of FOOD is licensed under a Creative Commons Attribution-Non Commercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0).