SİYAH SARIMSAK SOSLARINDA FENOLİK BİLEŞİKLERİN BİYOERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Öz
Bu çalışmada, siyah sarımsak kullanılarak geliştirilen fonksiyonel soslarda fenolik bileşikler ve antioksidan aktivite gösteren bileşiklerin biyoeri-şilebilirliği in vitro sindirim modeli ile değerlendirilmiş ve elde edilen sonuçlar taze sarımsak bazlı soslarla karşılaştırılmıştır. HPLC-PDA analizi, epikateşin ve gallik asitin sarımsak soslarında tespit edilen ana flavonoid ve fenolik asit olduğunu ortaya koymuştur. Yağı azaltılmış siyah sarım-sak sosunda, biyoerişilebilir toplam fenolik madde miktarı 110.3±4.1 mg GAE/100 g olarak belirlenerek diğer formülasyonlara kıyasla %11-24 daha yüksek bulunurken, intestinal sindirim sonrası FRAP değeri de 15.9±2.2 mg TE/100 g ile diğer formülasyonlardan anlamlı düzeyde yük-sek bulunmuştur (P<0.05). Kromatografik analiz sonuçları da bu bulguları desteklemiş ve yağı azaltılmış siyah sarımsak sosunda biyoerişilebilir gallik asit ve klorojenik asit miktarları sırasıyla 5011.2±14.5 ve 92.5±6.4 µg/100 g olarak belirlenerek diğer sos örneklerine kıyasla %27-47 daha yüksek bulunmuştur (P<0.05). Sonuç olarak, siyah sarımsak kullanımı ve yağ azaltımı, sos matriksinde fenolik bileşiklerin biyoerişilebilirliğini iyileştirmeye yönelik etkili bir formülasyon yaklaşımı olarak değerlendirilebilir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Etik Beyan
Teşekkür
Kaynakça
- Ahmad, R., Ahmad, N., Riaz, M., Al‐tarouti, M., Aloufi, F., AlDarwish, A., Alalaq, B., Alhanfoush, B., & Khan, Z. (2020). Optimization of extraction and quantification technique for phenolics content of garlic (Allium sativum): An application for comparative phytochemical evaluation based on cultivar origin. Biomedical Chromatography, 34(11), e4942, https://doi.org/10.1002/bmc.4942.
- Ahmed, T., & Wang, C. K. (2021). Black garlic and its bioactive compounds on human health diseases: A review. Molecules, 26(16), 5028, https://doi.org/10.3390/molecules26165028.
- Avcı, E., Tekin-Çakmak, Z. H., Özgölet, M., Karasu, S., Kasapoğlu, M. Z., Ramadan, M. F., & Sağdıç, O. (2023). Capsaicin rich low-fat salad dressing: Improvement of rheological and sensory properties and emulsion and oxidative stability. Foods, 12(7), 1529. https://doi. org/10.3390/foods1207152.
- Benzie, I.F., & Strain, J. (1996). The ferric reducing ability of plasma (FRAP) as a measure of “antioxidant power”: the FRAP assay. Analytical Biochemistry, 239(1), 70-76, https://doi.org/10.1006/abio.1996.0292
- Cao, W., Li, L., Wang, J., Guo, W., Chen, W., Pan, L., & Li, D. (2025). Effects of black garlic polyphenols on the physicochemical characteristics, antioxidant activity, and sensory evaluation of yogurt. Gels, 11(7), 561, https://doi.org/10.3390/gels11070561.
- Capanoglu, E., Kamiloglu, S., Demirci Cekic, S., Sozgen Baskan, K., Avan, A. N., Uzunboy, S., & Apak, R. (2022). Antioxidant activity and capacity measurement. In: Plant Antioxidants and Health, Ekiert, H.M., Ramawat, K.G., Arora, J. (Eds.), Springer, pp. 709-773, https://doi.org/10.1007/978-3-030-45299-5_22-1.
- Dantas, A. M., Fernandes, F. G., Magnani, M., & Borges, G. D. S. C. (2023). Gastrointestinal digestion assays for evaluating the bioaccessibility of phenolic compounds in fruits and their derivates: An overview. Food Research International, 170, 112920, https://doi. org/10.1016/j.foodres.2023.112920.
- Döver, H., Bekar, E., ve Kamiloglu, S. (2024). Çörek otu posasının marmelat yapımında değerlendirilmesi: Fenolik bileşiklerin biyoerişilebilirliği ve antioksidan kapasite üzerine etkileri. Gıda, 49(6), 1206-1217, https://doi.org/10.15237/gida.GD24085.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Gıda Kimyası ve Gıda Sensör Bilimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Rukiye Terut
Bu kişi benim
0009-0007-8972-808X
Türkiye
Elif Ceren Kaya
Bu kişi benim
0009-0005-0339-4994
Türkiye
Merve Tomaş
0000-0000-0000-0000
Türkiye
Erken Görünüm Tarihi
13 Ekim 2026
Yayımlanma Tarihi
13 Ekim 2026
Gönderilme Tarihi
13 Mayıs 2026
Kabul Tarihi
30 Eylül 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 51 Sayı: 5
GIDA Dergisi Creative Commons Atıf-Gayri Ticari 4.0 (CC BY-NC 4.0) Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.