TÜRKİYE’DE BİYOLOJİ EĞİTİMİ ÜZERİNE YAPILAN LİSANSÜSTÜ TEZLERİNİN İNCELENMESİ
Öz
Günümüzde eğitim bilimleri ve teknolojilerinin gelişmesine paralel olarak kendini yenileyen biyoloji eğitimi üzerine çok sayıda çalışma yapılmaktadır. Yapılan bu çalışmaların bir kısmı bilimsel dergilerde yayınlanan makaleler olmakla birlikte bir kısmı ise lisansüstü tezler şeklindedir. Araştırma yapan insanların ilk olarak “literatürde önceki çalışmaların neler olduğu”, “hangi konu ve problemler üzerinde yapılacak çalışmalara ihtiyaç duyulacağı” ve “bu ihtiyaçların giderilmesinde izlenecek yolların neler olduğu ve nasıl giderileceği” gibi sorulara cevap aramaları gerekmektedir. Diğer fen alanlarında olduğu gibi biyoloji eğitimi alanında yapılan çalışmalar da, alandaki güncel eğilimlerin ortaya çıkarılmasını, hangi konuların doygunluğa ulaştığının ya da ne tür yeni araştırmalara ihtiyaç duyulduğunun belirlenmesini ve böylece eğitimin kalitesinin yükseltilmesini amaçlamaktadır. Bu çalışmanın amacı, YÖK Ulusal tez merkezi tarama resmi sitesinden yayınlanan biyoloji eğitimi alanında yapılan tezlerin betimsel analizini yaparak, ülkemiz için bu alanlarda yapılan çalışmaların eğilimlerini ve öncelikli araştırma konularını belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda, biyoloji eğitimi anahtar kelime taraması ile elde edilen 659 tez incelenmiştir. Bu çalışmada, veriler analiz edilirken; çalışmaların yıllara göre dağılımına, tez çeşitlerine, araştırma konusuna, tamamlatılan üniversitelere ve enstitülere göre kategorize edilmiş, listeler haline getirilmiş ve ilgili tablolarda araştırmanın amaçları doğrultusunda yüzde ve frekansları alınmış ve yorumlanmıştır. Böylece bu çalışmanın, araştırmacılara bu alandaki güncel durumlar ve eğilimlerin neler olduğu konusunda yardımcı olması beklenmektedir.
Anahtar Kelimeler
References
- Akaygün, S. ve Ardaç, D. (2001). Kimyasal tepkimelerin çoklu ortam olanaklarından yararlanılarak mikro, makro ve sembolik düzeylerde öğretilmesi. IV. Fen Bilimleri Eğitimi Kongresi 2000, Bildiler Kitabı, 733-738. Ankara: Milli Eğitim Basımevi. Altunsoy, S. (2008). Ortaöğretim biyoloji öğretiminde araştırmaya dayalı öğrenme yaklaşımının öğrencilerin bilimsel süreç becerilerine, akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi. Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, Konya.
- Aşılıoğlu, G. ve Aytaç, Ö. (2002). Biyoloji eğitiminde yeni gelişmeler. V.Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi Bildiriler Kitabı (Cilt I). 16-18 Eylül . Ankara. Aycan, Ş., Aycan, N., Arı, E. ve Türkoğuz, S. (2001). Manisa Demirci Lisesi’nde kimya laboratuvar uygulamalarının kimya dersi başarısına etkisi üzerine bir çalışma. IV. Fen Bilimleri Eğitimi Kongresi 2000, Bildiler Kitabı, 486-489. Ankara: Milli Eğitim Basımevi.
- Aydoğdu, C. (2000). Kimya öğretiminde deneylerle zenginleştirilmiş öğretim ve geleneksel problem çözme etkinliklerinin kimya ders başarısı açısından karşılaştırılması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 19, 29 – 31.
- Berger, C.F., Lu, C.R., Belzer, J.B. ve Voss, B.E. (1994). Research on the uses of technology in science education. D.L. Gabel (Ed.), Handbook of research on science teaching and learning (pp. 177-210). New York: Simon ve Schuster Macmillan.
- Çakmak, Ö. ve Hevedanlı, M. (2004). Biyoloji Eğitiminde kavram haritalarının önemi ve diğer yöntemlerden farkı. XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı, İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi 6-9 Temmuz, Malatya.
- Çalık, M., Ünal, S., Coştu, B., ve Karataş, F.Ö. (2008).Trends in Turkish science education, Essays in Education, Special Issue, 23-45.
- Çiltaş, A., Güler, G., ve Sözbilir, M. (2012). Türkiye’de matematik eğitimi araştırmaları: Bir içerik analizi çalışması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri Dergisi, 12(1), 565-580.
- De Jong, O. (2007). Trends in western science curricula and science education research: A Bird’s eye view. Journal of Baltic Science Education, 6(1), 15-21.
- Doğru, M, Gençosman, T., Ataalkın, A. N. ve Şeker, F. (2012). Fen bilimleri eğitiminde çalışılan yüksek lisans ve doktora tezlerinin analizi. Türk Fen Eğitimi Dergisi, 9(1), 49- 64.
- Ergin, Ö., Akgün, D., Küçüközer ve H. Yakal, O. (2001). Deney ağırlıklı fen bilgisi öğretimi. IV. Fen Bilimleri Eğitimi Kongresi 2000 Bildiler Kitabı, 345-348 Ankara: Milli Eğitim Basımevi.