EN
TR
Küreselleşmenin Gelişmiş ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi
Abstract
Literatür incelendiğinde küreselleşme politikalarının gelişmiş ülkelerde (GÜ) gelişmekte olan ülkelere (GOÜ) göre daha etkili olduğu kavramsal olarak ele alınmaktadır. Ampirik literatür incelendiğinde ise, küreselleşmenin etkilerinin genellikle ya sadece büyüme açısından ya da sadece kalkınma açısından araştırıldığı görülmüştür. Bu sebeple bu çalışmada küreselleşmenin etkilerinin gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler için hem büyüme hem de kalkınma açısından incelenmesinin önemli olduğu düşünülmektedir. Bu nedenle bu çalışmada küreselleşmenin ekonomik büyüme ve kalkınmaya etkilerinin GÜ ve GOÜ gruplarına göre ampirik olarak araştırılması amaçlanmıştır. Bu çerçevede 39 GÜ ve 30 GOÜ örnekleminde küreselleşmenin büyüme ve kalkınmaya etkisi 1990-2020 zaman aralığında Westerlund (2005) eşbütünleşme testi, Dinamik Ortak İlişkili Etkiler-Ortalama Grup (Dinamik CCE-MG) tahmincisi ve Dumitrescu-Hurlin panel nedensellik testi yöntemleri uygulanarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre uzun dönemde küreselleşmenin büyümeye etkisinin pozitif olduğu ve bu etkinin GÜ’lerde GOÜ’lere göre üç kattan daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Küreselleşmenin uzun dönemde kalkınmaya etkisi de pozitif ve anlamlı olmakla birlikte, GÜ’ler ve GOÜ’ler açısından etkinin benzer oranlarda olduğu görülmüştür. Dumitrescu-Hurlin panel nedensellik testi sonuçlarına göre her iki ülke grubunda hem küreselleşme-ekonomik büyüme arasında hem de küreselleşme-kalkınma arasında çift taraflı bir nedensellik söz konusudur.
Keywords
Supporting Institution
Yoktur.
Ethical Statement
Bu çalışmanın etik kurul izni gerektirmeyen çalışmalar arasında yer aldığını beyan ederim.
References
- Arıcıoğlu, E. (2012). Kalkınma kavramına küreselleşme perspektifinden bir bakış. Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 5(1), 36-53.
- Baltagi, B. H., Feng, Q. ve Kao, C. (2012). A Lagrange Multiplier test for cross-sectional dependence in a fixed effects panel data model. Journal of Econometrics, 170(1), 164-177.
- Bartan, A. Ç. (2024). Neoliberal küreselleşme döneminde bağımlılığı yeniden düşünmek: “Büyük kavuşma” mı, bağımlı kalkınma mı?. METU Studies in Development, 51(1), 1-42.
- Berber, M. ve Bocutoğlu, E. (2020). Genel İktisada Giriş. Bursa: Ekin Yayınevi.
- Breusch, T. S. & Pagan, A. R. (1980). The Lagrange multiplier test and its applications to model specification in econometrics. The review of economic studies, 47(1), 239-253.
- Can, B. (2023). Küreselleşme insani iyi olma haline etki eder mi? Müslüman bir ülke olarak Türkiye örnekleminde bir inceleme. Pamukkale Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 54(2023), 75-90. https://doi.org/10.30794/pausbed.1121001.
- Caselli, M. (2013). Nation states, cities, and people. SAGE Open, 3(4), 1-8.
- Chang, H. (2018). Kalkınma reçetelerinin gerçek yüzü (Çev. T. Akıncılar Onmuş). İstanbul: İletişim Yayınları (Orijinal yayın tarihi, 2002).
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Growth, Development Economics - Macro, Globalisation
Journal Section
Research Article
Authors
Early Pub Date
October 1, 2025
Publication Date
October 1, 2025
Submission Date
March 6, 2025
Acceptance Date
May 20, 2025
Published in Issue
Year 2025 Volume: 40 Number: 4
APA
Armutcuoğlu Tekin, H. (2025). Küreselleşmenin Gelişmiş ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi. İzmir İktisat Dergisi, 40(4), 1230-1251. https://doi.org/10.24988/ije.1652765
AMA
1.Armutcuoğlu Tekin H. Küreselleşmenin Gelişmiş ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi. İzmir İktisat Dergisi. 2025;40(4):1230-1251. doi:10.24988/ije.1652765
Chicago
Armutcuoğlu Tekin, Hatice. 2025. “Küreselleşmenin Gelişmiş Ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme Ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi”. İzmir İktisat Dergisi 40 (4): 1230-51. https://doi.org/10.24988/ije.1652765.
EndNote
Armutcuoğlu Tekin H (October 1, 2025) Küreselleşmenin Gelişmiş ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi. İzmir İktisat Dergisi 40 4 1230–1251.
IEEE
[1]H. Armutcuoğlu Tekin, “Küreselleşmenin Gelişmiş ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi”, İzmir İktisat Dergisi, vol. 40, no. 4, pp. 1230–1251, Oct. 2025, doi: 10.24988/ije.1652765.
ISNAD
Armutcuoğlu Tekin, Hatice. “Küreselleşmenin Gelişmiş Ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme Ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi”. İzmir İktisat Dergisi 40/4 (October 1, 2025): 1230-1251. https://doi.org/10.24988/ije.1652765.
JAMA
1.Armutcuoğlu Tekin H. Küreselleşmenin Gelişmiş ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi. İzmir İktisat Dergisi. 2025;40:1230–1251.
MLA
Armutcuoğlu Tekin, Hatice. “Küreselleşmenin Gelişmiş Ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme Ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi”. İzmir İktisat Dergisi, vol. 40, no. 4, Oct. 2025, pp. 1230-51, doi:10.24988/ije.1652765.
Vancouver
1.Hatice Armutcuoğlu Tekin. Küreselleşmenin Gelişmiş ve Gelişmekte Olan Ülkelerde Büyüme ve Kalkınmaya Etkisi: Panel Veri Analizi. İzmir İktisat Dergisi. 2025 Oct. 1;40(4):1230-51. doi:10.24988/ije.1652765