Research Article

Refah Devleti: İslam Ekonomisi Açısından Bir Eleştiri

Volume: 7 Number: 3 November 30, 2021
EN TR

Refah Devleti: İslam Ekonomisi Açısından Bir Eleştiri

Öz

Bu çalışmanın iki ana hedefi bulunmaktadır. İlk olarak refah devletinin temel yapısı ve bu yapının toplumsal bağlamda nasıl sonuçlar doğurduğu incelenecektir. Bu analizden sonra ikinci olarak, özgürleştirme (emancipation) ve güçlendirme (empowerment) kavramları bağlamında refah devletinin İslam ekonomisi açısından eleştirel bir analizi yapılacaktır. Bu bağlamda, bireylerin iyi vatandaşlar olmasını sağlayan iki temel noktaya değindik. İlki, refah devletlerinin yeniden dağıtım mekanizmasını merkezden kontrol etmesi sayesinde, refahın kimlere ve nasıl ulaştırılacağını belirleyebilmesidir. İkinci olarak, refahtan payını alma motivasyonunun yanı sıra, refah devletinin ücretsiz olarak sunduğu eğitim imkanları, yani okul kurumu sayesinde bireyler küçük yaştan itibaren iyi bir vatandaş olmak üzere yetişirler ve iyi bir vatandaş olmanın gereklerini içselleştirirler. Refahtan payını alabilmek için dışsal bir motivasyonla veya okul kurumu aracılığıyla içselleştirdiği dahili bir motivasyonla itaatkar bir vatandaş olmak, bireylerin özgürlüklerinden de -önemli ölçüde- vazgeçmesi anlamına gelmektedir. Merkezi bir şekilde sunulan refah bireylerin özgürlüğünü önemli ölçüde ellerinden alırken; eğitim, sağlık ve maddi destek gibi birçok ihtiyacın devlet eliyle sunulması, sivil toplumun organize olarak siyasi otoriteden bağımsız bir güç oluşturmasını ve bireylerin, devletin sunduğu imkanlardan bağımsız, özerk bir alan oluşturmalarının önüne geçmektedir. Bu sebeple, bireyler güçlerini iyi bir vatandaş olmaları neticesinde devletin sunduğu imkanlar sayesinde alırlar. Diğer bir ifadeyle, iyi bir vatandaş oldukları ölçüde güçlü olmaktadırlar. Halbuki, İslam ekonomisinin tahayyül ettiği siyasi yönetimde mükelleflerin özgürlüğünden mahrum ve güçsüz bir konumda bulunmaması esastır. İyiyi emredebilen ve karşılaşılan münkerleri çekinmeden menedebilen mükellefler ancak böyle bir toplumda bulunabilir. Bunu sağlayabilmek için de İslami özellikleri haiz bir toplumsal yapıda inşa edilecek eğitim ve adalet kurumlarının; mükellefleri merkezi bir güce bağımlı kılan değil, Allah’a olması gerektiği gibi ibadet edebilecek kullar olması için gerekli bilgi, beceri ve gücü sunan kurumlar olması gerekir.

Anahtar Kelimeler

Thanks

Makalenin son haline gelmesinde önemli katkıları olan Firdevs Erva GENÇ'e teşekkür ederiz.

References

  1. Ab Rahman, A., Alias, M. H., & Omar, S. M. N. S. (2012). Zakat institution in Malaysia: Problems and issues. Global Journal Al-Thaqafah.
  2. Alp, Ö. (2008). Yeni Bir Refah Devleti Modeline İlişkin Temellendirme (Aristotelesçi Bir Yaklaşım: Yetenekler ve İşlevlilikler). İstanbul Üniversitesi.
  3. Althusser, L. (2014). On the reproduction of capitalism: Ideology and ideological state apparatuses. Verso.
  4. Arif, M. (1985). Toward a definition of Islamic economics: Some scientific considerations. Journal of King Abdulaziz University: Islamic Economics, 2(2).
  5. Askari, H., & Mohammadkhan, H. (2017). Islamicity indices: The seed for change. Springer.
  6. Asutay, M. (2017). Emancipation and Empowerment: Re-Framing the Objective of Islamic Moral Economy. 29th Annual Meeting.
  7. Asutay, M. (2018). Beyond Finance in Islamic Finance: Islamic Moral Economy for Emancipation and Empowerment. 30th Annual Meeting.
  8. Asutay, M., & Yilmaz, I. (2018). Re-embedding Maqasid al-Shari’ah in the essential methodology of Islamic economics. İçinde M. T. El-Mesawi (Ed.), Maqasid al-Shari’ah: Explorations and implications. Islamic Book Trust.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Economics

Journal Section

Research Article

Publication Date

November 30, 2021

Submission Date

July 5, 2021

Acceptance Date

October 28, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 7 Number: 3

APA
Şencal, H., & Ekinci, M. R. (2021). Refah Devleti: İslam Ekonomisi Açısından Bir Eleştiri. Uluslararası İslam Ekonomisi Ve Finansı Araştırmaları Dergisi, 7(3), 264-285. https://doi.org/10.54427/ijisef.962973

Cited By

25855

All articles published on IJISEF are licensed under the Creative Commons Attribution 4.0 International License. This license grants you the right to reproduce, share and disseminate data mining applications, search engines, websites, blogs, and all other platforms, provided that all published articles, data sets, graphics and attachments are cited. Open access is an approach that facilitates interdisciplinary communication and encourages different disciplines to work with each other.