Research Article

Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Taksonomiler

Volume: 8 Number: 2 December 28, 2025
EN TR

Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Taksonomiler

Öz

Öğretmenlerin ders planına yardımcı olan ve öğrenci başarısını izlemeyi mümkün kılan taksonomiler, öğrenme süreçlerini anlamak ve bu süreçlere rehberlik etmek amacıyla geliştirilmektedir. Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi alanında taksonomiler üzerine yapılan çalışmalara bakıldığında Bloom Taksonomisi’nin bilişsel alanın hiyerarşik sınıflandırmasında temel alınan bir model olarak kullanıldığı ve üzerine birçok makale ve tez yazıldığı görülmektedir. Yenilenmiş Bloom Taksonomisi’ne göre yapılan bu çalışmalar incelendiğinde ulaşılan sonuçlarda, yabancı dil olarak Türkçe öğretimi için hazırlanan materyallerde (bilişsel süreç boyutlarında yer alan) kazanımların ağırlıklı olarak anlama boyutunda yer aldığının vurgulanması, üst düzey bilişsel boyutlara (değerlendirme, yaratma) uygun kazanımlara yeterince veya hiç yer verilmediğinin belirtilmiş olması bu çalışmanın ortaya çıkış problemi olmuştur. Yine çalışmalarda dikkati çeken ikinci husus, dört temel dil becerisinin Bloom’a göre ayrı birer beceri olarak incelenmesi ve buna bağlı olarak özellikle okuma ve dinleme becerilerinde üst düzey bilişsel boyutlara ulaşılamadığının ifade edilmesi, yapılan çalışmaların beceri bağlamında taksonomiyi doğru ele alıp almadığını ve Bloom Taksonomisi’nin yabancı dil öğretimi için kullanılması gereken bir taksonomi olup olmadığını eleştirel bir yaklaşımla incelemeyi gerekli kılmıştır. Öte yandan daha yakın dönemde yabancı dil öğretimi için geliştirilen ECRIF Taksonomisi’nin öğrenmenin nasıl gerçekleştiğine ve öğrencinin bu süreçte hangi aşamalardan geçtiğine odaklanıp öğrenme sürecini öğrenci perspektifinden yapılandırması, öğrencilerin yeni dil becerilerini edinme ve kullanma süreçlerinde etkili olması, farklı taksonomilerin de yabancı dil olarak Türkçe öğretimi çalışmalarında ele alınması gerekliliğini ortaya koymaktadır. Bu noktadan hareketle nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesine göre hazırlanan bu çalışmada yabancı dil olarak Türkçenin öğretiminde Bloom taksonomisi ve ECRIF üzerine yapılan çalışmalar incelenmiş, dil öğretiminde yaygın olarak kullanılan iki farklı öğrenme modeli olan Bloom Taksonomisi ve ECRIF Taksonomisi’nden hangisinin yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde rehber edinilebileceği tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Supporting Institution

No financial support was received from any institution for this study.

Ethical Statement

The research does not require ethics committee approval.

References

  1. Anderson, L. W. (1999). Rethinking Bloom’s taxonomy: Implications for testing and assessment (ERIC Document No. ED435630). U.S. Department of Education. https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED435630.pdf
  2. Anderson, L. W. (2002). Curricular alignment: A re-examination. Theory Into Practice, 41(4), 255–260. https://doi.org/10.1207/s15430421tip4104_9
  3. Anderson, L. W. (2005). Objectives, evaluation, and the improvement of education. Studies in Educational Evaluation, 31(2–3), 102–113. https://doi.org/10.1016/j.stueduc.2005.05.004
  4. Atasoy, G. (2021). İki dillilere Türkçe öğretiminde 21. yüzyıl becerileri ve yenilenmiş Bloom taksonomisine dayalı etkinlik tasarımı [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Yıldız Teknik Üniversitesi.
  5. Ateşli, A., & Yıldız, D. (2022). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde Web 2.0 araçlarıyla Bloom taksonomisine uygun etkinlik örnekleri. Uluslararası Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Dergisi, 5(1), 4-25.
  6. Beyer, B. (1988). Developing a scope and sequence for thinking skills instruction. Educational Leadership, 45(7), 26–30.
  7. Biçer, N., Alan, Y., & Göktaş, Ö. (2024). Türkçe ve Türk kültürü dersi öğretim programı’nda yer alan kazanımların yenilenmiş Bloom taksonomisine göre incelenmesi. Y. Alan, M. Hüküm, Ö. Göktaş ve H. İlçioğlu (Ed.), İki Dillilere ve Yabancılara Türkçe Öğretiminde Güncel Tartışmalar içinde (ss. 7-21). Duvar Yayınları.
  8. Brown, H. D., & Abeywickrama, P. (2010). Language assessment: Principles and classroom practices (2nd ed.). Pearson Education.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Linguistics (Other) , Turkish Education

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 28, 2025

Publication Date

December 28, 2025

Submission Date

July 23, 2025

Acceptance Date

October 20, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 8 Number: 2

APA
Yeşilyurt, Ş. (2025). Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Taksonomiler. Uluslararası Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Dergisi, 8(2), 166-184. https://doi.org/10.5281/zenodo.18064733