Research Article

Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi ile Uyku Kalitesi ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Volume: 10 Number: 3 September 30, 2025
TR EN

Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi ile Uyku Kalitesi ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Abstract

Amaç: Bu araştırma üniversite öğrencilerinin kronotipi ile uyku kalitesi ve gece yeme sendromu arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla planlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya 19–30 yaş aralığında 300 öğrenci katılmıştır. Araştırmaya katılan bireylerin sosyodemografik özellikleri, beslenme alışkanlıkları, Sabahçıl-Akşamcıl Anketi, Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi, Gece Yeme Anketi verileri anket formu kullanılarak yüz yüze görüşme tekniğiyle toplanmıştır. Verilerin analizi SPSS 26 istatistik paket programı ile yapılmıştır. Bulgular: Bireylerin kronotiplerine göre %18,3'ü sabahçıl tip, %64,0'ü ara tip, %17,7'si akşamcıl tiptir. Uyku kalitesine göre %97,0'si kötü, %3,0’ü iyi uyku kalitesine sahiptir. Gece Yeme Anketine göre bireylerin %98,3'ünde gece yeme sendromu bulunmamıştır. Akşamcıl tip öğrencilerin Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi ve Gece Yeme Anketi ortanca değerleri, sabahçıl ve ara tipe sahip öğrencilerden daha yüksektir (p<0,001). Bireylerin SabahçılAkşamcıl Anketi ve Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi değerleri arasında negatif yönde zayıf derecede anlamlı ilişki (r=-0,367, p<0,001), SabahçılAkşamcıl Anketi ve Gece Yeme Anketi arasında negatif yönde orta derecede anlamlı ilişki (r=-0,450, p<0,001) saptanmıştır. Sonuç: Kronotipin, bireylerin uyku düzeni ve yeme davranışlarını etkileyen önemli bir faktör olduğu gözlemlenmiştir. Bu nedenle, üniversite öğrencilerinin uyku düzenlerini iyileştirmek ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarını teşvik etmek amacıyla uygun önlemlerin alınması önem taşımaktadır. Anahtar Kelimeler: Beden kütle indeksi, gece yeme sendromu, sirkadiyen ritim, uyku.

Keywords

References

  1. 1. Montaruli A, Galasso L, Caumo A, Cè E, Pesenti C, Roveda E, Esposito F. The circadian typology: the role of physical activity and melatonin. Sport Sci Health. 2017 Aug;13(3):469-76. DOI: 10.1007/s11332-017-0389-y
  2. 2. Molu B, Keskin AY, Ba MT. Hemşirelik öğrencilerinin kronotipine göre uyku hijyeninin incelenmesi. J Turk Sleep Med. 2021 Jan;8(2):105-12. DOI: 10.4274/jtsm.galenos.202106025
  3. 3. Zimmermann LK. The influence of chronotype in the daily lives of young children. Chronobiol Int. 2016 Mar;33(3):268-79. DOI: 10.3109/07420528.2016.1138120
  4. 4. Keskin E, Sahbaz CD. Chronotype and sleep quality in patients with inflammatory bowel disease. Med Bull Haseki. 2020 Nov;58(1):72-7. DOI: 10.4274/haseki.galenos.2019.5635
  5. 5. Altınsoy C, Yavuz AY. Üniversite öğrencilerinde kronotipin, yeme tutumu ve beden algısı ile ilişkisinin incelenmesi. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi. 2021 May;6(1):136-46. DOI: 10.47115/jshs.895176
  6. 6. Chelminski I, Ferraro FR, Petros TV, Plaud JJ. An analysis of the eveningness–morningness dimension in depressive college students. J Affect Disord. 1999 Mar;52(1-3):19-29. DOI: 10.1016/S0165-0327(98)00051-2
  7. 7. Müller MJ, Haag A. The concept of chronotypes and its clinical importance for depressive disorders. Int J Psychiatry Med. 2018 Dec;53(3):224-40. DOI: 10.1177/0091217417749787
  8. 8. Tokur-Kesgin M, Kocoglu-Tanyer D. Pathways to adolescents’ health: chronotype, bedtime, sleep quality and mental health. Chronobiol Int. 2021 May;38(10):1441-8. DOI: 10.1080/07420528.2021.1931277

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Public Health Nutrition, Clinical Nutrition, Nutrition and Dietetics (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 30, 2025

Submission Date

June 24, 2024

Acceptance Date

July 11, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 10 Number: 3

APA
Karakaya, R. E., & Arıbaş, S. (2025). Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi ile Uyku Kalitesi ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 10(3), 446-452. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1503953
AMA
1.Karakaya RE, Arıbaş S. Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi ile Uyku Kalitesi ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. İKÇÜSBFD. 2025;10(3):446-452. doi:10.61399/ikcusbfd.1503953
Chicago
Karakaya, Rahime Evra, and Safiyenur Arıbaş. 2025. “Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi Ile Uyku Kalitesi Ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 10 (3): 446-52. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1503953.
EndNote
Karakaya RE, Arıbaş S (September 1, 2025) Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi ile Uyku Kalitesi ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 10 3 446–452.
IEEE
[1]R. E. Karakaya and S. Arıbaş, “Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi ile Uyku Kalitesi ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, İKÇÜSBFD, vol. 10, no. 3, pp. 446–452, Sept. 2025, doi: 10.61399/ikcusbfd.1503953.
ISNAD
Karakaya, Rahime Evra - Arıbaş, Safiyenur. “Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi Ile Uyku Kalitesi Ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 10/3 (September 1, 2025): 446-452. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1503953.
JAMA
1.Karakaya RE, Arıbaş S. Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi ile Uyku Kalitesi ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. İKÇÜSBFD. 2025;10:446–452.
MLA
Karakaya, Rahime Evra, and Safiyenur Arıbaş. “Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi Ile Uyku Kalitesi Ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, vol. 10, no. 3, Sept. 2025, pp. 446-52, doi:10.61399/ikcusbfd.1503953.
Vancouver
1.Rahime Evra Karakaya, Safiyenur Arıbaş. Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi ile Uyku Kalitesi ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. İKÇÜSBFD. 2025 Sep. 1;10(3):446-52. doi:10.61399/ikcusbfd.1503953



Licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.