Research Article

ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM

Volume: 16 Number: 2 December 31, 2025
EN TR

ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM

Öz

Uluslararası hukukta antlaşmaların yorumlanmasında bazı sorunlar olmakla birlikte belli bir uygulama sağlamak üzere antlaşma hükümlerinin anlamını tespit etmede antlaşmaları doğru yorumlamak önemlidir. Antlaşma yorumlama kuralları bir uyuşmazlığın giderilmesinde kritik olan antlaşma hükümlerinin doğru anlamını bulma bakımından önemli bir rol oynamaktadır. Uluslararası hukukta antlaşmaların yorumlamasına ilişkin kurallar 1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi’nin (VAHS) 31 ila 33. maddelerinde yer almaktadır. 31. madde genel yorumlama kuralını ele alırken, 32. madde tamamlayıcı yorum kurallarını belirtmektedir. Bazı durumlarda, genel yorumlama kuralı bir antlaşmayı yorumlamada yeterli olmayabilir veya belirsiz bir sonuca yol açabilmektedir. Bu nedenle, yorumcunun tamamlayıcı yorum araçlarına başvurması gerekebilir. Tamamlayıcı yorum kuralları bir antlaşmanın hazırlık çalışmaları ve imzalanma koşullarını içermekte olup antlaşmaların yorumlanmasına yardımcı olmak amacıyla kullanılabilir. Bu çalışmada VAHS’nin 32. maddesinin hükümlerine dayalı olarak antlaşma yorumlama sürecinde tamamlayıcı yorum kurallarının rolü incelenmektedir. Söz konusu çalışmanın amacı, tamamlayıcı yorum kurallarını kullanarak bir antlaşmayı yorumlamanın ne anlama geldiğini açıklamaktır. Bu nedenle, VAHS’de belirlenen tamamlayıcı yorum kurallarının önemi ele alınacaktır. Çalışmada, VAHS’nin tamamlayıcı yorum kurallarının antlaşmaların yorumlanmasında yararlı olduğu savunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Antlaşmalar , Tamamlayıcı yorum , Hazırlık çalışmaları , İmzalanma koşulları

References

  1. BAYINDIR, Ümit Barış: Cambodia v. Thailand, Case Concerning the Temple of Preah Vihear (Judgement), ICJ, Rep. 17, 1961, https://www.icj-cij.org/sites/default/files/case-related/45/045-19610526-JUD-01-00-EN.pdf (e.t.15.10.2025).
  2. Competence of Assembly Regarding Admission to the United Nations (Advisory Opinion), ICJ, Sales No.33, 1950, https://www.icjcij.org/sites/default/files/case-related/9/009-19500303-ADV-01-00-EN.pdf (e.t.09.11.2025).
  3. Competence of the General Assembly for the Admission of a State to the United Nations (Advisory Opinion), ICJ, Rep. 4, 1950, https://www.icj-cij.org/sites/default/files/case-related/9/009-19500303-ADV-01-00-EN.pdf (e.t.01.11.2025).
  4. Courses of The Hague Academy Collected Courses Online, 344, 2009.
  5. DESIERTO, Diane A.: “Necessity and Supplementary Means of Interpretation for Non-Precluded Measures in Bilateral Investment Treaties” , University of Pennsylvania Journal of International Law, 31, 2010, ss.827-934.
  6. Dispute regarding Navigational and Related Rights (Costa Rica v Nicaragua) (Judgment), ICJ Rep 213, 2009, https://www.icjcij.org/sites/default/files/case-related/133/133-20090713-JUD-01-00-EN.pdf (10.10.2025).
  7. DÖRR, Oliver and SCHMALENBACH, Kirsten: “Article 32: Supplementary Means of Interpretation”, Vienna COnvention on the Law of Treaties, A Commentary (Oliver Dörr and Kirsten Schmalenbach eds.), Springer, 2012, ss.19-25.
  8. El Salvador/Honduras: Nicaragua intervening, Land, Island and Maritime Frontier Dispute, ICJ Reports, 1992, para.376, https://icjcij.org/sites/default/files/case-related/75/075-19920911-JUD-01-00-EN.pdf (e.t.01.11.2025).
  9. Equatorial Guinea v. France, Immunities and Criminal Proceedings, ICJ, Rep.292, 2018, paras. 99– 101, https://www.icjcij.org/sites/default/files/case-related/163/163-20180606-JUD-01-00-EN.pdf (e.t.01.11.2025).
  10. FITZMAURICE, Gerald, “The Law and Procedure of the International Court of Justice: Treaty Interpretation and Certain Other Treaty Points”, British Yearbook of International Law, 28 (1), 1951.
APA
Kahraman, F. Ş. (2025). ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 16(2), 545-558. https://doi.org/10.21492/inuhfd.1820962
AMA
1.Kahraman FŞ. ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM. InULR. 2025;16(2):545-558. doi:10.21492/inuhfd.1820962
Chicago
Kahraman, Firdes Şeyda. 2025. “ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM”. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 16 (2): 545-58. https://doi.org/10.21492/inuhfd.1820962.
EndNote
Kahraman FŞ (December 1, 2025) ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 16 2 545–558.
IEEE
[1]F. Ş. Kahraman, “ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM”, InULR, vol. 16, no. 2, pp. 545–558, Dec. 2025, doi: 10.21492/inuhfd.1820962.
ISNAD
Kahraman, Firdes Şeyda. “ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM”. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 16/2 (December 1, 2025): 545-558. https://doi.org/10.21492/inuhfd.1820962.
JAMA
1.Kahraman FŞ. ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM. InULR. 2025;16:545–558.
MLA
Kahraman, Firdes Şeyda. “ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM”. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 16, no. 2, Dec. 2025, pp. 545-58, doi:10.21492/inuhfd.1820962.
Vancouver
1.Firdes Şeyda Kahraman. ULUSLARARASI HUKUKTA ANTLAŞMALARIN YORUMLANMASINDA TAMAMLAYICI YORUM. InULR. 2025 Dec. 1;16(2):545-58. doi:10.21492/inuhfd.1820962