Review Article

KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025)

Volume: 7 Number: 2 September 29, 2026
TR EN

KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025)

Abstract

Bu çalışma, küreselleşmeden bölgeselleşmeye geçiş sürecinde Afrika’daki bölgesel ticaret bloklarının ekonomik performans, yapısal dönüşüm ve jeoekonomik yeniden konumlanma üzerindeki etkilerini 1980–2025 dönemi boyunca incelemektedir. Çalışmanın temel amacı, Afrika’daki bölgeselleşme sürecinin yalnızca ticaret hacmini artıran bir entegrasyon mekanizması mı olduğu, yoksa daha geniş bir sanayileşme ve yapısal dönüşüm kapasitesi üretip üretmediğini analiz etmektir. Bu çerçevede çalışma, ECOWAS, SADC, COMESA, EAC ve AfCFTA gibi bölgesel entegrasyon girişimlerini karşılaştırmalı makro-yapısal analiz yaklaşımıyla değerlendirmektedir. Metodolojik olarak çalışma; “temel ampirik olgular”, dönemsel rejim analizi ve karşılaştırmalı yapısal göstergeler kullanmaktadır. Analiz bulguları, Afrika’da bölgesel ticaretin arttığını ancak entegrasyonun ekonomik etkilerinin ticaret blokları arasında önemli ölçüde heterojen olduğunu göstermektedir. Özellikle sanayi kapasitesi, ihracat çeşitliliği ve üretim yapısının dönüşüm düzeyi, bölgeselleşmenin ekonomik başarısını belirleyen temel faktörler olarak öne çıkmaktadır. Çalışma ayrıca pandemi sonrası dönemde jeoekonomik parçalanma, tedarik zinciri yeniden yapılanması ve küresel güç rekabetinin Afrika’daki bölgeselleşme eğilimlerini hızlandırdığını ortaya koymaktadır. Sonuç olarak çalışma, Afrika’daki yeni bölgeselleşme sürecinin yalnızca ekonomik entegrasyon değil; aynı zamanda küresel üretim ağları içerisinde jeoekonomik yeniden konumlanma süreci olduğunu ileri sürmektedir.

Keywords

References

  1. African Development Bank. (2024). African Economic Outlook 2024. AfDB Publications.
  2. Aiyar, S., Ilyina, A., Jobst, A., Kovtun, D., Liu, W., Monaghan, D., & Pazarbasioglu, C. (2023). Geoeconomic fragmentation and the future of multilateralism. International Monetary Fund.
  3. Amin, S. (1976). Unequal development: An essay on the social formations of peripheral capitalism. Monthly Review Press.
  4. Balassa, B. (1961). The theory of economic integration. Richard D. Irwin.
  5. Baldwin, R. (2016). The great convergence: Information technology and the new globalization. Harvard University Press.
  6. Baldwin, R., & Freeman, R. (2022). Risks and global supply chains: What we know and what we need to know. Annual Review of Economics, 14, 153–180.
  7. Bhagwati, J. (2004). In defense of globalization. Oxford University Press.
  8. Broadman, H. G. (2007). Africa’s silk road: China and India’s new economic frontier. World Bank Publications.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Public Administration, Policy and Administration (Other)

Journal Section

Review Article

Publication Date

September 29, 2026

Submission Date

May 20, 2026

Acceptance Date

August 31, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 7 Number: 2

APA
Tezer, H. (2026). KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025). Journal of Economics and Research, 7(2), 55-76. https://doi.org/10.53280/jer.1955510
AMA
1.Tezer H. KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025). Journal of Economics and Research. 2026;7(2):55-76. doi:10.53280/jer.1955510
Chicago
Tezer, Hüseyin. 2026. “KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025)”. Journal of Economics and Research 7 (2): 55-76. https://doi.org/10.53280/jer.1955510.
EndNote
Tezer H (September 1, 2026) KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025). Journal of Economics and Research 7 2 55–76.
IEEE
[1]H. Tezer, “KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025)”, Journal of Economics and Research, vol. 7, no. 2, pp. 55–76, Sept. 2026, doi: 10.53280/jer.1955510.
ISNAD
Tezer, Hüseyin. “KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025)”. Journal of Economics and Research 7/2 (September 1, 2026): 55-76. https://doi.org/10.53280/jer.1955510.
JAMA
1.Tezer H. KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025). Journal of Economics and Research. 2026;7:55–76.
MLA
Tezer, Hüseyin. “KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025)”. Journal of Economics and Research, vol. 7, no. 2, Sept. 2026, pp. 55-76, doi:10.53280/jer.1955510.
Vancouver
1.Hüseyin Tezer. KÜRESELLEŞMEDEN BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİNDE AFRİKA: TİCARET BLOKLARI VE EKONOMİK PERFORMANSIN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ (1980–2025). Journal of Economics and Research. 2026 Sep. 1;7(2):55-76. doi:10.53280/jer.1955510