Research Article

Uçucu Yağ ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium oxysporum f. sp. radicis lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri

Volume: 11 Number: 2 June 1, 2021
EN TR

Uçucu Yağ ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium oxysporum f. sp. radicis lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri

Abstract

Bu çalışmada, bazı Arbusküler Mikorhizal Fungus (AMF) türleri (Rhizophagus intraradices (Ri) ve Funneliformis mosseae (Fm)) ile bazı uçucu yağların (kekik, nane ve adaçayı), domatesteki önemli hastalıklar arasında yer alan Fusarium oxysporum f. sp. radicis- lycopersici (Jarvis & Shoemaker) (FORL)‘nin yol açtığı kök ve kök boğazı çürüklüğü hastalığı üzerine etkileri incelenmiştir. Çalışmanın birinci aşamasında, in-vitro koşularda üç farklı uçucu yağ ile bunların beş farklı dozu (25, 50, 75, 100 ve 150 μl L-1), FORL’ye karşı denenmiştir. Çalışma sonucunda patojenin miseliyal koloni gelişiminin sadece kekikten elde edilen uçucu yağın (KUY) tüm dozlarının %50.8-80.8 oranında engellediği; en iyi dozun ise 150 μl L-1 doz olduğu saptanmıştır. Çalışmanın ikinci aşamasında in-vivo koşullarında yetiştirilen domates bitkilerine, AMF türleri ile 150 μl L-1 dozundaki KUY uygulanmıştır. Uygulama gruplarının bitki gelişimine önemli bir etkileri olmamakla beraber, AMF kolonizasyon yoğunluklarına ve mikorizal bağımlılık kriterlerine göre en iyi uyumun Ri ile olduğu saptanmıştır. Çalışmanın üçüncü aşamasında Ri ile KUY’un 150 μl L-1 doz uygulamasının, domates bitkisinde FORL’ye olan etkileri araştırılmıştır. Tüm uygulamalar kontrol grubuna göre hastalığı %28-55 oranlarında baskılarken, Ri+KUY+FORL kombinasyonun patojene karşı en etkili grup olduğu, uygulama gruplarının bitkinin morfolojik gelişimine önemli katkı sağlamadığı gözlenmiştir. AMF kök kolonizasyon yoğunluğu açısından en yüksek değerler Ri ve Ri+KUY+FORL uygulama gruplarında sırasıyla, %43.89 ile %37.77 oranlarında olurken, AMF spor yoğunluklarında istatistiki olarak önemli fark oluşmamıştır. Mikorizal bağımlılık ise sadece Ri+KUY uygulamasında tespit edilmiştir. Sonuç olarak, bu çalışmada kullanılan Ri ile KUY uygulamalarının patojeni engellemede önemli bir potansiyele sahip olduğu, ancak bitki gelişimine önemli katkı sağlamadığı belirlenmiştir.

Keywords

Supporting Institution

Bu çalışma Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Başkanlığı tarafından desteklenmiştir.

Project Number

FLY-2017-5881

References

  1. Akköprü A, Demir S, 2005. Biological Control of Fusarium Wilt in Tomato Caused by Fusarium oxysporum f. sp. lycopersici by AMF Glomus intraradices and Some Rhizobacteria. Journal of Phytopathology 153 (9): 544-550.
  2. Arminante F, De Falco E, De Feo V, De Martino L, Mancini E, Quaranta E, 2006. Allelopathic activity of essential oils from Mediterranean Labiatae. Proceedings of the I International Symposium on the Labiatae: Advances in Production, Biotechnology and Utilisation 723, February, pp. 347-356.
  3. Aslanpay B, Demir S, 2015. Arbusküler Mikorhizal Fungus (AMF) ve Hümik Asitin Biber (Capsicum annuum L.) Bitkisinin Gelişimi ve Phytophthora capsici Leonian’ın Neden Olduğu Kök Boğazı Çürüklüğü Hastalığına Etkileri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi 25 (1): 48-57.
  4. Attitalla IH, Fatehi J, Levenfors J, Brishammar S, 2004. A Rapid Molecular Method for Differentiating Two Special Forms (lycopersici and radicis-lycopersici) of Fusarium oxysporum. Mycological research 108 (7): 787-94.
  5. Aydın MH, 2015. Bitki Fungal Hastalıklarıyla Biyolojik Savaşta Trichoderma’lar. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 2 (2): 135-148.
  6. Aydın MH. 2019. Nohut (Cicer arietinum L.)’ta Solgunluğa Neden Olan Fusarium oxysporum’un Biyolojik Mücadelesi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 6 (1): 65-72.
  7. Azcón-Aguilar C, Barea J, 1997. Arbuscular Mycorrhizas and Biological Control of Soil-Borne Plant Pathogens–An Overview of The Mechanisms Involved. Mycorrhiza 6 (6): 457-64.
  8. Baytop T, 1999. Türkiye’de Bitkilerle Tedavi. Nobel Tıp Kitapevleri Yayını, 2. Baskı, 480s, İstanbul-Türkiye.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Agricultural, Veterinary and Food Sciences

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 1, 2021

Submission Date

September 3, 2020

Acceptance Date

January 4, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 11 Number: 2

APA
Bilici, S., Demir, S., & Boyno, G. (2021). Uçucu Yağ ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium oxysporum f. sp. radicis lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri. Journal of the Institute of Science and Technology, 11(2), 857-868. https://doi.org/10.21597/jist.790007
AMA
1.Bilici S, Demir S, Boyno G. Uçucu Yağ ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium oxysporum f. sp. radicis lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri. J. Inst. Sci. and Tech. 2021;11(2):857-868. doi:10.21597/jist.790007
Chicago
Bilici, Seda, Semra Demir, and Gökhan Boyno. 2021. “Uçucu Yağ Ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök Ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium Oxysporum F. Sp. Radicis Lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri”. Journal of the Institute of Science and Technology 11 (2): 857-68. https://doi.org/10.21597/jist.790007.
EndNote
Bilici S, Demir S, Boyno G (June 1, 2021) Uçucu Yağ ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium oxysporum f. sp. radicis lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri. Journal of the Institute of Science and Technology 11 2 857–868.
IEEE
[1]S. Bilici, S. Demir, and G. Boyno, “Uçucu Yağ ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium oxysporum f. sp. radicis lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri”, J. Inst. Sci. and Tech., vol. 11, no. 2, pp. 857–868, June 2021, doi: 10.21597/jist.790007.
ISNAD
Bilici, Seda - Demir, Semra - Boyno, Gökhan. “Uçucu Yağ Ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök Ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium Oxysporum F. Sp. Radicis Lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri”. Journal of the Institute of Science and Technology 11/2 (June 1, 2021): 857-868. https://doi.org/10.21597/jist.790007.
JAMA
1.Bilici S, Demir S, Boyno G. Uçucu Yağ ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium oxysporum f. sp. radicis lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri. J. Inst. Sci. and Tech. 2021;11:857–868.
MLA
Bilici, Seda, et al. “Uçucu Yağ Ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök Ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium Oxysporum F. Sp. Radicis Lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri”. Journal of the Institute of Science and Technology, vol. 11, no. 2, June 2021, pp. 857-68, doi:10.21597/jist.790007.
Vancouver
1.Seda Bilici, Semra Demir, Gökhan Boyno. Uçucu Yağ ve Arbusküler Mikorhizal Fungus’un Domates Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü (Fusarium oxysporum f. sp. radicis lycopersici Jarvis & Shoemaker) Hastalığına Etkileri. J. Inst. Sci. and Tech. 2021 Jun. 1;11(2):857-68. doi:10.21597/jist.790007

Cited By