Research Article

Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar ve Türkiye Örneği

Volume: 19 Number: 6 August 3, 2026
EN TR

Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar ve Türkiye Örneği

Abstract

Yüksek yapılar; kentlerin fiziksel görünümünü etkilemekle birlikte kimlik, tarihî çevre ve görsel bütünlük üzerinde de belirleyici yapılardır. Bu çalışma, yüksek yapı yönetmeliklerinde kent silüetine yönelik yaklaşımları uluslararası örnekler üzerinden incelemekte ve Türkiye’deki durumu karşılaştırmalı olarak değerlendirmektedir. Çalışmada kent silüeti, kentin bütüncül görsel kimliğini; kentsel ufuk çizgisi ise özellikle yapı yükseklikleri tarafından belirlenen görünür üst profili ifade etmektedir. Bu kapsamda İngiltere, Almanya, Fransa, İtalya, Letonya, ABD ve Çin’deki planlama yaklaşımları, yasal çerçeveler ve resmî mevzuat verileri incelenmiştir. Araştırmada belge analizi yöntemi kullanılmış; planlama belgeleri ve koruma stratejileri yasal-politik çerçeve, tematik amaçlar, operasyonel hedefler ve uygulama araçları bakımından değerlendirilmiştir. İnceleme, ele alınan ülkelerde silüet yönetiminin yalnızca yükseklik sınırlarıyla değil, aynı zamanda görsel etki değerlendirmeleri, korunan görüş alanları, koruma belgeleri ve bağlamsal tasarım ilkeleriyle desteklenen çok katmanlı bir yapı içinde ele alındığını göstermektedir. Türkiye’de ise silüeti etkileyen yasal ve yönetsel araçların bulunduğu, ancak bu araçların bütünleşik bir mevzuat yapısı içinde işlemediği görülmektedir. Sonuç olarak çalışma, Türkiye’de yüksek yapı politikaları ile kent silüeti arasındaki ilişkinin daha sistematik, bütüncül ve analitik bir çerçevede ele alınması gerektiğini göstermektedir.

Keywords

Ethical Statement

Yazar / yazarlar, kendileri ve / veya diğer üçüncü kişi ve kurumlarla çıkar çatışmasının olmadığını veya varsa bu çıkar çatışmasının nasıl oluştuğuna ve çözüleceğine ilişkin beyanlar ile yazar katkısı beyan formları makale süreç dosyalarına ıslak imzalı olarak eklenmiştir. Bu çalışma için etik kurul iznine gerek yoktur. Buna ilişkin ıslak imzalı onam formu, makale süreç dosyasına eklenmiştir.

References

  1. Aksoy, F. (2009). Kent silüetinin değerlendirilmesi: ‘Boğaziçi yerleşkesi örneğinde irdelenmesi’. [Yüksek Lisans Tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi]. (Tez no:244062)
  2. Al-Kodmany, K. & Ali, M. (2013). The future of the city: Tall buildings and urban design. Wit Press, Southampton.
  3. Appert, M., & Montes, C. (2015). Skyscrapers and the redrawing of the London skyline: a case of territorialisation through landscape control. Articulo-Journal of Urban Research, (Special issue 7).
  4. APUR-Atelier parisien d'urbanisme. (2025). Hauteurs de Paris [PDF dosyası]. https://50ans.apur.org/data/b4s3_home/fiche/103/03_hauteurs_paris_6318f.pdf
  5. Attoe, W. (1981). Skylines: Understanding and Modelling Urban Silhouettes, Wiley.
  6. Barr, J. (2013). Skyscrapers and skylines: New York and Chicago, 1885–2007. Journal of Regional Science, 53(3), 369-391.
  7. Baugesetzbuch [BauGB]. (2023). §34 Zulässigkeit von Vorhaben innerhalb der im Zusammenhang bebauten Ortsteile. https://www.gesetze-im-internet.de/bbaug/__34.html
  8. Beijing Municipal Government. (2017). Beijing City Master Plan (2016–2035) [北京城市总体规划(2016年—2035年)]. https://www.beijing.gov.cn/

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Urban Aesthetics, Urban Design, Architecture (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 3, 2026

Submission Date

September 9, 2025

Acceptance Date

July 16, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 19 Number: 6

APA
Kayaduman, F. N., & Tuğrul Okbaz, F. (2026). Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar ve Türkiye Örneği. Kent Akademisi, 19(6), 1-22. https://doi.org/10.35674/kent.1780502
AMA
1.Kayaduman FN, Tuğrul Okbaz F. Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar ve Türkiye Örneği. Urban Academy. 2026;19(6):1-22. doi:10.35674/kent.1780502
Chicago
Kayaduman, Fatma Nur, and Fazilet Tuğrul Okbaz. 2026. “Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika Ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar Ve Türkiye Örneği”. Kent Akademisi 19 (6): 1-22. https://doi.org/10.35674/kent.1780502.
EndNote
Kayaduman FN, Tuğrul Okbaz F (August 1, 2026) Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar ve Türkiye Örneği. Kent Akademisi 19 6 1–22.
IEEE
[1]F. N. Kayaduman and F. Tuğrul Okbaz, “Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar ve Türkiye Örneği”, Urban Academy, vol. 19, no. 6, pp. 1–22, Aug. 2026, doi: 10.35674/kent.1780502.
ISNAD
Kayaduman, Fatma Nur - Tuğrul Okbaz, Fazilet. “Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika Ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar Ve Türkiye Örneği”. Kent Akademisi 19/6 (August 1, 2026): 1-22. https://doi.org/10.35674/kent.1780502.
JAMA
1.Kayaduman FN, Tuğrul Okbaz F. Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar ve Türkiye Örneği. Urban Academy. 2026;19:1–22.
MLA
Kayaduman, Fatma Nur, and Fazilet Tuğrul Okbaz. “Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika Ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar Ve Türkiye Örneği”. Kent Akademisi, vol. 19, no. 6, Aug. 2026, pp. 1-22, doi:10.35674/kent.1780502.
Vancouver
1.Fatma Nur Kayaduman, Fazilet Tuğrul Okbaz. Yüksek Yapılar Bağlamında Kent Silüetine Yönelik Politika ve Planlama Araçları: Uluslararası Uygulamalar ve Türkiye Örneği. Urban Academy. 2026 Aug. 1;19(6):1-22. doi:10.35674/kent.1780502

Urban Academy | Journal of Urban Culture and Management / Kent Akademisi | Kent Kültürü ve Yönetimi Dergisi
Information, Communication, Art and Media Network (ICAM Network) | www.icamnetwork.net
Address: Ahmet Emin Fidan Culture and Research Center, Evkaf Neigh. No: 34 Fatsa Ordu
Tel: +90452 310 20 30 | Publication Group Mail: info@icamnetwork.net | Journal Mail:  editor@kentakademisi.com