Research Article

Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı

Volume: 19 Number: 5 June 16, 2026
TR EN

Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı

Abstract

Bu çalışma, kültürel peyzajların yeniden işlevlendirilmesi sürecinde kullanıcı algısının nasıl şekillendiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma, İstanbul’da son yıllarda restore edilerek müze ve sergi alanı olarak kullanılan Gülhane Sarnıcı ve Haliç Sanat-Fener Evleri örnekleri üzerinden yürütülmüştür. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden anlatı çözümlemesi yaklaşımı benimsenmiş; çevrimiçi platformlarda yer alan kullanıcı yorumları veri kaynağı olarak kullanılmıştır. Bu kapsamda, Google Haritalar üzerinde Gülhane Sarnıcı ve Haliç Sanat-Fener Evleri için paylaşılan, yüksek etkileşim düzeyine sahip ve anlamlı veriler sunan kullanıcı yorumları; işlevsellik, tarih ve kimlik, görsellik, sanat ve estetik, kullanıcı deneyimi ve ulaşım temaları altında sınıflandırılarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, kültürel miras alanlarının kamusal kullanıma açılmasının kullanıcı deneyimlerini çeşitlendirdiğini ve mekânlara yeni anlam katmanları kazandırdığını göstermektedir. Gülhane Sarnıcı örneğinde, tarihi bir yapının sergi mekânı olarak yeniden işlevlendirilmesi kullanıcılar tarafından mistik atmosferi ve merkezi konumu açısından olumlu değerlendirilirken, mekânsal kapasite ve aydınlatma yetersizlikleri eleştirilmiştir. Haliç Sanat-Fener Evleri örneğinde ise, tarihi yapıların özgün kimliği korunarak kültürel bir rota oluşturulması olumlu bulunmuş; ancak sergi içerikleri, bilgilendirme eksiklikleri ve yoğunluk sorunları olumsuz değerlendirilmiştir. Sonuç olarak çalışma, kullanıcı anlatılarının kültürel peyzajların sürdürülebilir ve kullanıcı odaklı yeniden işlevlendirilmesinde karar vericiler için önemli bir değerlendirme aracı sunduğunu ortaya koymaktadır.

Keywords

Supporting Institution

Herhangi bir kurumdan destek alınmamıştır.

Ethical Statement

Etik kurul izni gerektirmemektedir.

Thanks

Teşekkür edilecek kişi veya kurum bulunmamaktadır.

References

  1. Ahmad, M., Jawad, K., Alvi, M. B. & Alvi, M. (2023). Google maps data analysis of clothing brands in South Punjab, Pakistan. EAI Endorsed Transactions on Scalable Information Systems, 10(3), 1-10. https://doi.org/10.4108/eetsis.v10i3.2677
  2. Altman, I. & Low, S. M. (1992). Place attachment. Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4684-8753-4_1 /Erişim Tarihi: 08.04.2025.
  3. Antrop, M. (2005). Why landscapes of the past are important for the future. Landscape and Urban Planning, 70(1–2), 21–34.
  4. Ashworth, G. J., Graham, B. & Tunbridge, J. E. (2007). Pluralising pasts: Heritage, identity and place in multicultural societies. Pluto Press.
  5. Ay Ak, B.R. (2023). Tarihi Kentsel Alanları Biçimlendiren Kültürel Değerlerin Peyzaj Biyografisi Yaklaşımıyla İncelenmesi: Fener Balat Örneği, İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
  6. Benton, T. (2010). Understanding heritage and memory: Cultural landscapes as heritage. In K. Taylor, A. St. Clair & N. Mitchell (Eds.), Landscape and sustainability. Routledge.
  7. Bruner, J. (1991). The narrative construction of reality. Critical Inquiry, 18(1), 1–21.
  8. Bullen, P. A., & Love, P. E. D. (2011). Adaptive reuse of heritage buildings. Structural Survey, 29(5), 411–421.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Landscape Repair, Landscape Architecture (Other), Cultural and Natural Heritage

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 16, 2026

Submission Date

February 5, 2026

Acceptance Date

June 13, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 19 Number: 5

APA
Özgüç Sakar, İ. M., & Ay Ak, B. R. (2026). Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı. Kent Akademisi, 19(5), 1-18. https://doi.org/10.35674/kent.1882523
AMA
1.Özgüç Sakar İM, Ay Ak BR. Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı. Urban Academy. 2026;19(5):1-18. doi:10.35674/kent.1882523
Chicago
Özgüç Sakar, İpek Müge, and Betül Rüveyda Ay Ak. 2026. “Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı”. Kent Akademisi 19 (5): 1-18. https://doi.org/10.35674/kent.1882523.
EndNote
Özgüç Sakar İM, Ay Ak BR (June 1, 2026) Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı. Kent Akademisi 19 5 1–18.
IEEE
[1]İ. M. Özgüç Sakar and B. R. Ay Ak, “Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı”, Urban Academy, vol. 19, no. 5, pp. 1–18, June 2026, doi: 10.35674/kent.1882523.
ISNAD
Özgüç Sakar, İpek Müge - Ay Ak, Betül Rüveyda. “Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı”. Kent Akademisi 19/5 (June 1, 2026): 1-18. https://doi.org/10.35674/kent.1882523.
JAMA
1.Özgüç Sakar İM, Ay Ak BR. Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı. Urban Academy. 2026;19:1–18.
MLA
Özgüç Sakar, İpek Müge, and Betül Rüveyda Ay Ak. “Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı”. Kent Akademisi, vol. 19, no. 5, June 2026, pp. 1-18, doi:10.35674/kent.1882523.
Vancouver
1.İpek Müge Özgüç Sakar, Betül Rüveyda Ay Ak. Kültürel Peyzajın Yeniden İşlevlendirilmesinde Kullanıcı Algısı: Anlatı Çözümlemesi Yaklaşımı. Urban Academy. 2026 Jun. 1;19(5):1-18. doi:10.35674/kent.1882523

Urban Academy | Journal of Urban Culture and Management / Kent Akademisi | Kent Kültürü ve Yönetimi Dergisi
Information, Communication, Art and Media Network (ICAM Network) | www.icamnetwork.net
Address: Ahmet Emin Fidan Culture and Research Center, Evkaf Neigh. No: 34 Fatsa Ordu
Tel: +90452 310 20 30 | Publication Group Mail: info@icamnetwork.net | Journal Mail:  editor@kentakademisi.com