Research Article

SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ

Number: Advanced Online Publication Early Pub Date: October 19, 2026
TR EN

SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ

Abstract

Bu çalışma, Türkiye ekonomisinde savunma harcamaları ve Ar-Ge araştırmacı sayısının teknolojik yeniliklerin temel göstergesi olan patent başvuruları üzerindeki etkisini ampirik olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Analiz kapsamında 1995–2023 dönemine ait yıllık veriler kullanılarak değişkenler arasındaki kısa ve uzun dönemli ilişkiler Otoregresif Dağıtılmış Gecikme Modeli (ARDL) yaklaşımı ile test edilmiştir. Sınır testi (Bounds Test) sonuçları, patent başvuruları, savunma harcamaları ve araştırmacı sayısı arasında uzun dönemli bir eşbütünleşme ilişkisinin varlığını doğrulamaktadır. Ampirik bulgular, savunma harcamalarının patent üretimi üzerinde kısa ve uzun dönemde pozitif yönlü bir etkiye sahip olduğunu ortaya koyarken; Ar-Ge araştırmacı sayısının etkisinin sınırlı kaldığını göstermektedir. Hata düzeltme mekanizmasının çalışması, sistemin kısa dönemli sapmaların ardından yeniden dengeye döndüğünü kanıtlamaktadır. Elde edilen sonuçlar, Türkiye’de teknoloji üretim kapasitesinin artırılması için savunma sanayii odaklı teknolojik dışsallıkların önemini ve araştırmacı kapasitesinin niteliksel olarak geliştirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.

Keywords

References

  1. [1] Ş. Canbay, “Türkiye’de Savunma Harcamaları ile Araştırma ve Geliştirme (AR-GE) Harcamalarının İktisadi Büyümeye Etkisinin Kısa ve Uzun Dönemli Analizi”, Savunma Bilimleri Dergisi, cilt. 19, no. 1, ss. 1-24, 2020.
  2. [2] SIPRI, “Global military spending surges amid war, rising tensions and insecurity”, https://www.sipri.org/media/press-release/2024/global-military-spending-surges-amid-war-rising-tensions-and-insecurity, 2024. (Erişim Tarihi: 15.10.2026).
  3. [3] İ. Dağlı ve Z. Ezanoğlu, “Ar-Ge, Patent ve İleri Teknoloji İhracatının Ekonomik Büyümeye Etkileri: OECD Ülkeleri İçin Dinamik Panel Veri Analizi”, İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, cilt. 10, no. 1, ss. 438-460, 2021. https://doi.org/10.15869/itobiad.780229
  4. [4] J. W. Ward, “Does Defense R&D Boost or Bust Innovation? An Examination of Defense R&D Budget and Patenting,” Yüksek Lisans Tezi, Graduate School of Arts & Sciences, Georgetown University, Washington, DC, ABD, 2008.
  5. [5] V. M. Carvalho ve M. Draca, “Cascading innovation”, AEA Annual Meeting, Philadelphia, PA, United States. https://www.aeaweb.org/conference/2018/preliminary/paper/KyyYbRhf, 2018. (Erişim Tarihi: 15.10.2026).
  6. [6] P. C. Neves, O. Afonso, D. Silva ve E. Sochirca, “The link between intellectual property rights, innovation, and growth: A meta-analysis”, Economic Modelling, cilt. 97, ss. 196–209, 2021. https://doi.org/10.1016/j.econmod.2021.01.019
  7. [7] L. Hang, W. Lu, X. Ge, B. Ye, Z. Zhao ve F. Cheng, “R&D innovation, industrial evolution and the labor skill structure in China manufacturing”, Technological Forecasting and Social Change, cilt. 204, ss. 1–13, 2024. https://doi.org/10.1016/j.techfore.2024.123434
  8. [8] L. Chen ve J. Wang, “Intellectual property protection, R&D investment and digital technology innovation: An empirical study based on the revision of the patent law”, International Review of Economics & Finance, cilt. 103, s. 104320, 2025. https://doi.org/10.1016/j.iref.2025.104320

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Information Security Management

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

October 19, 2026

Publication Date

-

Submission Date

July 17, 2026

Acceptance Date

October 11, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: Advanced Online Publication

APA
Özden, B., & Begenirbaş, M. (2026). SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ. Savunma Bilimleri Dergisi, Advanced Online Publication. https://doi.org/10.17134/khosbd.1997269
AMA
1.Özden B, Begenirbaş M. SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ. Savunma Bilimleri Dergisi. 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.17134/khosbd.1997269
Chicago
Özden, Bilal, and Memduh Begenirbaş. 2026. “SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ”. Savunma Bilimleri Dergisi, no. Advanced Online Publication. https://doi.org/10.17134/khosbd.1997269.
EndNote
Özden B, Begenirbaş M (October 1, 2026) SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ. Savunma Bilimleri Dergisi Advanced Online Publication
IEEE
[1]B. Özden and M. Begenirbaş, “SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ”, Savunma Bilimleri Dergisi, no. Advanced Online Publication, Oct. 2026, doi: 10.17134/khosbd.1997269.
ISNAD
Özden, Bilal - Begenirbaş, Memduh. “SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ”. Savunma Bilimleri Dergisi. Advanced Online Publication (October 1, 2026). https://doi.org/10.17134/khosbd.1997269.
JAMA
1.Özden B, Begenirbaş M. SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ. Savunma Bilimleri Dergisi. 2026. doi:10.17134/khosbd.1997269.
MLA
Özden, Bilal, and Memduh Begenirbaş. “SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ”. Savunma Bilimleri Dergisi, no. Advanced Online Publication, Oct. 2026, doi:10.17134/khosbd.1997269.
Vancouver
1.Bilal Özden, Memduh Begenirbaş. SAVUNMA HARCAMALARI VE AR-GE ARAŞTIRMACI SAYISININ PATENT BAŞVURULARINA ETKİSİ. Savunma Bilimleri Dergisi. 2026 Oct. 1;(Advanced Online Publication). doi:10.17134/khosbd.1997269