EN
TR
Okul rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerinde Etik İhlal Eğilimi Ölçeği geliştirme çalışması
Öz
Bu araştırmanın amacı, okul psikolojik danışmanlarının rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerini yürütürken hangi düzeyde etik ihlal gerçekleştirdiklerini belirlemeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmektir. Araştırmada öncelikle nitel verilerden yararlanılarak madde havuzu oluşturulmuş, ardından uzman görüşleri doğrultusunda 35 maddelik bir taslak ölçek hazırlanmıştır. Ölçek Türkiye genelinden 495 okul psikolojik danışmanına uygulanmış ve açımlayıcı faktör analizi (AFA) sonucunda dört faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Ölçeğin toplam varyansın %57.23’ünü açıkladığı, faktör yüklerinin ise .44 ile .83 arasında değiştiği belirlenmiştir. AFA sonucunda elde edilen dört faktörlü yapı, farklı bir örneklem grubundan (n=240) elde edilen verilerle doğrulayıcı faktör analizi (DFA) aracılığıyla test edilmiştir. DFA sonuçları, modelin iyi düzeyde uyum gösterdiğini ortaya koymuştur (χ²/sd = 1.24; RMSEA = .032; SRMR = .05; GFI = .93; AGFI = .91; CFI = .98; NFI = .90). Güvenirlik analizleri sonucunda Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı .83, Spearman-Brown katsayısı .77 olarak hesaplanmış; bu bulgular ölçeğin güvenilirliğini desteklemiştir. Ayrıca alt ve üst %27’lik gruplar arasında tüm maddelerde anlamlı farklılıklar bulunmuştur (p < .001). Elde edilen bulgular, geliştirilen ölçeğin geçerli, güvenilir ve uygulanabilir bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
Ethical Statement
Sorumlu araştırmacısının AYŞENUR ÖNDER ERCAN, yardımcı araştırmacısının PROF.DR. ÖZLEM TAGAY olduğu, 'Okul Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetlerinde Etik İhlal Eğilimi Ölçeği Geliştirme Çalışması' başlıklı araştırmanın gerekçe amaç yaklaşım ve yöntemleri dikkate alınarak incelenmiş olup, araştırmanın fikri, hukuki ve telif hakları bakımından sorumluluğu araştırma ekibine ait olması koşulu ile etik açıdan uygun bulunmuştur
References
- American Psychological Association. (2017). Ethical principles of psychologists and code of conduct (2002, amended effective June 1, 2010, and January 1, 2017). https://www.apa.org/ethics/code
- American School Counselor Association. (2022). ASCA ethical standards for school counselors. https://schoolcounselor.org/getmedia/44f30280-ffe8-4b41-9ad8-f15909c3d164/EthicalStandards.pdf
- Aravind, V. K., Krishnaram, V. D., & Thasneem, Z. (2012). Boundary crossings and violations in clinical settings. Indian journal of psychological medicine, 34(1), 21–24. https://doi.org/10.4103/0253-7176.96151
- Baele, C. A., & Fontaine, J. R. J. (2021). The Moral Distress-Appraisal Scale: Scale development and validation study. Journal of advanced nursing, 77(10), 4120–4130. https://doi.org/10.1111/jan.14923
- Beauchamp, T. L., & Childress, J. F. (2001). Principles of biomedical ethics (5th ed.). Oxford University Press.
- Bentler, P. M. (1980). Multivariate analysis with latent variables: Causal modeling. Annual Review of Psychology, 31(1), 419-456. https://doi.org/10.1146/annurev.ps.31.020180.002223
- Bodenhorn, N. (2006). Exploratory study of common and challenging dilemmas experienced by professional school counselors. Professional School Counseling, 10(2), 195-202. https://doi.org/10.1177/2156759X0601000203
- Bond, T. (2016). Psikolojik danışmanlıkta etik ve yasal konular (B. Yeşilyaprak, Çev.). Nobel Yayın Dağıtım.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
School Counseling
Journal Section
Research Article
Publication Date
October 31, 2025
Submission Date
April 2, 2025
Acceptance Date
October 29, 2025
Published in Issue
Year 2025 Number: 76