Araştırma Makalesi

Okul rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerinde Etik İhlal Eğilimi Ölçeği geliştirme çalışması

Sayı: 76 31 Ekim 2025
PDF İndir
EN TR

Okul rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerinde Etik İhlal Eğilimi Ölçeği geliştirme çalışması

Öz

Bu araştırmanın amacı, okul psikolojik danışmanlarının rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerini yürütürken hangi düzeyde etik ihlal gerçekleştirdiklerini belirlemeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmektir. Araştırmada öncelikle nitel verilerden yararlanılarak madde havuzu oluşturulmuş, ardından uzman görüşleri doğrultusunda 35 maddelik bir taslak ölçek hazırlanmıştır. Ölçek Türkiye genelinden 495 okul psikolojik danışmanına uygulanmış ve açımlayıcı faktör analizi (AFA) sonucunda dört faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Ölçeğin toplam varyansın %57.23’ünü açıkladığı, faktör yüklerinin ise .44 ile .83 arasında değiştiği belirlenmiştir. AFA sonucunda elde edilen dört faktörlü yapı, farklı bir örneklem grubundan (n=240) elde edilen verilerle doğrulayıcı faktör analizi (DFA) aracılığıyla test edilmiştir. DFA sonuçları, modelin iyi düzeyde uyum gösterdiğini ortaya koymuştur (χ²/sd = 1.24; RMSEA = .032; SRMR = .05; GFI = .93; AGFI = .91; CFI = .98; NFI = .90). Güvenirlik analizleri sonucunda Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı .83, Spearman-Brown katsayısı .77 olarak hesaplanmış; bu bulgular ölçeğin güvenilirliğini desteklemiştir. Ayrıca alt ve üst %27’lik gruplar arasında tüm maddelerde anlamlı farklılıklar bulunmuştur (p < .001). Elde edilen bulgular, geliştirilen ölçeğin geçerli, güvenilir ve uygulanabilir bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Sorumlu araştırmacısının AYŞENUR ÖNDER ERCAN, yardımcı araştırmacısının PROF.DR. ÖZLEM TAGAY olduğu, 'Okul Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetlerinde Etik İhlal Eğilimi Ölçeği Geliştirme Çalışması' başlıklı araştırmanın gerekçe amaç yaklaşım ve yöntemleri dikkate alınarak incelenmiş olup, araştırmanın fikri, hukuki ve telif hakları bakımından sorumluluğu araştırma ekibine ait olması koşulu ile etik açıdan uygun bulunmuştur

Kaynakça

  1. American Psychological Association. (2017). Ethical principles of psychologists and code of conduct (2002, amended effective June 1, 2010, and January 1, 2017). https://www.apa.org/ethics/code
  2. American School Counselor Association. (2022). ASCA ethical standards for school counselors. https://schoolcounselor.org/getmedia/44f30280-ffe8-4b41-9ad8-f15909c3d164/EthicalStandards.pdf
  3. Aravind, V. K., Krishnaram, V. D., & Thasneem, Z. (2012). Boundary crossings and violations in clinical settings. Indian journal of psychological medicine, 34(1), 21–24. https://doi.org/10.4103/0253-7176.96151
  4. Baele, C. A., & Fontaine, J. R. J. (2021). The Moral Distress-Appraisal Scale: Scale development and validation study. Journal of advanced nursing, 77(10), 4120–4130. https://doi.org/10.1111/jan.14923
  5. Beauchamp, T. L., & Childress, J. F. (2001). Principles of biomedical ethics (5th ed.). Oxford University Press.
  6. Bentler, P. M. (1980). Multivariate analysis with latent variables: Causal modeling. Annual Review of Psychology, 31(1), 419-456. https://doi.org/10.1146/annurev.ps.31.020180.002223
  7. Bodenhorn, N. (2006). Exploratory study of common and challenging dilemmas experienced by professional school counselors. Professional School Counseling, 10(2), 195-202. https://doi.org/10.1177/2156759X0601000203
  8. Bond, T. (2016). Psikolojik danışmanlıkta etik ve yasal konular (B. Yeşilyaprak, Çev.). Nobel Yayın Dağıtım.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Okul Psikolojik Danışmanlığı

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

2 Nisan 2025

Kabul Tarihi

29 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 76

Kaynak Göster

APA
Önder Ercan, A., & Tagay, Ö. (2025). Okul rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerinde Etik İhlal Eğilimi Ölçeği geliştirme çalışması. Mehmet Akif Ersoy University Journal of Education Faculty, 76, 212-232. https://doi.org/10.21764/maeuefd.1669285

   Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi

33574