Research Article

Üniversite Yerleşkelerinde Ulaşım Ağının Mekân Dizimi ve Coğrafi Bilgi Sistemleri ile Değerlendirilmesi: Çankırı Örneği

Volume: 7 Number: 1 July 8, 2022
EN TR

Üniversite Yerleşkelerinde Ulaşım Ağının Mekân Dizimi ve Coğrafi Bilgi Sistemleri ile Değerlendirilmesi: Çankırı Örneği

Öz

Üniversiteler herkesin bir arada bulunduğu erişilebilir yaşam alanlarıdır. Günümüzde üniversite yerleşkelerinin kent merkezinden uzakta konumlanması nedeniyle yaşanabilir kampüsler tasarlamak önem kazanmaktadır. Yaşamsal faaliyetlerin sürdürüldüğü ve sosyal etkileşimi sağlayan üniversite açık alanlarının kullanımlarını değerlendirmek, tasarımda işlevsel mekânsal organizasyonunu sağlayacaktır. Bu çalışmada, kent merkezinden uzakta bulunan Çankırı Karatekin Üniversitesi Uluyazı Kampüsü ulaşım ağının fiziksel erişilebilirliği ile arazi eğimi arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amaçlanmıştır. Ulaşım ağındaki erişilebilir mekânları belirlemede mekân dizimi yöntemi, arazi eğimini ölçmek için Coğrafi Bilgi Sistemlerinden faydalanılmıştır. İlk aşamada çalışma alanında mekân dizimi yöntemiyle bütünleşmiş akslar analiz edilmiştir. İkinci aşamada Coğrafi Bilgi Sistemleriyle arazi eğim grupları analiz edilerek yüzdelerine göre sınıflandırılmıştır. Elde edilen veriler çakıştırıldığında alanda bütünleşme değeri yüksek ve eğim yüzdesi düşük aksların örtüştüğü ortaya çıkmıştır. Coğrafi mekân bütünleşmesine sahip bu alanların kullanılabilirlik düzeyi ve özellikleri incelenmiş, iyileştirilmesi bakımından öneriler getirilmiştir. Çalışmanın sonuçları, üniversite ulaşım ağının güçlü ve zayıf yönlerinin belirlenebileceğini ve uygulanan metodolojiler aracılığıyla yerleşke tasarımlarının geliştirilebileceğini göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

Açık alan , CBS , erişilebilirlik , mekân dizimi , üniversite kampüsü

References

  1. Akın, O. ve Erkan, N. (2012). Kentsel Dönüşüm ve Mahalle Yenileme Olgusu Bağlamında Planlama-Tasarım İlkeleri. Modernite ve Mimari. Esenler Belediyesi Şehir Düşünce Merkezi Şehir Yayınları, (6), 119-151. Erişim Adresi: https://esenler.bel.tr/wp-content/uploads/2020/01/modernite-ve-mimari.pdf
  2. Akpınar, A. (2014). Peyzaj tasarımda yeni bir süreç: GeoTasarım. Turkish Journal of Forestry, 15(2), 189-195. Erişim Adresi: (11.02.2022): https://dergipark.org.tr/tr/download/article- file/195860
  3. Arslan, H. ve Şıkoğlu, E. (2015). Fırat Üniversitesi Kampüsü Ulaşım Ağı’nın Coğrafi Açıdan İncelenmesinde Mekân Dizim Analizi Yöntemi. Türkiye Kentsel Morfoloji Sempozyumu Temel Yaklaşımlar ve Teknikler Bildiriler Kitabı, 22-23 Ekim, s. 346-367.
  4. Belir, Ö. (2009). Mimari Erişilebilirlik Kılavuzu. Özürlüler Vakfı Yayını, 38s. Erişim Adresi: (11.02.2022): https://v3.arkitera.com/UserFiles/File/download/MimariErisilebilirlikKilavuzu.pdf
  5. Bilgili, B. C., Gökyer, E., Özyavuz, M. ve Çorbacı, Ö. L. (2018). Peyzaj tasarımında coğrafi bilgi sistemleri kullanımının değerlendirilmesi: Çankırı Karatekin Üniversite Yerleşkesi örneği. Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Ormancılık Dergisi, 14(2), 1-16. Erişim Adresi (31.01.2022): https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/611307
  6. Birleşmiş Milletler (2004). Accessibility for the Disabled. A Design Manual for a Barrier-Free Environment, Department of Economic and Social Affairs, Division for Social Policy and Development, 59, Belgium.
  7. Çankırı Karatekin Üniversitesi. (2022). Çankırı Karatekin Üniversitesi Web Sitesi. Erişim Adresi: (11.02.2022): https://www.karatekin.edu.tr/tr/universite-hayati-170-sayfasi-karatekin
  8. Çil, E. (2006). Bir kent okuma aracı olarak mekân dizim analizinin kuramsal ve yöntemsel tartışması. Megaron, 1(4), 218-233. Erişim Adresi (31.01.2022): https://jag.journalagent.com/megaron/pdfs/MEGARON-39358-ARTICLE-CIL.pdf
  9. Çil, E. (2008). Kula tarihsel kentinin yirminci yüzyıldaki fiziksel dönüşümünün mekân dizim analiziyle incelenmesi, Gazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, 23(2), 283-293. Erişim Adresi (31.01.2022): https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/75702
  10. Erçevik, B. ve Önal, F. (2011). Üniversite kampüs sistemlerinde sosyal mekân kullanımları. Megaron, 6(3), 151-161. Erişim Adresi (31.01.2022): https://jag.journalagent.com/megaron/pdfs/MEGARON_6_3_151_161.pdf
APA
Şahin Körmeçli, P. (2022). Üniversite Yerleşkelerinde Ulaşım Ağının Mekân Dizimi ve Coğrafi Bilgi Sistemleri ile Değerlendirilmesi: Çankırı Örneği. Journal of Architectural Sciences and Applications, 7(1), 248-262. https://doi.org/10.30785/mbud.1074617